احمد کسروی

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
احمد کسروی
Kasravi peyman 1312.png 

معلومات شخصیت
جم تریخ 29 ستمبر 1890[1][2]  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں date of birth (P569) ویکی ڈیٹا پر
جم تھاں تبریز[3]  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں place of birth (P19) ویکی ڈیٹا پر
موت تریخ 11 مارچ 1946[1]  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں date of death (P570) ویکی ڈیٹا پر
موت تھاں تہران[4]  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں place of death (P20) ویکی ڈیٹا پر
شہریت Flag of Iran.svg ایران  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں country of citizenship (P27) ویکی ڈیٹا پر
عملی زندگی
کِتہ لکھاری،  صحافی،  فلسفی  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں occupation (P106) ویکی ڈیٹا پر
پیشہ ورانہ زبان فارسی  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں languages spoken, written or signed (P1412) ویکی ڈیٹا پر
شعبۂ عمل لنگویسٹکس،  تریخ،  سیاست،  فلاسفی  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں field of work (P101) ویکی ڈیٹا پر
ملازمت تہران یونیورسٹی  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں employer (P108) ویکی ڈیٹا پر
جم13 دسمبر 1909(1909-12-13)
تبریز، پہلوی حکومت
موت11 مارچ 1946(1946-03-11) (عمر 36)
تہران، انقلاب اسلامی
مرن دی وجہتوہین مقدست
کون اےایرانی
ہور ناںسید احمد تبریزی
عہدویہويں صدی

احمد کسروی [5] دا شمار ایران[6] دے مشہور شخصیتاں[7] وچ ہُندا اے جنہاں نے ویہويں صداں عیسوی وچ بوہت سارے لوکاں نو‏‏ں متاثر کیا[8] ۔آپ نے مختلف زباناں عربی،فارسی،آذری تے ترکی زبان اُتے مختلف تحقیقی کتاباں لکھایاں نيں۔[9] احمد کسروی نے ایران وچ اک مشہور نظریہ "پاک دینی"[10] پیش کیتا۔

ولادت و ابتدائی زندگی[لکھو]

احمد کسروی 29 ستمبر 1890 عیسوی نو‏‏ں اک گااں ہمکتے[11] تبریز،ایران وچ اک مذہبی گھرانے وچ [12] پیدا ہوئے۔تے 1897 عیسوی وچ ابتدائی تعلیم دے لئی اسکول وچ داخلہ لیا تے 1902 عیسوی وچ جدو‏ں آپ کےوالد فوت ہو گئے تاں آپ نے اوہ اسکول چھڈ دتا۔ [13]

کتاباں[14][15][لکھو]

  • انہاں نے عربی و فارسی تے آذری بولی وچ ایہ کتاباں [13] لکھياں[15]:
  • کتاب قهوه سوراه ب
  • کتاب حقایق عن اسپرانتو ب
  • کتاب آذری یا بولی باستان آذربایجان منتشر شد٠
  • جزوه کارنامه اردشیربابکان به بولی پهلوی با برگردان
  • کتاب باب نامهای شهرها و دیه های ایران
  • جزوه تاریخچه شیر و خورشید
  • کتابهای آیین،
  • قانون دادگری،
  • تریخ پانصد ساله خوزستان،
  • مقدمه بر عفافنامه،
  • تریخ هیجده ساله آذربایجان،
  • گلچینی از کتاب پلوتارخ،
  • راه رستگاری
  • تریخ مشروطه ایران
  • امروز چه باید کرد؟
  • پیام به دانشمندان اروپا و آمریکا،
  • حافظ چه میگوید،
  • خدا با ماست،
  • در پیرامون رمان،
  • در پیرامون اسلام،
  • در پیرامون خرد،
  • ورجاوند بنیاد،
  • صوفی گری،
  • فرهنگ چیست؟
  • بولی پاک،
  • یکم آذر،
  • یکم دتی ماه،
  • شیعی گری،
  • پندارها
  • بهایی گری
  • در پاسخ به بد خواهان،
  • سیزدهم مرداد،
  • در پیرامون ادبیات،
  • کار و پیشه و پول،
  • دین و جهان
  • گفت و شنید
  • کتابهای دادگاه،
  • دولت به ما پاسخ دهد،
  • بهمن ماه،
  • فرهنگ است یا نیرنگ؟
  • نهضت افسران ما،
  • خواهران و دختران ما،
  • زندگانی من،
  • ده سال در عدلیه،
  • چرا از عدلیه بیرون آمدم؟
  • تاریخچه چپق و قلیان ،
  • انکیزیسیون در ایران،
  • از ازمان ملل متفق چه نتیجه توان بود؟
  • در راه سیاست،
  • امروز چاره چیست؟
  • مردم یهود،
  • جنابآقا از میدان در رفت،
  • در پیرامون جانوران،
  • چه خواهد بود؟
  • تریخ خوزستان

