کرشنا سوبتی

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
کرشنا سوبتی
(ہندی وچ: कृष्णा सोबती ویکی ڈیٹا اُتے (P1559) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
Krishna sobti (6471151101).jpg 

معلومات شخصیت
جم 18 فروری 1925[۱]  ویکی ڈیٹا اُتے (P569) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
گجرات  ویکی ڈیٹا اُتے (P19) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
وفات 25 جنوری 2019 (94 سال)[۲][۱]  ویکی ڈیٹا اُتے (P570) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
نئی دلی  ویکی ڈیٹا اُتے (P20) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
وجہ وفات نمونیہ  ویکی ڈیٹا اُتے (P509) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
شہریت Flag of India.svg بھارت (۲۶ جنوری ۱۹۵۰–)[۳]
Flag of India.svg ڈومنین بھارت  ویکی ڈیٹا اُتے (P27) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
عملی زندگی
پیشہ لکھاری،  مضمون نگار  ویکی ڈیٹا اُتے (P106) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
پیشہ ورانہ زبان ہندی[۴]  ویکی ڈیٹا اُتے (P1412) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
کارہائے نمایاں زندگی نامہ - زندہ رخ  ویکی ڈیٹا اُتے (P800) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
اعزازات
گیان پیٹھ انعام (۲۰۱۷)[۵]
ساہتیہ اکادمی فیلوشپ (۱۹۹۶)
ساہتیہ اکیڈیمی ایوارڈ (برائے:Zindaginama - Zinda Rukh) (۱۹۸۰)[۶]  ویکی ڈیٹا اُتے (P166) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
P literature.svg باب ادب

کرشنا سوبتی (18، فروری 1925ء تو‏ں 25، جنوری 2019ء) اک ہندوستانی سواݨی تے ہندی زبان د‏‏ی اہ‏م افسانہ نگار، مضمون نگار تے مصنفہ سن۔ انہاں نے اپنے ناول جیون دے لئی 1980ء وچ ساہتیہ اکیڈمی اعزاز حاصل کیا[۷][۸] تے 1996ء وچ اکادمی دا سب تو‏ں وڈا اعزاز (ساہتیہ اکادمی فیلوشپ) حاصل کيتا۔ [۹] ہندوستانی ادب د‏‏ی خدمت دے سلسلے وچ 2017ء وچ انہاں نو‏‏ں گیان پیٹھ انعام تو‏ں نوازیا گیا۔

سوبتی دا شاہکار انہاں دا 1966ء وچ لکھیا گیا ناول مترو ماراجانی ا‏‏ے۔ اک شادی شدہ عورت د‏‏ی جنسی زندگی د‏‏ی ایسی تصویر کشی اے جو اک مہذب کيتا غیر مہذب سماج وچ ناقابل معافی ا‏‏ے۔ انہاں نو‏ں 1999ء وچ پہلا کاتھا چودامانی حاصل زیست اعزاز برائے ادب ملا۔ اس دے علاوہ انہاں نو‏ں 1981ء وچ شیرومنی اعزاز، 1982ء وچ ہندی اکیڈمی اعزاز تے شلاکا ہندی اکیڈمی، دہلی اعزاز تو‏ں نوازیا جا چکيا ا‏‏ے۔ دے کے برلا فاونڈیشن د‏‏ی جانب تو‏ں انہین انہاں دے ناول سمے سرگم دے لئی ویاس سمان اعزاز دے لئی 2008ء وچ منتخب کيتا گیا۔

کرشنا سوبتی نو‏‏ں ہندی ادب د‏‏ی گرانڈے ڈیم (grande dame) بمعنی عظیم سواݨی کہیا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی ولادت گجرات، پنجاب (پاکستان) وچ ہوئی۔ اوہ قلمی ناں حشمت تو‏ں وی لکھدی نيں۔ اوہ اسيں حشمت دے تحت خوب لکھدی نيں۔ انہاں دے ہور ناولاں وچ دار تو‏ں بچھوری، سروج مکھی اندھیرے کے، یاراں دا یار، جیون نيں۔ انہاں دے مشہور افسانےآں وچ نفیسہ، سکہ، بادل گیا، بادلاں دے گھیرے نيں۔ انہاں د‏‏ی تخلیقات دا اک مجموعہ سوبتی ایکا سوہابتا کےے ناں تو‏ں شائع ہويا ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی تخلیقات انگریزی تے اردو وچ دستیاب نيں۔

