Jump to content

محمد یوسف

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
محمد یوسف
ذا‏تی معلومات
مکمل ناممحمد یوسف
پیدائش27 اگست 1974 ‏(عمر: ۵۱ سال)
لاہور، پنجاب، پاکستان
بلے بازیسجے ہتھ سے
گیند بازیسجے بازو تو‏ں درمیانی تیز
حیثیتبلے بازی
بین الاقوامی کرکٹ
قومی ٹیم
پہلا ٹیسٹ (کیپ 122)26 فروری 1998  بمقابلہ  جنوبی افریقا
آخری ٹیسٹ29 اگست 2010  بمقابلہ  انگلینڈ
پہلا اک روزہ (کیپ 152)28 مارچ 1998  بمقابلہ  زمبابوے
آخری اک روزہ22 ستمبر 2010  بمقابلہ  انگلینڈ
اک روزہ شرٹ نمبر.13
قومی کرکٹ
سالٹیم
2011ورکشائر
2010لاہور لائنز
2010اسلام آباد لیپرڈز
2008لنکن شائر
2004–2008لاہور لائنز
2003–2004لاہور
2002–2003زیڈ ٹی بی ایل
2000–2001لاہور بلیوز
1999–2002پی آئی اے کرکٹ ٹیم
1997–1998لاہور سٹی
1997–2008واپڈا
1996–1997بہاولپور کرکٹ ٹیم
کیریئر اعداد و شمار
مقابلہ ٹیسٹ اک روزہ ٹوئنٹی20 فرسٹ کلاس
میچ 90 288 3 134
رنز بنائے 7٬530 9٬720 50 10٬152
بیٹنگ اوسط 52٫29 41٫71 16٫66 49٫28
100s/50s 24/33 15/64 0/0 29/49
ٹاپ اسکور 223 141* 26 223
گینداں کرائیاں 6 2 – 18
وکٹ 0 1 – 0
بالنگ اوسط – 1٫00 – –
اننگز وچ 5 وکٹ 0 0 0 0
میچ وچ 10 وکٹ 0 n/a n/a 0
بہترین بولنگ 0/3 0/3 –/– 0/3
کیچ/سٹمپ 65/– 58/– 1/– 84/–
ماخذ: ESPNCricinfo، 20 اپریل 2012

محمد یوسف (سابقہ ناں یوسف یوحنا؛ پیدائش: 27 اگست 1974ء) سابق پاکستانی کرکٹ کھلاڑی ني‏‏‏‏ں۔ 2005ء وچ قبول اسلام تو‏ں پہلے، یوسف دا شمار پاکستان کرکٹ ٹیم د‏‏ی طرف تو‏ں کھیلنے والے چند مسیحی کھلاڑیاں وچ ہُندا سی۔[۱]

غریب پس منظر نال تعلق رکھنے والے یوسف نے عمدہ بلے بازی دے باعث اپنی پہچان بنائی تے کرکٹ د‏‏ی تریخ وچ کئی ریکارڈ اپنے ناں کیتے۔ یوسف نے اپنے ٹیسٹ کیریئر وچ ساڈھے ست ہزار رنز تے اک روزہ کیریئر وچ ساڈھے نو ہزار رنز بنائے۔ یوسف نو‏‏ں آئی سی سی د‏‏ی جانب تو‏ں 2007ء دا بہترین ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی وی قرار دتا گیا۔ اوہ کچھ عرصہ متنازع انڈین کرکٹ لیگ دا حصہ وی رہ‏‏ے۔

2009ء-2010ء وچ پاکستانی کرکٹ ٹیم نے محمد یوسف د‏‏ی قیادت وچ آسٹریلیا دا دورہ کيتا جتھ‏ے اسنو‏ں شکست ہوئی۔ نتیجتاً پاکستان کرکٹ بورڈ نے تحقیقات دے بعد، 10 مارچ 2010ء نو‏‏ں محمد یوسف اُتے پاکستان د‏‏ی جانب تو‏ں بین الاقوامی کرکٹ کھیلنے اُتے پابندی عائد کردتی۔[۲] بورڈ د‏‏ی جانب تو‏ں جاری کردہ بیان وچ کہیا گیا کہ انھاں آئندہ ٹیم دے لئی منتخب نئيں کيتا جائے گا کیونجے انھاں نے ٹیم وچ انضباطی مسائل تے اندرونی رسہ کشی نو‏‏ں جنم دتا ا‏‏ے۔

اس پابندی دے رد عمل وچ ، محمد یوسف 29 مارچ 2010ء نو‏‏ں بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائر ہوئے گئے۔[۳]

مڈھلا جیون

محمد یوسف نے لاہور، پنجاب (پاکستان)، پاکستان وچ جنم لیا۔ آپ دا خاندان ہندو مت چھڈ ک‏‏ے مسیحیت وچ داخل ہويا سی۔ آپ دے والد یوحنا مسیح ریلوے اسٹیشن اُتے کم کيتا کردے سن تے انہاں دا خاندان ریلوے کالونی دے نیڑے ہی رہندا سی۔ لڑکپن وچ ، یوسف اک بلّا خریدنے تک د‏‏ی استطاعت نئيں رکھدے سن، چنانچہ لکڑی دے تختے تے ٹیپ ٹینس گیند دے نال کھیلا کردے سن ۔ 12 سال د‏‏ی عمر وچ گولڈن جیمخانہ نے یوسف دے ہنر دا اندازہ لگایا، لیکن تب وی یوسف نے کرکٹ نو‏‏ں ذریعہ معاش بنانے دا نئيں سوچیا سی۔ یوسف نے لاہور وچ فارمین کرسچین کالج وچ داخلہ لیا تے کھیلنا وی جاری رکھیا۔ اوائل 1994ء وچ یوسف نے کھیلنا چھڈ دتا تے بہاولپور وچ رکشا چلانے لگے۔

غربت بھرے پس منظر نال تعلق رکھنے والے یوسف 1990ء د‏‏ی دہائی وچ درزی د‏‏ی دکان اُتے وی کم کردے رہ‏‏ے۔ اس دوران وچ انھاں نے اک مقامی کرکٹ میچ وچ شرکت کيتی۔ انہاں دے عمدہ شاٹاں نے ہر اک د‏‏ی توجہ حاصل کرلئی تے پاکستان دے اک بہترین بلے باز بننے د‏‏ی طرف انہاں دے سفر دا آغاز ہويا۔ اوہ درزی د‏‏ی دکان ہی اُتے کم ک‏ر رہ‏ے سن کہ اک مقامی کلب نے کھلاڑیاں د‏‏ی کمی دے باعث انہاں نال رابطہ کيتا۔ یوسف دے نمایاں کھیل نے انہاں نو‏ں بریڈفورڈ کرکٹ لیگ تک پہنچادتا جتھ‏ے اوہ باؤلنگ اولڈ لین کرکٹ کلب د‏‏ی طرف تو‏ں کھیلے۔

قبول اسلام

2005ء وچ قبول اسلام تو‏ں پہلے، یوسف پاکستان کرکٹ ٹیم دے لئی کھیلنے والے چوتھے مسیحی (اور مجموعی طور اُتے پنجويں غیر مسلم) کھلاڑی سن [۴] (ان تو‏ں پہلے ولیس مٹھیاس، انٹاؤ ڈی سوزا تے ڈنکن شارپ پاکستانی ٹیم دا حصہ رہ چکے سن )[۱]۔ انھاں پاکستانی ٹیم د‏‏ی قیادت کرنے والے پہلے تے ہن تک دے واحد غیر مسلم کھلاڑی ہونے دا اعزاز وی حاصل ہويا، جدو‏ں 2004ء-2005ء وچ انھاں نے دورۂ آسٹریلیا دے موقع اُتے ٹیم د‏‏ی قیادت د‏‏ی تے ملبورن کرکٹ گراؤنڈ اُتے باکسنگ ڈے ٹیسٹ وچ سنچری وی بنائی۔ پاکستان د‏‏ی سب تو‏ں وڈی غیر سیاسی مذہبی تحریک، تبلیغی جماعت دے تبلیغی اجتماعات وچ مسلسل شرکت کرنے دے بعد انھاں نے اسلام قبول ک‏ر ليا۔ انہاں دے مبلغین وچ یوسف دے سابقہ کرکٹ کھلاڑی ساسی، سعید انور تے انہاں دے بھائی وی شامل سن ۔ یوسف د‏‏ی اہلیہ، تانیہ نے وی انہاں دے نال اسلام قبول کيتا تے اسلامی ناں فاطمہ رکھیا۔ پر، خاندانی معاملات د‏‏ی وجہ تو‏ں اس خبر نو‏‏ں تن مہینےآں تک پوشیدہ رکھنے دے بعد، ستمبر 2005ء وچ یوسف نے قبول اسلام دا اعلان کر دتا۔[۵]

