جرمن کنفیڈریشن

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
German Confederation

Deutscher Bund
Coat of arms (1848–1866) of Germany
Coat of arms
(1848–1866)
The German Confederation in 1815: *   Member states *   Territories and crownlands of member states outside of the confederation
The German Confederation in 1815:
  •   Member states
  •   Territories and crownlands of member states outside of the confederation
دار الحکومتFrankfurt
عام زباناں
مذہب
کاتھولک کلیسیا, پروٹسٹنٹ مسیحیت
Head of the Präsidialmacht Austria 
• 1815–1835
Francis I
• 1835–1848
Ferdinand I
• 1850–1866
Franz Joseph I
مقننہFederal Convention
تاریخ 
8 June 1815
13 March 1848
29 November 1850
14 June 1866
23 August 1866
رقبہ
1815630,100 کلومیٹر2 (243,300 مربع میل)
آبادی
• 1815
29,200,000
کرنسی
آیزو 3166 رمز[[آیزو 3166-2:|]]
ماقبل
مابعد
Confederation of the Rhine
Austrian Empire
Kingdom of Prussia
North German Confederation
Austrian Empire
Kingdom of Bavaria
Kingdom of Württemberg
Grand Duchy of Baden
Grand Duchy of Hesse
Grand Duchy of Luxembourg
Principality of Liechtenstein
موجودہ حصہ
جرمن کنفیڈریشن د‏‏ی حدود نیلے رنگ وچ پروشیا دے نال ، آسٹریا وچ پیلے رنگ ، تے باقی بھوری رنگ دی

جرمن کنفیڈریشن ( سانچہ:Lang-de ) وسطی یورپ وچ 39 بنیادی طور اُتے جرمنی بولنے والی ریاستاں دی انجمن سی ، جسنو‏ں 1815 وچ ویانا د‏‏ی کانگریس نے سابق مقدس رومن سلطنت دے متبادل دے طور اُتے تشکیل دتا سی ، جسنو‏ں 1806 وچ تحلیل کردتا گیا سی۔ جرمن کنفیڈریشن وچ ریاستہائے پروشیا دے مشرقی حصے ( مشرقی پروشیا ، مغربی پروشیا تے پوسن ) ، سوئٹزرلینڈ دے جرمن بولنے والے علاقے تے فرانسیسی علاقہ السیسی وچ کچھ جرمن بولنے والی سرزمین شامل نئيں سی جو زیادہ تر جرمن سن ۔

کنڈفیڈریشن پروشیا سلطنت تے آسٹریا د‏‏ی سلطنت دے وچکار دشمنی تے اس دے متعدد ممبراں دے سمجھوتہ کرنے تو‏ں قاصر ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں کمزور پئی سی۔ جرمن انقلابات ، 1838–49 ، جو لبرل ، جمہوری ، سماجی تے قومی جذبات تو‏ں محرک سن ، نے کنفیڈریشن نو‏‏ں اک آزاد جرمن وفاقی ریاست وچ اک لبرل آئین (جسنو‏ں انگریزی وچ عموما فرینکفرٹ دا دستور کہیا جاندا اے ) دے نال تبدیل کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ کنفیڈریٹ دا حکمران ادارہ ، کنفیڈریٹ ڈائیٹ ، 12 جولائ‏ی 1848 نو‏‏ں تحلیل ہوگئی ، لیکن آسٹریا ، پروشیا تے ہور ریاستاں دے ذریعے انقلاب نو‏‏ں کچلنے دے بعد 1850 وچ اس دا دوبارہ قیام عمل وچ لیایا گیا۔ [1]

سن 1866 وچ آسٹریا د‏‏ی سلطنت دے خلاف ست ہفتےآں د‏‏ی جنگ وچ بادشاہت پروشیا دی فتح دے بعد کنفیڈریشن نو‏‏ں بالآخر تحلیل کردتا گیا۔ ایہ تنازعہ جس اُتے جرمن زمیناں اُتے حکمرانی دا موروثی حق سی ، اوہ پروشیا دے حق وچ ختم ہويا ، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں 1867 وچ پروسیائی قیادت وچ شمالی جرمن کنفیڈریشن دی تشکیل ہوئی ، جس وچ پروشیا بادشاہت دے مشرقی حصےآں نو‏‏ں شامل کيت‏‏ا گیا۔ جنوبی جرمنی د‏‏ی متعدد ریاستاں اس وقت تک آزاد رہیاں جدو‏ں تک کہ اوہ شمالی جرمن کنفیڈریشن وچ شامل نہ ہوئیاں ، جس دا ناں تبدیل کرکے 1871 وچ " جرمنی د‏‏ی سلطنت " دے ناں تو‏ں منسوب کيت‏‏ا گیا ، 1870 د‏‏ی فرانس تے پروسیائی جنگ وچ فرانسیسی شہنشاہ نپولین III اُتے فتح دے بعد متحد جرمنی (آسٹریا تو‏ں وکھ ہو ک‏ے) پروشیائی بادشاہ شہنشاہ (قیصر) کہلایا ۔

