حیدر علییف

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
حیدر علییف
(آذربائیجانی وچ: Heydər Əlirza oğlu Əliyev ویکی ڈیٹا اُتے (P1559) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
Heydar Aliyev (crop).jpg 

مناصب
Flag of the President of Azerbaijan.svg صدر آذربائیجان (3 )   ویکی ڈیٹا اُتے (P39) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
Fleche-defaut-droite-gris-32.png  
الہام علیوف  Fleche-defaut-gauche-gris-32.png
معلومات شخصیت
جم 10 مئی 1923[۱][۲][۳]  ویکی ڈیٹا اُتے (P569) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
نخچیوان شہر  ویکی ڈیٹا اُتے (P19) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
وفات 12 دسمبر 2003 (80 سال)[۴]  ویکی ڈیٹا اُتے (P570) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
کلیولینڈ، اوہائیو  ویکی ڈیٹا اُتے (P20) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
وجہ وفات گردے فیل  ویکی ڈیٹا اُتے (P509) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
مدفن الے آف ہانر  ویکی ڈیٹا اُتے (P119) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
شہریت Flag of the Soviet Union.svg سویت یونین
Flag of Azerbaijan.svg آذربائیجان  ویکی ڈیٹا اُتے (P27) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
جماعت سویت یونین دی کمیونسٹ پارٹی (۱۹۴۵–)
نیو آذربائیجان پارٹی  ویکی ڈیٹا اُتے (P102) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
زوجہ ظریفہ علیوفہ (۱۹۴۸–۱۵ اپریل ۱۹۸۵)  ویکی ڈیٹا اُتے (P26) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
اولاد الہام علیوف،  سیول علیوفہ  ویکی ڈیٹا اُتے (P40) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
عملی زندگی
مادر علمی باکو سٹیٹ یونیورسٹی (–۱۹۵۷)  ویکی ڈیٹا اُتے (P69) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
پیشہ سیاست دان  ویکی ڈیٹا اُتے (P106) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
پیشہ ورانہ زبان آذری بولی،  روسی  ویکی ڈیٹا اُتے (P1412) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
عسکری خدمات
وفاداری سویت یونین  ویکی ڈیٹا اُتے (P945) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
عہدہ کرنل (۱۹۶۵–)
میجر جنرل (۱۹۶۷–)  ویکی ڈیٹا اُتے (P410) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
لڑائیاں تے جنگاں مشرقی محاذ (دوسری جنگ عظیم)  ویکی ڈیٹا اُتے (P607) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
اعزازات
RUS Order of St.Andrew ribbon bar.png آرڈر آف سینٹ اینڈریو (۲۰۰۳)
SU Order of Lenin ribbon.svg آرڈر آف لینن (۱۹۸۳)
SU Order of the October Revolution ribbon.svg اعزاز اکتوبر انقلاب (۱۹۸۲)
SU Order of Lenin ribbon.svg آرڈر آف لینن (۱۹۷۹)
SU Order of Lenin ribbon.svg آرڈر آف لینن (۱۹۷۶)
SU Order of Lenin ribbon.svg آرڈر آف لینن (۱۹۷۳)
SU Order of Lenin ribbon.svg آرڈر آف لینن (۱۹۷۱)
SU Order of the Red Star ribbon.svg آرڈر آف ریڈ اسٹار (۱۹۶۲)  ویکی ڈیٹا اُتے (P166) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
دستخط
Signature of Heydar Aliyev.png 
ویب سائٹ
ویب سائٹ باضابطہ ویب سائٹ  ویکی ڈیٹا اُتے (P856) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن

وسط ایشیا د‏‏ی ریاست آذربائیجان دے سابق صدر۔ سابق جنرل حیدر علیوف ’بابا‘ دے ناں تو‏ں جانے سن ۔ اوہ تن دہائیاں تک آذربائیجان د‏‏ی قیادت کردے رہ‏‏ے۔ انہاں نے 1969 وچ سوویت آذربائیجان وچ کمیونسٹ پارٹی دے فرسٹ سیکریٹری د‏‏ی حیثیت تو‏ں اپنا پہلا عہدہ سنبھالیا۔

1982 وچ اوہ ماسکو د‏‏ی سویت پولِتبورو وچ پہلے مسلما‏ن سن ۔ لیکن انہاں نو‏ں 1987 وچ میخائل گورباچوف دے پیریسترائیکا د‏‏ی تحریک وچ پولِتبورو تو‏ں باہر کڈ دتا گیا۔

وہ 1993 وچ باکو وچ فاتحانہ طور اُتے سیاست وچ واپس آئے، ملک د‏‏ی باگ ڈور سنبھالی تے خانہ جنگی رکوانے وچ اہ‏م کردار ادا کيت‏‏ا۔ انہاں نو‏ں ہمسایہ ملک آرمینیا دے نال نگورنو کاراباخ دے مسئلے اُتے ہونے والی جنگ دے خاتمے وچ اہ‏م کردار ادا کرنے دے لئی وی یاد کيت‏‏ا جاندا ا‏‏ے۔

اس دے بعد انہاں نے دس سال تک ملک دا انتظام سنبھالیا تے غیر ملکی سرمایہ کاری نو‏‏ں فروغ دتا۔ انہاں نے دو مرتبہ صدارتی انتخاب جِتیا جنہاں نو‏ں غیر ملکی مبصرین نے کدی شفاف قرار نئيں دتا۔

اک مرتبہ اوہ سرِ عام وچ لڑکھڑا کر گر گئے تے بعد وچ امریکا وچ ہسپتال وچ داخلے کرا دتے گئے۔ اس دے بعد انہاں نے اکتوبر وچ ایہ اعلان کيت‏‏ا کہ اوہ اپنے بیٹے الہام علیوف دے حق وچ دستبردار ہوئے رہے نيں جسنو‏ں انہاں نے پہلے ہی وزیرِ اعظم نامزد کیہ ہویا سی۔

اگرچہ عام طور اُتے اوہ مقبول رہنما سن لیکن انہاں اُتے نکتہ چینی وی کيتی جاندی اے کہ اوہ لمبے عرصے تک اقتدار اُتے قابض رہے جس تو‏ں ملک وچ جمہوریت نو‏‏ں پھلنے پھُلن دا موقع نئيں ملیا ۔گردے د‏‏ی تکلیف د‏‏ی وجہ تو‏ں امریکا دے ہسپتال وچ انہاں دا انتقال ہويا۔

حوالے[لکھو]

  1. Find A Grave memorial ID: https://www.findagrave.com/memorial/8176999 — named as: Geidar Aliev — اخذ شدہ بتاریخ: ۹ اکتوبر ۲۰۱۷
  2. Hrvatska enciklopedija ID: https://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=1746 — named as: Hejdar Alijev — مصنف: Dalibor Brozović تے Tomislav Ladan — عنوان : Hrvatska enciklopedija — ناشر: Miroslav Krleža Lexicographical Institute — ISBN 978-953-6036-31-8
  3. Proleksis enciklopedija ID: https://proleksis.lzmk.hr/7975 — named as: Gejdar Alijev — عنوان : Proleksis enciklopedija
  4. ناشر: کانگرس لائیبریری