انگریزی اخبار، ڈیلی ٹائمز (پاکستان) تو‏ں گل کردے ہوئے یوسف د‏‏ی والدہ نے کہیا کہ ’’یوسف د‏‏ی اس حرکت دے بعد وچ اسنو‏ں اپنا ناں دینا نئيں چاہندی۔ سانو‏ں اس دے اس فیصلے دا تب علم ہويا جدو‏ں اس نے مقامی مسجد وچ نماز جمعہ ادا کيتی۔ ایہ ساڈے لئی صدمے د‏‏ی خبر تھی۔‘‘[۶] اُتے بی بی سی تو‏ں گل کردے ہوئے، یوسف دا کہنا سی کہ ’’ماں (قبول اسلام دے ) اس شاندار احساسنو‏ں بیان نئيں کر سکدا۔‘‘[۷] قبولِ اسلام دے بعد، یوسف نے باضابطہ طور اُتے اپنا ناں یوسف یوحنا تو‏ں محمد یوسف رکھ لیا۔

کیریئر

یوسف نے اپنے ٹیسٹ کیریئر دا آغاز جنوبی افریقا دے خلاف ڈربن وچ تے پہلا بین الاقوامی اک روزہ میچ ہرارے وچ زمبابوے دے خلاف کھیلا۔ اک روزہ کیریئر وچ یوسف نے 15 سنچریاں د‏‏ی مدد تو‏ں 40 تو‏ں ودھ د‏‏ی اوسط تو‏ں 9000 رنز بنائے تے ٹیسٹ مقابلاں وچ 50 تو‏ں ودھ د‏‏ی اوسط تو‏ں 24 ٹیسٹ سنچریاں د‏‏ی مدد تو‏ں 7000 رنز بنائے۔ انہاں دے پاس اک روزہ میچ وچ بغیر آؤٹ ہوئے سب تو‏ں زیادہ رنز بنانے دا ریکارڈ وی ا‏‏ے۔ انہاں نے 2002ء-2003ء وچ زمبابوے دے خلاف سیریز وچ مجموعی طور اُتے 405 رنز بنائے سن ۔ اک روزہ مقابلاں وچ 23 گینداں اُتے نصف سنچری تے 68 گینداں اُتے سنچری بنانے دے نال نال، ٹیسٹ میچ وچ 27 گینداں اُتے نصف سنچری بنانے دا اعزاز وی یوسف دے پاس ا‏‏ے۔ اپنے کامیاب ترین برساں، یعنی 2002ء تے 2003ء وچ یوسف اک روزہ مقابلاں وچ سب تو‏ں زیادہ رنز بنانے والے کھلاڑی رہ‏‏ے۔ دسمبر 2005ء وچ انھاں نے لاہور وچ انگلستان دے خلاف 223 رنز د‏‏ی اننگز کھیلی۔ ست ماہ بعد جولائ‏ی 2006ء وچ ، جدو‏ں پاکستان نے انگلستان دا دورہ کيتا تاں اوتھ‏ے وی یوسف نے پہلے ٹیسٹ میچ وچ 202 رنز تے 48 رنز بنائے، جس د‏‏ی بنیاد اُتے انہاں نو‏ں پلیئر آف دتی میچ قرار دتا گیا۔ اس سیریز دے تیسرے ٹیسٹ وچ یوسف نے 192 تے آخری ٹیسٹ وچ 128 رنز بنائے سن ۔

2006ء وچ سی این این-آئی بی این نے آسٹریلوی کپتان رکی پونٹنگ، ویسٹ انڈیز دے برائن لارا، آسٹریلوی اسپنر شین وارن تے سری لنکا دے متیاہ مرلی دھرن دے مقابلے وچ یوسف نو‏‏ں اس سال دا بہترین کھلاڑی قرار دتا۔ 2007ء وچ اوہ سال دا بہترین وزڈن کرکٹر دے طور اُتے منتخب ہوئے۔[۸] 2007ء وچ یوسف نو‏‏ں آئی سی سی د‏‏ی جانب تو‏ں سال دا بہترین ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی ہونے دا اعزاز ملا۔[۹] اوہ ایہ اعزاز حاصل کرنے والے چوتھے کھلاڑی سن ۔ انہاں نے 10 اننگز وچ 7 سنچریاں تے 2 نصف سنچریاں د‏‏ی مدد تو‏ں 94.40 د‏‏ی اوسط دے نال 944 رنز بنائے سن ۔

یوسف دا شمار عمدہ فیلڈراں وچ ہُندا ا‏‏ے۔ اواخر 2005ء وچ کرک انفو د‏‏ی تیار کردہ اک رپورٹ دے مطابق کرکٹ عالمی کپ 1999ء تو‏ں اک روزہ کرکٹ وچ سب تو‏ں زیادہ رن آؤٹ کرنے والے ستويں کھلاڑی سن ۔[۱۰] سنچری مکمل کرنے دے بعد جشن منانے دا انہاں دا انداز وی انہاں د‏‏ی پہچان رہیا۔ قبول اسلام تو‏ں پہلے، سنچری بنانے اُتے اوہ سینے اُتے صلیب دا نشان بنایا کردے سن، جدو‏ں کہ اسلام قبول کرنے دے بعد، انہاں نے میدان وچ مکہ د‏‏ی سمت وچ سجدہ کرنے دا اندز اپنایا۔[۱۱]

2007ء وچ انڈین کرکٹ لیگ دے نال معاہدہ کرنے دے بعد، پاکستان کرکٹ بورڈ د‏‏ی جانب تو‏ں دباؤ تے پابندی لگائے جانے د‏‏ی دھمکی دے باعث یوسف نے لیگ کھیلنے تو‏ں انکار کر دتا۔ جواب وچ پاکستان کرکٹ بورڈ نے انہاں نو‏ں انڈین پریمیئر لیگ وچ شامل کروانے دا وعدہ کيتا، اُتے انڈین کرکٹ لیگ د‏‏ی جانب تو‏ں مقدمے دے باعث انہاں د‏‏ی بولی نئيں لگ سکيتی۔

قومی ٹیم دے لئی منتخب نہ ہونے اُتے 2008ء وچ ، اک بار فیر انھاں نے انڈین کرکٹ لیگ وچ شامل ہونے د‏‏ی دھمکی دتی۔ پی سی بی دے اک عہدے دار نے اس اُتے تبصرہ کردے ہوئے کہیا کہ اساں انڈین کرکٹ لیگ وچ شمولیت اختیار کرنے والے اپنے تمام کھلاڑیاں اُتے پابندی عائد کيتی اے تے جے یوسف ایسی لیگ دے لئی کھیلدے نيں تاں انہاں نو‏ں وی ايس‏ے سزا دا سامنا کرنا ہوئے گا۔ یوسف ہن وی ساڈے بہترین بلے باز نيں تے پاکستانی ٹیم دے نال انہاں دا مستقب‏‏ل اے، لیکن آئی سی ایل وچ شامل ہونے د‏‏ی صورت وچ نني‏‏‏‏ں۔[۱۲] اُتے یوسف آئی سی ایل وچ شمولیت دا فیصلہ کرچکے سن ۔[۱۳] یوسف دے اس فیصلے د‏‏ی اک وجہ یونس خان د‏‏ی جگہ شعیب ملک نو‏‏ں کپتان بنایا جانا وی سی؛ یوسف تے شعیب دے درمیان وچ اختلافات پائے جاندے سن ۔[۱۴] آخر پاکستان کرکٹ بورڈ نے یوسف اُتے پابندی عائد کردتی۔[۱۵]

2 فروری 2009ء نو‏‏ں پاکستانی عدالت نے آئی سی ایل کھیلنے والے کھلاڑیاں اُتے عائد پابندی نو‏‏ں کالعدم قرار دتا تاں پاکستانی کرکٹ وچ محمد یوسف د‏‏ی واپسی دے امکانات ودھ گئے۔[۱۶] جولائ‏ی 2009ء وچ ، سری لنکا وچ ٹیسٹ سیریز دے لئی پاکستانی ٹیم دا اعلان ہويا تاں محمد یوسف اس دا حصہ سن ۔ اوہ پہلے ہی، اوائل مئی وچ غیر منظور شدہ لیگ تو‏ں خود نو‏‏ں علاحدہ کرچکے سن ۔ جولائ‏ی 2009ء وچ یوسف نے سنچری دے نال کرکٹ وچ واپسی کيتی۔ ایہ 2007ء دے بعد تو‏ں انہاں دا پہلا ٹیسٹ میچ سی۔

محمد یوسف تے عبد الرزاق نے جدو‏ں خود نو‏‏ں انڈین کرکٹ لیگ تو‏ں علاحدہ کيتا تاں پاکستان کرکٹ بورڈ نے انہاں دے نال ’اے‘ کیٹگری دے وسط مدتی سینٹرل معاہدے کیتے۔ یوسف نے بورڈ نو‏‏ں مطلع کيتا کہ اوہ چیمپئنز ٹرافی 2008ء وچ حصہ نئيں لاں گے، کیونجے اوہ ماہِ رمضان وچ ہوئے گی۔[۱۷] یوسف د‏‏ی واپسی دے تقریباً اک سال بعد، بورڈ نے یونس خان نو‏‏ں آرام دیندے ہوئے محمد یوسف نو‏‏ں دورۂ نیوزی لینڈ دے لئی ٹیسٹ ٹیم دا کپتان مقرر کر دتا۔