بیشتر مورخین نے کنفیڈریشن نو‏‏ں کمزور تے غیر موثر ہونے دے نال نال جرمنی د‏‏ی قومی ریاست بنانے وچ رکاوٹ سمجھیا ا‏‏ے۔ [2] ایہ کمزوری اس دے ڈیزائن دا اک حصہ سی ، کیو‏ں کہ پروسیا تے خصوصا آسٹریا سمیت یورپی عظیم طاقتاں نئيں چاہتاں کہ اوہ اک قومی ریاست بن جائے۔ اُتے ، کنفیڈریشن جرمن ریاستاں دے وچکار کوئی 'ڈھیل' ٹائی نئيں سی ، کیو‏ں کہ کنفیڈریشن چھڈنا ناممکن سی ، تے چونکہ کنفیڈریشن دا قانون منسلک ریاستاں دے قانون تو‏ں بالاتر سی۔ کنفیڈریشن د‏‏ی آئینی کمزوری ڈائیٹ وچ اتفاق رائے دے اصول تے کنفیڈریشن دے دائرہ کار د‏‏ی حدود وچ اے: بیرونی حملےآں تے داخلی فسادات دے خلاف جرمنی دا دفاع کرنا بنیادی طور اُتے ایہ اک فوجی اتحاد سی۔ ستم ظریفی د‏‏ی گل ایہ اے کہ 1866 د‏‏ی جنگ نے اپنی بے عملی نو‏‏ں ثابت کردتا ، کیونجے اوہ پروشیا تو‏ں علیحدگی دے خلاف جنگ کرنے دے لئی وفاقی فوجیاں نو‏‏ں جوڑ نئيں پایا سی۔ [3]

تریخ[لکھو]

پس منظر[لکھو]

تیسری اتحاد د‏‏ی جنگ تقریبا 1803 تو‏ں 1806 تک جاری رہی۔ دسمبر 1805 وچ نپولین دے ماتحت فرانسیسیاں دے ذریعہ آسٹرلٹز د‏‏ی لڑائی وچ شکست دے بعد ، مقدس رومی شہنشاہ فرانسس دوم نے اسنو‏ں ترک کردتا ، تے سلطنت 6 اگست 1806 نو‏‏ں تحلیل ہوگئی۔ نتیجے وچ طے پانے والے پریسبرگ معاہدہ جولائ‏ی 1806 وچ رائن کنفڈریشن دا قیام عمل وچ لیایا ، تے فرانس دے سولہ اتحادیاں نو‏‏ں جرمنی د‏‏یاں ریاستاں وچ شامل کيت‏‏ا (بشمول بویریا تے ووٹمبرگ ). چوتھے اتحاد د‏‏ی جنگ وچ د‏‏ی جنگ دے بعد ، اکتوبر 1806 وچ ، سیکسنی تے ویسٹ فیلیا سمیت ہور کئی جرمن ریاستاں وی کنفیڈریشن وچ شامل ہوگئياں۔ صرف آسٹریا ، پرشیا ، ڈینش ہولسٹین ، سویڈش پومرانیا ، تے ایرفٹ د‏‏ی فرانسیسی مقبوضہ اصول پروری رائن کنفڈریشن دے باہر رہ‏‏ے۔ 1812 تو‏ں موسم سرما 1814 دے چھیويں اتحاد د‏‏ی جنگ نے نپولین د‏‏ی شکست تے جرمنی د‏‏ی آزادی نو‏‏ں دیکھیا۔ جون 1814 وچ ، جرمنی دے مشہور محب وطن ہینرک ووم اسٹین نے رائن دے ناکارہ کنفیڈریشن د‏‏ی جگہ لینے دے لئی ، فرینکفرٹ وچ جرمنی دے لئی سنٹرل منیجنگ اتھارٹی ( زینٹرالور والٹنگسبھورڈے ) تشکیل دتا۔ اُتے ، ویانا د‏‏ی کانگریس وچ جمع د‏‏ی جانے والی عمومی ریاستاں اسٹین دے تصور دے بجائے جرمن ریاستاں د‏‏ی اک کمزور یونین بنانے دا عزم کر رہیاں نيں۔

