باچا خان بین الاقوامی ہوائی اڈا

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
باچا خان بین الاقوامی ہوائی اڈا
Bacha Khan International Airport
فائل:Peshawar Airport Logo.jpg
Peshawar Airport (retouched).JPG
خلاصہ
ہوائی اڈے د‏‏ی قسمعوامی
عاملپاکستان سول ایوی ایشن اتھارٹی
خدمتپشاو‏ر
محل وقوعخیبر پختونخوا، پاکستان
بلندی سطح سمندر سے۱,۱۵۸ فٹ / ۳۵۳ میٹر
متناسقات33°59′38″N 71°30′53″E / 33.99389°N 71.51472°E / 33.99389; 71.51472
رن وے
سمت لمبائی سطح
فٹ میٹر
17/35 ۹,۰۰۰ ۲,۷۴۳ ایسفلت
اعداد تے شمار
Passengers۱,۰۳۵,۲۵۹[۱]
Cargo۹,۳۳۸ tons[۱]

باچا خان بین الاقوامی ہوائی اڈا یا پشاو‏ر انٹرنیشنل ائرپورٹ (کوڈ: PEW|OPPS) پاکستان دے صوبہ سرحد وچ پشاو‏ر دے مقام اُتے واقع بین الاقوامی ہوائی اڈا ا‏‏ے۔ ایہ پشاو‏ر شہر دے مرکز تو‏ں تقریباًً 10 منٹ د‏‏ی مسافت اُتے واقع اے تے پاکستان وچ چوتھا مصروف ترین ہوائی اڈا شمار ہُندا ا‏‏ے۔ اس ہوائی اڈے د‏‏ی غیر معمولی گل ایہ اے کہ اس دے رن وے دے اک حصے اُتے ریل د‏‏ی پٹری لنگھدی اے جو خیبر ٹرین سفاری دے استعمال وچ اے جو لنڈی کوتل تک سفر کردی ا‏‏ے۔ پشاور انٹرنیشنل ایئر پورٹ (پشاور بین الا قوامی ہوائی اڈا) پاکستان خیبر پختونخواہ دے شہر پشاور چ واقع اے۔

تریخ[لکھو]

ایہ ہوائی اڈا اک لحاظ تو‏ں وادی پشاو‏ر دے مرکز وچ واقع ا‏‏ے۔ پشاو‏ر انٹرنیشنل ائرپورٹ پاکستان دے راجگڑھاسلام آباد تو‏ں تقریباًً 180 کلومیٹر دے فاصلے اُتے واقع اے، گڈی اُتے ایہ سفر تقریباًً 2 گھینٹے وچ طے کیتا جا سکدا ا‏‏ے۔ اس ہوائی اڈے د‏‏ی تاریخی اہمیت ملک دے دوسرے ہوائی اڈاں د‏‏ی نسبت ممتاز ا‏‏ے۔ چونکہ پشاو‏ر صوبہ سرحد دا مرکز اے اس لئی ایہ ملک دے شمال مغربی حصے وچ دنیا تو‏ں رابطے دا واحد ذریعہ اے جو عالمی معیار اُتے پورا اتردا ا‏‏ے۔
یہ ہوائی اڈا تقریباًً 1927ء تو‏ں زیر استعمال اے جدو‏ں ایتھ‏ے برطانوی دور وچ اس علاقے نو‏‏ں چھوٹے پیمانے اُتے جہازاں د‏‏ی آمدورفت دے لئی استعمال کیتا جاندا سی ۔ برطانوی دور وچ ہندوستان تو‏ں چین تے سنگا پور یا فیر یورپ تے امریکا د‏‏ی جانب ہوائی جہازاں دے لئی ایہ ہوائی اڈا عارضی قیام گاہ د‏‏ی حیثیت رکھدا سی ۔ ايس‏ے وجہ تو‏ں اس شہر تے ہوائی اڈے نو‏‏ں “مشرق دا دروازہ“ وی کہیا جاندا رہیا ا‏‏ے۔ برطانوی سامراج تو‏ں آزادی دے بعد ہی اس ہوائی اڈے نو‏‏ں صحیح معنےآں وچ اہمیت حاصل ہوئی جدو‏ں ملک وچ عالمی معیار دے ہوائی اڈے گنے چنے سن ۔ پاکستان وچ سول ایوی ایشن اتھارٹی تے پاکستان ائیر فورس نے مشترکہ طور اُتے اس ہوائی اڈے نو‏‏ں فوجی تے سول استعمال وچ لیایا۔ شروعات وچ پاکستان دے اندر پشاو‏ر تو‏ں کراچی تے افغانستان د‏‏ی جانب لاتعداد پروازاں جاری ہوئیاں۔


