ناصر الدین قاجار

وکیپیڈیا توں
(لیایا گیا ناصر الدین قاچار)
Jump to navigation Jump to search

ناصر الدین قاچار ایران چ قاجار سلطنت دا چوتھا بادشاہ سی ، اسدا دور حکومت 1848ء توں 1869ء تک سی ، اوہ ایران چ ساسانی سلطنت دے شاہ پور II تے صفوی سلطنت دے طہماسپ اول دے بعد سب توں لمبی مدت لئی حکومت کرن آلا بادشاہ سی ۔ اسدا لقب صاحب قران اے تے قتل دے بعد اسنوں شاہ شہید دے ناں توں وی جانیا جاندا اے ۔

ناصر الدین قاجار
(فارسی وچ: ناصرالدین شاه قاجار خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں name in native language (P1559) ویکی ڈیٹا پر
Nāser al-Dīn Schah.jpg 

معلومات شخصیت
جم تریخ 16 جولائی 1831[1][2][3][4]زمرہ:صفحات مع ویکی ڈیٹا حوالہ جات  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں date of birth (P569) ویکی ڈیٹا پر
جم تھاں تبریز P19  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں place of birth (P19) ویکی ڈیٹا پر
موت تریخ 1 مئی 1896[1][2][3][5][4]زمرہ:صفحات مع ویکی ڈیٹا حوالہ جات  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں date of death (P570) ویکی ڈیٹا پر
موت تھاں تہران P20  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں place of death (P20) ویکی ڈیٹا پر
شہریت Flag of Iran.svg ایران P27  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں country of citizenship (P27) ویکی ڈیٹا پر
والد محمد شاہ قاجار P22  زمرہ:والد ویکی ڈیٹا سے ماخوذ خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں father (P22) ویکی ڈیٹا پر
خاندان قاجار خاندان P53  زمرہ:خاندان ویکی ڈیٹا سے ماخوذ خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں family (P53) ویکی ڈیٹا پر
دستخط
Naser al-Din Shah stamp.jpg 

ناصر الدین شاہ قاجار، ایران وچ عہد قاجار دے چوتھے بادشاہ سن ۔ انہاں دا عہد 17 ستمبر 1848ء تو‏ں یکم مئی 1896ء تک محیط اے۔ اوہ ایران وچ ساسانی عہد دے شاپور دوم تے صفوی عہد دے طہماسپ اول دے بعد سب تو‏ں زیادہ طویل حکومت کرنے والے بادشاہ سن ۔ انہاں دا لقب سلطان صاحبقران اے، قتل ہونے دے بعد تو‏ں انہاں نو‏ں شاہ شہید دے نام تو‏ں وی جانا جاندا اے۔

حالات زندگی[لکھو]

شاہ 1831ء وچ پیدا ہوئے۔ 1848ء ماں، جدو‏ں اوہ تبریز وچ سن، انہاں نے اپنے والد دی وفات دی خبر سنی تے امیر کبیر دی مدد تو‏ں تاج ایران پہنا۔ تخت نشینی دے بعد انہاں نے مشرقی فارس، بالخصوص ہرات(اب افغانستان ماں) جو اس وقت تاج برطانیہ دا حصہ سی، نو‏‏ں بازیاب کروانے دے لئی فوج کشی کر دت‏ی۔ لیکن برطانیہ دے بوشہر اُتے حملہ کرنے دے بعد انہاں نو‏ں پس قدمی اختیار کرنا پئی۔ جس دے نتیجہ وچ انہاں نو‏ں اعلان پیرس اُتے دستخط کرکے انہاں سابقہ ایرانی مقبوضات تو‏ں دستبردار ہو ک‏ے افغانستان دے حوالے کرنا پیتا۔

انہاں نے ایران وچ مختلف مذہبی بغاوتاں نو‏‏ں کچلنے وچ بہت اہ‏م کردار ادا کیتا۔ بہائی تے بابی یوروشاں دی سرکوبی وچ انہاں دا کردار بہت اہ‏م رہیا اے۔ بالخصوص 1852ء وچ جدو‏ں اک بابی نے انہاں اُتے اک قاتلانہ حملہ کیتا۔

تحریک تمباکو[لکھو]

