لعو

Wikipedia توں
جاو: مدد, کھوج
لعو
Blood smear.jpg
انسانی لعو ولگن: a- اریتھرو سائیٹ، b- نیوٹرو فل، c- ایوسینوفل، d- لمفوسائیٹ

لعو، جنوراں دے پنڈے دی اک خاص وگن آلی شئے اے جیڑی پنڈے وچ نالیاں نال ہر پاسے جاندی اے تے ہر ولگن تک خراک تے آکسیجن اپڑاندی اے۔ لعو نال ای ایناں ولگناں چوں فالتو شیواں پنڈے چوں بار کڈیاں جاندیاں نیں۔

ریڑھ دی ہڈی آلے جنوراں دا لعو، لعو ولگناں تے لعو پلازمہ نال بندا اے۔ لعو وچ 55% پلازمہ ہوندا اے تے پلازمہ وچ 92% پانی ہوندا اے۔ پانی توں علاوہ پلازمہ وچ پروٹین، گلوکوز، نمکی آئن ، ہارمون، کاربن ڈائی آکسائیڈ تے لعو ولگن ہوندے نیں۔ پلازمہ دی مڈھلی پروٹین البیومن پروٹین اے جو پلازمہ وچ پانی دا داب قابو کردی اے۔ لعو ولگناں وچ سوے لعو ولگن (اریتھروسائیٹ)، چٹے لعو ولگن (لیوکوسائیٹ) تے پلیٹلیٹ (جمن ولگن) آندے نیں۔ ریڑھ دی ہڈی آلے جنوراں دے لعو وچ سب توں زیادہ پائے جان آلے لعو ولگن، سوے لعو ولگن ہوندے نیں۔ ایہناں ولگناں وچ لوآ رکھن آلی پروٹین ہوندی اے جو آکسیجن لان لیجان دا کم کردی اے، انج آکسیجن نوں لعو وچ حل ہون چ مدد کردی اے، تے کاربن ڈائی آکسائیڈ پلازمہ وچ، بائی کاربونیٹ آئناں دی صورت ولگناں دے باہر پیعجی جاندی اے۔

ریڑھ دی ہڈی آلے جنوراں دا لعو سوآ ہوندا اے جدوں، ایہدی ہیموگلوبن کول آکسیجن ہووے۔ کج جنور جیویں کرسٹیشیئن تے مولسکاں وچ آکسیجن نوں لان لیجان لئی، ہیموگلوبن دی بجائے اک پروٹین ہیموسایانن ہوندی اے۔ کیڑے مکوڑیاں تے کج مولسکاں وچ لعو دی بجائے ہیمولمف ہوندا اے، لعو تے ہیمولمف وچکار اے فرق اے جے لعو نالیاں وچ ٹردا اے تے ہیمولمف نالیاں توں بغیر ٹردا اے۔ ہیمولمف وچ ہیموگلوبن وی نئی ہوندی کیوں جے کیڑے مکوڑیاں دا وکھالہ نکا ہون باجوں تے پنڈے وچ موریاں باجوں آکسیجن لان لیجان چ کوئی مسئلہ نئی ہوندا۔

ہتھ چوں لعو نکل ریا اے

پنڈے وچ لعو، "لعو نالیاں" وچ ٹردا اے، جناں وچ دل زور لا کے لعو سٹدا اے۔ جنوراں دی آرٹریاں وچ آکسیجن آلا لعو ہوندا اے تے ویناں وچ کاربن ڈائی آکسائیڈ آلا لعو ہوندا اے۔

کم[لکھو]

لعو پنڈے وچ بہت سارے اہم کم کردا اے:

لعو دے ترے ولگن: سوآ لعو ولگن، پلیٹلیٹ، چٹا لعو ولگن
  • ٹشواں تک آکسیجن لے کے جانا
  • ٹشواں تک خراک (گلوکوز، امائینو ایسڈ، فیٹی ایسڈ) لے کے جانا
  • فالتو مادیاں (کاربن ڈائی آکسائیڈ، یوریا، لیکٹک ایسڈ) نوں کڈنا
  • چٹے لعو ولگناں دی مدد نال بچاؤ پربندھ دے کم کرنا، بارلے ذریاں لئی اینٹی باڈیاں بنانا
  • لعو جمن وچ مدد کرنا جے کوئی سَٹ لگ جائے تے سارا لعو نا وگ جائے۔
  • ڈاکیے دا کم کرنا تے ہارموناں نوں لے کا جانا
  • پنڈے دی پی ایچ نوں قابو کرنا
  • پنڈے دے تاپ نوں قابو کرنا
  • ہائیڈرالک کم کرنا

