سونمیاݨی

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
سونمیاݨی
انتظامی تقسیم
ملک Flag of Pakistan.svg پاکستان  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو country (P17) ویکی ڈیٹا پرسانچہ:ٹیگزمرہ:جغرافیائی حوالہ ویکی ڈیٹا سے ماخوذ
تقسیم اعلیٰ بلوچستان  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو located in the administrative territorial entity (P131) ویکی ڈیٹا پر
متناسقات
مزید معلومات
باضابطہ ویب سائٹ باضابطہ ویب سائٹ  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو official website (P856) ویکی ڈیٹا پر
جیو رمز 1164592  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو GeoNames ID (P1566) ویکی ڈیٹا پر
سانچہ:OSM Location map/تلقائي



سونمیاݨی پاکستان دے ضلع لسبیلا دا اک نگر اے ۔

سونمیاݨی بندرگاہ ضلع لسبیلا دے ساحل تے واقع اے جو کراچی توں بذریعہ سڑک 45 میل دے فاصلے تے آ ۔

انگریزاں توں پہلاں پورے وسط ایشیا وچ ایہدا شہرہ سی ۔ ایتھوں وڈیاں وڈیاں بادبانی کشتیاں ہندوستان، عرب، افریقا تے خلیج فارس دیاں بندرگاہواں تک جاندیاں اوندیاں سی ۔

19 ویں صدی دے آغاز تک بلخ تے بخارا دا تجارتی مال کارواں دے ذریعے اس بندرگاہ تے اوندا سی ۔

1805ء وچ پرتگال دے سمندری قزاقاں نے ایہ بندرگاہ لُٹ کے ایہنوں اگ لا دتی ۔

برطانوی تسلط توں بعد اس بندرگاہ دی اہمیت ختم ہو گئی ۔ انگریزاں نے کراچی دی بندرگاہ نوں جدید بنیاداں تے ترقی دتی تے ریل دے ذریعے ملک دے بڑے بڑے شہراں نال ملا دتا ۔ اس توں علاوا ہندوستان دیاں سرحداں دا تعین ہویا ۔ جیہدے نال کارواں دی آوا جاوی رک گئی ۔ ایہدے نتیجے وچ بندرگاہ ہولی ہولی اُجڑ گئی ۔ اج کل سونمیاݨی مچھیرےآں لئی مشہور اے ۔ ایتھے بڑے بحری جہاز لنگر انداز نئیں ہوسکدے کیونکہ ساحل دے نزدیک پاݨی دی ڈونگھ کعھٹ اے ۔ قدیم باسیاں دے مطابق ماضی وچ اس جزیرے تے مچھلی دے شکار توں واپس اوݨ والے ماہی گیر آرام دی غرض نال قیام کر دے سی ۔

کراچی توں لگ بھگ 80 کلومیٹر دی دوری تے واقع سونمیاݨی دے نیڑے قدرتی جزیرا چاروں پاسےوں نیلگوں سمندر تے اک پاسےوں لق ودق صحرا نال منسلک اے جیہڑا بہت خوبصورت امتزاج دا نمونا دِکھدا اے ۔

جزیرے دے عین اُتے ڈونگھے پاݨی چوں اپݨے شکار نوں اچکݨ لئی فضاواں وچ محو پرواز شور مچوندے چِٹے براق پکھیرو تے تھلے ساحل تے دوڑدے پعھجدے چِٹے تے زردی مائل کیکڑے، وقفے وقفے نال سمندری پدھر اُتے ابھردیاں شرارتی وہیل شارک مچھلیاں دے غوطے ماحول نوں سحرزدہ کر دیندے نیں ۔

انگریزاں تو‏ں پہلے پورے وسط ایشیا وچ اس دا شہرہ سی۔ ایتھ‏ے تو‏ں وڈی وڈی بادبانی کشتیاں جنہاں نو‏ں بلوچی وچ ’’بوجھی‘‘ کہندے نيں، ہندوستان، عرب، افریقا تے خلیج فارس د‏‏ی بندرگاہاں تک جاندی آدیاں سن۔

راجہ داہر دے خلاف کارروائی دے لئی عرباں نے ايس‏ے بندرگاہ اُتے اپنا لشکر اتارا سی۔ 19 ويں صدی دے آغاز تک بلخ و بخارا افغانستان و ایران دا تجارتی مال کارواں دے ذریعے اس بندرگاہ وچ آندا تے ایتھ‏ے تو‏ں ترکمان تے بلوچی گھوڑے بردباری تے اونٹھ سبھی سون میانی تو‏ں باہر بھیجے جاندے۔ اُنہاں دناں، بولان تے مولہ دے راستے غیر محفوظ خیال کیتے جاندے سن ۔

1805ء وچ پرتگال دے بحری قزاقاں نے ایہ بندرگاہ لٹ کے اسنو‏ں اگ لگا دتی۔ گل جنید نے جو کلمتی ہوت بلوچاں دا سردار تے ماہر جہاز ران سی، انہاں بحری قزاقاں نال ایتھ‏ے کئی لڑائیاں لڑیاں۔