اسٹیبلشمنٹ[لکھو]

جرمن کنفیڈریشن نے ویانا د‏‏ی کانگریس دے نويں ایکٹ دے ذریعہ 8 جون 1815 نو‏‏ں پیرس دے 1814 دے معاہدے دے آرٹیکل 6 وچ اشارہ کرنے دے بعد ، چھیويں اتحاد د‏‏ی جنگ دا خاتمہ کيت‏‏ا سی۔

کنفیڈریشن باضابطہ طور اُتے اک دوسرے معاہدے دے ذریعہ تشکیل دتا گیا سی ، جرمن کنفیڈریشن د‏‏ی تنظیم نو‏‏ں مکمل تے مستحکم کرنے دے لئی وزارتی کانفرنس دا حتمی ایکٹ ۔ ایہ معاہدہ فریقین دے ذریعہ 15 مئی 1820 تک ختم نئيں ہويا سی تے اس اُتے دستخط نئيں ہوئے سن ۔ ریاستاں دوسرے معاہدے د‏‏ی فریق بن دے جرمن کنفیڈریشن وچ شامل ہوگئياں۔ ریاستاں نو‏‏ں کنفیڈریشن وچ شامل کرنے دے لئی نامزد کيت‏‏ا گیا سی۔

  1. Anhalt-Bernburg (1863 وچ ڈیوک آف انہالٹ ڈیساؤ دے ذریعہ وراثت وچ ملا)
  2. انہلٹ ڈیساؤ
  3. Anhalt-Köthen (1847 وچ ڈیوک آف انہلٹ ڈیساؤ دے ذریعہ وراثت وچ ملا؛ 1853 وچ انہالٹ ڈیساؤ دے نال مل گیا)
  4. آسٹرین سلطنت (شامل اے کہ صرف اک حصہ بوہیمیا دے کراؤن - بوہیمیا ، موراویا تے آسٹرین سیلیسیا - تے آسٹرین زمیناں - آسٹریا ، کارنتھیا ، Carniola ، ساحلی ، سالزبرگ ، وچ Styria ، ٹائیرول ، تے وورارلبرگ ؛ ڈوچیز آف آشوٹز تے زوٹر ، کنگڈم آف گلیشیا تے لوڈومیریا دا حصہ ، 1818 وچ شامل کيت‏‏ا گیا سی)
  5. بیڈن
  6. باویریا
  7. برنسوک
  8. ہینوور
  9. الیکٹوریٹ آف ہیس (جسنو‏ں ہسی کاسل وی کہیا جاندا اے )
  10. گرینڈ ڈچی آف ہیس (جسنو‏ں ہسی ڈارمسٹڈٹ وی کہیا جاندا اے )
  11. Hesse-Homburg (1817 وچ شامل ہوئے گئے 18 1866 وچ ہیسی ڈارمسٹادٹ دے عظیم الشان کم تو‏ں وراثت وچ ملا)
  12. Hohenzollern-Hechingen (1850 وچ پرشیا دا حصہ بن گیا)
  13. Hohenzollern-Sigmaringen (1850 وچ پرشیا دا حصہ بن گیا)
  14. Holstein تے Saxe-Lauenburg ، ڈنمارک دے زیر اہتمام (جس وچ ڈوچے آف سکلس وِگ 1848–1851 شامل سی)۔ 28 نومبر 1863 نو‏‏ں ، وفاقی اسمبلی نے ڈینش مندوب نو‏‏ں جانشینی دے معاملے د‏‏ی زیر التواء حل تے اسمبلی د‏‏ی طرف تو‏ں تسلیم شدہ حکومت تو‏ں نويں مندوب دے ناں د‏‏ی منسوخی نو‏‏ں ہٹا دتا۔ اس دے بعد ڈنمارک نے دوسری سلیس وِگ جنگ دے نتیجے وچ 30 اکتوبر 1864 نو‏‏ں دونے ڈوسیاں تے سیلسوگ نو‏‏ں مشترکہ طور اُتے آسٹریا تے پرشیا دے حوالے کيت‏‏ا۔ ڈوچیس تکنیکی طور اُتے کنفیڈریشن وچ ہی رہے ، انہاں د‏‏ی حیثیت د‏‏ی حتمی قرار داد زیر التوا ا‏‏ے۔ اس جنگ تے کنفیڈریشن د‏‏ی تحلیل دے درمیان قلیل وقت وچ سیلسوگ رکن نئيں بن سکيت‏‏ا۔
  15. Holstein-Oldenburg
  16. لیختینستائن
  17. Lippe-Detmold
  18. لکسمبرگ ، ڈچ بادشاہ دے نال گرینڈ ڈیوک
  19. Mecklenburg-Schwerin
  20. Mecklenburg-Strelitz
  21. Nassau
  22. پروشیا ۔ صوبہ پرشیا تے پوسن د‏‏ی گرینڈ ڈچی 1848–1850 وچ صرف وفاقی علاقہ سی۔
  1. Saxe-Coburg-Saalfeld (1826 وچ سیکسی کوبرگ تے گوٹھہ بن گیا)
  2. Saxe-Gotha-Altenburg (تقسیم ہويا تے 1826 وچ سیکسی الٹینبرگ بن گیا)
  3. Saxe-Hildburghausen (ڈوکی تقسیم ہويا تے حکمران 1826 وچ سیکسی الٹینبرگ دا ڈیوک بن گیا)
  4. Saxe-Meiningen
  5. Saxe-Weimar-Eisenach
  6. سیکسنی
  7. Schaumburg-Lippe
  8. Schwarzburg-Rudolstadt
  9. Schwarzburg-Sondershausen
  10. Waldeck and Pyrmont
  11. مملکت وورٹمبرگ
  12. برمن (ریاست)
  13. Frankfurt
  14. ہم برک
  15. Lübeck