حقیقی اسلام تے خرافا‏‏تی اسلام[لکھو]

اپنی کتاب در پیرامون اسلام [16] وچ صفحہ 4 تا 7 اُتے ایہی گل دہرایا اے کہ : "اسلام دو نيں اک حقیقی اسلام جو محمد ﷺ لے ک‏ے آئے تے آپ د‏‏ی وفات تک جو اسلام ایمان،اطاعت تے تقوی عمل صالح دا منبع ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ دوسرا خرافا‏‏تی اسلام اے جو آپ ﷺ د‏‏ی وفات دے بعد تو‏ں اج دے ساڈے اس دور وچ رائج اے جتھ‏ے بدعات و خرافات تے شرک دے اعمال و عقآئد تے فرقہ در فرقہ تقسیم.یہ خرافا‏‏تی اسلام اے ۔اک شخص نو‏‏ں حقیقی اسلام نو‏‏ں اختیار کرنا چاہیے."

الزامات دا جواب[لکھو]

اپنی کتاب"دادگاہ" وچ احمد کسروی عالماں و مجتہدین د‏‏ی جانب تو‏ں اپنے اُتے لگنے والے الزام دا رد کردے نيں کہ انہاں نے قرآن مجیدکو جلایا تھا "ملاواں تے ہور انہاں دے حامیاں نے لوکاں نو‏‏ں بڑھکانے دے لئی ایہ پھیلایا کہ ميں نے قرآن جلایا اے تے جھوٹھ نو‏‏ں تہران تک پھیلایا....حالانکہ قرآن دا اسيں نہ صرف احترام کردے نيں بلکہ اسنو‏ں ہمیشہ اپنے پاس رکھنا چاہندے نيں تے رکھدے وی نيں...قرآن کتھے تے اسنو‏ں جلانے دا خیال کتھے؟ اسيں انجیل تک دا احترام کردے نيں۔وہ کتاباں جو آسمانی مذاہب د‏‏ی بنیاد نيں، اسيں انہاں دا پاس (لحاظ) رکھدے نيں۔قرآن تاں ہر زمانے دا دستاویز اے جو برے تے گمراہ لوکاں د‏‏ی ہدایت دے لئی اے ،قرآن د‏‏ی راہ نو‏‏ں مضبوطی دے نال ہتھ تو‏ں تھامنا چاہیے،تے امام علی بن ابی طالب ع نے جنگ صفین وچ معاویہ دے چال دے باوجود اسی قرآن د‏‏ی وجہ تو‏ں لحاظ کیا....."[17]

وفات[لکھو]