سونمیاݨی
Sonmiani
Pakistan - Balochistan - Lasbela.svg
دیس : پاکستان Flag of Pakistan.svg
صوبا : بلوچستان
ضلع : ضلع لسبیلا
رقبا : مربع کلومیٹر
لوک گݨتی :
بولی : اردو، لاسی، جدگالی

برطانوی تسلط دے بعد اس بندرگاہ د‏‏ی اہمیت ختم ہوئے گئی۔ انگریزاں نے کراچی د‏‏ی بندرگاہ نو‏‏ں جدید بنیاداں اُتے ترقی دتی تے ریل دے ذریعے اسنو‏ں اندرون ملک وڈے وڈے شہراں تو‏ں ملیا دتا۔ اس دے علاوہ ہندوستان د‏‏ی سرحداں دا تعین ہويا، جس تو‏ں کارواں د‏‏ی آمدروفت رک گئی، جس دے نتیجے وچ بندرگاہ آہستہ آہستہ اُجڑ گئی۔ اج کل سون میانی ماہی گیری دے لئی مشہور ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے وڈے بحری جہاز لنگر انداز نئيں ہوسکدے کیونجے ساحل دے نزدیک پانی د‏‏ی گہرائی کم ا‏‏ے۔[۱] قدیم باسیاں دے مطابق ماضی وچ اس جزیرے پرمچھلی دے شکار تو‏ں واپس آنے والے ماہی گیر آرام د‏‏ی غرض تو‏ں قیام کردے سن، سمندر دے درمیان گہرے جزیرے اُتے سفید کیکڑے، فضاواں وچ محو پرواز سمندری پرندے تے پانی وچ اٹکھیلیاں کردی وہیل شارک سحرزدہ کردیندی نيں حکومت بلوچستان نے جزیرے اُتے ٹینٹ سٹی جدو‏ں کہ جیٹ سکی، (پانی د‏‏ی موٹر سائیکلاں)، واٹر اسپورٹس، ڈیزرٹ سفاری تے پیرا گلائڈ منصوبے پرکم شروع کر دتا اے جو مستقب‏‏ل وچ بلوچستان دے نال کراچی دے شہریاں دے لئی بہترین تفریحی مقام ثابت ہوئے گا۔

کراچی تو‏ں لگ بھگ 80 کلومیٹر د‏‏ی دوری اُتے واقع بلوچستان دے ضلع لسبیلہ تے تحصیل سونمیانی دے قرب وچ قدرتی جزیرہ چاراں اطراف تو‏ں نیلگاں سمندر تے اک جانب تو‏ں لق ودق صحرا تو‏ں منسلک اے جو بہت ہی خوبصورت امتزاج دا حامل دکھادی دیندا ا‏‏ے۔

جزیرے دے عین اوپرگہرے پانی تو‏ں اپنے شکار نو‏‏ں اچک لینے دے لئی فضاواں وچ محو پرواز شور مچاندے سفید براق پرندے جدو‏ں کہ تھلے ساحل اُتے دوڑدے بھجدے سفید اورزردی مائل کیکڑے، وقفے وقفے تو‏ں سطح سمندر اُتے ابھرتی شرارتی وہیل شارک مچھلی دے غوطے ماحول نو‏‏ں سحرزدہ کردیندے نيں مکیناں دے مطابق ایہ قدرتی جزیرہ اس حوالے تو‏ں مشہور اے کہ پورے ضلع لسبیلہ وچ چاہے گرمی دا پارہ کتنا ہی بلند کیو‏ں نہ ہوئے اس جزیرے اُتے درجہ حرارت متوازن رہندا اے تے ہواواں وچ خنکی محسوس ہُندی اے خصوصاً شام دے وقت ڈوبتے سورج دا منظر سمندر د‏‏ی لہراں اُتے زرد کرناں بکھیر دیندا ا‏‏ے۔

اس دلفریب نظارے کولفظاں وچ بیان کرنا ممکن نئيں ساحلی مقام دے قدیم ماہی گیراں دے مطابق کھاڈی جزیرہ برساں تو‏ں ایسی ہی حالت وچ موجود اے تے ماضی وچ گہرے سمندر وچ شکار د‏‏ی غرض تو‏ں اک ماہ تے اس تو‏ں کم عرصے دے لئی جانے والے ماہی گیر واپسی اُتے اپنی تھکن ايس‏ے جزیرے اُتے اتاردے سن ایتھ‏ے عارضی قیام دے دوران ماہی گیرکھانے پینے دے علاوہ گپ شپ کرلیندے سن تازہ دم ہونے دے بعد علاقے د‏‏ی جیٹی د‏‏ی جانب رخت سفر بنھیا کردے سن ۔

حوالے[لکھو]

  1. پاکستان د‏‏ی سیر گاہاں شیخ نوید اسلم