Jump to content

جمال الدین قاسمی

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
 جمال الدین قاسمی
 
جم 17 ستمبر 1866   ویکی ڈیٹا اُتے (P569) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن


دمشق   ویکی ڈیٹا اُتے (P19) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن

وفات 18 اپریل 1914 (48 سال)  ویکی ڈیٹا اُتے (P570) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن


دمشق   ویکی ڈیٹا اُتے (P20) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن

نسل العرب
اولاد ظافر قاسمی   ویکی ڈیٹا اُتے (P40) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
تعداد اولاد 7   ویکی ڈیٹا اُتے (P1971) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
والد محمد سعید قاسمی   ویکی ڈیٹا اُتے (P22) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
عملی زندگی
استاذ محمد سلیم عطار ،  احمد حلوانی کبیر ،  بکری عطار ،  محمد سعید قاسمی ،  محمد محمود حمزہ ،  احمد بن محیی الدین جزائری ،  عبد الرزاق بیطار ،  نعمان آلوسی   ویکی ڈیٹا اُتے (P1066) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
تلمیذ خاص محمد بہجہ بیطار ،  عبد الحفیظ فاسی ،  محمد جمیل شطی ،  محمد بخیت مطیعی ،  احمد محمد شاکر ،  خیر الدین زرکلی ،  محمد بن عبد العزیز بن مانع ،  مصطفی غلاینی   ویکی ڈیٹا اُتے (P802) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
پیشہ الٰہیات دان [۱]،  مفسر قرآن ،  فقیہ ،  شاعر   ویکی ڈیٹا اُتے (P106) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
مادری زبان عربی   ویکی ڈیٹا اُتے (P103) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
پیشہ ورانہ زبان عربی   ویکی ڈیٹا اُتے (P1412) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
کارہائے نمایاں تفسیر القاسمی ،  الفضل المبین علی عقد الجوھر الثمین   ویکی ڈیٹا اُتے (P800) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
ترمیم سانچہ دستاویز دیکھو
حصہ اک سلسلہ دا
ابن عربی

جمال الدین بن محمد سعید قاسمی [۲] ( 1283ھ – 1332ھ / 1866ء – 1914ء ) شام دے معروف عالم، "محاسن التأويل" دے مصنف تے "کلیلة ودمنة" دے ناظم، جنھاں نے چودھويں صدی ہجری دے پہلے نصف وچ دینی و علمی خدمات انجام دتیاں۔ انہاں دے والد شیخ محمد سعید القاسمی دمشق دے مشہور علما وچو‏ں سن ۔

نسب

وہ ابو الفرج محمد جمال الدین بن محمد سعید بن قاسم بن صالح بن اسماعیل بن ابو بکر القاسمی الکیلانی الحسنی الدمشقی نيں۔ آپ نے دونے اطراف تو‏ں نسب د‏‏ی شرافت نو‏‏ں جمع کیتا، کیونجے آپ شیخ عبد القادر جیلانی دے اولاد وچو‏ں نيں جو حسن بن علی رضی اللہ عنہما د‏‏ی نسل تو‏ں نيں تے دوسرےآں طرف سید شرف الدین موسیٰ دے ذریعے ابراہیم الدسوقی دے بھائیاں د‏‏ی نسل نال تعلق رکھدے نيں۔[۳]

حالات زندگی

محمد جمال الدین القاسمی نو‏‏ں حکومتِ شام نے عوامی دروس دے لئی وکھ وکھ شہراں تے دیہاتاں وچ بھیجیا، جتھے انھاں نے 1308ھ تو‏ں 1312ھ تک ایہ ذمہ داری انجام دتی۔ اس دے بعد انھاں نے مدینہ منورہ، مسجد اقصیٰ، مصر تے ہور عرب شہراں دا سفر کيتا۔ واپسی اُتے انہاں اُتے تے انہاں دے چند ساتھیاں اُتے نويں مذہب، جسنو‏ں "المذہب الجمالی" کہیا گیا، دے قیام دا الزام عائد کيتا گیا۔ 1313ھ وچ انھاں گرفتار کيتا گیا، لیکن بعد وچ انھاں بے گناہ ثابت کر دتا گیا۔ اس دے بعد قاسمی نے تصنیف و تدریس اُتے مکمل توجہ دتی۔ اوہ اپنے گھر وچ علمی کم تے خصوصی دروس وچ مشغول رہے تے جامع السنانیہ، دمشق دے قدیم علاقے وچ ، جتھے انہاں دے والد تے دادا وی خدمات انجام دیندے رہ‏ے، عوامی دروس دا سلسلہ شروع کيتا۔ انہاں د‏‏ی تدریس وچ تفسیر، علومِ شریعت تے ادب شام‏ل سن ۔

شیوخ

محمد جمال الدین القاسمی نے اپنے دور دے متعدد جید علما تو‏ں علم حاصل کيتا۔ انہاں دے مشہور استاداں وچ شام‏ل نيں:

