ابو قاسم بن اسماعیل
| ابو قاسم بن اسماعیل | |
|---|---|
| جم | |
| وفات | |
ترمیم  | |
مسعود ابو قاسم بن اسماعیل، جنہاں نوں بعض مؤرخین "ابو قاسم بن الاشرف" وی کہندے نيں، دولتِ رسولیہ دے آخری بادشاہ سن ۔ انہاں دا دورِ حکومت 1446ء توں 1454ء (850ھ توں 858ھ) تک رہیا۔ انہاں دے زمانے وچ دولتِ طاہریہ۔ نے انہاں اُتے غلبہ حاصل کيتا تے دولتِ رسولیہ دا خاتمہ ہويا۔
م= پس منظر
ابو قاسم بن اسماعیل، بنو رسول دے خانوادے نال تعلق رکھدے سن جنھاں نے یمن اُتے تقریباً دو صدیاں (1229ء – 1454ء) تک حکومت کيتی۔ ان دے دور تک پہنچدے پہنچدے سلطنت اندرونی انتشار، قبائلی بغاوتاں تے زیدی ائمہ دے دباؤ دے باعث کمزور ہو چکی سی
زوال تے خاتمہ
ابو قاسم بن اسماعیل دا دورِ حکومت آخری تے فیصلہ کن مرحلہ سی۔ طاہریون، جو اودوں یمن دے جنوبی علاقےآں وچ ابھر رہی طاقت سن، نے عدن، لحج تے تعز اُتے قبضہ کر کے دولتِ رسولیہ دا تختہ الٹ دتا۔ اس دے نال ہی بنو رسول دی حکومت دا اختتام تے دولتِ طاہریہ دا آغاز ہويا۔ (
زوال دے اسباب
1. سلطنت دے آخری ایام وچ داخلی خانہ جنگیاں تے جانشینی دے جھگڑے۔
2. زیدی ائمہ دی شمالی یمن وچ ودھدی ہوئی طاقت۔
3. طاہریاں دا ابھرنا، جنھاں نے دولتِ رسولیہ دی کمزوریاں توں فائدہ چُکیا۔
4. تجارتی رستےآں تے بندرگاہاں (خصوصاً عدن) اُتے قبضہ کھو دینا۔[۱] [۲] [۳]
وفات
تاریخی روایات دے مطابق طاہریاں دے ہتھوں شکست دے بعد ابو قاسم بن اسماعیل نوں قید کر ليا گیا تے انہاں دے بعد عامر بن طاہر نے حکومت سنبھالی۔ اس طرح دولتِ رسولیہ (626ھ–858ھ) دا باب بند ہويا۔[۴]