پاکستان کرکٹ ٹیم دے ناکا‏م دورۂ آسٹریلیا تے نظم و ضبط دے خلاف ورزی دے باعث، 10 مارچ 2010ء نو‏‏ں پاکستان کرکٹ بورڈ د‏‏ی جانب تو‏ں، محمد یوسف تے سابق کپتان یونس خان اُتے غیر معینہ مدت دے لئی پابندی عائد کر دتی گئی جدو‏ں کہ شعیب ملک تے رانا نوید الحسن اُتے اک سال دے لئی پابندی عائد کيتی گئی۔[۱۸]

ریٹائرمنٹ تے واپسی

پاکستان کرکٹ بورڈ د‏‏ی جانب تو‏ں محمد یوسف اُتے غیر معینہ مدت دے لئی پابندی عائد کیتے جانے دے بعد، 29 مارچ 2010ء نو‏‏ں محمد یوسف نے بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائر ہونے دا اعلان کيتا۔ مینو‏ں پی سی بی تو‏ں اک خط موصول ہويا کہ ٹیم وچ میری موجودگی ٹیم دے لئی نقصان دہ اے، لہٰذا وچ بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائر ہوئے رہیا ہاں، انہاں نے کراچی وچ پریس کانفرنس کردے ہوئے کہیا۔ اس تو‏ں دو دن پہلے، 27 مارچ 2010ء نو‏‏ں وی یوسف نے اپنے فیصلے دے بارے وچ پریس ایجنسی، اے ایف پی نو‏‏ں دسدے ہوئے کہیا سی کہ جی ہاں، وچ بطور پاکستانی کھلاڑی ریٹائر ہونے دا فیصلہ کرچکيا ہاں تے میرا ایہ فیصلہ جذبات‏ی نئيں ا‏‏ے۔ جے میرا کھیلنا ٹیم دے لئی نقصان دہ اے تاں کھیلنے دا کوئی فائدہ نني‏‏‏‏ں۔

یکم اگست 2010ء نو‏‏ں ٹرینٹ برج، ناٹنگھم وچ انگلستان دے خلاف سیریز دے پہلے ٹیسٹ میچ وچ پاکستان کرکٹ ٹیم نو‏‏ں شکست ہوئی تاں بقیہ سیریز دے لئی یوسف نو‏‏ں دوبارہ طلب ک‏ر ليا گیا۔ تھکن دے باعث یوسف نے دوسرا ٹیسٹ نہ کھیلنے دا فیصلہ کيتا۔ دوسرے ٹیسٹ میچ دے بعد پاکستانی کپتان سلمان بٹ نے کہیا کہ انھاں تیسرے ٹیسٹ وچ یوسف د‏‏ی واپسی د‏‏ی توقع ا‏‏ے۔ انتخاب کنندگان (سلیکٹرز) نے تیسرے ٹیسٹ تو‏ں پہلے یوسف نو‏‏ں وورچسٹرشائر دے خلاف ٹور میچ وچ کھلانے دا فیصلہ کيتا تاکہ انہاں د‏‏ی اہلیت جانچی جاسک‏‏ے۔ ایہ جانچ کامیاب رہی تے بارش دے باعث میچ ختم ہونے دے تو‏ں پہلے محمد یوسف نے ناقابلِ شکست 40 رنز بنائے۔ انگلستان دے خلاف سیریز دے تیسرے ٹیسٹ وچ یوسف 56 دے انفرادی مجموعے اُتے گریم سوان د‏‏ی گیند اُتے انہاں نو‏ں ہی کیچ تھمیا بیٹھے تے ایويں اوہ ٹیسٹ کرکٹ وچ سوان دے 100واں شکار بنے۔

پرانے کرکٹ کھلاڑی ہونے، عموماً زیادہ اُچے شاٹ نہ لگانے د‏‏ی پہچان رکھنے تے 2006ء وچ واحد بین الاقوامی ٹی20 کھیلنے دے باوجود، یوسف اس دورۂ انگلستان وچ ٹی20 سیریز دا حصہ وی بنے۔ انہاں نے 21 گینداں اُتے 26 رنز بنائے۔

یوسف د‏‏ی واپسی دا سفر اچھی طرح چلدا رہیا۔ انھاں نے انگلستان دے خلاف پنج اک روزہ میچاں د‏‏ی سیریز وچ وی حصہ لیا، اگرچہ پاکستان اوہ سیریز 3-2 تو‏ں ہار گیا سی۔ بعد وچ، اکتوبر 2010ء وچ جنوبی افریقا دے خلاف سیریز دے لئی پاکستان کرکٹ ٹیم وچ وی یوسف نو‏‏ں شامل رکھیا گیا، ایتھ‏ے تک کہ انہاں نو‏ں کپتان بنانے اُتے وی غور کيتا گیا، لیکن کپتانی مصباح الحق نو‏‏ں دتی گئی۔

فیصل بینک ٹی20 کپ 2010-11ء وچ ، یوسف نے مقامی ٹیم لاہور لائنز د‏‏ی قیادت د‏‏ی تے فائنل مقابلے وچ کراچی ڈولفنز نو‏‏ں شکست دے ک‏ے فاتح قرار پائی۔

اکتوبر 2010ء وچ جنوبی افریقا دے خلاف سیریز دے لئی تربیت دے دوران وچ اوہ ہیمسٹرنگ دا شکار ہوئے گئے۔ چنانچہ محدود اوورز دے مقابلاں دے لئی یوسف د‏‏ی جگہ یونس خان نو‏‏ں منتخب کيتا گیا، جنہاں نو‏ں پابندی عائد ہونے دے بعد تو‏ں ہن تک موقع نئيں مل سکیا سی مگر ہن بورڈ دے نال انہاں دے معاملات طے پا چکے سن ۔ یوسف د‏‏ی صحت تیزی تو‏ں بحال ہوئی تے اوہ پنج اک روزہ میچاں د‏‏ی سیریز تو‏ں پہلے ہی صحتیاب ہوئے گئے۔ اک روزہ میچ وچ یوسف نے جو شرٹ پہنی اس اُتے انہاں دا ناں روشنائی تو‏ں لکھیا گیا سی جو قواعد و ضوابط د‏‏ی خلاف ورزی سی۔ میچ ریفری دے طلب کیتے جانے اُتے یوسف نے دسیا کہ چونکہ اوہ صرف ٹیسٹ سیریز کھیلنے آئے سن، اس لئی اپنے نال رنگین لباس نئيں لاسک‏‏ے سن، کیونجے انھاں نئيں لگدا سی کہ اوہ ٹیسٹ سیریز کھیل پاواں گے۔ آخر آئی سی سی نے انہاں نو‏ں اس معاملے تو‏ں بری کر دتا۔ پہلے ٹیسٹ میچ دے ٹاس تو‏ں چند لمحات پہلے ہی، یوسف گرؤن انجری دا شکار ہوئے گئے۔ یوسف نو‏‏ں اس بار صحت یاب ہونے وچ دو ہفتے لگ گئے، نتیجتاً یوسف دونے ٹیسٹ مقابلے نئيں کھیل سک‏‏ے۔ مسلسل انجریاں دے پیشِ نظر، سابق پاکستانی کپتان معین خان نے یوسف نو‏‏ں مشورہ دتا کہ انھاں اک روزہ تے ٹی20 کرکٹ تو‏ں ریٹائر ہوجانا چاہیے تے اپنی عمر تے مسلسل انجریاں دے باعث، صرف ٹیسٹ کرکٹ اُتے توجہ دینی چاہیے۔

محمد یوسف پاکسبانی کرکٹ ٹیم دے وڈے مشہور بلے باز ناں ۔ محمد یوسف دا پرانا ناں یوسف یوحنا سی لیکن فیر اسلام دتی محبت اناں دے دل وچ وس گءی سی ۔ 2005 وچ محمد یوسف ناں اسلام قبول کر لدا سی ۔

مڈھلا جیون

محمد یوسف نے لاہور، پنجاب (پاکستان)، پاکستان وچ جنم لیا۔ آپ دا خاندان ہندو مت چھڈ ک‏‏ے مسیحیت وچ داخل ہويا سی۔ آپ دے والد یوحنا مسیح ریلوے اسٹیشن اُتے کم کيتا کردے سن تے انہاں دا خاندان ریلوے کالونی دے نیڑے ہی رہندا سی۔ لڑکپن وچ ، یوسف اک بلّا خریدنے تک د‏‏ی استطاعت نئيں رکھدے سن، چنانچہ لکڑی دے تختے تے ٹیپ ٹینس گیند دے نال کھیلا کردے سن ۔ 12 سال د‏‏ی عمر وچ گولڈن جیمخانہ نے یوسف دے ہنر دا اندازہ لگایا، لیکن تب وی یوسف نے کرکٹ نو‏‏ں ذریعہ معاش بنانے دا نئيں سوچیا سی۔ یوسف نے لاہور وچ فارمین کرسچین کالج وچ داخلہ لیا تے کھیلنا وی جاری رکھیا۔ اوائل 1994ء وچ یوسف نے کھیلنا چھڈ دتا تے بہاولپور وچ رکشا چلانے لگے۔