2005ء وچ دل و دانش نو‏‏ں ریما آنند تے میناکشی سوامی نے انگریزی وچ ہرٹ ہیز اٹس ریزنس دے ناں تو‏ں ترجمہ کيتا تے بھارتی ترجمہ نگاری وچ اس کتاب نو‏‏ں کراس ورڈ اعزاز تو‏ں نوازیا گیا۔ انہاں د‏‏ی تخلیقات دا متعدد بھارتی و بیرونی زباناں وچ ترجمہ کيتا گیا اے جداں سویڈش، روسی تے انگریزی وغیرہ۔

جیون[لکھو]

ہند و پاک تقسیم دے بعد پاکستان وچ شامل ہونے والے علاقےآں وچو‏ں اک گجرات دا اوہ علاقہ وی اے جتھے کرشنا سوبتی د‏‏ی پیدائش ہوئی۔ کرشنا سوبتی د‏‏ی پیدائش 18، فروری 1925ء نو‏‏ں گجرات وچ ہوئی۔ تقسیم دے بعد اوہ راجگڑھ دلی منتقل ہوئے گئی تے اوتھ‏ے د‏‏ی شہریت اختیار کر لئی۔ دلی وچ سکونت پزیر ہونے دے بعد تو‏ں مستقل ادب د‏‏ی خدمت کردی رہی۔ انہاں نو‏‏ں ساہتیہ اکادمی د‏‏ی جانب تو‏ں دو اعزاز ملے تے اک گیان پیٹھ دے اعزاز تو‏ں نوازیا گیا۔ کرشنا سوبتی د‏‏ی لکھی ہوئی کہانیاں وچ خاص طور اُتے جیون، مترو مرجانی، بادلاں دے گھیرے تے سوبتی اک صحبت قابل ذکر نيں۔ 25، جنوری 2019ء نو‏‏ں اک ذا‏تی ہسپتال وچ طویل علالت دے بعد کرشنا سوبتی د‏‏ی وفات ہوئے گئی۔

کہانیاں د‏‏ی لسٹ[لکھو]

  • بادلوں کے گھیرے - 1980ء
  • ڈار سے بچھڑی - 1958ء
  • مترو مرجانی - 1967ء
  • یاروں کے یار - 1968ء
  • تین پہاڑ - 1968ء
  • اے لڑکی - 1991ء
  • جینی مہربان سنگھ - 2007ء
  • چل چتریہ 2007
  • سورج مکھی اندھیرے کے - 1972ء
  • زندگی نامہ - 1979ء
  • دل و دانش - 1993ء
  • سمَی سرگم - 2000ء
  • گجرات پاکستان سے گجرات ہندوستان - 2017ء (آپ بیتی)
  • وچار- سنواد- سنسمرن
  • ہم حشمت (تین جلد)
  • سوبتی ایک صحبت
  • شبدوں کے آلوک میں
  • سوبتی وید سنواد
  • مکتی بودھ - 2017ء
  • لیکھک کا جنتنتر - 2018ء
  • معرفت دلی - 2018ء
  • بدھ کا کمنڈل : لداخ

حوالے[لکھو]

  1. ۱.۰ ۱.۱ Bibliothèque nationale de France ID: https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb13568784d — named as: Kr̥ṣṇā Sobatī — مصنف: Bibliothèque nationale de France — عنوان : اوپن ڈیٹا پلیٹ فارم — اجازت نامہ: Open License
  2. https://pantheon.world/profile/person/Krishna_Sobti — اخذ شدہ بتاریخ: ۹ اکتوبر ۲۰۱۷
  3. BnF catalogue général — اخذ شدہ بتاریخ: ۲۵ مارچ ۲۰۱۷ — مصنف: Bibliothèque nationale de France — ناشر: Bibliothèque nationale de France
  4. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb13568784d — اخذ شدہ بتاریخ: ۱۰ اکتوبر ۲۰۱۵ — مصنف: Bibliothèque nationale de France — اجازت نامہ: Open License
  5. http://www.thehindu.com/books/hindi-writer-krishna-sobti-chosen-for-jnanpith-award/article19976100.ece — اخذ شدہ بتاریخ: ۴ نومبر ۲۰۱۷
  6. http://sahitya-akademi.gov.in/awards/akademi%20samman_suchi.jsp#KASHMIRI — اخذ شدہ بتاریخ: ۷ مارچ ۲۰۱۹
  7. Sahitya Akademi Awards Archived 4 جولائ‏ی 2007 at the وے بیک مشین Sahitya Akademi Award Official website.
  8. "Krishna Sobti -- Hindi Writer: The South Asian Literary Recordings Project (Library of Congress New Delhi Office)". https://www.loc.gov/acq/ovop/delhi/salrp/krishnasobti.html. 
  9. List of Fellows Sahitya Akademi Award Official website.