نکئیاں دی مسل

Wikipedia توں
جاؤ: پاندھ, کھوج

نکئی مسل سکھ پنجابیاں دیاں 12 مسلاں چوں اک اے۔ ایدا گڑھ چونیاں سی تے اے کھیم کرن بھروال تے کھڈیاں دیاں تھاواں چ سی۔ اے لہور دے لیندے پاسے ول سی۔ ایدے سردار دا ناں ہیرا سنگھ سی۔ نکہ بارڈر نوں کیندے نیں۔ اے لہور دے بارڈر یا نکے تے سی ایس لئی نکئی اخوائی۔


اس مثل دا بانی سردار ہری سنگھ لہور ضلعے دی چونیاں تحصیل دے پنڈ بہروال دا سندھو جٹ سی۔ کئیاں نے اس دا ناں ہیرا سنگھ وی لکھیا اے ۔ اس دا پنڈ لہور دے دکھن لہندے ولّ دو دریاواں راوی اتے ستلج دے درمیان پیندا سی اتے اس علاقے نوں 'ناکا کیہا جاندا سی۔ 'ناکا توں ایہناں دی الّ نکئی پے گئی۔

ہری سنگھ 1706 وچّ چودھری ہیم راج دے خاندان وچ پیدا ہویا۔ ہری سنگھ نے بچپن وچّ ہی ہتھیاراں دی مشق کرنی شروع کر دتی سی۔ اس نے 1731 وچّ کھنڈے باٹے دا امرت پان کیتا تے تیار-بر-تیار سنگھ سج گیا۔ جدوں سکھاں نے 1763 وچّ قصور اتے 1764 وچّ سرہند فتح کیتا تاں ہری سنگھ نے بے مثال بہادری دا مظاہرہ کردیاں بہروال، چونیاں، دپال پور، جمبڑ، جیٹھوپر، کنگنوال اتے کھڈیاں دے علاقیاں 'تے قبضہ کر لیا۔ اس نے اپنے پنڈ بہروال نوں ہی اپنا صدر-مقام بنایا۔ 1748 وچّ ہری سنگھ دی سیوا وچّ 200 گھوڑ-سوار سن۔ ہری سنگھ ہندواں دی پکار تے گٔوآں دی رکیا لئی پاک پتن دے گدی نشین نال لڑائی وچ گولی لگن نال مر گیا۔ اس مگروں اس دے بھتیجے ناہر سنگھ نوں مثل دا نگران تھاپیا۔ اوہ 9 مہینے بعد 1768 وچّ ہی کوٹ کمالیا دی لڑائی وچّ لڑدا ہویا ماریا گیا۔ ناہر سنگھ دا چھوٹا بھرا رن سنگھ مثل دا سردار بنیاں۔ اس دے میلے وچّ نکئی مثل دی طاقت اتے علاقہ کافی ودھے۔ سردار رن سنگھ دے میلے وچّ چونیاں، قصور، شرقپور، گوگیرہ وغیرہ دے علاقیاں توں 9 لکھ روپئے سالانہ دا مالیا آؤندا سی۔ رن سنگھ کول 2000 گھوڑ سوار، اوٹھاں 'تے سوار جمبورک تے توپاں سن۔ اس نے بہروال نوں اپنا صدر مقام بنایا۔ 1781 وچّ رن سنگھ دی موت ہو گئی۔ سردار رن سنگھ دا وڈا پتر بھگوان سنگھ مثل دا چیف بنیاں۔ اس دی بھین داتار کور (پتری سردار خزان سنگھ نکئی) مہاراجہ رنجیت سنگھ دی پٹرانی بنی ۔ داتار کور دی ککھوں ہی ولی عہد کھڑک سنگھ پیدا ہویا۔ مہارانی داتار کور نوں 'مائی نکائن' کر کے جانیاں جاندا سی۔ بھگوان سنگھ توں بعد اس دا چھوٹا بھرا گیان سنگھ مثل دا سردار بنیاں جس دی 1807 وچّ موت ہو گئی۔ گیان سنگھ دا پتر کاہن سنگھ سی جس نوں مہاراجہ رنجیت سنگھ نے 15،000 روپئے سالانہ دی جاگیر دے دتی اتے اس دے سارے علاقے لہور دربار وچّ شامل کر لئے۔