سمبھوٹ لپی

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
تھونمِی سمبھوٹ
نیپھُو مٹھّ دے قریب موجودہ سمبھوٹ لپی وچّ لکھتی سیل - منِی

سمبھوٹ لپی ستوں صدی وچ تبت دے دھرمراجا سرونچن گمپو ( Tib : སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ། , Wylie : srong btsan sgam po , 569–649 ؟ / 605–649 ؟ ) دے منتری تھونمِی سمبھوٹ ( Thönmi Sambhota , aka Tonmi Sambhodha ; , تبتی : ཐོན་མི་སམྦྷོ་ཊ། , Wylie : thon mi sam + b + ho Ta ) ولوں رچت اک لپی ہے جو پرانے ویلے توں ہی تبتی بولی ، شیرپا بولی ، لداخی ، بھوٹانی بولی ، بھوٹے ، سکمی بولی وغیرہ ہمالیائی علاقےآں وچّ بولی جان والیاں بولیاں وچ استعمال کیتا جاندا ہے ۔ لوکاں وچ ایہ لپی تبتی لپی دے نام توں وی جانی جاندی ہے ۔

اتہاس[لکھو]

سمبھوٹ لپی وچّ لکھتی بودھی پاٹھ

سمبھوٹ لپی ستویں صدی دے وچکار وچ تبت دے دھرم راجا سرونچن گمپوکا راج ویلے دے دوران تھونمِی سمبھوٹ نے ایجاد کیتی ہے ۔ راجا سرونچن گمپو نے اپنے دیس وچّ وی چین ، نیپال اتے بھارت وغیرہ گوانڈھی دیساں دی طرحاں لپی وچّ دیس دا اتہاس اتے آئین وغیرہ بناؤن اتے خاص روپ توں بھارت توں بودھی دھرم گرنتھاں دا تبتی بولی وچّ ترجمہ کرن لئی تھونمِی سمبھوٹ نوں سکھیا حاصل لئی بھارت وچّ بھیجیا ۔ تھونمِی سمبھوٹ نے بھارت دے ودواناں توں شبد گیان حاصل ہون دے بعد اپنے ملک وچّ پرط دے رنجنا لپی اتے ورتُو لپی دی بنیاد اتے ابھار اتے امید دو لپیاں دی ایجاد کیتی ۔

مول ورنمالا[لکھو]

سمبھوٹ لپی دے چار واول
ཨི་ ཨུ་ ཨེ་ ཨོ་
سمبھوٹ لپی دے تیس صحیح اکھر
ཀ་ ཁ་ ག་ ང་ ک ورگ
ཅ་ ཆ་ ཇ་ ཉ་ چ ورگ
ཏ་ ཐ་ ད་ ན་ ت ورگ
པ་ ཕ་ བ་ མ་ پہ ورگ
ཙ་ ཚ་ ཛ་ ཝ་ چ ورگ
ཞ་ ཟ་ འ་ ཡ་ ش ورگ
ར་ ལ་ ཤ་ ས་ ر ورگ
ཧ་ ཨ་ ہ ورگ

گنتی[لکھو]

Sambhota
انگریزی 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9

سنکیت اور ورام[لکھو]

چنھ ر ورام ناں کم
ཡིག་མགོ་

yig-mgo

پاٹھ دے شروعاتی نشان
སྦྲུལ་ཤད།

sbrul-shad

विषय र उप विषयहरूको वर्ग छुट्याउछ
ཚེག

tseg

सीमांकक
ཆིག་ཤད།

chig-shad

पूर्ण बिराम (पाठको एक खण्ड अन्त जनाउछ)
ཉིས་ཤད།

nyis-shad

पूर्ण बिराम (पूर्ण विषयको अन्त जनाउछ)
བསྡུས་རྟགས།

bsdus-rtags

पुनरावृत्ति
ཨང་ཁང་གཡོན་པ།

ang-khang gyon

बायाँ कोष्ठ
ཨང་ཁང་གཡས་པ།

ang-khang gyas

दायाँ कोष्ठ
- چنھ ر ورام نام کاریہ
ཡིག ་མགོ ་
' 'yig - mgo ' ' 
پاٹھ کو شروعات نشان
སྦྲུལ ་ཤད །
' 'sbrul - shad ' ' 
وشیہ ر اپ وشیہروکو ورگ چھٹیاؤچھ
ཚེག

tseg

سیمانکک
ཆིག ་ཤད །
' 'chig - shad ' ' 
پورن برام (پاٹھکو ایک کھنڈ انت جناؤچھ)
ཉིས ་ཤད །
' 'nyis - shad ' ' 
پورن برام (پورن وشیکو انت جناؤچھ)
བསྡུས ་རྟགས །
' 'bsdus - rtags ' ' 
پنراورتی
ཨང ་ཁང ་གཡོན ་པ །
' 'ang - khang gyon  
بایاں کوشٹھ
ཨང ་ཁང ་གཡས ་པ །
' 'ang - khang gyas 
دایاں کوشٹھ

حوالے[لکھو]

باہرلے جوڑ[لکھو]