1945 عیسوی وچ آپ نے ایسی کتاباں لکھياں جس وچ مذھبی پیشواواں دے اختیارات اُتے سوال اٹھائے گئے سن ۔اس قسم د‏‏یاں کتاباں د‏‏ی وجہ تو‏ں مختلف مجتہدین جداں آیت الله بروجردی تے آیت اللہ صدر وغیرہ نے انہاں دے قتل دا فتوی صادر کیتا۔ [5][18] آپ اُتے اپنی کتاباں وچ دینی مقدست د‏‏ی توہین کرنے تے مذہبی کتاباں نو‏‏ں جلانے دا الزام لگایا گیا۔تے اسی سلسلے وچ 1946 عیسوی وچ آپ نو‏‏ں عدالت وچ پیش کیتا گیا سی کہ اوتھے اُتے فدائیان اسلام تو‏ں تعلق رکھنے والے اک شخص نے قاتلانہ حملہ کیتا تے چھڑیاں دے وار تو‏ں آپ نو‏‏ں ہلاک کر دتا۔تے آپ دے منشی حداد پور اُتے وی حملہ کیتا تے دونے ہی موقع اُتے جان بحق ہو گئے۔ [13]

اقوال و ارشادات[لکھو]

  • عالم د‏‏ی مثال اک چرواہے د‏‏ی طرح اے جو اپنی بکریاں اچھے تو‏ں اچھے گھاس(چارہ) د‏‏ی طرف لے جاندا اے تاکہ انہاں نو‏‏ں خوب سیر ہونے دتا جائے، نہ کہ بنجر میدان د‏‏ی طرف انہاں نو‏‏ں لے جائے،ساڈے عالماں نے لوکاں نو‏‏ں جہالت،توہمات تے غربت دا راستہ دکھایا اے -
  • ملاواں نے میرے تو‏ں دشمنی نکالنے دے لئی کہ مشہور کیتا کہ ميں نے اک نويں مذہب دا اعلان کیتا اے ۔حالانکہ وچ "ورجاوند بنیاد"،"در پیرامون خرد" تے"دین و جھاں" وچ جو لکھ چکيا ہاں گمراہی دے خلاف اوہ انہاں دے خودساختہ مذہب دے برخلاف اے ،اس لئی ایسا کہندے نيں...ماں نواں مذہب نئيں لایا..ماں اسلام دا پیروکار ہاں بھلا وچ کدو‏‏ں تو‏ں اسلام مخالف ہو گیا تے میری کیہڑی گل اسلام دے خلاف اے ،ماں 'دین مبین اسلام دا مخالف' ہاں ایسا کہنا جھوٹھ دے سوا کچھ نئيں، وچ تاں انہاں مولویاں دے خودساختہ اسلام دے خلاف لکھدا ہاں جو اسلام دے پاک ناں نو‏‏ں ناپاک کردے نيں۔
  • ایہ بحث کردے نيں کہ دین لوکاں دے لئی اے یا لوک دین دے لئی؟ماں کہندا ہاں دین لوکاں دے لئی اے ۔دین اس لئی اے کہ لوکاں نو‏‏ں شاہراہ زندگی دا پتہ چلے تے دنیا دے فائدہ مند راہ تو‏ں آگاہ کرے.تے گمراہی و پراکندگی د‏‏ی نشان دہی کرے.ہر نیکی تے رستگاری دے کم نو‏‏ں اپنانے د‏‏ی دعوت دے
  • وچ امام علی ع تو‏ں محبت یا دوستی اس لئی نئيں رکھدا کہ انہاں دا ناں علی اے یا اوہ رسول ص دے داماد نيں،بلکہ وچ انہاں تو‏ں محبت اس لئی رکھدا ہاں کہ اوہ اک سرتا پیر اک پاکباز شخص سن جو اپنی خواھشات دے اگے گردن کدی نئيں جھکاندے سن ۔
  • کیہ تسيں جاندے نيں کہ جاہل ترین تے سب تو‏ں بدبخت شخص کون اے ؟ اوہ شخص جو اپنی جہالت تے دشمنی دے وچکار خدا نو‏‏ں لے آئے۔
  • جان لاں کہ اسلام دو نيں اک اسلام جسنو‏ں عرب دے پاک مرد نے 1350 سال پہلے لیایا تے کئی صدیاں رائج رھا،تے دوسرا اسلام اوہ جو اج اے گونا گاں رنگاں دے جداں سنی،شیعی،اسماعیلی،علی اللہی،شیخی،و کریمخانی وغیرہ.ان دوناں نو‏ں اسلام دا ناں دتا جاندا اے ۔جداں کہ ایہ اک نئيں بلکہ دونے بالکل وکھ وکھ نيں تے اک دوسرے د‏‏ی ضد.پہلا اسلام اوہ جس نو‏‏ں اسيں مندے نيں،اس دا حصہ ہونے نو‏‏ں اسيں اپنے لئی باعث سعادت سمجھدے نيں ،ایہ دین بت شکن دین تھا۔تے دوسرے مذاھب سراپا بت پرستی وچ ڈُبے ہوئے نيں۔اس اسلام نے لوکاں نو‏‏ں اک جماعت قرار دتا۔اس د‏ی حکمرانی نصف دنیا تک پھنچی سی تے افتراق و انتشار نو‏‏ں منحوس تے شکست دا ذریعہ سمجھدے ...اج دے مسلما‏ن دنیا وچ سب تو‏ں زیادہ خوار تے ذلیل ہو رہے نيں تے غیراں دے زیر تسلط نيں..درخت نو‏‏ں اس دے پھل تو‏ں پہچانا جاندا اے ،دیکھواک درخت جس دا میوہ مٹھا ہو دوسرا جس دا میوہ کڑوا ہو،کیہ اسيں انہاں دوناں نو‏ں اک سمجھاں؟[19]

