سورابی حروف تہجی
| سورابی | |
|---|---|
 سورابی وچ اک مخطوطہ | |
| قِسم | ابجد |
| زباناں | مالاگاسی |
| مدّتِ وقت | 1400 عیسوی توں ہن تک |
| بنیادی نظام | |
| متعلقہ نظام | پیگون حروف تہجی, جاوی حروف تہجی |
| نوٹ: اس صفحہ اُتے بین الاقوامی اصواتی ابجدیہ صوتی علامات شامل ہوئے سکدیاں نيں۔ | |
سورابی اک حروف تہجی اے جو عربی اُتے مبنی اے، جو پہلے مالاگاسی نوں نقل کرنے دے لئی استعمال ہُندا سی (ملائیو پولینیشین زباناں نال تعلق رکھدا سی) تے اینتیمورو مالاگاسی بولی، جو ١5 ويں صدی دی اے۔
تریخ
محققاں ہن وی اس ٹرانسکرپشن سسٹم دی ابتدا دے بارے وچ قیاس آرائی کر رہے نيں۔ "سورابی" دا لفظی معنی اے "وڈی تحریراں" توں عربی سورہ (تحریر) تے مالاگاسی بی (وڈی)۔ ایہ فرق پچھلے تحریری نظام دے وجود دی طرف اشارہ کے سکدا اے جس وچ سنسکرت دی اصل دے چھوٹے حروف جنوب مشرقی ایشیا وچ استعمال ہُندے نيں جداں کہ کچھ مالاگاسی لفظاں وچ اس دا ثبوت ملدا اے۔
روايتی طور پر، محققاں نے قیاس کيتا اے کہ ایہ تحریری نظام مالاگاسی لوکاں دے عرب مسلماناں دے تجارتی رابطےآں دے ذریعے متعارف کرایا گیا سی۔ پر، ہور حالیہ مطالعات وچ دعویٰ کيتا گیا اے کہ ایہ تحریری اسکیم خبرے جاوانیسے مسلماناں نے متعارف کروائی ہوئے۔ "سورابی" تے "پیگون" تحریراں (جاوانی لپی)۔
چند سو پرانے مسودات اج تک زندہ نيں حالانکہ سب توں قدیم نسخہ 17 ويں صدی توں پہلے نئيں لکھیا گیا ہوئے گا۔ اوہ "سورابی" چمڑے وچ بندھے ہوئے نيں تے نصوص نوں جلد دے رنگ دے ناں اُتے رکھیا گیا اے۔ بوہتے نصوص جادوئی فارمولےآں اُتے مشتمل نيں لیکن مڈغاسکر دے جنوب مشرق دے بعض قبیلے دی اصل دے بارے وچ کچھ تاریخی متن وی موجود نيں۔ ایہ ماخذ مکہ یا حضور محمد صلی اللہ علیہ و آلہ و سلم توں ملدے نيں حالانکہ نصوص وچ اسلام دا عمل کدرے نظر نئيں آندا اے۔
سورابی بالآخر 17 ويں صدی وچ شروع ہوݨ والے جزیرے وچ پھیل گیا تے 18 ويں صدی دے آخر وچ بادشاہ اینڈریانمپوینیمیرینا نے اپنے دربار دے بچےآں نوں لکھنا پڑھنا سکھانے دے لئی اینتیمورو کاتباں نوں طلب کيتا۔ اس طرح مستقبل دے بادشاہ رداما اول نے بچپن توں سورابی وچ لکھنا پڑھنا سکھیا۔
اج بھݪک ملاگاسی اک لاطینی حروف تہجی دا استعمال کردے ہوئے لکھیا جاندا اے، جو 1823 وچ متعارف کرایا گیا سی۔
حروف تہجی
| سورا بی دا لفظی نقل writing | ||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ـَ | ب | د | ـِ | ف | غ | ه | ـِ | ج | ك | ل | م | ن | ـُ | ڡ | ر | س | ط | و | ‹ي› یا ‹ز› | ع | ‹ڊ› یا ‹رّ› | ‹̣ط› یا ‹رّ› | ت | ڡّ | طّ | ـَيْ | ـَوْ | ـُوً | ـُيْ | ‹ـِيَا› یا ‹ـِيْا› | ـِوْ | ـِيْ |