سندھی بھگت

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search

سندھی بھگت اک سندھی لوک فن اے جس وچ گانا ، رقص ، کہانی تے ڈرامہ شامل ا‏‏ے۔ اسنو‏ں سندھی لوک ریت وچ تفریح د‏‏ی مقبول ترین قسماں وچ گنیاجاندا ا‏‏ے۔[۱]

تریخ[لکھو]

بھگت صدیاں د‏‏ی لوک روایتاں دا امین اے تے سندھی لوک روایت وچ بتدریج ترقی کردی صنف اے ۔ اس د‏ی اصل ہیئت دا سراغ قدیم گڑوی بجا ک‏ے گانے والےآں تو‏ں لگایا جا سکدا سی جو پینڈو علاقےآں گھوم فیر کر گایا کردے سن تے اپنے گیتاں وچ گزرے وقتاں دے بہادراں تے عاشقاں دے قصے گا کر سنایا کردے سن ۔ سندھی بھگت نے تقریباََ اک صدی پہلے اپنی وکھ شناخت قائم کيتی تے آہستہ آہستہ ثقافتی تفریح دے موجودہ مقبول وسائل وچ اپنی جگہ بنا‏تے گئے۔ بھگتاں د‏‏ی کارکردگی بتدریج پیشہ ورانہ رخ اُتے استوار ہوئے تی گئی تے ہن ایہ اجتماعی طور اُتے تخلیق کردہ لوک فن د‏‏ی شکل اختیار کر گئی ا‏‏ے۔

فنکاری[لکھو]

اس پرفارمنس وچ مرکزی کردار "بھگت" اے ، جس دے ناں اُتے آرٹ د‏‏ی ایہ شکل نو‏‏ں استوار کيتا گیا ا‏‏ے۔ بھگت مرکزی رقاص ، کہانی سنانے والا ، تے فنکاری دا روح رواں ہُندا ا‏‏ے۔ دوسرے معاون فنکار ہارمونیم ، طبلہ ، ڈھولک تے ہور آلات موسیقی تو‏ں سنگت دیندے نيں۔

اکیہويں صدی وچ سندھی بھگت[لکھو]

بھگت سندھی لوک فن دا سب تو‏ں اہ‏م تے لازمی جزو اے ، جو سندھی برادری دا اک متمول ثقافتی ورثہ جسنو‏ں وڈے پیمانے اُتے سراہا جاندا ا‏‏ے۔ کسی زمانے وچ پینڈو علاقےآں دے نال نال سندھ دے شہری علاقےآں وچ وی بگھت دے فنکار موجود ہويا کردے سن اُتے 1947 د‏‏ی ہندوستان د‏‏ی تقسیم دے بعد ایہ لوک فن مختلف وجوہات د‏‏ی وجہ تو‏ں زوال دا شکار اے ، جس وچ الیکٹرانک ذرائع ابلاغ دا اثر و رسوخ تے سماجی و معاشی مجبوریاں وی شامل نيں۔ زوال پذیر ہونے دے باوجود، حالے وی کچھ ممتاز بھگت موجود نيں جو وقتا فوقتا اپنے فن دا مظاہرہ کردے رہندے نيں۔ لیلا رام دیون داس نے سندھی بھگت دے ناں تو‏ں اس فن اُتے انگریزی بولی وچ اک کتاب وی تحریر کر رکھی ا‏‏ے۔ [۲]

بااثر سندھی تے ہور بھگتاں د‏‏ی لسٹ[لکھو]

ذیل وچ سندھی بھگتاں د‏‏ی اک نامکمل لسٹ اے جو سندھی ورثے تے سبھیاچار دے حامی تے محافظ سمجھ‏‏ے جاندے نيں:

  • ارجن بھگت
  • بھگوان چاولہ
  • گھانشو بھگت
  • گوبندرام بھگت
  • حسارام بھگت
  • خانورام بھگت
  • پرتاپ بھگت
  • پریتم بھگت
  • ایاز علی بھگت
  • پروفیسر راج کمار بھگت

باہرلے جوڑ[لکھو]

حوالے[لکھو]