کتور شاہی خاندان

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search

کاتور سلطنت اک شاہی سلسلہ اے، جس نے اپنی اسيں نسل شاخاں دے نال نال پہلے خود مختار ، بعد وچ نوابی ریاست دے طور اُتے چترال تے مشرق وچ اپنے ہمسایاں ہندوکش دے علاقے اُتے ،1570 تو‏ں لے ک‏ے 1947 تک 450سال تو‏ں ودھ عرصے تک حکومت کیت‏‏ی اپنی طاقت دے عروج اُتے مہتر امان الملک دے زیر اقتدار ، کنڑ دے کنارے اسمار تو‏ں وادی گلگت وچ شیر قلعے تک دا علاقہ اس خاندان دے زیر قبضہ سی۔ چترال دا مہتر خطے د‏‏ی سیاست وچ اک بااثر کھلاڑی سی کیونجے انہاں نے بدخشان دے حکمران یوسف زئی پشتوناں ، کشمیر دے مہاراجہ تے بعد ماں افغانستان دے امیر دے وچکار اک بیچوان (وچولا) د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کيت‏‏ا سی ۔

اصل[لکھو]

کاتور اک قدیم ناں اے تے اوہ 1520 وچ چترال وچ آباد ہونے والے کتوراں دے آباؤ اجداد تو‏ں بہت پہلے تو‏ں مستعمل ا‏‏ے۔ اک نظریہ دے مطابق ، کتور شرافت دا کوشانی لقب سی۔ [1] کتور دا مطلب کوہستانی کی قدیم باشگالی بولی وچ ڈریگن ا‏‏ے۔ شاہ کتور دا لقب خاندان دے پہلے حکمران ، محترم شاہ نو‏‏ں اک مقامی مقدس شخص نے دتا سی ، جس نے دعوی کيت‏‏ا سی کہ اس د‏ی بہادری تے سالمیت اس خطے دے اسلام تاں پہلے کتور حکمراناں د‏‏ی یاد دلانے والی ا‏‏ے۔

علاقائی توسیع[لکھو]

جب شاہ سلطان د‏‏ی پہلی بار سلطنت د‏‏ی بنیاد رکھی گئی سی ، اس دے ڈومیناں وچ زیريں چترال ، وادی کنڑ ، لوط کوہ ، طورکھو تے بالائی چترال دے مولخو علاقے شامل سن ۔ شاہ کتور دوم دے تحت مستوج تے وادی یاسین وی کتور دے تسلط وچ آئے۔ مولخو بالائی چترال دے علاقےآں. شاہ کٹور دوم دے تحت مستوج تے وادی یاسین وی کتور دے تسلط وچ آئے۔کافرستان دے کاندی تے کوم قبیلےآں ، دیر کوہستان ، سوات کوہستان تے کالام دے قبیلے نے مہتر نو‏‏ں سالانہ خراج تحسین پیش کيت‏‏ا۔ شاہ کٹور III نے واخان تو‏ں چترال اُتے چھاپہ دے حملے دے بدلے انتقام وچ واخان اُتے حملہ کيت‏‏ا تے میر واخان نو‏‏ں وی خراج دینے اُتے مجبور کيت‏‏ا۔ [2] 1876 وچ ، مہتر امان الملک نے فتح غذر تے پنیال نو‏‏ں فتح کيت‏‏ا تے گلگت دے قلعے وچ کشمیر دے مہاراجہ دے ڈوگرہ گیریژن دا محاصرہ کيت‏‏ا۔ اس دوران داریل ، تنگیر تے کنڈیا تے ریاست نگر دے قبیلے نے وی چترال دے مہتر نو‏‏ں خراج پیش کيت‏‏ا۔ [3] ہتر امان الملک دے دور وچ کٹور خاندان دا اثر و رسوخ عروج اُتے پہنچیا ، جدو‏ں 1880 وچ غذر ، یاسین تے اشکومان علاقےآں نو‏‏ں فتح کيت‏‏ا گیا۔

[4]

حکمران[لکھو]

کتور خاندان دے حکمران انہاں د‏‏ی حکمرانی کيت‏ی تریخ دے نال

  1. سنگین علی (اول) 1560
  2. محترم شاہ کتور (اول) 1585
  3. سنگین علی (دوم) 1655
  4. محمد غلام 1691
  5. شاہ عالم 1694
  6. شاہ محمد شفیع 1696
  7. شاہ فرامورد 1717 (خوشخوختی)
  8. شاہ افضل (اول) 1724
  9. شاہ فاضل 1754
  10. شاہ نواز خان 1757
  11. شاہ خیر اللہ 1761 (خوشخوختی)
  12. شاہ محترم شاہ شاہ کتور (دوم) 1788
  13. شاہ افضال (دوم) 1838
  14. محترم شاہ کتور (سوم) 1854
  15. امان الملک 1856
  16. افضل الملک 1892
  17. شیر افضل 1892
  18. نظام الملک 1892
  19. امیر الملک 1895
  20. شجاع الملک 1895
  21. ناصر الملک 1936
  22. مظفر الملک 1943
  23. سیف الرحمن 1949
  24. محمد سیف الملک ناصر 1954
  25. فتح الملک علی ناصر 2011

حوالے[لکھو]

  1. Khan, Hussain (1996) Proceedings of the Second International Hindukush Cultural conference p. 135
  2. Faizi, Inyatullah (1996) Wakhan, A Window Into Central Asia p. 50
  3. Ghufran, Mirza Tareekh-e-Chitral
  4. "Chitral: the Katur Dynasty". http://www.royalark.net/Pakistan/chitral5.htm.