جامع نبی شیث (موصل)

جامع النبي شيت
منارة جامع النبي شيت والتي شيدت عام 1912م
ملک	عراق
جگہ	موصل
[مکمل اسکرین پر]
إحداثيات	36°20′05″N 43°08′07″E

جامع نبی شیث عراق دے تاریخی تے قدیم مسیتاں وچو‏ں اک اے، جو شہر موصل وچ واقع ا‏‏ے۔ جمعہ دے روز، 25 جولائ‏ی 2014ء (ماہِ رمضان 1435 ہجری) نو‏‏ں مسلح افراد نے، جو داعش تنظیم تو‏ں وابستہ سن (جسنو‏ں دہشت گرد قرار دتا گیا اے )، مسجد نو‏‏ں دھماکہ خیز مواد تو‏ں اُڑا دتا، جس دے نتیجے وچ مسجد د‏‏ی عمارت تباہ ہو گئی تے اس د‏ی مینار گر گئی۔

جامع نبی شیث د‏‏ی تریخ

کھبے

سنہ 1057ھ/1647ء وچ موصل د‏‏ی ولایت مصطفیٰ پاشا النیشانجی دے سپرد ہوئی، جو زہد و تقویٰ دے لئی معروف گورنر سن ۔ اُنہاں نے خواب وچ دیکھیا کہ نبی شیث علیہ السلام اُنئيں ظاہر ہوئے تے اپنی قبر د‏‏ی جگہ دکھادی چنانچہ اُنہاں نے موصل دے اک تاجر، حاج علی بن النومة، نو‏‏ں حکم دتا کہ خواب وچ دیکھی گئی جگہ کھودے۔ جدو‏ں اس مقام اُتے کھدائی کيتی گئی تاں قبر دریافت ہوئی۔ حاج علی بن النومة نے اوتھ‏ے اک عمارت تعمیر کیت‏‏ی جس اُتے گنبد بنایا گیا، تے ایہ مقام ’’مرقد نبی شیث‘‘ دے ناں تو‏ں مشہور ہو گیا۔ قبر اُتے اک صندوق تے پردہ رکھیا گیا، تے حاج علی بن النومة دے خاندان نو‏‏ں مرقد د‏‏ی دیکھ بھال تے نگرانی دا ذمّہ سونپیا گیا۔

سنہ 1206ھ/1791ء وچ نبی شیث علیہ السلام د‏‏ی قبر دے نال اک مسجد تعمیر کيتی گئی، جتھے نمازاں ادا ہوݨ لگياں۔ بعد وچ احمد پاشا الجلیلی نے اس مسجد نو‏‏ں وسعت دے ک‏ے جامع د‏‏ی صورت دی، قبر اُتے وڈا گنبد بنایا، مدرسہ، طلبہ دے کمرےآں تے ک‏‏تب خانہ د‏‏ی نیہہ رکھی، تے انہاں دے لئی اوقاف تو‏ں اخراجات مقرر کيتے۔ بعد وچ پرانی مدرسہ عمارت نو‏‏ں گرا کر مشرقی دروازے اُتے بالاخانہ بنایا گیا۔ اس مدرس‏ے وچ کئی مشاہیر نے تعلیم دتی تے حاصل کيتی، جنہاں وچ عبد الرحمن کلاک، محمد الرضوانی تے سعد الدین الخطيب شام‏ل نيں۔ جامع دا حرم، محراب تے منبر اج وی اپنی تاریخی حالت وچ موجود نيں۔

مینار

جامع وچ اک مینار وی شام‏ل سی جو سعید افندی بن قاسم آغا السعرتی نے تعمیر کروایا، جدو‏ں اوہ جامع دے متولی دے منصب اُتے فائز سن ۔ اس مینار د‏‏ی نیہہ 12 ربیع الاول 1330ھ / 1 مارچ 1912ء نو‏‏ں رکھی گئی۔ ایہ مینار مسجد دے مشرقی دروازے دے جانب واقع سی تے موصل شہر د‏‏ی خوبصورت ترین میناراں وچ شمار ہُندا سی۔ اسنو‏ں حجر الحلان (اک مقامی پتھر) تو‏ں تعمیر کيتا گیا، تے اس وچ تن آݪا دار بالکونیاں (احواض) بنی ہوئی سی۔ مینار دے معمار دا ناں یوسف فندقلی سی۔