سرکپ

Wikipedia توں
جاو: مدد, کھوج

سرکپ ٹیکسلا ، پاکستان دے وسیع کھنڈرات دا حصہ اے ۔


کھدائی[لکھو]

سرکپ دے کھنڈرات دی کھدائی اول سر جان مارشل دی زیر ہدایت ہرگویو نے 1913ء توں 1930ء تک کیتی ۔ فیر 1944ء توں 1945ء چ مورٹمر ویہلر نے کجھ ہور حصے دریافت کیتے ۔


تریخ[لکھو]

غالب خیال دے مطابق سرکپ دا شہر باختر دے یونانی بادشاہ دمیتریوس نے ہندستان تے حملے دے بعد 180 قبل مسیح چ بسائیا سی ۔

دمیتریوس اول


اس شہر نوں یونانی طرز تعمیر دے مطابق اسارئیا گئیا سی ۔ شہر دے وچکار اک میدان سی جس دے گرد 15 سڑکاں بنئیاں ہوئیاں سن ۔ شہر تقریبا 400 ‌ 1200 میٹر رقبے تے پھیلئیا ہوئیا سی ۔ جس دے دوالے 5 توں 7 میٹر چوڑی تے پونے 5 کلومیٹر لمبی فصیل سی ۔

یونانی کہانیاں چ موجود سمندری مخلوق اک سمندری بلا تے سوار اے ۔ سرکپ توں برآمد شدہ تختی تے موجود مورت

سرکپ چ یونانی تہذیب توں متاثر کئی شیواں وی دریافت ہوئیاں نیں ۔ اینہاں چ خاص طور تے بادشاہاں دے سکے شامل نیں جنہاں تے یونانی دیو ملائی کہانیاں دے تصورات ملدے نیں ۔ اینج ای ہندستانی اثرات وی پائے گئے نیں ، چنانچہ ہندستانی پازیب یونانی دیوی آرتیمیس دے پیراں چ پائی ہوئی وی ملی اے ۔

یونانیاں دے بعد سیتھیا تے پارتھیا دے حملہ اوراں دی تباہی تے سن 30 قبل مسیح چ آن آلے اک زلزلے دے بعد اس شہر نوں دوبارہ تعمیر کیتا گئیا ۔ گوندافارس نے جہڑا کہ پہلا پارتھی بادشاہ سی ، نے شہر دے کجھ حصے تعمیر کروائے سن جنہاں چ دو سراں آلے عقاب دا سٹوپہ تے سورج دیوتا دا مندر شامل نیں ۔ آخڑ چ کشنبادشاہآں ن ےاس شہر تے مل مار لئیا تے اسنوں چھڈ کے کوئی ڈیڑھ کلومیٹر دور سرسکھ دے مقام تے نواں شہر تعمیر کیتا ۔

مذہبی عمارتاں[لکھو]

بدھ سٹوپے شہر چ تھاں تھاں تے موجود نیں ، اینج ای اک ہندو مندر وی لبھئیا اے جس نال ایتھے دونہاں دھرماں دے وچکار رابطےآں دا علم ہندا اے ۔ سرکپ دے نیڑے ای جنڈیال چ اک یونانی یاں زرتشتی مندر وی موجود اے ۔

گول سٹوپہ[لکھو]

سرکپ ج موجود گول سٹوپہ ہندستان دے قدیم ترین سٹوپےآں چوں اک اے ۔ خیال کیتا جاندا اے کہ ایہہ سٹوپہ اک زبردست زلزلے دے نتیجے چ موجودہ تھاں تے آ ڈگا سی ۔ جدوں پہلی صدی عیسوی چ شہر دوبارہ تعمیر کیتا گئیا تے اسدے دوالے کندھ بنا کے اسنوں محفوظ کر دتا گئیا ۔

سرکپ دا گول سٹوپہ


گول مندر[لکھو]

گول مندر سرکپ دی سبتوں وڈی مذہبی عمارت اے جہڑی 70x40 تے واقع اے ۔ اس مندر چ اک مستطیل حصہ اے جس چکئی کمرے نیں جہڑے کہ بدھ راہباں دی ورتوں چ سن ۔ اس دے علاوہ اک گول کمرہ وی اے جس پاروں اسنوں ایہہ ناں ملئیا ۔ سن 30 ق م چ اک زلزلے چ تباہ ہون دے بعد جدوں اس شہر دی مڑ اساری کیتی گئی تے مندر چ وی توسیع کیتی گئی ۔

گول مندر دا گول کمرہ

دوہرے سر آلے عقاب دا سٹوپہ[لکھو]

سرکپ دا اک خاص سٹوپہ دوہرے سر آلے عقاب دا سٹوپہ اے ، اس چ نظر آن الے ستون یونانی طرز دے نیں ۔ درمیانی محراب ج اک یونانی مندر اے ، جدوں کہ باہر آلی محراب چ ہندو طرز دا اک مندر اے ۔ اس دے اتے دوہرے سر آلا عقاب بنائیا گئیا اے ۔ ایہہ نشان اس لحاظ نال وی عجیب اے کہ اینج دے عقاب دا خیال بابل دی پرانی تہذیب چ ملدا اے ۔ لگدا اے کہ اوتھوں ایہہ نشان سیتھیا تے اوتھوں پنجاب آئیا ۔

دوہرے سر آلے عقاب دا سٹوپہ

اپولونس ازتیانا دی آمد[لکھو]

مشہور یونانی فلاسفر اپولونس ازتیانا دے بارے چ آکھئیا جاندا اے کہ اوہ پہلی صدی عیسوی چ سرکپ آیا سی ۔ اس نے یونانی طرز تعمیر دے متعلق ، غالبا سرکپ ول اشارہ کردے ہوئے ، لکھئیا اے : ٹیکسلا دے بارے اسانوں دسئیا گئیا اے کہ اوہ نینوا جنا وڈا اے تے اسدی شہر پناہ یونانی طرز دے مطہبق اساری گئی اس ۔ فیر اوہ لکھدا اے : مین پہلے دسئیا کہ شہر دی فصیل کینج اساری گئی اے پر اس نوں ایتھنز وانگ ای بے ترتیب طریقے دیاں تنگ گلیاں چ وی ونڈئیا گئیا سی ۔ تے گھراں نوں اینج بنائیا گئیا سی جے اینہاں نوں باہروں دیکھئیا جائے تے اک منزلہ نظر آن پر جے تسیں اینہاں چ داخل ہوو تے فی الفور اینے ای زیر زمین کمرے نظر آندے نیں جنے زمین دےاتے۔