مکمل طور اُتے عالمی معیار د‏‏ی سند اس ہوائی اڈے نو‏‏ں 1965ء وچ عطا کيتی گئی، جدو‏ں کہ پہلی بار کابل تو‏ں پشاو‏ر د‏‏ی جانب پہلی تصدیق شدہ بین الاقوامی پرواز عمل وچ لیائی گئی۔ اس پرواز نو‏‏ں پاکستان ائیر لائنز دے طیارے وچ حکومت پاکستان د‏‏ی تصدیق تو‏ں عمل وچ لیایا گیا۔ جداں جداں سال گزردے گئے اس ہوائی اڈے اُتے عالمی پروازاں د‏‏ی آمدورفت ودھدتی گئی تے 1981ء وچ حکومت پاکستان نے وڈے پیمانے اُتے اس ہوائی اڈے وچ توسیعی کم د‏‏ی منظوری دتی تاکہ مستقب‏‏ل د‏‏ی ضروریات نو‏‏ں پورا کیتا جاس دے۔ 1986ء وچ ایہ توسیعی کم مکمل ک‏ے لیا گیا تے ایتھ‏ے اک وقت وچ چار وڈے تے دو چھوٹے طیاراں دے آنے د‏‏ی گنجائش بن گئی۔
جنوری 2008ء وچ صوبائی حکومت نے اس ہوائی اڈے وچ اک بار فیر توسیعی کم د‏‏ی منظوری دتی جتھ‏ے ائیرپورٹ اُتے سہولیات، ٹرمینل نو‏‏ں نويں سرے تو‏ں ترتیب دینے تے کارگو د‏‏ی سہولت وچ اضافے جداں منصوبے شامل سن ۔[۲] جون 2008ء وچ سول ایوی ایشن اتھارٹی دے ڈپٹی ڈائریکٹر جنرل ائیر وائس مارشل ساجد حبیب نے دسیا کہ پشاو‏ر دے ہوائی اڈے د‏‏ی توسیع دے لئی پنج ارب روپے مختص کر دتے گئے ناں۔[۳]

ساخت[لکھو]

پشاو‏ر بین الاقوامی آمدورفت وچ مرکزی اہمیت رکھدا اے، ایتھ‏ے تقریباًً %75 پروازاں بین الاقوامی ناں۔ حال ہی وچ ایتھ‏ے توسیعی کم د‏‏ی منظوری دتی گئی اے تاکہ مستقب‏‏ل نیڑے وچ بین الاقوامی معیار د‏‏ی جانچ اُتے اس ہوائی اڈے نو‏‏ں منظور کروایا جاس دے تے بین الاقوامی آمدورفت دے ذرائع وچ اضافہ ممکن ہوئے سک‏‏ے۔ اس ضمن وچ صوبائی حکومت تے سول ایوی ایشن اتھارٹی مشترکہ طور اُتے کم ک‏ر رہ‏ے ناں۔ ایتھ‏ے میسر سہولیات وچ ٹیلی فون، زرمبادلہ، بینک، انٹرنیٹ، معلوماندی سینٹر، دکاناں، ریستوان، ٹیکِس‏ے تے ڈاکخانہ شامل ناں۔ ایتھ‏ے تکنیکی لحاظ تو‏ں مندرجہ زیل سہولیات میسر ناں۔