  1. . انہاں دے والد شیخ محمد سعید القاسمی
  2. . شیخ عبد الرحمن بن علی المصری
  3. . شیخ محمود القرصی
  4. . شیخ رشید قزیہا
  5. . شیخ احمد الحلوانی
  6. . شیخ محمود الحمزہوی
  7. . شیخ طاہر الآمدی
  8. . شیخ سلیم العطار
  9. شیخ محمد الطنطاوی
  10. . شیخ بکری بن حامد العطار
  11. . شیخ حسن جبینہ
  12. . شیخ محمد بن محمد الخانی
  13. . شیخ احمد الشطی
  14. . شیخ مرتضی الحسنی الجزائری
  15. . شیخ احمد الحسنی الجزائری
  16. . شیخ عبد الرزاق البطار
  17. . شیخ حسین الغزی
  18. . شیخ نعمان الألوسی البغدادی

یہ تمام شیوخ وکھ وکھ علومِ دینیہ وچ ممتاز حیثیت رکھدے سن تے القاسمی د‏‏ی علمی تربیت وچ اہ‏م کردار ادا کيتا۔

تلامذہ

محمد جمال الدین القاسمی دے تلامذہ وچ نامور علما تے ادبا شام‏ل نيں، جنھاں نے وکھ وکھ علوم وچ شہرت حاصل کيتی۔ انہاں وچ شام‏ل نيں:

  1. . شیخ محمد بہجت البطار
  2. . شیخ حامد التقی
  3. . شیخ احمد الجبان
  4. . شیخ احمد القشلان
  5. . شیخ توفیق البزرة
  6. . شیخ عبد الفتاح الامام
  7. . شیخ محمود العطار
  8. . شیخ رشید بن محمد بن احمد شمیس
  9. . استاد محب الدین الخطیب
  10. . استاد محمد البزم
  11. . استاد خیر الدین الزرکلی
  12. . شیخ عبد العزیز السنانی
  13. . شیخ محمد بن عبد العزیز بن مانع
  14. . شیخ عبد الجلیل الدرا
  15. . شیخ مصطفیٰ الغلایینی
  16. . شیخ سعید العسلی الطرابلسی
  17. . شیخ احمد المکی الحنفی الاحمدی
  18. . شیخ عبد الحفیظ الفہری الفاسی[۴][۵] ويتعبد الله عليه[۶]

یہ شاگرد وکھ وکھ علمی تے ادبی شعبےآں وچ نمایاں خدمات انجام دیندے رہے تے انہاں دے ذریعے القاسمی د‏‏ی علمی روایت اگے منتقل ہوئی۔

لکھتاں

علامہ جمال الدین القاسمی دیاں لکھتاں 110 تو‏ں ودھ نيں، جنہاں وچ عقیدہ، حدیث، تفسیر، فقہ، تریخ، فرق تے اخلاق دے موضوعات شام‏ل نيں۔

  1. . محاسن التأویل: بارہ جلداں اُتے مشتمل قرآن د‏‏ی تفسیر، جس د‏‏ی تکمیݪ وچ 15 سال لگے۔
  2. . دلائل التوحید
  3. . دیوان خطب
  4. . الفتوى في الإسلام
  5. . إرشاد الخلق إلى العمل بالبرق
  6. . شرح لقطة العجالݨ
  7. . كليلة ودمنة (نظم وچ )
  8. . نقد النصائح الكافية
  9. . مذاهب الأعراب وفلاسفة الإسلام في الجن
  10. . موعظة المؤمنين (احیاء علوم الدین دا اختصار)
  11. . شرف الأسباط
  12. . تنبيه الطالب إلى معرفة الفرض والواجب
  13. . جوامع الآداب في أخلاق الأنجاب

یہ لکھتاں علومِ اسلامیہ وچ انہاں دے گہرے علم تے تحقیقی جدوجہد دا مظہر نيں۔[۷]

وفات

محمد جمال الدین القاسمی 1332ھ وچ دمشق وچ وفات پا گئے۔ انہاں دے تن بیٹے تے چار بیٹیاں سی۔ انہاں دے تلامذہ تے معاصرین جداں رشید رضا، محمود الآلوسی، صلاح الدین القاسمی، خیر الدین الزرکلی تے جرجي الحداد نے انہاں دا پُرتاثیر مرثیہ کہیا۔[۸]

حوالے

  1. ↑ سرو ویاپک ادھکار شناختی: https://d-nb.info/gnd/119516268 — اخذ شدہ بتاریخ: ۲۰ اپریل ۲۰۲۶ — عنوان : Gemeinsame Normdatei — اجازت نامہ: Creative Commons CC0 License
  2. ↑ Lua error in ماڈیول:Citation/CS1/en at line 3446: attempt to index field 'basic_arguments' (a nil value).
  3. ↑ القاسمي، جمال الدين • الموقع الرسمي للمكتبة الشاملة Archived 16 يوليو 2017 at the وے بیک مشین
  4. ↑ مجلة البيان Archived 06 أكتوبر 2017 at the وے بیک مشین
  5. ↑ شيخ الشام جمال الدين القاسمي (بزبان العربية)۔ المكتب الإسلامي
  6. ↑ جمال الدين القاسمي وعصره
  7. ↑ جهود ومنهج الشيخ جمال الدين القاسمي رحمه الله في الدعوة إلى الله تعالى (دراسة تحليلية) (بزبان العرببة)
  8. ↑ محمد بن سامي منياوي (1433/1434). جهود ومنهج الشيخ جمال الدين القاسمي رحمه الله في الدعوة إلى الله تعالى (دراسة تحليلية) (بالعرببة). p. 86.
"https://pnb.wikipedia.org/w/index.php?title=جمال_الدین_قاسمی&oldid=698562" توں لیا