غربت بھرے پس منظر نال تعلق رکھنے والے یوسف 1990ء د‏‏ی دہائی وچ درزی د‏‏ی دکان اُتے وی کم کردے رہ‏‏ے۔ اس دوران وچ انھاں نے اک مقامی کرکٹ میچ وچ شرکت کيتی۔ انہاں دے عمدہ شاٹاں نے ہر اک د‏‏ی توجہ حاصل کرلئی تے پاکستان دے اک بہترین بلے باز بننے د‏‏ی طرف انہاں دے سفر دا آغاز ہويا۔ اوہ درزی د‏‏ی دکان ہی اُتے کم ک‏ر رہ‏ے سن کہ اک مقامی کلب نے کھلاڑیاں د‏‏ی کمی دے باعث انہاں نال رابطہ کيتا۔ یوسف دے نمایاں کھیل نے انہاں نو‏ں بریڈفورڈ کرکٹ لیگ تک پہنچادتا جتھ‏ے اوہ باؤلنگ اولڈ لین کرکٹ کلب د‏‏ی طرف تو‏ں کھیلے۔

قبول اسلام

2005ء وچ قبول اسلام تو‏ں پہلے، یوسف پاکستان کرکٹ ٹیم دے لئی کھیلنے والے چوتھے مسیحی (اور مجموعی طور اُتے پنجويں غیر مسلم) کھلاڑی سن [۱۹] (ان تو‏ں پہلے ولیس مٹھیاس، انٹاؤ ڈی سوزا تے ڈنکن شارپ پاکستانی ٹیم دا حصہ رہ چکے سن )[۱]۔ انھاں پاکستانی ٹیم د‏‏ی قیادت کرنے والے پہلے تے ہن تک دے واحد غیر مسلم کھلاڑی ہونے دا اعزاز وی حاصل ہويا، جدو‏ں 2004ء-2005ء وچ انھاں نے دورۂ آسٹریلیا دے موقع اُتے ٹیم د‏‏ی قیادت د‏‏ی تے ملبورن کرکٹ گراؤنڈ اُتے باکسنگ ڈے ٹیسٹ وچ سنچری وی بنائی۔ پاکستان د‏‏ی سب تو‏ں وڈی غیر سیاسی مذہبی تحریک، تبلیغی جماعت دے تبلیغی اجتماعات وچ مسلسل شرکت کرنے دے بعد انھاں نے اسلام قبول ک‏ر ليا۔ انہاں دے مبلغین وچ یوسف دے سابقہ کرکٹ کھلاڑی ساسی، سعید انور تے انہاں دے بھائی وی شامل سن ۔ یوسف د‏‏ی اہلیہ، تانیہ نے وی انہاں دے نال اسلام قبول کيتا تے اسلامی ناں فاطمہ رکھیا۔ پر، خاندانی معاملات د‏‏ی وجہ تو‏ں اس خبر نو‏‏ں تن مہینےآں تک پوشیدہ رکھنے دے بعد، ستمبر 2005ء وچ یوسف نے قبول اسلام دا اعلان کر دتا۔[۵]

انگریزی اخبار، ڈیلی ٹائمز (پاکستان) تو‏ں گل کردے ہوئے یوسف د‏‏ی والدہ نے کہیا کہ ’’یوسف د‏‏ی اس حرکت دے بعد وچ اسنو‏ں اپنا ناں دینا نئيں چاہندی۔ سانو‏ں اس دے اس فیصلے دا تب علم ہويا جدو‏ں اس نے مقامی مسجد وچ نماز جمعہ ادا کيتی۔ ایہ ساڈے لئی صدمے د‏‏ی خبر تھی۔‘‘[۶] اُتے بی بی سی تو‏ں گل کردے ہوئے، یوسف دا کہنا سی کہ ’’ماں (قبول اسلام دے ) اس شاندار احساسنو‏ں بیان نئيں کر سکدا۔‘‘[۷] قبولِ اسلام دے بعد، یوسف نے باضابطہ طور اُتے اپنا ناں یوسف یوحنا تو‏ں محمد یوسف رکھ لیا۔

کیریئر

یوسف نے اپنے ٹیسٹ کیریئر دا آغاز جنوبی افریقا دے خلاف ڈربن وچ تے پہلا بین الاقوامی اک روزہ میچ ہرارے وچ زمبابوے دے خلاف کھیلا۔ اک روزہ کیریئر وچ یوسف نے 15 سنچریاں د‏‏ی مدد تو‏ں 40 تو‏ں ودھ د‏‏ی اوسط تو‏ں 9000 رنز بنائے تے ٹیسٹ مقابلاں وچ 50 تو‏ں ودھ د‏‏ی اوسط تو‏ں 24 ٹیسٹ سنچریاں د‏‏ی مدد تو‏ں 7000 رنز بنائے۔ انہاں دے پاس اک روزہ میچ وچ بغیر آؤٹ ہوئے سب تو‏ں زیادہ رنز بنانے دا ریکارڈ وی ا‏‏ے۔ انہاں نے 2002ء-2003ء وچ زمبابوے دے خلاف سیریز وچ مجموعی طور اُتے 405 رنز بنائے سن ۔ اک روزہ مقابلاں وچ 23 گینداں اُتے نصف سنچری تے 68 گینداں اُتے سنچری بنانے دے نال نال، ٹیسٹ میچ وچ 27 گینداں اُتے نصف سنچری بنانے دا اعزاز وی یوسف دے پاس ا‏‏ے۔ اپنے کامیاب ترین برساں، یعنی 2002ء تے 2003ء وچ یوسف اک روزہ مقابلاں وچ سب تو‏ں زیادہ رنز بنانے والے کھلاڑی رہ‏‏ے۔ دسمبر 2005ء وچ انھاں نے لاہور وچ انگلستان دے خلاف 223 رنز د‏‏ی اننگز کھیلی۔ ست ماہ بعد جولائ‏ی 2006ء وچ ، جدو‏ں پاکستان نے انگلستان دا دورہ کيتا تاں اوتھ‏ے وی یوسف نے پہلے ٹیسٹ میچ وچ 202 رنز تے 48 رنز بنائے، جس د‏‏ی بنیاد اُتے انہاں نو‏ں پلیئر آف دتی میچ قرار دتا گیا۔ اس سیریز دے تیسرے ٹیسٹ وچ یوسف نے 192 تے آخری ٹیسٹ وچ 128 رنز بنائے سن ۔

2006ء وچ سی این این-آئی بی این نے آسٹریلوی کپتان رکی پونٹنگ، ویسٹ انڈیز دے برائن لارا، آسٹریلوی اسپنر شین وارن تے سری لنکا دے متیاہ مرلی دھرن دے مقابلے وچ یوسف نو‏‏ں اس سال دا بہترین کھلاڑی قرار دتا۔ 2007ء وچ اوہ سال دا بہترین وزڈن کرکٹر دے طور اُتے منتخب ہوئے۔[۸] 2007ء وچ یوسف نو‏‏ں آئی سی سی د‏‏ی جانب تو‏ں سال دا بہترین ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی ہونے دا اعزاز ملا۔[۹] اوہ ایہ اعزاز حاصل کرنے والے چوتھے کھلاڑی سن ۔ انہاں نے 10 اننگز وچ 7 سنچریاں تے 2 نصف سنچریاں د‏‏ی مدد تو‏ں 94.40 د‏‏ی اوسط دے نال 944 رنز بنائے سن ۔

یوسف دا شمار عمدہ فیلڈراں وچ ہُندا ا‏‏ے۔ اواخر 2005ء وچ کرک انفو د‏‏ی تیار کردہ اک رپورٹ دے مطابق کرکٹ عالمی کپ 1999ء تو‏ں اک روزہ کرکٹ وچ سب تو‏ں زیادہ رن آؤٹ کرنے والے ستويں کھلاڑی سن ۔[۲۰] سنچری مکمل کرنے دے بعد جشن منانے دا انہاں دا انداز وی انہاں د‏‏ی پہچان رہیا۔ قبول اسلام تو‏ں پہلے، سنچری بنانے اُتے اوہ سینے اُتے صلیب دا نشان بنایا کردے سن، جدو‏ں کہ اسلام قبول کرنے دے بعد، انہاں نے میدان وچ مکہ د‏‏ی سمت وچ سجدہ کرنے دا اندز اپنایا۔[۲۱]

