اغالبہ

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search

عباسی خلیفہ ہارون الرشید دے ویلے چ افریقہ دا علاقہ جہڑا موجودہ طرابلس ، تیونس تے الجزائر تے مشتمل اے نیم خود مختار ہو گئیا ۔ کیونجے مرکز توں دور ہون پاروں اس علاقے دا انتظام مشکل ہو رہئیا سی اس لئی ہارون نے ایتھے دی حکومت مستقل طور تے اک بندے ابراہیم بن اغلب تے اس دی اولاد نوں دے دتی اینج افریقہ چ اک نوین حکومت دی بنیاد پئی جہڑی اغالبہ یاں اغلب ٹبر دی حکومت کہلاندی اے ۔ ایہہ اغلبی حکومت عملا خودمحتار سی پر خلافت عباسیہ توں تسلیم کردی سی تے ہر سال باقاعدگی نال خراج دیندی سی جہڑا اس گل دا ثبوت اے کہ ایہہ حکومت عباسی خلافت دا حصہ اے ۔

Aghlabids Dynasty 800 - 909 (AD).PNG

اغلبی ٹبر دی ایہہ حکومت 800ء توں 909ء تک یعنی 100 سال توں ودھ قائم رہی ۔ اس حکومت دا راجگھر قیروان سی جس دی نیہہ عقبہ بن نافع نے رکھی سی ۔ اغلبی ٹبر دا سب توں ودا کارنامہ جزیرہ صقلیہ (سسلی) دی فتح تے بحری قوت دی ترقی اے ۔ اس دور چ نا صرف صقلیہ بلکہ دکھنی اٹلی چ وی مسلماناں دا تسلط ہو گئیا سی ۔


اغلبی حکومت دا بحری بیڑہ اینا طاقتور ہو گئیا سی کہ لہندے رومی سمندر چ کوئی اینہاں دا مقابلہ نئیں کر سکدا سی ۔ ابراہیم بن اغلب دے مگروں اسدے پتر عبد اللہ بن ابراہیم نے حکومت سمبھالی ۔ رومی سمندر دا جزیرہ صقلیہ اسدے جانشین زیادۃ اللہ دے دور ج فتح ہوئیا ۔ زیادہ اللہ نے 100 بحری جہازاں نوں اس مہم تے بھیجئیا تے کئی معرکےآن دے مگروں جزیرے نوں سلطنت اغالبہ دا حصہ بنا لئیا گئیا ۔ ابو مضر زیادۃ اللہ اغالبہ ٹبر دا آخری حکمران سی جس دے دور چ ابو عبداللہ الشیعی نے اغلبی حکومت دا خاتمہ کر کے خلافت فاطمیہ دی بنیاد رکھی ۔