گلاب بائی

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
جم 1926
بالپوروا, قنوج ضلع, اتر پردیش, India
موت 1996
ہور ناں گلاب جان
کِتہ Stage performer
Folk musician
مشہوری دی وجہ نوٹنکی
اعزاز پدم شری

گلاب بائی (1926ء-1996ء) جنہاں نو‏ں گلاب جان وی کہیا جاندا سی، نوٹنکی د‏‏ی مشہور و معروف اداکارہ سی۔[1] اوہ روايتی ڈراما د‏‏ی پہلی خاتون اداکارہ اے جنہاں نو‏ں کئی لوکاں نے سراہا ا‏‏ے۔[2][3] اوہ گریٹ گلاب تھیٹر کمپنی دا بانی سن۔ ایہ کمپنی تھیٹر د‏‏ی دنیا وچ اک کامیاب ناں تو‏ں طور اُتے جانی جاندی ا‏‏ے۔[4] حکومت ہند نے انہاں نو‏ں 1990ء وچ چوتھا وڈا شہری اعزاز پدم شری تو‏ں نوازیا۔[5]

حیات[لکھو]

گلاب بائی د‏‏ی ولادت 1926ء وچ ضلع فرخ آباد دے بال پوروا نامی گااں وچ ہوئی۔ انہاں دا تعلق اتر پردیش دے بیدیہ قبیلہ تو‏ں سی جو پسماندہ قبیلہ اے تے لوکاں د‏‏ی تفریح دا کم کردا سی۔[1][6] انہاں نے روايتی ناچ تے گلوکاری د‏‏ی تعلیم کانپور گھرانہ دے استاد تری موہن لال تے ہاتھرس گھرانہ دے استاد محمد خان تو‏ں حاصل کيتی تے 1931ء وچ بعمر 13 سال استاد تری موہن لال دے نال پہلی بار عام وچ اپنا جوہر دکھایا۔ جلد ہی انہاں نے اپنا وکھ انداز اختیار ک‏ر ليا تے عوام وچ گوبا جان دے ناں مشہور ہوگئی۔

اپنی مقبولیت نو‏‏ں دیکھدے ہوئے انہاں نے اپنی وکھ کمپنی بنائی تے اس دا ناں دتی گریٹ بلاگ تحیٹر کمپنی رکھیا۔ مگر انہاں دے استاد تری موہن انہاں دے اس قدم تو‏ں خوش نئيں سن ۔[4] کمپنی نے بہت جلد شہرت د‏‏یاں منزلاں طے کرنا شروع دی۔ گلاب جان د‏‏ی اداکاری، انہاں دا منفرد انداز تے انہاں د‏‏ی ابھرتی جوانی نے عوام نو‏‏ں کشا کشا اپنی جانب متوجہ کيت‏‏ا تے 1960ء د‏‏ی دہائی وچ انہاں دا دور دورہ سی۔[2] انہاں نے اپنی چھوٹی بہن سوخ بدن (نندا گوہا) نو‏‏ں وی اپنے کم وچ شامل ک‏ے لیا جو بعد دے دناں وچ خود اک اچھی اداکارہ بن گئياں۔[4] انہاں د‏‏ی بیٹی مدھو وی مشہور اداکارہ سی۔ بعد دے دناں وچ تھیٹر دا زوال ہونا شروع ہوگیا۔[6]

1990ء وچ حکومت ہند نے انہاں نو‏ں چوتھے وڈے شہری اعزاز پدم شری تو‏ں نواز کر انہاں دے کم تے خدمت نو‏‏ں سراہا۔[5] اس دے 6 سال بعد بعمر 70 سال اوہ اس دنیا تو‏ں انتقال کرگئياں۔[1] دیپتی پریا نے گلاب بائی، دتی کوین آف نوٹنکی تھیٹر دے ناں تو‏ں انہاں د‏‏ی زندگی اُتے اک کتاب لکھی جسنو‏ں پینگوئن نے شائع کيت‏‏ا۔[7] مئی 2014ء نو‏‏ں کانپور وچ اک ڈراما دا انعقاد کيت‏‏ا گیا جس وچ گلاب بائی زندگی نو‏‏ں دکھایا گیا سی۔[8]

ہور دیکھو[لکھو]

حوالے[لکھو]

  1. 1.0 1.1 1.2 Ananda Lal (2004). "Gulab Bai (1926–96)". The Oxford Companion to Indian Theatre. http://www.oxfordreference.com/view/10.1093/acref/9780195644463.001.0001/acref-9780195644463-e-0203. Retrieved on 28 ستمبر 2015. 
  2. 2.0 2.1 "Dying Drama". Booji. 2015. http://www.boloji.com/index.cfm?md=Content&sd=Articles&ArticleID=6264. Retrieved on 28 ستمبر 2015. 
  3. "Amazon profile". Amazon. 2015. https://www.amazon.in/Gulab-Bai-Queen-Nautanki-Theatre/dp/0143100432. Retrieved on 28 ستمبر 2015. 
  4. 4.0 4.1 4.2 "Biography Page 179". Rediff. 2015. https://books.google.com/books?id=tjyemJStPpUC&pg=PA179&lpg=PA179&dq=the+Great+Gulab+Theatre+Company&source=bl&ots=yrNMY5kE-Y&sig=ZQM0A8AGmCcKPwZAw2dQB_QpvB4&hl=en&sa=X&ved=0CCYQ6AEwAmoVChMI4sCU5LSbyAIVxSOOCh0hGw9Q#v=onepage&q=the%20Great%20Gulab%20Theatre%20Company&f=false. Retrieved on 29 ستمبر 2015. 
  5. 5.0 5.1 "Padma Awards". Ministry of Home Affairs, Government of India. 2015. http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf. Retrieved on 21 جولائ‏ی 2015. 
  6. 6.0 6.1 "Penguin Books profile". Penguin Books. 2015. http://www.penguinbooksindia.com/en/content/gulab-bai%3Frate=vj-3_Ysjn8fztsCuUwS58mO9GKm6pQF6ryBeBtgAo-M.html. Retrieved on 28 ستمبر 2015. 
  7. Deepti Priya Mehrotra (2006). Gulab Bai: The Queen of Nautanki Theatre. Penguin India, 318. ISBN 978-0-14-310043-0. 
  8. "Actors and theatre artists watch the play 'Gulab Bai' in Lucknow". Times of India. 12 مئی 2014. http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/events/lucknow/Actors-and-theatre-artists-watch-the-play-Gulab-Bai-in-Lucknow/articleshow/35017259.cms. Retrieved on 29 ستمبر 2015. 

سانچہ:باب