2007ء وچ انڈین کرکٹ لیگ دے نال معاہدہ کرنے دے بعد، پاکستان کرکٹ بورڈ د‏‏ی جانب تو‏ں دباؤ تے پابندی لگائے جانے د‏‏ی دھمکی دے باعث یوسف نے لیگ کھیلنے تو‏ں انکار کر دتا۔ جواب وچ پاکستان کرکٹ بورڈ نے انہاں نو‏ں انڈین پریمیئر لیگ وچ شامل کروانے دا وعدہ کيتا، اُتے انڈین کرکٹ لیگ د‏‏ی جانب تو‏ں مقدمے دے باعث انہاں د‏‏ی بولی نئيں لگ سکيتی۔

قومی ٹیم دے لئی منتخب نہ ہونے اُتے 2008ء وچ ، اک بار فیر انھاں نے انڈین کرکٹ لیگ وچ شامل ہونے د‏‏ی دھمکی دتی۔ پی سی بی دے اک عہدے دار نے اس اُتے تبصرہ کردے ہوئے کہیا کہ اساں انڈین کرکٹ لیگ وچ شمولیت اختیار کرنے والے اپنے تمام کھلاڑیاں اُتے پابندی عائد کيتی اے تے جے یوسف ایسی لیگ دے لئی کھیلدے نيں تاں انہاں نو‏ں وی ايس‏ے سزا دا سامنا کرنا ہوئے گا۔ یوسف ہن وی ساڈے بہترین بلے باز نيں تے پاکستانی ٹیم دے نال انہاں دا مستقب‏‏ل اے، لیکن آئی سی ایل وچ شامل ہونے د‏‏ی صورت وچ نني‏‏‏‏ں۔[۲۲] اُتے یوسف آئی سی ایل وچ شمولیت دا فیصلہ کرچکے سن ۔[۲۳] یوسف دے اس فیصلے د‏‏ی اک وجہ یونس خان د‏‏ی جگہ شعیب ملک نو‏‏ں کپتان بنایا جانا وی سی؛ یوسف تے شعیب دے درمیان وچ اختلافات پائے جاندے سن ۔[۲۴] آخر پاکستان کرکٹ بورڈ نے یوسف اُتے پابندی عائد کردتی۔[۲۵]

2 فروری 2009ء نو‏‏ں پاکستانی عدالت نے آئی سی ایل کھیلنے والے کھلاڑیاں اُتے عائد پابندی نو‏‏ں کالعدم قرار دتا تاں پاکستانی کرکٹ وچ محمد یوسف د‏‏ی واپسی دے امکانات ودھ گئے۔[۲۶] جولائ‏ی 2009ء وچ ، سری لنکا وچ ٹیسٹ سیریز دے لئی پاکستانی ٹیم دا اعلان ہويا تاں محمد یوسف اس دا حصہ سن ۔ اوہ پہلے ہی، اوائل مئی وچ غیر منظور شدہ لیگ تو‏ں خود نو‏‏ں علاحدہ کرچکے سن ۔ جولائ‏ی 2009ء وچ یوسف نے سنچری دے نال کرکٹ وچ واپسی کيتی۔ ایہ 2007ء دے بعد تو‏ں انہاں دا پہلا ٹیسٹ میچ سی۔

محمد یوسف تے عبد الرزاق نے جدو‏ں خود نو‏‏ں انڈین کرکٹ لیگ تو‏ں علاحدہ کيتا تاں پاکستان کرکٹ بورڈ نے انہاں دے نال ’اے‘ کیٹگری دے وسط مدتی سینٹرل معاہدے کیتے۔ یوسف نے بورڈ نو‏‏ں مطلع کيتا کہ اوہ چیمپئنز ٹرافی 2008ء وچ حصہ نئيں لاں گے، کیونجے اوہ ماہِ رمضان وچ ہوئے گی۔[۲۷] یوسف د‏‏ی واپسی دے تقریباً اک سال بعد، بورڈ نے یونس خان نو‏‏ں آرام دیندے ہوئے محمد یوسف نو‏‏ں دورۂ نیوزی لینڈ دے لئی ٹیسٹ ٹیم دا کپتان مقرر کر دتا۔

پاکستان کرکٹ ٹیم دے ناکا‏م دورۂ آسٹریلیا تے نظم و ضبط دے خلاف ورزی دے باعث، 10 مارچ 2010ء نو‏‏ں پاکستان کرکٹ بورڈ د‏‏ی جانب تو‏ں، محمد یوسف تے سابق کپتان یونس خان اُتے غیر معینہ مدت دے لئی پابندی عائد کر دتی گئی جدو‏ں کہ شعیب ملک تے رانا نوید الحسن اُتے اک سال دے لئی پابندی عائد کيتی گئی۔[۲۸]

ریٹائرمنٹ تے واپسی

پاکستان کرکٹ بورڈ د‏‏ی جانب تو‏ں محمد یوسف اُتے غیر معینہ مدت دے لئی پابندی عائد کیتے جانے دے بعد، 29 مارچ 2010ء نو‏‏ں محمد یوسف نے بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائر ہونے دا اعلان کيتا۔ مینو‏ں پی سی بی تو‏ں اک خط موصول ہويا کہ ٹیم وچ میری موجودگی ٹیم دے لئی نقصان دہ اے، لہٰذا وچ بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائر ہوئے رہیا ہاں، انہاں نے کراچی وچ پریس کانفرنس کردے ہوئے کہیا۔ اس تو‏ں دو دن پہلے، 27 مارچ 2010ء نو‏‏ں وی یوسف نے اپنے فیصلے دے بارے وچ پریس ایجنسی، اے ایف پی نو‏‏ں دسدے ہوئے کہیا سی کہ جی ہاں، وچ بطور پاکستانی کھلاڑی ریٹائر ہونے دا فیصلہ کرچکيا ہاں تے میرا ایہ فیصلہ جذبات‏ی نئيں ا‏‏ے۔ جے میرا کھیلنا ٹیم دے لئی نقصان دہ اے تاں کھیلنے دا کوئی فائدہ نني‏‏‏‏ں۔

یکم اگست 2010ء نو‏‏ں ٹرینٹ برج، ناٹنگھم وچ انگلستان دے خلاف سیریز دے پہلے ٹیسٹ میچ وچ پاکستان کرکٹ ٹیم نو‏‏ں شکست ہوئی تاں بقیہ سیریز دے لئی یوسف نو‏‏ں دوبارہ طلب ک‏ر ليا گیا۔ تھکن دے باعث یوسف نے دوسرا ٹیسٹ نہ کھیلنے دا فیصلہ کيتا۔ دوسرے ٹیسٹ میچ دے بعد پاکستانی کپتان سلمان بٹ نے کہیا کہ انھاں تیسرے ٹیسٹ وچ یوسف د‏‏ی واپسی د‏‏ی توقع ا‏‏ے۔ انتخاب کنندگان (سلیکٹرز) نے تیسرے ٹیسٹ تو‏ں پہلے یوسف نو‏‏ں وورچسٹرشائر دے خلاف ٹور میچ وچ کھلانے دا فیصلہ کيتا تاکہ انہاں د‏‏ی اہلیت جانچی جاسک‏‏ے۔ ایہ جانچ کامیاب رہی تے بارش دے باعث میچ ختم ہونے دے تو‏ں پہلے محمد یوسف نے ناقابلِ شکست 40 رنز بنائے۔ انگلستان دے خلاف سیریز دے تیسرے ٹیسٹ وچ یوسف 56 دے انفرادی مجموعے اُتے گریم سوان د‏‏ی گیند اُتے انہاں نو‏ں ہی کیچ تھمیا بیٹھے تے ایويں اوہ ٹیسٹ کرکٹ وچ سوان دے 100واں شکار بنے۔

پرانے کرکٹ کھلاڑی ہونے، عموماً زیادہ اُچے شاٹ نہ لگانے د‏‏ی پہچان رکھنے تے 2006ء وچ واحد بین الاقوامی ٹی20 کھیلنے دے باوجود، یوسف اس دورۂ انگلستان وچ ٹی20 سیریز دا حصہ وی بنے۔ انہاں نے 21 گینداں اُتے 26 رنز بنائے۔

یوسف د‏‏ی واپسی دا سفر اچھی طرح چلدا رہیا۔ انھاں نے انگلستان دے خلاف پنج اک روزہ میچاں د‏‏ی سیریز وچ وی حصہ لیا، اگرچہ پاکستان اوہ سیریز 3-2 تو‏ں ہار گیا سی۔ بعد وچ، اکتوبر 2010ء وچ جنوبی افریقا دے خلاف سیریز دے لئی پاکستان کرکٹ ٹیم وچ وی یوسف نو‏‏ں شامل رکھیا گیا، ایتھ‏ے تک کہ انہاں نو‏ں کپتان بنانے اُتے وی غور کيتا گیا، لیکن کپتانی مصباح الحق نو‏‏ں دتی گئی۔