وکھالہ[لکھو]

پنڈے وچ لعو نالیاں

لعو انسانی پنڈے دے پعار دا 7% بناندا اے۔ ایہدی کثافت 1060 کلوگرام فی میٹر کیوب ہوندی اے۔ اک بندے وچ 5 لیٹر لعو ہوندا اے جو پلازمہ تے لعو ولگناں دا بنیا ہوندا اے۔ ایہناں لعو ولگناں وچ ارتھرو سائیٹ (سوے لعو ولگن)، لیوکوسائیٹ (چٹے لعو ولگن) تے تھرومبوسائیٹ (پلیٹلیٹ/جمن ولگن) آندے نیں۔ سوے لعو ولگن سارے لعو دا 45% بناندے نیں، پلازمہ 54٫3% تے چٹے لعو ولگن 0٫7 % بناندے نیں۔

ولگن

اک مائکرو لٹر لعو وچ :

  • 4٫7 تون 6٫1 ملین (مرد)، 4٫2 توں 5٫4 ملین (سوانی) سوے لعو ولگن
  • 4000 توں 11000 چٹے لعو ولگن
  • 200،000 توں 500،000 پلیٹلیٹ (تھرومبوسائیٹ/جمن ولگن)

ہوندے نیں۔

انسان دا لعو (600 گنا وڈا کر کے)

پلازمہ (لعو)

لعو وچ 55% پلازمہ ہوندا اے۔ ایہدا رنگ ہلکا پیلا ہوندا اے۔ اک انسان وچ 2٫7 توں 3٫0 لیٹر پلازمہ ہوندا اے۔ اے اک پانی آلا محلول اے جیدے وچ 92% پانی، 8% لعو پلازمہ پروٹیناں تے نکی جئی مقدار داجے نمکاں دی ہوندی اے۔ پلازمہ، گلوکوز، امائینو ایسڈ تے فیٹی ایسڈ جئے خراکی مالیکیولاں نوں پنڈے وچ ٹوردی اے تے کاربن ڈائی آکسائیڈ، یوریا تے لیکٹک ایسڈ جئی مالیکیولاں نوں باہر کڈدی اے۔

پلازمہ دے ہور مادیاں وچ شامل نیں: • سیرم البیومن، • لعو جمان آلے مادے، • امیونوگلوبن (اینٹی باڈیز)، • لپو پروٹین ذرے، •دوجیاں پروٹیناں، • الیکٹرو لائیٹ مادے ( سوڈیم، کلورائیڈ آئن) سیرم او پلازمہ ہوندا اے جیدے وچوں لعو جمان آلے مادے وکھرے کر دتے جان، تے پچھے صرف البیومن تے اینٹی باڈیاں امیونو گلوبن) رہ جان۔

نکی پی ایچ رینج

ڈڈو دا لعو (600 گنا وڈا کر کے)

لعو دی پی ایچ بہت نکی رینج وچ ہوندی اے ،7٫35 توں 7٫45 تک، تھوڑی جئی اساسی۔ جس لعو دی پی ایچ 7٫35 توں تھلے ہوئے گی، او تیزابی ہوئے گا۔تے 7٫45 پی ایچ توں اتلا لعو اساسی ہوئے گا۔ لعو وچ پی ایچ، آکسیجن دا ممولی داب، کاربن ڈائی آکسائیڈ دا ممولی داب، بائی کاربونیٹ آئناں دی مقدار نوں پکا رکھن لئی پنڈے وچ ہومیوسٹیٹک خاص ول ہوندے نیں۔ ایس مقصد لئی ساع لین پربندھ تے موتری پربندھ کم کردے نیں۔

دوجے جنوراں دا لعو

انسان دا لعو دوجے ریڑھ دی ہڈی آلے جنوراں نال رلدا اے پر ایہناں درمیان ولگن گنتی، ناپ، پروٹین وکھالہ تے ہور شیواں دا تھوڑا جیا فرق فیر وی ہوندا اے، وڈے فرق تھلے دتے گئے نیں۔:

  • نا میملاں دے سوے لعو ولگن سدے تے انڈے ورگے ہوندے نیں تے اوہناں وچ نیوکلئس وی ہوندے نیں۔
  • چٹے لعو ولگناں دی گنتی تے ونڈاں دا فرق ہوندا اے۔
  • پلیٹلیٹ صرف میملاں دے لعو وچ ہوندے نیں، نا میملاں دے لعو وچ نکے، نیوکلئس آلے لمبوترے ولگن ہوندے نیں جو لعو جمان دا کم کردے نیں۔
مچھی دا لعو (600 گنا وڈا کر کے)