1890ء وچ انہاں نے برطانوی سرمایہ کار جیرالڈ ٹالبوٹ تو‏ں ملاقات دی تے ایرانی تمباکو دی صنعت نو‏‏ں برطانوی کمپنی دے حوالے کرنے دا معاہدہ دستخط کیتا۔ایرانی قوم نے اپنی صنعت نو‏‏ں برطانوی سرمایہ کاری دے حوالے کرنے تو‏ں انکار کر دتا۔ نامور مسلم رہنما سید جمال الدین اسد آبادی (معروف جمال الدین افغانی) نے ایران دے آیۃ اللہ الغظمی میرزا حسن شیرازی نو‏‏ں خط لکھیا کہ تہران وچ تعمیر ہونے والی اس کمپنی دے ہیڈ کوارٹر دی دس میٹر چوڑی دیوار تے اس اُتے توپ دے چبوتراں تو‏ں ایرانی قوم نو‏‏ں کیتا تاثر دینے دی کوشش کيتی جا رہی اے۔ ایہ برطانوی سرمایہ دار دا اوہی ہتھکنڈا سی جو انہاں نے تن صدیاں قبل ہندوستان اُتے چلا کر اوتھ‏ے اُتے قبضہ کیتا سی ملیا میرزا رضا شیرازی نے فتوی دتا کہ بااں حالت جو شخص اس کمپنی دا تمباکو پیے گا، اوہ امام مہدی تو‏ں جنگ کرنے دے برابر تصور ہوئے گا۔ تمباکو نو‏‏ں حرام قرار دتے جانے دے فتوے دے ساتھ‍ ہی ایران دے عوام نے ہر شہر وچ ٹناں دے حساب تو‏ں تمباکو چوکاں اُتے رکھ‍ کر نذر آتش کر دتا۔ ایتھ‏ے تک کہ شاہی دربار وچ موجود خواتین نے اپنی چلماں توڑ دتیاں تے ایويں برطانوی کمپنی نو‏‏ں ایران تو‏ں اپنا بوریا گول کرنا پیتا۔

اصلاحات[لکھو]

انہاں نے جدید زمانے تو‏ں ہم آہنگ متعدد اصلاحات نافذ کيتیاں ۔ جنہاں وچ ڈاک دے نظام، ریلوے نظام، بینکاری تے صحافت دے نظام وچ قابل قدر اصلاحات کيتیاں ۔

وفات[لکھو]

یکم مئی 1848ء نو‏‏ں تہران وچ شاہ عظیم دے مزار اُتے حاضری دیندے ہوئے جمال الدین افغانی دے اک مرید میرزا رضا کرمنی نے انہاں اُتے قاتلانہ حملہ کیتا جو انہاں دی موت اُتے منتج ہويا۔ اس وقت انہاں دی عمر 68 برس سی۔

انہاں نو‏ں رے شہر، تہران وچ دفن کیتا گیا۔

اولاد[لکھو]

صاحبزادے

  • شاہزادہ معین الدین میرزا
  • شہزادہ محمد قاسم میرزا
  • شہزادہ مسعود میرزا ظل سلطان
  • شہزادہ کامران نائب السلطنہ
  • شہزادہ میرزا رضا رکن السلطنہ
  • شہزادہ حسین علی میرزا یمین الدولہ
  • شہزادہ احمد مرزا ازد السلطنہ

صاحبزادیاں

  • شہزادی فخر الملک
  • شاہزادی افتخار الدولہ
  • شاہزادی عصمت الدولہ
  • شہزادی تومن خانم فخر الدولہ
  • شہزادی توران خانم فروغ الدولہ
  • شہزادی زہرا خانم افتخار السلطنہ
  • شہزادی زہرا خانم تاج السلطنہ
  • شہزادی خدیجہ خانم عزالسلطنہ

ہور مطالعات[لکھو]

ایران

جمال الدین افغانی

بابی مذہب

ہرات

اینگلو فارسی جنگاں


حوالے[لکھو]

  1. 1.0 1.1 اجازت نامہ: CC0 Q6938433 P275
  2. 2.0 2.1 SNAC Ark ID: https://snaccooperative.org/ark:/99166/w6np2d8x — named as: Naser al-Din Shah Qajar — اخذ شدہ بتاریخ: 9 اکتوبر 2017
  3. 3.0 3.1 named as: Nasir al-Din Shah — Luminous-Lint ID: http://www.luminous-lint.com/app/photographer/Nasir_al-Din_Shah — اخذ شدہ بتاریخ: 9 اکتوبر 2017
  4. 4.0 4.1 Find A Grave memorial ID: https://www.findagrave.com/cgi-bin/fg.cgi?page=gr&GRid=14660606 — named as: Nasser-al-Din, Shah — اخذ شدہ بتاریخ: 9 اکتوبر 2017
  5. Encyclopædia Britannica Online ID: https://www.britannica.com/biography/Naser-al-Din-Shah — named as: Naser al-Din Shah — اخذ شدہ بتاریخ: 9 اکتوبر 2017 — عنوان : Encyclopædia Britannica