عالمی نقشہ

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
ونکل ٹرپل پروجیکشن اُتے دنیا دا نقشہ



اک کم تو‏ں کم غلطی والانقشہ پروجیکشن [۱] جسنو‏ں نیشنل جیوگرافک سوسائٹی نے حوالے دے نقشیاں دے لئی اپنایا۔
اج تک پوری زمین دا انتہائی تفصیلی ، حقیقی رنگ دا نقشہ۔

دنیا دا نقشہ زمینکی سطح دا نقشہ ا‏ے۔ دنیا دے نقشے ناں، انہاں دے پیمانے د‏‏ی وجہ تو‏ں ، پروجیکشن دے مسئلے تو‏ں نمٹنا چاہیے۔ ضرورت دے مطابق دو جہتاں وچ پیش کيتیے گئے نقشے زمین د‏‏ی تین جہ‌تی سطح دے ڈسپلے نو‏‏ں بگاڑ دیندے نيں۔ بھانواں ایہ کسی وی نقشے دے بارے وچ سچ اے ، ایہ بگاڑ دنیا دے نقشے وچ انتہا نو‏‏ں پہنچ جاندے نيں۔ دنیا دے نقشے پیش کرنے دے لئی بہت ساریاں تکنیکاں تیار کيتی گئیاں نيں جو متنوع تکنیکی تے جمالیاندی اہداف نو‏‏ں پورا کردیاں نيں۔ [۲]

دنیا دے نقشےکو بنانے دے لئی زمین ، اس دے سمندراں تے اس دے براعظماں دا عالمی علم درکار ا‏ے۔ تریخ تو‏ں پہلے تو‏ں لے ک‏ے قرون وسطی دور تک ، دنیا دا اک درست نقشہ بنانا ناممکن ہُندا کیونجے زمین دے ادھے تو‏ں کم ساحل تے اس دے براعظم دے اندرونی حصے دا صرف اک چھوٹا جہا حصہ کسی وی سبھیاچار دے لئی جانیا جاندا سی۔ یورپی نشاۃ ثانیہکے دوران شروع ہونے والی تحقیق دے نال، زمین د‏‏ی سطح دا علم تیزی تو‏ں جمع ہويا ، اس طرح کہ دنیا د‏‏ی بیشتر ساحلی پٹیاں دا نقشہ بنایا گیا سی ، گھٹ تو‏ں گھٹ تقریباً 1700ء د‏‏ی دہائی دے وسط تے ویہويں صدی تک براعظم دے اندرونی حصے د‏‏ی تحقیق کيتی گئی۔

دنیا دے نقشے عام طور اُتے یا تاں سیاسی خصوصیات یا طبیعیاندی خصوصیات اُتے مرکوز ہُندے نيں۔ سیاسی نقشے علاقائی حدود تے انسانی آبادکاری اُتے زور دیندے نيں۔ طبیعیاندی نقشے جغرافیائی خصوصیات دکھاتے نيں جداں پہاڑ ، مٹی د‏‏ی قسم ، یا زمین دا استعمال ۔ ارضیاندی نقشے نہ صرف سطح نو‏‏ں دکھاتے نيں بلکہ بنیادی چٹان ، فالٹ لائنز تے زیر زمین ڈھانچے د‏‏ی خصوصیات نو‏‏ں ظاہر کردے نيں۔ کرو پیلتھ نقشے رنگاں د‏‏ی رنگت تے شدت دا استعمال کردے نيں تاکہ علاقےآں دے درمیان فرق نو‏‏ں ڈیموگرافک یا معاشی اعدادوشمار دے وچکار فرق کيتا جا سک‏ے۔

نقشے د‏‏ی تخمینے[لکھو]

دنیا دے تمام نقشے کئی نقشیاں وچو‏ں کِسے اک اُتے مبنی ہُندے نيں ، یا ہوائی جہاز اُتے کرہ ارض د‏‏ی تحقیق اُتے مبنی ہُندے نيں۔ تمام تخمینے کِسے طرح جغرافیائی خصوصیات ، فاصلےآں تے سمتاں نو‏‏ں مسخ کردے نيں۔ مختلف نقشیاں دے تخمینے جو تیار کيتیے گئے نيں ، درستگی نو‏‏ں متوازن کرنے دے مختلف طریقے فراہم کردے نيں تے دنیا دے نقشے بنانے وچ موروثی ناگزیر تحریف کردے نيں۔

شاید سب تو‏ں مشہور تخمینا مرکٹر پروجیکشن اے ، جو اصل وچ اک سمندری چارٹ دے طور اُتے ڈیزائن کيتا گیا ا‏ے۔

موضوعات‌ی نقشے[لکھو]

اک موضوعات‌ی نقشہ جغرافیائی معلومات نو‏‏ں اک یا چند مرکوز مضامین دے بارے وچ دکھاندا ا‏ے۔ ایہ نقشے "طبیعیاندی ، سماجی ، سیاسی ، ثقافتی ، اقتصادی ، سماجی ، زرعی ، یا کسی دوسرے شہر ، ریاست ، خطے ، قوم یا براعظم دے دیگر پہلوؤں نو‏‏ں پیش کر سکتے ہاں"۔ [۳]

تاریخی نقشے[لکھو]

ابتدائی دنیا دے نقشے آہنی دور تو‏ں دریافت دے دور تک تے ابتدائی جدید دور دے دوران جدید جغرافیہ دے ابھرنے تک دنیا د‏‏ی عکاسی کردے نيں۔ پرانے نقشے ان تھانواں دے بارے وچ معلومات فراہم کردے نيں جو ماضی وچ مشہور سن ، ہور نقشے د‏‏ی فلسفیانہ تے ثقافتی بنیاداں ، جو اکثر جدید کارٹوگرافی تو‏ں بہت مختلف سن۔ نقشہ اک ایسا ذریعہ اے جس دے ذریعے سائنس دان اپنے خیالات نو‏‏ں تقسیم کردے نيں تے انہاںاں آنے والیاں نسلاں تک پہنچاتے نيں ۔ [۴]

مزی دیکھو[لکھو]

حوالے[لکھو]

ہور پڑھو[لکھو]

باہرلےجوڑ[لکھو]

  1. Large-Scale Distortions in Map Projections, 2007, David M. Goldberg & J. Richard Gott III, 2007, V42 N4.
  2. American Cartographic Association's Committee on Map Projections (1988). Choosing a World Map. Falls Church: American Congress on Surveying and Mapping. pp. 1–2. 
  3. Thematic Maps Map Collection & Cartographic Information Services Unit. University Library, University of Washington. Accessed 27 December 2009.
  4. "History of maps and cartography". http://academic.emporia.edu/aberjame/map/h_map/h_map.htm.