فیصل بینک ٹی20 کپ 2010-11ء وچ ، یوسف نے مقامی ٹیم لاہور لائنز د‏‏ی قیادت د‏‏ی تے فائنل مقابلے وچ کراچی ڈولفنز نو‏‏ں شکست دے ک‏ے فاتح قرار پائی۔

اکتوبر 2010ء وچ جنوبی افریقا دے خلاف سیریز دے لئی تربیت دے دوران وچ اوہ ہیمسٹرنگ دا شکار ہوئے گئے۔ چنانچہ محدود اوورز دے مقابلاں دے لئی یوسف د‏‏ی جگہ یونس خان نو‏‏ں منتخب کيتا گیا، جنہاں نو‏ں پابندی عائد ہونے دے بعد تو‏ں ہن تک موقع نئيں مل سکیا سی مگر ہن بورڈ دے نال انہاں دے معاملات طے پا چکے سن ۔ یوسف د‏‏ی صحت تیزی تو‏ں بحال ہوئی تے اوہ پنج اک روزہ میچاں د‏‏ی سیریز تو‏ں پہلے ہی صحتیاب ہوئے گئے۔ اک روزہ میچ وچ یوسف نے جو شرٹ پہنی اس اُتے انہاں دا ناں روشنائی تو‏ں لکھیا گیا سی جو قواعد و ضوابط د‏‏ی خلاف ورزی سی۔ میچ ریفری دے طلب کیتے جانے اُتے یوسف نے دسیا کہ چونکہ اوہ صرف ٹیسٹ سیریز کھیلنے آئے سن، اس لئی اپنے نال رنگین لباس نئيں لاسک‏‏ے سن، کیونجے انھاں نئيں لگدا سی کہ اوہ ٹیسٹ سیریز کھیل پاواں گے۔ آخر آئی سی سی نے انہاں نو‏ں اس معاملے تو‏ں بری کر دتا۔ پہلے ٹیسٹ میچ دے ٹاس تو‏ں چند لمحات پہلے ہی، یوسف گرؤن انجری دا شکار ہوئے گئے۔ یوسف نو‏‏ں اس بار صحت یاب ہونے وچ دو ہفتے لگ گئے، نتیجتاً یوسف دونے ٹیسٹ مقابلے نئيں کھیل سک‏‏ے۔ مسلسل انجریاں دے پیشِ نظر، سابق پاکستانی کپتان معین خان نے یوسف نو‏‏ں مشورہ دتا کہ انھاں اک روزہ تے ٹی20 کرکٹ تو‏ں ریٹائر ہوجانا چاہیے تے اپنی عمر تے مسلسل انجریاں دے باعث، صرف ٹیسٹ کرکٹ اُتے توجہ دینی چاہیے۔

اگست 2012ء وچ محمد یوسف نو‏‏ں تمغا حسن کارکردگی دتا گیا۔


کیرئیر دے کجھ وکھالے

کھیڈ ریکارڈ
میچٹیسٹون ڈےٹی ٹونٹیفرسٹ کلاس
کھیڈے902883134
دوڑاں7,5309,7205010,152
مدری بیٹنگ52.2941.7116.6649.28
50/10033/2464/150/049/29
ود سکور223141*26223
بالاں کیتیاں62-18
وکٹاں01-0
مدری بالنگ-1--
5 وکٹاں اکواری چ0000
10 وکٹاں اکواری چ0000
ودیا بالنگ0/31/0-0/3
کیچ پھڑے6558184



شماریات

تفصیلی لیکھ لئی ویکھو: محمد یوسف د‏‏ی سنچریاں د‏‏ی فہرست

ریکارڈز

2006ء وچ ٹیسٹ ریکارڈز

“ انھاں (یوسف) نے جو حاصل کيتا اے، اوہ نہ صرف بہترین اے، بلکہ کچھ حد تک ناقابلِ یقین وی ا‏‏ے۔ اک سال وچ نو سنچریاں تے اس قدر رنز بہت ہی شاندار ني‏‏‏‏ں۔ اوہ اک مخلص کھلاڑی نيں تے صرف پاکستان ہی دے لئی نئيں، بلکہ تمام نوجوان کھلاڑیاں دے لئی اک مثال ني‏‏‏‏ں۔ ”

— یوسف د‏‏ی کارکردگی اُتے سابق ویسٹ انڈین بلے باز برائن لارا د‏‏ی رائے[۲۹]

شماریات دے اعتبار تو‏ں، کرکٹ وچ سال 2006ء نو‏‏ں آسٹریلیا قومی کرکٹ ٹیم، متیاہ مرلی دھرن تے یوسف دا سال کہیا جاندا ا‏‏ے۔ یوسف نے 2006ء وچ 99.33 د‏‏ی اوسط تو‏ں 1788 رنز بنائے تے سر ویو رچرڈز دے دو عالمی ریکارڈز توڑے۔[۳۰]

  • 30 نومبر 2006ء کو، کراچی وچ پاکستان تے ویسٹ انڈیز دے درمیان وچ آخری ٹیسٹ میچ د‏‏ی تیسری اننگز وچ ، انھاں نے ویو رچرڈز دا تیس سالہ پرانا ریکارڈ توڑیا تے اک کیلنڈر سال وچ ٹیسٹ میچ وچ سب تو‏ں زیادہ رنز بنانے وچ والے کھلاڑی بن گئے۔ انھاں نے تن ٹیسٹ سیریز وچ سب تو‏ں زیادہ رنز بنانے دا ظہیر عباس دا ریکارڈ وی توڑیا۔ ظہیر نے 1978/79ء وچ دورہ بھارت دے دوران وچ 583 رنز بنائے سن ۔
  • یوسف نے 2006ء وچ 9 سنچریاں بناواں، جو اک کیلنڈ سال وچ سب تو‏ں زیادہ سنچریاں بنانے دا عالمی ریکارڈ ا‏‏ے۔
  • یوسف نے لگاتار ٹیسٹ مقابلاں وچ 6 سنچریاں بناکر سابق آسٹریلوی بلے باز ڈونلڈ بریڈمین دا ریکارڈ برابر کر دتا - پر، بریڈمین دے چھ میچاں دے مقابلے وچ یوسف نے صرف چار میچاں وچ ایہ ریکارڈ بنایا۔
  • ملتان وچ 191 رنز بنانے دے بعد اوہ ٹیسٹ تریخ وچ تن بار 190 رنز بنانے دے بعد آؤٹ ہونے والے کھلاڑی بن گئے۔ ایہ تِناں اننگز 2006ء وچ کھیلی گئی سن۔

ٹیسٹ بلے بازی دے ریکارڈز

ٹیسٹ کیریئر ریکارڈز بلحاظ حریف[۳۱]
#حریفمقابلےاننگزناقابل شکسترنزبہترین اسکوراوسطگینداں دا سامنااسٹرائیک ریٹسنچریاںنصف سنچریاںصفرچوکےچھکے
1 آسٹریلیا1121062211129.61116053.62131856
2 بنگلہ دیش564503204*251.5084359.66220763
3 انگلستان14240149922362.45286452.336311839
4 بھارت15272124717349.88219856.7346216911
5 نیوزی لینڈ915174720353.35163445.71153955
6 دکھنی افریقہ71313578329.7558660.92031433
7 سری لنکا1526172511229.00150548.17131798
8 ویسٹ انڈیز81421214192101.16232152.307311414
9 زمبابوے610161615968.44126148.85251872
کل9015612753022352.291437252.3924331195751

اک روزہ بلے بازی دے ریکارڈز

اک روزہ کیریئر ریکارڈز بلحاظ حریف[۳۲]
#حریفمقابلےاننگزناقابل شکسترنزبہترین اسکوراوسطگینداں دا سامنااسٹرائیک ریٹسنچریاںنصف سنچریاںصفرچوکےچھکے
1افریقا الیون6501626632.4018488.04020113
2 آسٹریلیا29292101610037.62142171.49172898
3 بنگلہ دیش18166893112*89.30103486.363508110
4 انگلستان262447728138.60127760.45061472
5 ہانگ کانگ210282828.0028100.0000050
6آئی سی سی ورلڈ الیون110444.00580.0000000
7 بھارت444251430100*38.64172882.75112111615
8 آئرلینڈ110151515.003148.3800020
9 کینیا210181818.0017105.8800010
10 نمیبیا110434343.005578.1800030
11 نیدرلینڈز110585858.005998.3001040
12 نیوزی لینڈ2927290612536.24119975.56152898
13 سکاٹ لینڈ22216483*164.0023270.68020170
14 دکھنی افریقہ34342111611734.87153972.51291927
15 سری لنکا43424128412933.7819.1866.942559413
16 ویسٹ انڈیز2524577810540.94102276.12232555
17 زمبابوے242281033141*73.78119386.583717919
کل288273409720141*41.711294275.1015641578590
  • سال 2002ء وچ یوسف چار اک روزہ اننگز وچ دو بار آؤٹ ہوئے تے 405 رنز بنائے، جو اک عالمی ریکارڈ ا‏‏ے۔[۳۳]

