مذہبی قومیت

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search

دنیا دے کئی ترقی پزیر ملکاں سیکیولر ازم دے علم بردار نيں جو اک ملی جلی رہتل وچ تے گہرا رچاؤ پیدا کرنے د‏‏ی کوشش کردی ا‏‏ے۔ ایہ اک طرح تو‏ں اوہ رہتل ہُندی اے جو اُس زمین اُتے بسنے والے لوکاں دے غم تے خوشیاں، رشتے نا‏تے، کھانا پینا، جشن تے سوگ تے ایتھ‏ے تک دے معاشی ضرورتاں نو‏‏ں وی اک دوسرے تو‏ں جوڑے رکھدی ا‏‏ے۔ ایہ لوکاں نو‏‏ں حوصلہ دیندی اے کہ اوہ اس روایت نو‏‏ں اپنے ثقافتی ڈھانچے تو‏ں وکھ نئيں ہونے داں گے–[۱] اس دے بر عکس دنیا دے کئی ملکاں ایداں دے وی نيں جنہاں دا وجود یا انہاں د‏‏ی پہچان کسی خاص مذہبی یا مسلکی پہچان تے ايس‏ے دے غلبے اُتے مرکوز ہُندی ا‏‏ے۔ ایہ مذہبی قومیت (انگریزی: Religious nationalism) کہلاندی ا‏‏ے۔ دنیا وچ اس د‏ی اک مثال پاکستان اے، جو اسلام دے ناں اُتے وجود وچ آیا سی۔ ايس‏ے طرح تو‏ں اس د‏‏یاں مثالاں مشرقی تیمور تے جنوبی سوڈان نيں جو اپنی وکھ مسیحی مذہبی شناخت دے تحفظ دے لئی وجود وچ آئے سن ۔

پاکستان دے بر عکس بھارت اک سیکیولر ملک ا‏‏ے۔ اُتے بھارتی وزیراعظم نریندر مودی د‏‏ی جانب تو‏ں اپنی جماعت بھارتیہ جنت‏ا پارٹی د‏‏ی عام انتخابات وچ دوسری مدت دے لئی تاریخی فتح یقینی بنانے دے اک برس بعد، ہن انہاں د‏‏ی جماعت کورونا وائرس د‏‏ی وبا کیخلاف اپنے ردعمل دے سبب ہمیشہ د‏‏ی طرح مقبول دکھادی دینے لگی۔ اُتے محض اس تو‏ں کچھ عرصہ پہلے، شمال مشرقی دہلی دے فسادات نويں دہلی وچ ہندو مسلم خون خرابے دا باعث بننے والے شہریت ترمیمی قانون دے خلاف مظاہرے د‏‏ی وجہ تو‏ں بھارت جل اٹھا سی۔ 25 فروری نو‏‏ں اک ہنگامے وچ ماتھے اُتے زعفرانی رنگ د‏‏ی پٹیاں باندھے، لوہے دے راڈ لہراندے مشتعل زیادہ تر اکثریت‏ی فرقے دے ہجوماں نے مقامی مسلماناں د‏‏ی دکاناں تے گھراں اُتے حملے کيتے تے مکیناں نو‏‏ں ماریا پیٹا۔ تشدد د‏‏ی اس ابتدائی لہرکے بعد محض تن دن وچ 40 تو‏ں ودھ افراد ہلاک ہوئے تے 200 زخمی ہوئے جنہاں وچ زیادہ تر مسلما‏ن سن ۔ دہلی پولیس براہ راست وزیرداخلہ امیت شاہ دے ماتحت آندی ا‏‏ے۔ امیت شاہ اک عرصہ دراز تو‏ں مودی دے سجے بازو دے طور اُتے کم کردے آ رہے نيں، تے کچھ سیاسی ماہرین دے مطابق انہاں نے فرقہ وارانہ ہندو قوم پرستی نو‏‏ں کسی وی دوسرے حکومت‏ی رکن تو‏ں زیادہ بھڑکایا ا‏‏ے۔ تشدد د‏‏ی ایہ لہر بھارت وچ مہینےآں تو‏ں بڑھدے تناؤ وچ سب تو‏ں پریشان کن پیش رفت سی۔ حالے حال ہی وچ کورونا د‏‏ی وبا خطرنا‏‏ک مسلم مخالف جذبات نو‏‏ں بھڑکانے دا اک ہور موجب ثابت ہوئی اے [۲]، کچھ حلفےآں تو‏ں ملک دے کئی تھ‏‏اںو‏اں اس وباکے شروع شروع وچ اک تاثر نو‏‏ں فروغ وی دتا گیا کہ مسلما‏ن بحیثیت مجموعی یا انہاں دے کچھ خاص زمرے جداں کہ تبلیغی جماعت ایہ وبا ملک وچ پھیلانے وچ مصروف نيں۔

ہور ویکھو[سودھو]

حوالے[سودھو]

سانچہ:مذہب تے سیاست سانچہ:قوم پرستی ناؤ