فزیالوجی[لکھو]

سرکولیٹری پربندھ

سارے پنڈے وچ لعو، لعو نالیاں دی مدد توں جاندا اے تے دل زور لا کے لعو نوں پنڈے وچ سٹدا اے۔ انساناں وچ کھبا وینٹریکل، آرٹریاں دی مدد توں لعو نوں پنڈے دے دوواں پاسیاں دے انگاں وچ سٹدا اے جتھوں لعو ویناں دی مدد نال سجے ایٹریم وچ آندا اے۔ فیر ایہ سجے وینٹریکل و وڑدا اے، جتھوں ایہ پلمونری آرٹری دی مدد توں پھپھریاں وچ کل دتا جاندا اے۔ پھپھریاں توں لعو، پلمونری وین دی مدد توں ،کھبے ایٹریم وچ آندا اے۔ اتھوں اے اک واری فیر کبھے وینٹریکل وچ وڑ جاندا اے تے سارے پنڈے وچ زور نال سٹ دتا جاندا اے۔ آرٹری لعو ساع دی آکسیجن نوں پھپھریاں توں لے کے ولگناں تک اپڑاندا اے تے وینی لعو ولگناں دی فالتو کاربن ڈائی آکسائیڈ نوں لے کے پھپھریاں تک اپڑاندا اے، جے انوں ساع نال پنڈے توں باہر کڈیا جا سکے۔

ویناں وچ لعو نوں دل دی طرف واپس ٹورن وچ کج کم پٹھے وی کردے نیں۔ پٹھیاں دے ہلن جلن نال لعو ویناں دبیاں جاندیاں نیں تے لعو چھیتی ٹر کے سجے ایٹریم تک اپڑ جاندا اے۔

لعو پھرن ٹرن نبارے پہلی واری ولیم ہاروے نیں 1628 وچ دسیا۔

سوے لعو ولگناں دا بننا تے مکنا

ریڑھ دی ہڈی اآلے جنوراں وچ لعو دے تنوں ولگن (سوے لعو ولگن، چٹے لعو ولگن تے پلیٹلیٹ) ہڈی دے گودے دے اندر بندے نیں۔ بچمن وچ پنڈے دی ہر ہڈی دے اندر لعو ولگن بندے نیں پر جوانی وچ صرف وڈی ہڈیاں وچ لعو بنن دا عمل ہوندا اے جناں وچ ریڑھ دے مہرے، سینے دی ہڈی، پسلیاں، کولہے دی ہڈیاں، بانواں تے لتاں دی ہڈیاں شامل نیں۔ ایس توں علاوہ، بچپن وچ چٹے لعو ولگن، "تھائیمس" غدود وچ بندے نیں۔ لعو دا پروٹینی حصہ تے لعو جمان مادے کلیجے وچ بندے نیں۔ سوے لعو ولگناں دی عمر 120 دیہاڑے ہوندی اے، ایس توں بعد اوہ تلی تے کلیجے وچ مکا دتے جاندے نیں۔ لعو دی پروٹیناں، چکنائیاں تے امائینو ایسڈاں نوں وی جگر مکاندا اے تے گردے ایہناں نوں موتر وچ روڑ دیندے نیں۔

