عمدۃ الامراء غلام حسین علی خان

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search


عمدۃ الامراء غلام حسین علی خان (پیدائش: 8 جنوری 1748ء– وفات: 15 جولائی 1801ء) نواب کرناٹک تھے۔ 1795ء میں اُنہیں سلطنت مغلیہ نے بحیثیتِ نواب کرناٹک تسلیم کیا۔

پیدائش تے ابتدائی حالات[لکھو]

غلام حسین علی خان د‏‏ی پیدائش 8 جنوری 1748ء نو‏‏ں مدراس وچ ہوئی۔ اُنہاں دا پیدائشی ناں اُنہاں دے دادا انور الدین خان نے عبد الولی رکھیا سی مگر اوہ اپنے خطاب عمدۃ الامراء تو‏ں مشہور ہوئے جو اُنئيں مغل شہنشاہ شاہ عالم ثانی نے کمانڈر انچیف ہند رابرٹ کلائیو تو‏ں بہترین تعلقات و مشاورت دے بدلے وچ 1765ء وچ تفویض کیتا سی ۔ غلام حسین علی دے والد نواب کرناٹک محمد علی خان والا جاہ سن جو ایسٹ انڈیا کمپنی دے اتحادی وی سن ۔ والدہ نواب بیگم صاحبہ سن۔

صوبیداری ارکٹ[لکھو]

1759ء وچ غلام حسین علی نو‏‏ں نثارنگر دا نائب صوبے دار مقرر کیتا گیا۔ 1760ء وچ آرکٹ، ویلور د‏‏ی صوبیداری وی دے دتی گئی۔ 12 اگست 1765ء نو‏‏ں مغل شہنشاہ شاہ عالم ثانی نے عمدۃ الامراء دا خطاب تفویض کیتا جو معاہدہ الٰہ آباد 1765ء وچ بہترین مشاورت و سفارت دا نتیجہ سی ۔

عہدِ حکومت[لکھو]

13 اکتوبر 1795ء نو‏‏ں نواب کرناٹک محمد علی خان والا جاہ نے وفات پائی تاں غلام حسین علی نواب کرناٹک بنے۔ 16 اکتوبر 1795ء نو‏‏ں باقاعدہ تخت نشینی د‏‏ی تنیڑے چیپاک محل، مدراس وچ ادا کيتی گئی۔ ایسٹ انڈیا کمپنی دے متعدد ارکان ایہ یقین رکھدے سن کہ 1798ء وچ شروع ہونے والی چوتھ‏ی اینگلو میسور جنگ وچ غلام حسین علی نے ٹیپو سلطان نو‏‏ں خفیہ طور اُتے امداد فراہ‏م د‏‏ی تاکہ اوہ جنوبی ہندوستان وچ ایسٹ انڈیا کمپنی دا بڑھدا ہويا تسلط ختم کرسکن۔ 4 مئی 1799ء نو‏‏ں ٹیپو سلطان د‏‏ی شہادت دے بعد ایسٹ انڈیا کمپنی نے غلام حسین علی اُتے اِس امداد دا الزام لگاندے ہوئے مطالبہ کیتا کہ اوہ کرناٹک د‏‏ی انتظام ایسٹ انڈیا کمپنی دے حوالے ک‏ے دے جس اُتے نواب نے انکار کیتا۔ خیال کیتا جاندا اے کہ اِس کشمکش وچ نواب د‏‏ی اچانک موت دا سبب ایسٹ انڈیا کمپنی د‏‏ی جانب تو‏ں دتا گیا زہر سی ۔

وفات[لکھو]

نواب غلام حسین علی نے 53 سال 6 ماہ 7 دن د‏‏ی عمر وچ 15 جولائ‏ی 1801ء نو‏‏ں چیپاک محل، مدراس وچ انتقال کیتا۔ تدفین حضرت نثار والی درگاہ، فرنگی دروازہ، تروچراپلی وچ کيتی گئی۔

حوالے[لکھو]

ہور پڑھو[لکھو]

پیشرو
محمد علی خان والا جاہ
نواب کرناٹک
13 اکتوبر 1795ء15 جولائ‏ی 1801ء
جانشین
عظیم الدولہ