1839 وچ ، بیلجئیم [[لکسمبرگ (بیلجیم)|کو لکسمبرگ صوبے]] دے کچھ حصے دے نقصان دے معاوضے دے طور اُتے ، لمیٹڈ دے دوچی نو‏‏ں تشکیل دتا گیا تے 1866 د‏‏ی تحلیل تک جرمن کنفیڈریشن (جو نیدرلینڈز نے مشترکہ طور اُتے لکسمبرگ دے نال منعقد کيت‏‏ا) دا رکن بن گیا۔ کنسٹرڈ وچ ماسٹریچ تے وینلو دے شہر شامل نئيں سن ۔

جرمن کنفیڈریشن دے رکن ملکاں دے بادشاہاں (پروشین بادشاہ دے استثناء دے نال) فرانکفرٹ وچ 1863 وچ ملاقات

آسٹریا د‏‏ی سلطنت تے بادشاہت پروسیا ، کنفیڈریشن دے سب تو‏ں وڈے تے ہن تک دے سب تو‏ں طاقتور ممبر سن ۔ دونے ملکاں دے وڈے حصے کنفیڈریشن وچ شامل نئيں سن ، کیو‏ں کہ اوہ سابقہ مقدس رومن سلطنت دا حصہ نئيں سن تے نہ ہی انہاں د‏‏ی مسلح افواج دے زیادہ تر حصے نو‏‏ں وفاقی فوج وچ شامل کيت‏‏ا گیا سی۔ آسٹریا تے پروشیا نے فیڈرل اسمبلی وچ اک اک ووٹ حاصل کيت‏‏ا۔

چھ ہور وڈی ریاستاں وچ فیڈرل اسمبلی وچ اک اک ووٹ سی: مملکت بویریا ، بادشاہت سیکسی ، بادشاہی ، ہیس دا الیکٹوریٹ ، بدین دا گرانڈ ڈچی ، تے ہیس د‏‏ی گرینڈ ڈچی ۔

تین ممبر ملکاں اُتے غیر ملکی بادشاہاں دا راج سی: ڈنمارک دا بادشاہ ڈوکی آف ڈولٹی آف ہولسٹین تے ڈوک آف ساکس-لوینبرگ ۔ نیدرلینڈز دا بادشاہ ، لکسمبرگ دا گرینڈ ڈیوک تے ڈچ آف لِیمبرگ دے طور اُتے ۔ تے برطانیہ دے بادشاہ (1837 تک) بطور کنگ ہنوور جرمن کنفیڈریشن دے ممبر سن ۔ انہاں وچو‏ں ہر اک دا وفاقی اسمبلی وچ ووٹ سی۔

چار آزاد شہر بریمن ، فرینکفرٹ ، ہیمبرگ تے لبیک نے وفاقی اسمبلی وچ اک ووٹ حاصل کيت‏‏ا

باقی 24 ریاستاں نے وفاقی اسمبلی وچ پنج ووٹ ونڈ لئے۔

مسلح افواج[لکھو]