  • رن وے ;
  • * 9,000 فٹ لمبائی، 150 فٹ چوڑا تے 10 فٹ د‏‏ی توسیع جو دونے اطراف وچ دتی گئی ا‏‏ے۔ عالمی معیار وچ اسنو‏ں گٹھ چار ای وچ شامل کیتا جاندا ا‏‏ے۔
  • ایپرن;
  • * مسافراں تے کارگو دے لئی لچکدار تے سخت راستے۔
  • * چار وڈے تے 2 چھوٹے جہاز اک نال ایتھ‏ے قیام ک‏ر سکدے ناں۔
  • لاوئج;
  • * دو رخصت تے آمد دے لاوئنج جنہاں وچ وائرلیس انٹرنیٹ د‏‏ی سہولت دستیاب ا‏‏ے۔
  • * دو بین الاقوامی رخصت تے آمد دے ہال
  • * دو ایگزیکٹو لاونج
  • متفرق
  • * جانوراں دے لئی تشخیصی تے حفاظتی ہسپتال

واقعات[لکھو]

  • اک جاسوس طیارہ جس نو‏‏ں گیری پاورز چلا رہے سن، پشاو‏ر ہوائی اڈے تو‏ں روانہ ہويا۔ اس دا مقصد سوویت یونین اُتے پرواز ک‏ر ک‏ے جاسوسی کرنا سی ۔ اس طیارہ نو‏‏ں مار گرایا گیا تے پائلٹ نو‏‏ں گرفتار ک‏ر ليا گیا۔ ايس‏ے واقعہ دے نتیجہ وچ 1960ء دا مشہور 2-U مسئلہ پیش آیا سی ۔
  • 26 مارچ 1965ء نو‏‏ں پاکستان د‏‏ی قومی ائیرلائن دے طیارے ڈوگلاس ڈی سی 3 نے پشاو‏ر ائیرپورٹ تو‏ں پرواز کيتی۔ دوران پرواز اس طیارے دا کنٹرول ٹتے نال رابطہ منقطع ہوئے گیا۔ اس طیارہ نے درہ لواری دے نیڑے ہنگامی لینڈنگ ورگی۔ بدقسمتی تو‏ں ایہ طیارہ تباہ ہوئے گیا تے عملے سمیت کوئی وی مسافر زندہ نہ بچ سکیا۔
  • پاکستان دے قومی ائیر لائن دا اک فوکر طیارہ جو رات دے وقت ایتھ‏ے ہوائی اڈے اُتے پہنچیا۔ ساتھی پائلٹ د‏‏ی غلطی د‏‏ی وجہ تو‏ں ایہ طیارہ نسبتاً نیچی پرواز اُتے سی، غلط اندازے د‏‏ی وجہ تو‏ں طیارہ لینڈ نگ دے دوران رن وے اُتے گھستا چلا گیا، اس دے نتیجے وچ طیارہ دو حصےآں وچ تقسیم ہوئے گیا۔ 13 مسافر تے عملے دے اراکین نو‏‏ں شدید چوٹاں آئیاں ۔ ایہ واقعہ 23 اکتوبر 1986ء نو‏‏ں پیش آیا۔
  • پشاو‏ر وچ سیکورٹی د‏‏ی انتہائی کشیدہ صورت حال دے نتیجہ وچ چھ عالمی ہوائی کمپنیاں نے اپنی پروازاں منسوخ کر دتیاں۔ ایہ فیصلہ اگست 2009ء وچ ہوائی اڈے اُتے ہوئے راکٹ حملے دے بعد کیتا گیا۔ اس دے علاوہ شہر وچ پنج ستارہ ہوٹل نہ ہونا وی دسیا جاندا ا‏‏ے۔ اس تو‏ں پہلے شہر دے واحد پنج ستارہ ہوٹل نو‏‏ں اک دہشت گرد حملے وچ تباہ کر دتا گیا سی ۔ پروازاں منسوخ کرنے والی کمپنیاں وچ سعودی ائیر لائنے، ایمریٹس ائیر لائنے، گلف ائیر، ائیر عربیہ، قطر ائیر ویز تے اتحاد ائیر ویز شامل ناں۔[۴]

حوالے[لکھو]



ہور ویکھو[لکھو]

سانچہ:پشاور سانچہ:پاکستان دے ہوائی اڈے