آکسیجن دا لان لیجان

اک صحتمند انسان دے آرٹری لعو وچ، سمندری سطح تے، ساع نال اندر آن آلی آکسیجن دا 98٫5% حصہ، ہیموگلوبن دے نال کیمیائی جوڑ بناندا اے۔ ایس آکسیجن دا 1٫5% حصہ لعو دے دوجے مائع مادیاں وچ رل جاندا اے تے ہیموگلوبن نال جوڑ نئی کردا۔ میملاں تے ہور جانداراں وچ ہیموگلوبن، آکسیجن دی لان لیجان لئی مڈھلا مالیکیول اے۔ ہیموگلوبن دا اک گرام، 1٫36 توں 1٫37 ملی لیٹر آکسیجن نال جوڑ بنان دی طاقت رکھدا اے، جیدی وجہ توں آکسیجن دی لان لیجان، 70 گنا ود جاندی اے۔ ہیموگلوبن توں بغیر اک لیٹر لعو وچ صرف 0٫03 ملی لیٹر آکسیجن لائی لیجائی سکدی اے۔ پلمونری تے امبیلیکل آرٹریاں نوں چھڈ کے ، ساری آرٹریاں آکسیجن آلا لعو دل توں پرے لے کے جاندیاں نیں تے پنڈے دے وکھرے انگاں نوں آرٹریولاں تے کیپیلریاں نال لعو اپڑاندیاں نیں۔ انگاں دے ولگن ایس آکسیجن نوں ورتدے نیں، جتھوں بغیر آکسیجن آلا لعو وینیول تے ویناں دی مدد توں واپس دل ول کل دتا جاندا اے۔ عام حالات وچ، رکے ویلے، اک وڈے انسان وچ ، پھپریاں توں نکلن آلے لعو دی ہیموگلوبن 98 توں 99 % آکسیجن نال پعری ہوندی اے تے پنڈے وچ آکسیجن پہنچان دی سپیڈ 950 توں 1150 ملی لیٹر ہوندی اے۔ اک صحتمند انسان وچ ، رکے ویلے، آکسیجن دا ورتن اک منٹ وچ 200 توں 250 ملی لیٹر ہوندا اے تے پھپھریاں تک واپس آن آلی آکسیجن ہلے وی 75% (70 توں 78 %) آکسیجن نال پعری ہوندی اے۔ ود کم کرن نال آکسیجن دا ورتن ود جاندا اے تے وینی لعو وچ آکسیجن دی مقدار کم ہو جاندی اے۔ اک کھلاڑی وچ وینی لعو 15 % آکسیجن رکھدا اے۔ لعو وچ آکسیجن دی کم مقدار خطرناک ہوندی اے۔ 90% توں کم آکسیجن ، صحت لئی خطرہ اے تے 30% توں کم آکسیجن ، جان لیوہ اے۔

لعو ٹولیاں

ماں دے ٹڈ وچ کاکے نوں کم آکسیجن آلا لعو لبدا اے جیدے وچ 21% آکسیجن ہوندی اے۔ ایس حالت لئی کاکیاں وچ اک وکھرا مالیکیول "ہیموگلوبن ایف" بندا اے جو ود آکسیجن نال جڑن دی طاقت رکھدا اے۔

کاربن ڈائی آکسائیڈ دا لان لیجان

پنڈے وچ کاربن ڈائی آکسائیڈ لان لیجان دے ترے ول نیں۔

  • 70 توں 80% کاربن ڈائی آکسائیڈ ، سوے لعو ولگناں وچ، "کاربونک اینہائیڈریز" اینزائیم دے اثر نال بائی کاربونیٹ آئناں وچ بدل جاندی اے۔
  • 5 توں 10% کاربن ڈائی آکسائیڈ، پلازمہ وچ حل ہو جاندی اے۔
  • 5 توں 10% ہیموگلوبن نال کاربن ڈائی آکسائیڈ، "کاربامینو" مادے بناندی اے۔

سوے لعو ولگناں وچ، ہیموگلوبن، آکسیجن تے کاربن ڈائی آکسائیڈ، دوواں نوں لان لیجان دا کم کردا اے، پر کاربن ڈائی آکسائیڈ اسی تھاں نئی جڑدی جتھے آکسیجن جڑدی اے۔ کاربن ڈائی کسائیڈ دے ہیموگلوبن نال جڑن باجوں ایس تے آکسیجن دے جڑن دی صلاحیت کم ہو جاندی اے۔

ہائیڈروجن آئناں دا لان لیجان

جدوں ہیموگلوبن آکسیجن دے بغیر ہوندی اے تے، ہائیڈروجن آئیناں دے لان لیجان دا کم کردی اے۔

لمفیٹک پربندھ

میملاں وچ لعو، لمف نال توازن نال کم کردا اے۔ لمف نوں، نکی لنفیٹک نالیاں دا اک پربند اکٹھا کردا اے جو "سب کلیون وین" دی مدد نال واپس لعو وچ رل جاندا اے۔

تاپ قابو

دل وچ لعو دا ٹرن پھرن

لعو پھرن ٹرن نال، تاپ سارے پنڈے وچ اپڑدا اے تے ایس لئی "تاپ قابو" بہت ضروری اے۔ کھل تک تاپ ٹورن توں، پنڈے دا تاپ کم کرن چ مدد لبدی اے۔ تے جدون پاہر دا تاپ کم ہووے تے پنڈے چ کھل پاسے تاپ کم ٹوریا جاندا اے جے ایہ ضائع نہ ہو سکے۔

