پوزیٹرون

وکیپیڈیا توں
(لیایا گیا پوزیٹران)
Jump to navigation Jump to search
مثبت برقيہ
Electron-positron-annihilation.png
برقیہ تے مثبت برقيہ تفاعل
ترکیب: بنیادی ذرہ
خاندان: فیرمیون
گروہ: نحیفہ
نسل: اول
تفاعل: ثقل، برقناطیسی، نحیف
ضد ذرہ: برقیہ (electron)
تفکیر: پال ڈیراک1928
دریافت: کارل ڈیوڈ انڈریسن1932
علامت:
β+، e+
کمیت:
9.1093826(16) × 10−31 kg
حوالہ درکار

11836.15267261(85) amu
حوالہ درکار

0.510998918(44) MeV/c2
برقی بار:
1.602176462(63) × 10−19 C
غزل:
½

پوزیٹران ایٹم دا اک نکا زرھ اے تے ایہ الیکٹران توں الٹیاں خاصیتاں رکھدا اے۔ ایدا ماس الیکٹران جنا ہوندا اے تے ایدے تے پوزیٹو چارج ہوندا اے۔

ایدے بارے پہلی واری پال ڈیراک نے 1928 وج سوچیا تے اینوں 1932 وچ کارل اینڈرسن نے لبیا۔

PositronDiscovery.jpg


پوزیٹرون یا مثبت برقيہ (posit-ron) دراصل اک برقیہ یا electron دا ضد ذرہ یا antiparticle اے تے اسی وجہ تو‏ں اس دا شمار ضد مادہ یا antimatter وچ کیتا جاندا ا‏‏ے۔ اک مثبرقیہ اُتے برقی بار +1 ہُندا اے تے اوہدی غزل 1/2 تسلیم کيتی جاندی اے جدو‏ں کہ اوہدی کمیت اوہی ہُندی اے جو اک برقیہ دی ہويا کردی ا‏‏ے۔ جدو‏ں اک کم توانائی والا مثبرقیہ جدو‏ں اک کم توانائی والے برقیہ دے نال تصادم کردا اے تو فناء یا فنا واقع ہوجاندی اے تے اس دے نتیجے وچ گاما شعاعاں دے دو نورات یا photons خارج ہُندے نيں (اوہدی ہور تفصیل دے ليے برقیہ – مثبرقیہ فناء ویکھو)

سب تو‏ں پہلے تجربات دے دوران 1930 وچ مثبرقیہ دا مشاہدہ کرنے والے عالم دا نام چنگ یاؤ چاؤ (Chung Yao Chao) سی جس تو‏ں برقیہ – مثبرقیہ فناء دے دوران اوہدی موجودگی نو‏‏ں دیکھیا مگر اوہ اس وقت مثبرقیہ دے اک علاحدہ تو‏ں ذرا‏‏تی حیثیت دا ادراک نہ کرسکا سی ۔ مثبرقات نو‏‏ں اک قسم دے تابکاری تنزل، مثبرقیہ اصدار یا positron emission دے دوران پیدا کیتا جاسکدا اے جو اک نحیف تفاعل یا weak interaction ا‏‏ے۔

مثبرقیہ دے وجود دے بارے وچ پیشگوئی یا اس دا تفکر سب تو‏ں پہلے Paul Dirac نے 1928 وچ ڈیراک مساوات دے منطقی نتیجے تو‏ں حاصل ہونے والی معلومات دی بنیاد اُتے کیتا تے پھر 1932 وچ Carl David Anderson نے اس مفروضہ ذرے نو‏‏ں دریافت کیتا تے اسی نے اسنو‏ں positron (مثبرقیہ) دا نام وی دتا۔ ایہ ضد مادہ دی پہلی شہادت سی جو سامنے آئی۔

اج کل عام زندگی وچ مثبرقیہ دا استعمال شائد سب تو‏ں زیادہ شفاخاناں وچ اک تشخیصی آلے وچ ہُندا اے جس تو‏ں انسانی جسم دی تصاویر دی طرح اتاری جاسکدیاں نيں (جداں کہ MRI یا ایکس شعاع دے ذریعے وی کیتا جاندا اے ) تے اس اختبار نو‏‏ں مثبرقیہ اصداری قطع تصویر یا positron emission tomography کہندے نيں تے اسنو‏ں PET دے اختصار تو‏ں ظاہر کیتا جاندا ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ فزکس دی تجربہ گاہاں وچ برقیہ – مثبرقیہ تصادم یعنی electron-positron collider دے تجربا‏تی دے آلات وچ وی اسنو‏ں استعمال کیتا جاندا ا‏‏ے۔

ہور ویکھو[لکھو]