ساحلی آندھرا

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
ساحلی آندھرا
تیرا آندھرا
—  آندھرا پردیش دا کھیتر  —
ساحلی آندھرا بھارت دا نقشے وچ
دیس  بھارت
صوبہ آندھرا پردیش
ٹائم زون آئی۔ایس۔ٹی۔ (یو ٹی سی+05:30)
رجسٹریشن پلیٹ AP
سبھ توں وڈا شہر وساکھاپٹنم
2 جون 2014 نوں نویں آندھرا پردیش دے قیام دے ویلے ساحلی آندھرا پردیش۔
وشاکھاپٹنم ضلعے دے پیڈپلیم پنڈ وچ شام دا سندر مورت۔

ساحلی آندھرا (تیلگو : తీర ఆంధ్ర تیرا آندھرا)، بھارت دے صوبے آندھرا پردیش دا اک کھیتر اے۔ ایہہ کھیتر 1953 توں پہلاں مدراس راج دا حصہ سی اتے ایہہ آندھر راشٹر دا حصہ 1953 توں 1956 تک سی۔ 2011 دی جنگننا دے مطابق اسدا کھیتر 95،442 مربع کلومیٹر (36،850 مربع میل) اے جہڑا کل راج دے حصے دا 57.99٪ اے اتے اسدی آبادی 34،193،868 دی اے جہڑی آندھرا پردیش دی کل آبادی دا 69.20٪ حصہ بندا اے۔ اس کھیتر وچ مشرقی گھاٹ اتے بنگال دی کھاڑی دے وچ ساحلی ضلعیاں، اڑیسہ دے نال اتری سیما توں لے کے کرشنا دریا دے ڈیلٹے دا دکھن وی شامل اے۔

گوداوری اتے کرشنا دریاواں دے ڈیلٹے دے کارن ساحلی آندھر کسانی زمین اے۔ ساحلی آندھر دی خوش حالی نوں اسدی کرسانی زمین اتے ایہناں دو ندیاں دے پانی نوں ذمہ وار منیا جاندا اے۔ جھونے دے کھیتاں وچ اگائے جان والے چول اتھوں دی مکھ فصل اے۔ اس توں علاوہ دالاں اتے ناریئل وی اہم ہن۔ اس کھیتر وچ مچھی پھڑن دا صنعت وی اہم اے۔

اتہاس[لکھو]

موریا ٹبر دے راج دور دے دوران آندھرا راج سیاسی طاقت وچ ابھریا سی۔ میگاستھینس نے ذکر کیتا کہ آندھر مسیہے دے ویلے وچ ستوہن دا اک خوش حال سامراج سی۔ ساحلی آندھراں وچ وی 7ویں صدی اتے 10ویں صدی دی عرصے دے وچ مشہور چالوکیاں ولوں راج کیتا گیا سی۔ اس عرصے پچھوں چول، کاکتی اتے وجینگر سامراج جہے کئی ہور راج ٹبراں دے راج دور دا راج ہویا سی۔

11ویں صدی دے شلالیکھاں دے مطابق، ساحلی آندھر مہندرگری پہاڑاں (اتر-پوربی حد وچ اڑیسے دے گجپتی ضلعے دے نال)، کالاہستی مندر (نیلور ضلعے دی حد دے کول چتور ضلعے وچ)، شریشیلم مندر نال گھریا ہویا اے۔ مجبوبنگر ضلع اتے پرکاشم ضلع وی اس کھیتر وچ آؤندے ہن۔[1]

اڑیسہ دے گجپتی اتے گنجام ضلعیاں نوں 1752 دے آسپاس فرانسیسی ایسٹ انڈیا کمپنی نوں دے دتا گیا سی۔ پچھوں اسنوں فرانسیسیاں ولوں انگریزاں نوں دے دتا گیا سی۔ نیلور، جہڑا کہ اونگول تالک تک پھیلیا ہویا اے، نوں پچھوں اک ایکٹ دے تحت آرکاٹ دے نواب توں حاصل کیتا گیا سی۔ مگروں نیلور اتے چتور وچ کجھ حصے وینکٹگری راجاں دے ہتھاں وچ سن۔ انگریزاں نے 1802 وچ وینکٹگری دے راجے نے نال اوہناں کھیتراں وچ اقتدار دا دعوہ کرن دے لئی انتظام وی کر لئی سی۔ آندھرا سرکار اتے رائلسیما دے ضلعیاں نوں نظام نے انگریزاں دے سپرد کیتا سی، جہڑا کہ مدراس پریسیڈینسی دا حصہ بن گیا سی۔[2]

حوالے[لکھو]

  1. Austin Cynthia Talbot Assistant Professor of History and Asian Studies University of Texas (23 اگست 2001). Precolonial India in Practice : Society، Region، and Identity in Medieval Andhra: Society، Region، and Identity in Medieval Andhra. Oxford University Press, 36–. ISBN 978-0-19-803123-9. 
  2. "Andhra Pradesh – end of an era". Business Standard (Hyderabad). 30 جولائی 2013. http://www.business-standard.com/article/news-ians/andhra-pradesh-end-of-an-era-113073001018_1.html. Retrieved on 8 اپریل 2016.