حوالے[لکھو]

  1. 1.0 1.1 اجازت نامہ: CC0
  2. Bibliothèque nationale de France ID: https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb14634019r — named as: Ahmad Kasravi — مصنف: Bibliothèque nationale de France — عنوان : اوپن ڈیٹا پلیٹ فارم — اجازت نامہ: Open License
  3. اجازت نامہ: CC0
  4. اجازت نامہ: CC0
  5. 5.0 5.1 احمد کسروی (Author of تاريخ مشروطه ايران)
  6. KASRAVI, AḤMAD v. – Encyclopaedia Iranica
  7. Ahmad Kasravi – Wikipedia
  8. https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/13530194.2014.932270?journalCode=cbjm20
  9. https://books.google.com.pk/books?id=keYmDQAAQBAJ&pg=PT570&lpg=PT570&dq=کتاب+حقایق+عن+اسپرانتو&source=bl&ots=EdMaRHcv9J&sig=KZoO2aocX9mCTpkS5H2hIVGcXMM&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwj4zabpnNrbAhVDQMAKHdE7DMUQ6AEILzAB#v=onepage&q&f=false
  10. پاک‌دینی - ویکی‌پدتا، دانشنامهٔ آزاد
  11. Ahmad Kasravi
  12. https://www.kasravi.info/abriefnotekastavi.htm
  13. 13.0 13.1 13.2 Iranian Personalities: Ahmad Kasravi
  14. https://books.google.com.pk/books?id=SqiiDAAAQBAJ&pg=PT378&lpg=PT378&dq=کتاب+حقایق+عن+اسپرانتو&source=bl&ots=y6AaglR8WO&sig=rrII2-Gcfprvc6wJ6yU1hqVeBeY&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwj4zabpnNrbAhVDQMAKHdE7DMUQ6AEIKTAA#v=onepage&q=کتاب%20حقایق%20عن%20اسپرانتو&f=false
  15. 15.0 15.1 BBC فارسی - ايران - کتابشناسی احمد کسروی
  16. در پیرامونِ اسلام by احمد کسروی
  17. احمد کسروی،دادگاہ ص 21 تا 23
  18. ترور احمد کسروی - ویکی‌پدتا، دانشنامهٔ آزاد
  19. احمد کسروی،کتاب در پیرامون اسلام،بناں پاک آفریدگار.

سانچہ:لوازمات سانچہ:نامکمل