بغیر ریڑھ دی ہڈی دے جاندار

کیڑٰے مکوڑیاں وچ لعو، آکسیجن لان لیجان دا کم نئی کردا، تے ایہنوں ہیمولمف آکھیا جاندا اے۔ آکسیجن لئی اناں دے پنڈیاں وچ نکی موریاں "ٹریکیا" ہوندیاں نیں۔ کیڑے مکوڑیاں دا لعو خراک نوں ٹشواں تک لے کے جاندا اے تے فالتو مادے کڈ کے واپس لیہاندا اے۔

دوجے جانداراں وچ آکسیجن نوں لان لیجان لئی لعو وچ ہیموگلوبن توں علاوہ پروٹیناں ہوندیاں نیں۔

رنگ[لکھو]

ہیموگلوبن

ہیموگلوبن دا تن پاسی وکھالہ

ریڑھ دی ہڈی آلے جنوراں دے لعو وچ رنگ دین آلا مڈھلا مادہ ہیموگلوبن ہوندا اے۔ ہر مالیکیول وچ چار "ہیم" ٹولیاں ہوندیاں نیں، دوجے مالیکیولاں نال رلن باجون ایہناں دے رنگ وچ تبدیلی آ جاندی اے۔ ریڑھ دی ہڈی آلے جنوراں تے دوجے ہیموگلوبن رکھن آلے جنوراں وچ آرٹری لعو لشکدا سوا ہوندا اے کیوں جے آکسیجن ، لعو نوں سوا رنگ دیندی اے۔ آکسیجن نکلیا لعو، گوڑا سوا ہوندا اے، ایہ ویناں وچ ہوندا اے تے لعو دین ویلے ویکھیا جا سکدا اے۔ ایہدی وجہ ایہ وے کہ آکسیجن دے بغیر تے ایہدے ہون نال ہیموگلوبن دی چانن چوسن دی طاقت بدل جاندی اے۔ پلمونری آرٹریاں وچ آکسیجن بغیر لعو ہوندا اے تے پلمونری ویناں وچ آکسیجن آلا لعو ہوندا اے۔

جدوں لعو وچ کاربن مونو آکسائیڈ وڑدی اے تے ایہدا رنگ لشکدا سوا ہو جاندا اے کیوں جے ایہدے وچ "کارباکسی ہیموگلوبن" بن جاندی اے۔جدوں پنڈے وچ سائینائیڈ دا زہر پھیلدا اے تے پنڈا آکسیجن نوں نئی ورت سکدا، ایس لئی وینی لعو آکسیجن توں پعریا رہندا اے تے سوآ رہندا اے۔ کج حالتاں وچ ہیموگلوبن دی ہیم ٹولیاں کھل دے رنگ نوں نیلا کر دیندیاں نیں، ایس حالت نوں سایانوسس آکھی دا اے۔ جے ہیم نوں آکسیڈائیز کیتا جائے تے اے پورے رنگ دا ہو جاندا اے تے آکسیجن دی لان لیجان نئی کر سکدا، انوں میٹا ہیموگلوبن آکھیا جاندا اے۔ اک ہور حالت "سلف ہیموگلوبینیما" وچ آرٹریاں دی ہیموگلوبن وچ تھوڑی جئی آکسیجن ہوندی اے تے ایہدا رنگ گورا سوآ تے ہلکا نیلا ہو جاندا اے۔

کھل دے نیہڑے دی ویناں نیلیاں نظر آندیاں نیں،ایہدے بہتے سبب ہو سکدے نیں۔ اک سبب کھل دا چانن نوں پھیلانا اے۔

ہیم ٹولی

ہیموسایانن

زیادہ تر مولسکاں (سیفیلوپوڈ، گیسٹرو پوڈ) تے آرتھروپوڈاں وچ لعو دا رنگ نیلا ہوندا اے کیوں جے ایہناں وچ تانبا رکھن آلی پروٹین ہوندی اے جنوں "ہینوسایانن" آکھیا جاندا اے۔ ایہ پروٹین اک لیٹر وچ 50 گرام دی مقدار نال پائی جاندی اے۔ آکسیجن دے بغیر ایہدا کوئی رنگ نئی ہوندا تے آکسیجن دے نال ایہ گوڑا نیلا ہو جاندا اے۔ جو جاندار ٹھنڈیاں تھاواں تے رہندے نیں، جتھے آکسیجن کم ہوندی اے، اوہناں وچ لعو سلیٹی-چٹا یا فیر ہلکا پیلا ہوندا اے تے گوڑا نیلا ہو جاندا اے جدوں ہوا دی آکسیجن نال رلدا اے۔ہیموسایاننن ولگن دے باہر لعو پہنچاندا اے تے ہیموگلوبن ولگناں دے اندر لعو پہنچاندا اے۔

