وساکھی

وکیپیڈیا توں
جاؤ: پاندھ, کھوج
سکھ وساکھی پریڈ، کینیڈا ’چ
تخت سری کیس گڑھ صاحب

وساکھی نام وساکھ توں بنا ہے۔ پنجاب اتے ہریانے دے کسان سردیاں دی فصل کٹّ لین توں بعد نویں سال دیاں خوشیاں مناندے ہن۔ اس لئی وساکھی پنجاب اتے آسپاس پردیساں دا سبھ توں وڈا تیوہار ہے۔ ایہہ خریف دی فصل دے پکنے دی خوشی دا نشان ہے۔ اس دن، 13 اپریل 1699 نوں دسواں گورو گوبند سنگھ نے خالصہ پنتھ دی ستھاپنا کیتی۔ سکھ اس تیوہار نوں ساموہک جنمدوس دے روپ وچّ مناندے ہے۔

جدوں کسے ظلم، ، اتیاچار(استحصال) دی اجارہ داری ہندی ہے، تاں اسنوں حلّ کرن اتے اسدے اپاء لئی کوئی کارن وی بنّ جاندا ہے۔ جدوں مغل شاسک اورنگزیب دوارا ظلم، اتے اتیاچار دی ہر سیما(حد) لانگھ، گورو تیغ بہادر نوں دلی وچّ چاندنی چوک اتے پھانسی دے دتا گیا، ادوں گورو گوبند نے خالصہ پنتھ دی ستھاپنا کیتی جسدا لکش دھرم اتے نیکی (بھلائی) دے آدرش لئی ہمیشاں تیار رہنا۔ پرانے ریتی-رواجاں پاروں کمزور ہو چکے لوک، صدیاں دی حکومتی اتے شخصی غلامی دے کارن کائر (بزدل)ہو چکے سن۔ پر سکھ گروآں دی تعلیمات پاروں ماجھے دے لوک حکومت مخالف ہو گئے۔ اس طرحاں 13 اپریل، 1699 نوں شریسگڑھ صاحب آنندپور وچّ دسواں گورو سنگھ نے خالصہ پنتھ نوں کھڑا کیتا تے لوکاں دے استحصال نوں مکایا۔

ہندواں لئی ایہہ تیوہار نوورش دی شروعات ہے۔ ہندو اسنوں اسنان، بھوگ لگاکے اتے پوجا کرکے مناندے ہن۔ اجیہا منیا جاندا ہے کہ ہزاراں سال پہلے دیوی گنگا اس دن دھرتی اتے اتری سی۔ اوہناں دے سنمان وچّ ہندو دھرماولمبی پارمپرک پوتر اسنان لئی گنگا کنڈے اکٹھے ہندے ہے۔

کیرلہ وچّ ایہہ تیوہار وشُ کہاندا ہے۔ اس دن نویں، کپڑے خریدے جاندے ہن، آتشبازی ہندی ہے اتے وشُ کانی سجائی جاندی ہے۔ اس وچّ پھلّ، پھل، اناج، بستر، سونا وغیرہ سجائے جاندے ہن اتے صبح جلدی اسدے درشن کیتے جاندے ہے۔ اس درشن نال نویں سال وچّ سکھ-سمردھی دی کامنا دی جاندی ہے۔ بنگال چ ایہہ تیوہار نبھ برش دے ناں نال مناندے ہے۔

دن دے پرمکھ کرتء[لکھو]

٭ اس دن پنجاب دا پرمپراگت (روایتی)ناچ بھانگڑا اتے گدھا کیتا جاندا ہے۔ ٭ شام نوں اگّ دے آسپاس اکٹھے ہوکے لوک نویں فصل دیاں خوشیاں مناندے ہن۔ ٭ پورے دیش وچّ شردھالُ گردوارے وچّ ارداس لئی اکٹھے ہندے ہن۔ مکھ سماروہ آنندپور صاحب وچّ ہندا ہے، جتھے پنتھ دی نیہہ رکھی گئی سی۔ ٭ صبح 4 وجے گورو گرنتھ صاحب نوں سماروہپوروک ککش توں باہر لیایا جاندا ہے۔ ٭ دودھ اتے جل توں پرتیکاتمک اسنان کرواؤن توں بعد گورو گرنتھ صاحب نوں تخت اتے بیٹھایا جاندا ہے۔ اسدے بعد پنج پیارے "پنچبانی" گاؤندے ہن۔ ٭ دن وچّ ارداس دے بعد گورو نوں کڑا پرساد دا بھوگ لگایا جاندا ہے۔ ٭ پرساد لین توں بعد سبھ لوک 'گورو دے لنگر' وچّ شامل ہندے ہن۔ ٭ شردھالُ اس دن کارسیوا کردے ہن۔ ٭ دنبھر گورو گوبند سنگھ اتے پنج پیارے دے سنمان وچّ شبد اتے کیرتن گائے جاندےہن۔