آپریشن سندور
| |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| حصہ | |||||||||||
 | |||||||||||
| |||||||||||
| نقصانات | |||||||||||
| منسوب بنام | سندور | ||||||||||
| دا حصہ | پاک بھارت تنازع 2025ء | ||||||||||
| آغاز | ۷ مئی ۲۰۲۵ | ||||||||||
| خاتمہ | ۱۰ مئی ۲۰۲۵ | ||||||||||
| انتظامی تقسیم | |||||||||||
| ملک |  بھارت | ||||||||||
| حصہ | عسکری کارروائیاں | ||||||||||
ترمیم  | |||||||||||
آپریشن سندور ( , انگریجی آپریشن سندور پاکستان چ اک بھارتی فوجی آپریشن اے جہڑا 7 مئی 2025 نوں پاکستان تے پاکستان دے زیر انتظام کشمیر چ دہشت گرد بنیادی ڈھانچے تے میزائل حملیاں نال شروع ہویا ۔ بھارتی وزارت دفاع نے دسیا کہ ایہ کارروائی پہلگام وچ ہونے والے دہشت گرد حملے د ی وجہ تو ں ہوئی سی ، جس وچ 26 افراد ہلاک ہوئے سن ۔
آپریشن دے پہلے دن بھارت نے پاکستانی علاقے اُتے 9 نشانیاں اُتے حملہ کیتا۔ بھارت نے زور دتا کہ پاکستانی فوجی تنصیبات نوں نشانہ نہیں بنایا گیا. حملیاں دے نشانے مبینہ طور تے دہشت گرد گروہاں جیش محمد تے لشکر طیبہ دے رہنما سن ۔
مئی 2025 نوں پاکستان نے آپریشن بنیان المرصوس دا اعلان کیتا۔ ايسے دن ڈونلڈ ٹرمپ نے اعلان کیتا کہ ہندوستان تے پاکستان دے درمیان جنگ بندی اُتے اتفاق ہوچکيا اے جس دی تصدیق پاکستانی وزیر خارجہ محمد اسحاق ڈار نے دی اے۔
پچھوکڑ
اپریل 2025 وچ، جموں تے کشمیر وچ دہشت گرداں ولوں بھارتی سیاحاں دے قتل دی وجہ توں تنازعہ فیر ودھ گیا۔ موتاں دی تعداد 26 سی، جس چ 25 ہندوستانی شہری تے اک نیپالی شہری شامل سن ۔
بھارت نے اس حملے وچ پاکستان دی ملوثیت تے حمایت دا الزام عائد کيتا اے ، لیکن اسلام آباد اس توں انکار کردا اے تے اس طرح دے الزامات نوں فضول ، غیر منطقی تے غیر منطقی قرار دیندا اے ۔ دہشت گرد گروہ مزاحمتی محاذ نے حملے دی ذمہ داری قبول کیتی۔
حملے دے بعد، بھارتی وزیر اعظم نریندر مودی نے وعدہ کیتا کہ بھارت ہر دہشت گرد تے اوہناں دے سرپرستاں دی نشاندہی، ٹریک تے سزا دیوے گا۔ بھارت نے عطاری-واگہ بارڈر کراسنگ نوں بند کر دتا اے اتے پاکستانی ناگرکاں نوں ویزے جاری کرنا بند کر دتا اے، جدکہ پہلاں توں جاری ویزے منسوخ کر دتے گئے ہن. بھارت نے 1960 دے انڈس واٹر ٹریٹی نوں وی معطل کر دتا ۔ اس دے جواب وچ ، پاکستان نے اپنی فضائی حدود نوں ہندوستانی ایئر لائنز دے لئی بند کردتا تے ہندوستان دے نال تجارتی تعلقات معطل کردتے ۔
29 اپریل نوں، مودی نے آکھیا کہ بھارتی وزارت دفاع نوں پہلگام حملے دے ردعمل دے انداز، مقصد تے ویلے دا فیصلہ کرن دی مکمل آزادی اے ۔
آپریشن دی پیشرفت
مئی 2025 دی رات نوں، بھارتی فوج نے آپریشن سندور دا اعلان کیتا۔ اس آپریشن دا مقصد پاکستان دے دہشت گرد بنیادی ڈھانچے نو ں تباہ کرنا سی ۔ بھارتی وزارت دفاع نے آکھیا کہ ایہ کارروائی پہلگام دہشت گرد حملے دی وجہ توں کیتی گئی سی تے دہشت گردی دے حملیاں دی منصوبہ بندی تے ہدایت پاکستان توں کیتی گئی سی ۔
آپریشن شروع ہون دے فورا بعد، بھارتی حکام نے روس ، امریکہ ، برطانیہ ، سعودی عرب تے متحدہ عرب امارات دے نمائندیاں نال رابطہ کیتا تاکہ اوہناں نوں آپریشن شروع ہون دی اطلاع دتی جا سکے ۔