ہیموویناڈن

کج سمدری جانداراں ایسیڈئین تے ٹیونیکیٹاں دے لعو وچ اک پروٹین "ہیمو ویناڈن" پائی جاندی اے، جیدے وچ ونیڈیم عنصر ہوندا اے۔ آکسیجن نال رلن باجوں ایہدا رنگ پیلا ہو جاندا اے۔

روگ[لکھو]

لعو وگن

چوٹ لگن نال کئی واری پنڈے توں لعو وگن لد پیندا اے تے لعو دی کمی ہو جاندی اے۔ اک صحتمند آدمی اک لیٹر لعو وگن نال زندہ رہ سکدا اے پر 2 لیٹر توں ود لعو وگنا، خطرناک ہو سکدا اے۔پنڈے دے اندرلے انگاں وچ لعو وگنا ود خطرناک ہوندا اے۔

لعو ٹرن پھرنروگ

لعو نالیاں وچ وکھرے مادیاں دے جمن نال، لعو ٹرن پھرن دی رفتار ہولی ہو جاندی اے تے لعو ہولے ہولے ٹردا اے، جیدے باجوں دل تے زور پیندا اے تے لعو وچ جمے لعو دی روڑیاں وی بن سکدیاں نیں۔

لعو کمی

پنڈے وچ لعو دی کمی دی وجہ لعو دا وگنا، تھیلیسمیا، خراک دی کمی نیں تے ایہدا علاج مریض نوں لعو دے کے کیتا جاندا اے۔ ایس روگ نوں "اینیمیا" وی آکھیا جاندا اے۔

لعو کینسر

وینی لعو

لعو کینسر وچ لعو ولگن بنن دا عمل متاثر ہوندا اے۔ ایس روگ نوں "لیو کیمیا" وی آکھیا جاندا اے۔

لعو جمن روگ

لعو جمن روگ وچ لعو وچ جمن آلی پروٹین سئی کم نئی کردی۔ ایس روگ نوں "ہیموفیلیا" وی آکھیا جاندا اے۔ جے لعو وچ پلیٹلیٹ ولگن کم بنن تاں وی ایہ روگ ہو جاندا اے۔ لعو جمن آلے مادے کم بنن تے لعو وگنوں نئی رکدا تے لعو جمن مادے ود بنن تے لعو دی روڑیاں بن جاندیاں نیں۔

لعو جرسوماتی روگ

لعو جرسوماتی روگ وچ لعو جراسیم ود جاندے نین جیویں ایڈز دے روگ وچ ایچ آئی وی وائرس لعو وچ ود جاندا اے۔ ملیریا ، ہیپاٹائیٹس بی وی لعو جرسوماتی روگاں دی مثالاں نیں۔

طبی علاج[لکھو]

پرانی یونانی پینٹنگ جیدے وچ اک ڈاکٹر، مریض دا لعو کڈ ریا اے

لعو لگنا

لعو دی چار ٹولیاں نیں جناں نوں "اے بی او لعو ٹولی پربندھ" وی آکھیا جاندا اے۔ جے بندیاں دا لعو اک دوجے لئی سئی ہووے تے تاں ای لگ سکدا اے۔ لعو ٹولی "اے بی" نوں "دنیائی لین آلے" آکھیا جاندا اے، تے لعو ٹولی "او" نوں "دنیائی دین آلے" آکھیا جاندا اے۔

ویناں وچ دوائی پانا

کج روگاں وچ دوائیاں نوں منہ توں دین دی بجائے لعو وچ دتا جاندا اے۔ مثال دے طور تے انٹی بایوٹک، تے کیموتھیریپی دی دوائیاں۔ کئی واری لعو جے زیادہ وگ جائے، تے اوہدے بعد لعو وچ کم ہویا پلازمہ باہروں دتا جاندا اے جیدے وچ ضروری نمک تے پروٹیںاں ہوندیاں نیں۔

فالتو لعو کڈنا

کج روگاں وچ لعو دی کیمیا خراب ہو جاندی اے تے تھوڑا جیا لعو پنڈے توں کڈنا پیندا اے جے صاف لعو بن سکے۔

بارلے جوڑ[لکھو]