پایتاکاران

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
پیٹاکرن ارمینیہ د‏‏ی قدیم سلطنت دا مشرقی صوبہ سی

پایتاکاران ( آرمینی بولی: Փայտակարան پیئٹیکارن) ریاست ارمینیا دا مشرقی صوبہ سی۔ [۱][۲] ایہ صوبہ کیسپین سمندر تو‏ں متصل دریائے کورا تے اراکاں دے نچلے حصےآں دے علاقے وچ واقع سی۔ اج، ایہ علاقہ جدید دور دے جنوب مشرقی آذربائیجان تے شمال مغربی ایران دے علاقے وچ واقع ہے۔

پایتاکاران قصبہ صوبے دا مرکز سی۔

اشتقاق[لکھو]

"پیت د‏‏ی سرزمین"، میڈیائی اپنے شمال دے علاقےآں دے لئی بولدے سن، جدو‏ں کہ مادی زبان وچ کاران – (سرحد، علاقہ، سرزمین) نو‏‏ں کہندے سن ۔ پیت شاید کیسپین قبیلے دا ناں ا‏‏ے۔ لنکران وی دیکھو۔ پایت دا مطلب آرمینیائی وچ "لکڑی" وی ا‏‏ے۔

آرمینیا میجر دا صوبہ[لکھو]

آرمینیاں نے دوسری صدی ق م وچ ایہ خطہ حاصل کيتا۔ دے مطابق انینا شراکاتاسی د‏‏ی Ashkharatsuyts ( "ورلڈ اٹلس، " ستويں صدی عیسوی)، پایتاکاران آرمینیا د‏‏ی بادشاہت دے 15 صوبےآں وچ گيارہواں صوبہ سی۔ اس دے مشرق وچ اتک آرایکس واقع سی تے ایہ 12 کینٹن (gavars) وچ منقسم سی۔ Atropatene : [۲]

  • ہرکوٹ۔پیروز (مرکز: پے ٹیکن)
  • وردانکیٹ (مرکز: Vardanakert)
  • روٹ باگھا
  • ہانی
  • اتشی-بگوان (مرکز: باگاون)
  • کاغان روٹ
  • کوکیان
  • عروس
  • وورمزڈ پیروز
  • پِچن (مرکز: پچن)
  • اسپندرن-پیروزو (مرکز: اسپندارن)
  • ایلیون (مرکز: اولیوان)

تریخ[لکھو]

پایتاکاران بننے تو‏ں پہلے، اس خطے نو‏‏ں گریکو رومن مصنفاں وچ کیسپین دے ناں تو‏ں جانیا جاندا سی۔ علاقائی طاقتاں دے وچکار کیسپین دا مقابلہ ہويا۔ اسٹرابو دے مطابق: البانویاں دا ملک کاسپیئین نامی علاقہ وی اے، جس دا ناں کیسپین قبیلہ دے ناں اُتے سی، ايس‏ے طرح ایہ سمندر وی سی۔ لیکن قبیلہ ہن ختم ہوئے گیا اے ۔[۱] اسٹربو نے دوسری صدی ق م وچ ماد دے بادشاہ آرٹشیس اول دے ذریعہ فتح کيتی گئی زمیناں وچ کیسپیئن دا وی تذکرہ کيتا۔ پر، بعد وچ ارمینیا نے اسنو‏ں قفقازی البانیا تو‏ں 59 ق م وچ کھو دتا، جدو‏ں پومپی نے اس خطے دے سیاسی جغرافیہ د‏‏ی تنظیم نو کی، [۳] لیکن آرمینیائیاں نے اس خطے نو‏‏ں دوبارہ فتح کرلیا۔ 360ء د‏‏ی دہائی وچ ، اک شدید سرکشی نے پایتاکاران نو‏‏ں گھیرے وچ لے لیا لیکن بعد وچ اسنو‏ں سبارابت مشغی مامیکونین نے ختم کردتا۔ 387ء وچ آرمینیا د‏‏ی تقسیم دے بعد ، ایہ 428ء تک (ارمینی ارشاکونی بادشاہی د‏‏ی تحلیل دے بعد) مشرقی آرمینیا دا اک حصہ رہیا تے اسنو‏ں اٹروپٹینی وچ شامل کردتا گیا

حوالے[لکھو]

  1. ۱.۰ ۱.۱ اسٹرابو، Geography، 11.14۔ Persus Digital Library.
  2. ۲.۰ ۲.۱ Anania Shirakatsi۔ Geography۔
  3. Redgate, Anna Elizabeth. The Armenians (Peoples of Europe)۔ Cornwall: Blackwell Publishers, 1998, ISBN 0-631-22037-2۔