تووائی قوم
| тывалар | |
|---|---|
 تووائی Flag | |
 تووائی گھڑ سواراں | |
| کل آبادی | |
| ت. 312,194 | |
 روس[۱] | 295,384 (2021) |
| 279,789 (7,189 Todjins)[۱] | |
| 2,719[۱] | |
| 2,051[۱] | |
| 1,308[۱] | |
| 1,124[۱] | |
 چین | 14,456 (2021 اندازاً) |
 منگولیا | 2,354 (2020 اندازاً)[۲] |
| زباناں | |
| تووائی زبان[۳] | |
| مذہب | |
| تبتی بدھ مت، تینگری مت | |
'تووائی لوک' اک ترک نسلی گروہ نيں جو سائبیریا نال تعلق رکھدے نيں تے تووا، منگولیا تے چین وچ رہندے نيں۔[۴] اوہ تووائی بولی بولدے نيں، جو اک سائبیریائی ترک بولی اے۔ [۵] منگولیا وچ ، اوریانکھائی لوکاں وچوں اک سمجھے جاندے نيں۔ [۶] چین وچ ، منگول سمجھے جاندے نيں، حالانکہ تووائی لوک ترک نيں، منگول نئيں۔
تووائی تاریخی طور اُتے مویشی پالنے والے خانہ بدوش رہے نيں، جو پچھلے ہزاراں سالاں توں بکریاں، بھیڑاں، اونٹھ ہرن، مویشیاں تے یاک دے اِجّڑ دی دیکھ بھال کردے رہے نيں (درحقیقت ایہ تووائی لوک گیت "تورکتگ ڈولگی تانگڈیم" وچ واضح اے )۔ اوہ روايتی طور اُتے برنگے یا چم توں ڈھکے ہوئے یورٹ (خیمے) وچ رہندے نيں، جو برچ دی چھال توں پرتاں اُتے مشتمل ہُندے نيں۔ انہاں خیمے موسمی طور اُتے منتقل ہُندے نيں جدوں تووائی لوک نويں چراگاہاں وچ جاندے نيں۔ روايتی طور پر، تووائی 9 علاقےآں وچ تقسیم سن جنہاں نوں خوشوون کہیا جاندا سی، یعنی توزو، سلچک، اوینار، کھیمچک، کھاسووت، شیلک، نیبازی، داوان تے چوڈو تے بیزی۔ پہلے چار اُتے اوریانکھائی منگول شہزادےآں دی حکومت سی جدوں کہ باقی بورجیگن منگول شہزادےآں دے زیر انتظام سن ۔
حوالے
[سودھو]- ↑ ۱.۰ ۱.۱ ۱.۲ ۱.۳ ۱.۴ ۱.۵ Национальный состав населения۔ Federal State Statistics Service
- ↑ Mongolian Census 2020 Main report سانچہ:بزبان
- ↑ The Tuvans of Mongolia: Peculiarities of Contemporary Ethnic Development
- ↑ Y-DNA haplogroups of Tuvinian tribes show little effect of the Mongol expansion (بزبان انگریزی)
- ↑ CNBC Asia-Pacific: Network Schedule۔ everyculture.com
- ↑ "Uriyangqad, which is the plural form of Uriyangqan, itself originally a plural of Uriyangqai."
Tuvan Manual