آپریشن دے پہلے دیہاڑے پاکستان وچ 9 ٹارگٹاں تے حملے کیتے گئے پر خاص طور تے کیہڑے ٹارگٹ سن ایس بارے کوئی وضاحت نہیں کیتی گئی۔ ہندوستانی ذرائع لکھدے نيں کہ انہاں حملےآں دا نشانہ دہشت گرد گروہ جیش محمد تے لشکر طیبہ دے رہنما سن ۔ بھارت نے زور دتا کہ پاکستانی فوجی تنصیبات حملےآں دا نشانہ نئيں نيں ۔ ایہ نوٹ کیتا جاندا اے کہ حملے پاکستان دے دہشت گرد بنیادی ڈھانچے تے جموں تے کشمیر دے متنازعہ علاقیاں تے کیتے جا رئے نیں، جتھے توں، بھارتی وزارت دفاع دے مطابق، دہشت گرد حملے شروع کیتے گئے سن ۔
ایسوسی ایٹ پریس ، پاکستانی وسیلیاں دے حوالے نال، رپورٹ کردا اے کہ بھارت نے پاکستانی کشمیر تے صوبہ پنجاب تے تن میزائل داغے۔ اوہناں چوں اک نے بہاولپور دی اک مسجد نوں ماریا۔ مبینہ طور تے حملے چ اک بچہ ماریا گیا تے دو شہری زخمی ہوئے ۔
آئی ایس پی آر (پاکستانی آرمڈ فورسز دے میڈیا اینڈ پبلک ریلیشنز ونگ) دے ڈائریکٹر جنرل احمد شریف چودھری نے آکھیا کہ بھارتی میزائل حملے دے نتیجے وچ کوٹلی قصبے وچ دو شہری مارے گئے۔ ایہ وی معلوم اے کہ مشرقی احمد پور وچ 12 لوک زخمی ہوئے سن ۔ چوہدری نے مشرقی احمدپور وچ مسیتاں اُتے حملےآں د ی اطلاع دتی ، جتھ ے 13 افراد ہلاک ہوئے ، تے مظفر آباد ، جتھ ے تن افراد ہلاک ہوئے تے دو بچے زخمی ہوئے ۔
پاکستانی پربندھیاں نے 48 گھنٹیاں لئی اسمان بند کر دتا، پر کراچی اتے لاہور ہوائی اڈیاں اتے 7 مئی دی سویر نوں پروازاں دوبارہ شروع ہو گئیاں ۔
حملیاں دے جواب وچ ، پاکستانی افواج نے کشمیر وچ بھارتی سرحدی علاقیاں تے حملہ کیتا، جس وچ اک بھارتی بریگیڈ ہیڈ کوارٹر نوں ماریا گیا ۔
سی این این لکھدا اے کہ 7 مئی 2025 دی رات نوں، جدید تریخ دی سب توں وڈی فضائی جنگ پاکستان تے ہندوستان دی فضائیہ دے وچکار ہوئی، بغیر اوہناں دی فضائی حدود نوں چھڈے، جس وچ کل 125 لڑاکا طیارے شامل سن ۔ پنج بھارتی لڑاکا جہازاں نوں پاکستان نے مار گرا دتا ۔
8 مئی، 2025 نوں بھارتی مرکز جموں اتے کشمیر وچ پاکستانی گولہ باری نال 13 شہری مارے گئے اتے 59 ہور زخمی ہوئے ۔
10 مئی 2025 نوں پاکستان نے بھارت دے خلاف وڈے پیمانے تے فوجی آپریشن شروع کر دتا۔ پاکستانی فوج نے کئی بھارتی فوجی تنصیبات تے میزائل ڈپو اُتے حملہ کیتا اے تے نال ای ڈرون جہاز اُتے وی وڈا حملہ کیتا اے۔ بھارتی خبر رساں ایجنسی پی.ٹی.آئی. ہندوستان نے اس دا جواب پاکستانی فضائی اڈیاں اُتے میزائل داغ کر دتا ۔
امریکی صدر ڈونلڈ ٹرمپ نے امریکہ دی ثالثی نال راتوں رات گل بات دے بعد بھارت تے پاکستان وچکار جنگ بندی دا اعلان کر دتا اے۔ جنگ بندی دے معاہدے دی تصدیق پاکستانی وزیر خارجہ محمد اسحاق ڈار نے کیتی ۔
ردعمل
امریکہ
امریکی صدر ڈونلڈ ٹرمپ نے جھڑپاں نوں بدنامی قرار دتا، افسوس دا اظہار کیتا تے فوری حل دی امید کیتی ۔
امریکی وزیر خارجہ مارکو روبیو نے آکھیا کہ اوہ صورتحال دی باریکی نال نگرانی کر رئے نیں تے فوری حل دی امید دا اظہار کردے نیں ۔
اقوام متحدہ
اقوام متحدہ دے سیکرٹری جنرل انتونیو گٹیرس نے پاکستان وچ بھارت دے فوجی کارروائیاں اُتے شدید تشویش دا اظہار کیتا تے فریقین تو ں زیادہ تو ں زیادہ ضبط نفس دا استعمال کرنے دا مطالبہ کيتا ۔
آذربائیجان
آذربائیجان دی وزارت خارجہ نے اضافے تے تشویش دا اظہار کیتا، ہندوستانی آپریشن دی مذمت کیتی تے دوہاں دھراں توں ضبط نفس دا مطالبہ کیتا ۔
روس
روسی وزارت خارجہ نے پاکستان تے ہندوستان دے درمیان تنازعہ وچ اضافے اُتے گہری تشویش دا اظہار کیتا، دہشت گردی دے کسی وی عمل د ی مذمت کيتی، فریقین توں ضبط نفس دا مطالبہ کيتا تے پرامن حل دی امید ظاہر کيتی ۔