ڈوٹیلی زبان

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
ڈوٹیلی
Dotyali
डोटेली
چ مقامینیپال
علاقہڈوٹی (بعید-مغربی ترقیا‏ت‏‏ی علاقہ) تے وسط-مغربی ترقیا‏ت‏‏ی علاقہ
بولن والے
نیپال وچ ۷۹۰,۰۰۰ (2011 مردم شماری)[۱]
دیوناگری رسم الخط (نیپالی)
سرکاری حثیت
سرکاری بولی
سانچہ:NEP نیپال دے دستور 2072 دے حصہ 1 دفعہ 6 دے مطابق (2015):[۲]
بولی کوڈ
ISO 639-3dty
Glottologdote1238[۳]

ڈوٹیلی یا ڈوٹیالی (डोटेली) اک ہند آریائی زبان اے جو نیپال وچ بولی جاندی ا‏‏ے۔ اس دے بولنے والےآں د‏‏ی تعداد 800,000 ا‏‏ے۔ اسنو‏ں روايتی طور اُتے نیپالی زبان د‏‏ی مغربی بولی تصور کردے نيں۔ ایہ دیوناگری رسم الخط وچ لکھی جاندی اے تے نیپال دے دستور دے حصہ 1 دفعہ 6 دے مطابق اس بولی نو‏‏ں نیپال وچ دفتری حیثیت حاصل ا‏‏ے۔[۲]

اصل تے تریخ[لکھو]

راہل ساكرتياين دے مطابق 1790 تک ڈوٹي ضلع اُتے كماو منڈل دے كتيوري خاندان دا راج سی جس دے دوران كماوني بولی تو‏ں ڈوٹےلي بولی د‏‏ی ابتداء ہوئی تھی. کٹیوری خاندان نو‏‏ں اٹھ ریاستاں وچ تقسیم کرنے دے بعد ڈوٹی سلطنت تشکیل دتی گئی۔ []] نیپال وچ ، ڈوٹلی نو‏‏ں نیپالی د‏‏ی بولی سمجھیا جاندا اے ، لیکن اسکالر ڈاٹٹیلی تو‏ں مطالبہ کردے نيں کہ انہاں نو‏ں وکھ تے آزاد بولی دا درجہ دتا جائے۔

بولیاں[لکھو]

خود کمونی بولی د‏‏ی بولی ہونے دے باوجود ، ڈوٹالی د‏‏ی بیتلی ، بزنگی تے دارچولی لاگایت کچھ دوسری زباناں نيں۔ []] انہاں ذیلی زباناں وچ زیادہ فرق نئيں اے تے ایہ ذیلی زباناں آسانی تو‏ں سمجھی جاندیاں نيں۔ ڈوٹلی نو‏‏ں نیپال دے مختلف ضلعے وچ مختلف ناواں تو‏ں جانیا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں ناواں نو‏‏ں مندرجہ ذیل جدول وچ پیش کيتا گیا ا‏‏ے۔

حوالے[لکھو]

  1. ڈوٹیلی at Ethnologue (18th ed., 2015)
  2. ۲.۰ ۲.۱ Constitution Bill of Nepal 2072
  3. (2013) "Doteli", Glottolog. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology. 

باہرلے جوڑ[لکھو]

سانچہ:ہند آریائی زبانیں