ٹی20 بلے بازی دے ریکارڈز

محمد یوسف نے 2006ء-2010ء دے دوران وچ انگلینڈ دے خلاف صرف تن ٹی20 بین الاقوامی مقابلے کھیلے۔[۳۴]

ٹی20 کیریئر ریکارڈز بلحاظ حریف
#حریفمقابلےاننگزناقابل شکسترنزبہترین اسکوراوسطگینداں دا سامنااسٹرائیک ریٹسنچریاںنصف سنچریاںصفرچوکےچھکے
1 انگلستان330502616.6643116.2700051
کل330502616.6643116.2700051
محمد یوسف
جمن دیاڑ:27 اگست 1974
جمن پوہ:لہور پاکستان
کم :کرکٹ
بلے بازی دا انداز :سجے ہتھ نال
کردار :بلے باز

اعزازات

2007ء وچ یوسف نے آئی سی سی ایوارڈز وچ سال دا ٹیسٹ کھلاڑی ہونے دا اعزاز حاصل کيتا۔[۳۵] * 2011ء وچ انھاں صدر پاکستان د‏‏ی جانب تو‏ں ستارۂ امتیاز دتا گیا، جو پاکستان دا تیسرا اعلیٰ ترین اعزاز ا‏‏ے۔[۳۶]

سیریز دے بہترین کھلاڑی دا اعزاز (ٹیسٹ)

#سیریز (حریف)سیزنسیریز کارکردگی[۳۷]
1 انگلستان،  پاکستان وچ (ٹیسٹ سیریز)2000/01342 رنز (3 مقابلے تے 4 اننگز، 2x100 ،1x50)؛ 8 کیچ
2 پاکستان،  انگلستان وچ (ٹیسٹ سیریز)2006631 رنز (4 مقابلے تے 7 اننگز، 1x200 ،1x100 0x50)؛ 1 کیچ
3 ویسٹ انڈیز،  پاکستان وچ (ٹیسٹ سیریز)2006/07665 رنز (3 مقابلے تے 5 اننگز، 4x100 ،1x50)؛ 1 کیچ

مرد میدان اعزاز (ٹیسٹ):

S نمبرحریفمیداندورہمیچ وچ کارکردگی
1 زمبابوےلاہور1998120* (206b ،15x4 ،1x6)؛ 1 کیچ۔[۳۸]
2 بنگلہ دیشچٹاگانگ2002204* (243b ،34x4 ،2x6)؛ 1 کیچ[۳۹]
3 زمبابوےبلاوایو2002159 (282b ،21x4 ،0x6)؛ تے 2 کیچ[۴۰]
4 انگلستانلاہور2005223 (373b ،26x4 ،2x6)؛ 2 کیچ[۴۱]
5 انگلستانلندن2006202 (330b ،26x4 ،1x6) تے 48 (62b ،8x4 ،0x6)؛ 1 کیچ، 1 رن آؤٹ[۴۲]
6 ویسٹ انڈیزملتان200656 (117b ،3x4 ،1x6)؛ تے 191 (344b ،22x4 ،0x6)[۴۳]
7 ویسٹ انڈیزکراچی2006102 (158b ،15x4، 0x6) تے 124 (195b ،15x4 ،0x6)؛ 1 رن آؤٹ[۴۴]

سیریز دے بہترین کھلاڑی دا اعزاز (اک روزہ)

#سیریز (حریف)دورہسیریز کارکردگی[۴۵]
1 پاکستان بمقابلہ  بنگلہ دیش، ڈھاکہ (ایشیا کپ 2000ء) وچ2000/01295 رنز (4 مقابلے تے 4 اننگز، بلے بازی اوسط 147.50، 1x100 ،2x50)؛ 1 کیچ
2 پاکستان،  زمبابوے وچ (اک روزہ سیریز)2002/03405 رنز (5 مقابلے تے 4 اننگز، بلے بازی اوسط 405.00، 2x100 ،2x50)؛ 0 کیچ
3 دکھنی افریقہ،  پاکستان وچ (اک روزہ سیریز)2007286 رنز (5 مقابلے تے 5 اننگز، بلے بازی اوسط 71.50، 1x100 ،3x50)؛ 0 کیچ

مرد میدان دا اعزاز (اک روزہ):

S #حریفمیداندورہمیچ وچ کارکردگی
1 سکاٹ لینڈChester-le-Street199981* (119b, 6x4, 0x6)[۴۶]
2 ویسٹ انڈیزٹورنٹو1999104* (114b, 13x4, 0x6); 1 Catch[۴۷]
3 بھارتگابا200063 (83b, 8x4, 0x6)[۴۸]
4 بھارتڈھاکہ2000100* (112b, 9x4, 1x6)[۴۹]
5 سری لنکاڈھاکہ200090* (130b, 7x4, 2x6); 1 Run out[۵۰]
6 بنگلہ دیشڈھاکہ2002112 (108b, 8x4, 2x6)[۵۱]
7 سری لنکاشارجہ2002129 (131b, 8x4, 3x6)[۵۲]
8 زمبابوےBulawayo2002141* (147b, 13x4, 3x6)[۵۳]
9 زمبابوےہرارے2002100* (68b, 8x4, 2x6)[۵۴]
10 نیدرلینڈزپرل200358 (59b, 4x4, 0x6)[۵۵]
11 بنگلہ دیشاقبال اسٹیڈیم2003106 (127b, 7x4, 1x6); 1 Catch[۵۶]
12 بنگلہ دیشراولپنڈی200394* (131b, 5x4, 1x6)[۵۷]
13 نیوزی لینڈکوئنز ٹاؤن200488* (106b, 10x4, 0x6); & 2 Catch[۵۸]
14 بھارتبرمنگھم200481* (114b, 5x4, 1x6); 2 Catches[۵۹]
15 ویسٹ انڈیزمغربی آسٹریلیا2005105 (100b, 9x4, 0x6)[۶۰]
16 سکاٹ لینڈایڈن برگ200683* (113b, 11x4, 0x6); 1 Catch[۶۱]
17 دکھنی افریقہقذافی اسٹیڈیم2007117 (143b, 9x4, 0x6)[۶۲]
18 بنگلہ دیشقذافی اسٹیڈیم2008108* (103b, 11x4, 1x6); 1 Run out[۶۳]

حوالے

  1. 1 2 3 دیورچت ورما (27 مارچ 2014)۔ 7 Non-Muslim cricketers who played for پاکستان [پاکستان دے لئی کھیلنے والے 7 غیر مسلم کرکٹر]۔ کرکٹ کنٹری ڈاٹ کم (بزبان انگریزی)۔ اخذ شدہ بتاریخ 16 اگست 2016
  2. ↑ عثمان سمیع الدین (10 مارچ 2010)۔ Rana, Malik get one-year bans, Younis and Yousuf axed from teams [رانا تے ملک اُتے اک سال د‏‏ی پابندی، یونس تے یوسف ٹیم تو‏ں باہر]۔ ای ایس پی این کرک انفو (بزبان انگریزی)۔ اخذ شدہ بتاریخ 16 اگست 2016
  3. ↑ Mohammad Yousuf retires from international cricket [محمد یوسف بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائر]۔ ای ایس پی این کرک انفو (بزبان انگریزی)۔ 29 مارچ 2010۔ اخذ شدہ بتاریخ 16 اگست 2016
  4. ↑ Muhammad Yousuf (Profile) [محمد یوسف (پروفائل)] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ شدہ بتاریخ 19 اگست 2016
  5. 1 2 یوحنا نے اسلام قبول ک‏ر ليا [یوحنا نے اسلام قبول کرلیا] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ 17 ستمبر 2015۔ اخذ شدہ بتاریخ 19 اگست 2016
  6. 1 2 محمد رضوان (19 ستمبر 2005)۔ یوسف مسلما‏ن ہوئے گئے angers parents [یوسف دے قبول اسلام اُتے والدین ناراض] (بزبان انگریزی)۔ ڈیلی ٹائمز (پاکستان)۔ 19 اگست 2016 میں اصل سے آرکائیو شدہ
  7. 1 2 پاکستان دے یوسف یوحنا نے اسلام قبول ک‏ر ليا [پاکستان دے یوحنا نے اسلام قبول کرلیا] (بزبان انگریزی)۔ بی بی سی۔ 19 ستمبر 2005۔ اخذ شدہ بتاریخ 19 اگست 2016
  8. 1 2 عثمان سمیع الدین (28 مارچ 2007)۔ Wisden Cricketer of the Year 2007: Muhammad Yousuf [وزڈن کرکٹر سال 2007ء: محمد یوسف] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  9. 1 2 جیمز فیزجیرالڈ (10 ستمبر 2007)۔ Mohammad Yousuf wins Test Player of Year honours at ICC Awards [محمد یوسف نے آئی سی سی ایوارڈز دے موقع اُتے سال دا بہترین ٹیسٹ پلیئر ہونے دا اعزاز جیت لیا] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  10. ↑ ٹریویس باسوی (8 نومبر 2005)۔ Statistics – Run outs in ODIs [شماریات: اک روزہ کرکٹ وچ رن آؤٹ] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  11. ↑ Mohammad Yousuf celebrates his hundred against the West Indies as Inzamam ul-Haq watches, پاکستان vs West Indies, Multan [محمد یوسف ویسٹ انڈیز دے خلاف سنچری دا جشن منا‏ندے ہوئے، [[انضمام الحق]] انہاں نو‏ں دیکھ رہے نيں، پاکستان بمقابلہ ویسٹ انڈیز، ملتان]۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ 23 نومبر 2006۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016 وصلة إنترويكي مضمنة في URL العنوان (معاونت)
  12. ↑ PCB warns Yousuf against ICL [پی سی بی نے یوسف نو‏‏ں آئی سی ایل کھیلنے تو‏ں خبردار کر دتا] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ 19 ستمبر 2008۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  13. ↑ محمد یوسف، کیرئیر ختم؟ (بزبان اردو)۔ ڈوئچے ویلے اردو۔ 3 نومبر 2008۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  14. ↑ Yousuf returns to پاکستان fold [یوسف د‏‏ی پاکستانی ٹیم وچ واپسی] (بزبان انگریزی)۔ بی بی سی۔ 22 جون 2009۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  15. ↑ Yousuf Defends ICL Switch And PCB Confirms Ban [یوسف دا آئی سی ایل وچ شمولیت دے فیصلے دا دفاع تے پی سی بی د‏‏ی جانب تو‏ں پابندی د‏‏ی تصدیق] (بزبان انگریزی)۔ کرکٹ ورلڈ ڈاٹ کم۔ 5 نومبر 2008۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2010
  16. ↑ Sindh High Court suspends PCB ban on ICL players [سندھ ہائی کورٹ نے آئی سی ایل دے کھلاڑیاں اُتے پی سی بی د‏‏ی پابندی کالعدم قرار دے دتی] (بزبان انگریزی)۔ ڈان ڈاٹ کم۔ 2 فروری 2009۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  17. ↑ Shoaib Akhtar In Preliminary Champions Trophy Squad [شعیب اختر چیمپئنز ٹرافی دے ابتدائی اسکواڈ وچ شامل] (بزبان انگریزی)۔ کرکٹ ورلڈ ڈاٹ کم۔ 15 جولائ‏ی 2008۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  18. ↑ عثمان سمیع الدین (10 مارچ 2010)۔ Rana, Malik get one-year bans, Younis and Yousuf axed from teams [رانا تے ملک اُتے اک سال د‏‏ی پابندی، یونس تے یوسف ٹیم تو‏ں باہر] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  19. ↑ Muhammad Yousuf (Profile) [محمد یوسف (پروفائل)] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ شدہ بتاریخ 19 اگست 2016
  20. ↑ ٹریویس باسوی (8 نومبر 2005)۔ Statistics – Run outs in ODIs [شماریات: اک روزہ کرکٹ وچ رن آؤٹ] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  21. ↑ Mohammad Yousuf celebrates his hundred against the West Indies as Inzamam ul-Haq watches, پاکستان vs West Indies, Multan [محمد یوسف ویسٹ انڈیز دے خلاف سنچری دا جشن منا‏ندے ہوئے، [[انضمام الحق]] انہاں نو‏ں دیکھ رہے نيں، پاکستان بمقابلہ ویسٹ انڈیز، ملتان]۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ 23 نومبر 2006۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016 وصلة إنترويكي مضمنة في URL العنوان (معاونت)
  22. ↑ PCB warns Yousuf against ICL [پی سی بی نے یوسف نو‏‏ں آئی سی ایل کھیلنے تو‏ں خبردار کر دتا] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ 19 ستمبر 2008۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  23. ↑ محمد یوسف، کیرئیر ختم؟ (بزبان اردو)۔ ڈوئچے ویلے اردو۔ 3 نومبر 2008۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  24. ↑ Yousuf returns to پاکستان fold [یوسف د‏‏ی پاکستانی ٹیم وچ واپسی] (بزبان انگریزی)۔ بی بی سی۔ 22 جون 2009۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  25. ↑ Yousuf Defends ICL Switch And PCB Confirms Ban [یوسف دا آئی سی ایل وچ شمولیت دے فیصلے دا دفاع تے پی سی بی د‏‏ی جانب تو‏ں پابندی د‏‏ی تصدیق] (بزبان انگریزی)۔ کرکٹ ورلڈ ڈاٹ کم۔ 5 نومبر 2008۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2010
  26. ↑ Sindh High Court suspends PCB ban on ICL players [سندھ ہائی کورٹ نے آئی سی ایل دے کھلاڑیاں اُتے پی سی بی د‏‏ی پابندی کالعدم قرار دے دتی] (بزبان انگریزی)۔ ڈان ڈاٹ کم۔ 2 فروری 2009۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  27. ↑ Shoaib Akhtar In Preliminary Champions Trophy Squad [شعیب اختر چیمپئنز ٹرافی دے ابتدائی اسکواڈ وچ شامل] (بزبان انگریزی)۔ کرکٹ ورلڈ ڈاٹ کم۔ 15 جولائ‏ی 2008۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  28. ↑ عثمان سمیع الدین (10 مارچ 2010)۔ Rana, Malik get one-year bans, Younis and Yousuf axed from teams [رانا تے ملک اُتے اک سال د‏‏ی پابندی، یونس تے یوسف ٹیم تو‏ں باہر] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ شدہ بتاریخ 22 اگست 2016
  29. ↑ سائیٹ غلطی: نا منیا جان والا <ref> ٹیگ کوئی لکھت نئیں دتی گئی اتے پتے yousuf_record لئی۔
  30. ↑ جارج بنوئے (5 جنوری 2007)۔ A year dominated by Yousuf, Murali and Australia [یوسف، مرلی تے آسٹریلیا دے غلبے دا سال] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ شدہ بتاریخ 17 اگست 2016
  31. ↑ Statistics / Statsguru / Mohammad Yousuf / Test matches [شماریات / اسٹیٹس گرو / محمد یوسف / ٹیسٹ مقابلے] (بزبان انگریزی)۔ ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ شدہ بتاریخ 17 اگست 2016
  32. ↑ Mohammad Yousuf ODI Batting Statistics against different teams
  33. ↑ Ask Steven: Guptill's record, and Tendulkar's ton at Lord's | Cricket | ESPNcricinfo
  34. ↑ Mohammad Yousuf T20 Batting Statistics against England
  35. ↑ Yousuf named Test player of the year as Aussies dominate ICC awards at www.dawn.com Error: unknown archive URL (archived 12 ستمبر 2007)سانچہ:Dead linkسانچہ:Cbignore
  36. ↑ اعزازات – کرکٹ at www.sports.gov.pk Error: unknown archive URL (archived [Date missing])
  37. ↑ Player 0f the series awards by Mohammad Yousuf, In 1st one he played as Yousuf YouhanaESPN Cricinfo
  38. ↑ یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  39. ↑ یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  40. ↑ یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  41. ↑ Mohammad Yousuf's 4th Man of the Match Awardای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  42. ↑ Mohammad Yousuf's 5th Man of the Match Award ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  43. ↑ Mohammad Yousuf's 6th Man of the Match Award ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  44. ↑ Mohammad Yousuf's 7th Man of the Match Award ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  45. ↑ Man 0f the series awards by Mohammad Yousuf, In 1st & 2nd he played as Yousuf Youhana ای ایس پی این کرک انفو۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  46. ↑ 1st MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  47. ↑ 2nd MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  48. ↑ 3rd MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  49. ↑ 4th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  50. ↑ 5th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  51. ↑ 6th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  52. ↑ 7th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  53. ↑ 8th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  54. ↑ 9th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  55. ↑ 10th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  56. ↑ 11th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  57. ↑ 11th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  58. ↑ 13th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  59. ↑ 14th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  60. ↑ 15th MOM-Award, یوسف یوحنا دے ناں تو‏ں شرکت ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  61. ↑ Mohammad Yousuf's 16th Man of the Match Award ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  62. ↑ Mohammad Yousuf's 17th Man of the Match Award ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011
  63. ↑ Mohammad Yousuf's 18th Man of the Match Award ای ایس پی این کرک انفو ڈاٹ کم۔ اخذ کردہ بتریخ 16 جولائ‏ی 2011

باہرلے جوڑ

پیشرو
یونس خان		 پاکستان قومی کرکٹ ٹیم دے کپتان
2009–2010		 جانشین
شاہد آفریدی

سانچہ:Pakistan Test Cricket Captains سانچہ:Pakistan ODI Cricket Captains سانچہ:ICC Cricketer of the Year Award سانچہ:Batsmen with a Test batting average above 50 سانچہ:Batsmen with a ODI batting average above 40 سانچہ:Navboxes colour سانچہ:Pride of Performance for Sports

"https://pnb.wikipedia.org/w/index.php?title=محمد_یوسف&oldid=639137" توں لیا