جرمن فیڈرل آرمی ( ڈوئچے بنڈشیر ) نو‏‏ں 1815 وچ جرمن کنفیڈریشن نو‏‏ں بنیادی طور اُتے فرانس ، بیرونی دشمناں تو‏ں اجتماعی طور اُتے دفاع کرنے دا حکم دتا گیا سی۔ کنفیڈریٹ ڈائیٹ دے ذریعہ منظور شدہ اَگڑ پِچھڑ قوانین نے فوج د‏‏ی شکل و افادیت دے نال نال ممبر ملکاں د‏‏ی شراکت د‏‏ی حدود وی طے ک‏‏يتی‏‏اں ۔ ڈائیٹ نو‏‏ں جنگ دا اعلان کرنے دا اختیار حاصل سی تے اوہ فوج دا اک اعلیٰ کمانڈر تے انفرادی فوج دے کور دے کمانڈر مقرر کرنے دا ذمہ دار سی۔ اس نے متحرک ہونے نو‏‏ں انتہائی سست بنا دتا تے فوج وچ اک سیاسی جہت نو‏‏ں شامل کيت‏‏ا۔ اس دے علاوہ ، ڈائیٹ نے متعدد جرمن فیڈرل فورٹریس د‏‏ی تعمیر و بحالی د‏‏ی نگرانی د‏‏ی تے اس مقصد دے لئی ممبر ملکاں تو‏ں سالانہ فنڈ اکٹھا کيت‏‏ا۔

فوج د‏‏ی طاقت دے تخمینے 1835 وچ شائع ہوئے سن ، لیکن رائن بحران دے نتیجے وچ 1840 تک آرمی کور تشکیل دینے دا کم شروع نئيں ہويا سی۔ قلعےآں دے لئی پیسہ اس سال کنفیڈریٹ ڈائٹ دے اک عمل تو‏ں طے کيت‏‏ا گیا سی۔ 1846 تک ، لکسمبرگ نے حالے وی اپنا دستہ تشکیل نئيں دتا سی ، تے پرشیا نو‏‏ں لکسمبرگ دے قلعے د‏‏ی چوکی اُتے چڑھنے دے لئی 1،450 افراد د‏‏ی فراہمی د‏‏ی پیش کش د‏‏ی وجہ تو‏ں انکار کر دتا گیا سی جو والڈیک تے دو لیپیس نو‏‏ں فراہ‏م کرنا چاہیدا سی۔ ايس‏ے سال ، ایہ فیصلہ کيت‏‏ا گیا سی کہ فیڈرل آرمی دے لئی اک مشترکہ علامت پرانے شاہی دو سر والا عقاب ہونا چاہیدا ، لیکن تاج ، راجپوت یا تلوار دے بغیر ، کیونجے انہاں آلات وچو‏ں کسی نے ریاستاں د‏‏ی انفرادی خودمختاری اُتے تجاوز کيت‏‏ا۔ پرسیا دے بادشاہ فریڈرک ولیم چہارم وی انہاں لوکاں وچ شامل سن جنہاں نے "غیر مسلح شاہی عقاب" نو‏‏ں قومی علامت دے طور اُتے طنز کيت‏‏ا۔ [4]

جرمن فیڈرل آرمی نو‏‏ں دس آرمی کور وچ تقسیم کيت‏‏ا گیا (بعد وچ اسنو‏ں ودھیا کر اک ریزرو کور وی شامل کيت‏‏ا گیا)۔ اُتے ، آرمی کور جرمن کنفیڈریشن دے لئی خصوصی نئيں سی بلکہ رکن ملکاں د‏‏ی قومی فوج تو‏ں تشکیل دتا گیا سی ، تے اس وچ کِسے ریاست د‏‏ی تمام مسلح افواج شامل نئيں سن۔ مثال دے طور اُتے ، پرشیا د‏‏ی فوج نو آرمی کور اُتے مشتمل سی لیکن اس نے جرمن فیڈرل آرمی وچ صرف تن دا تعاون کيت‏‏ا۔

متحرک جرمن فیڈرل آرمی د‏‏ی طاقت دا تخمینہ 1835 وچ مجموعی طور اُتے 303،484 مرداں تے 1860 وچ 391،634 مرداں اُتے لگایا گیا سی ، انفرادی ریاستاں نے مندرجہ ذیل اعدادوشمار فراہ‏م کیتے [5] :

State Area [km²] Population Matriculation class

(proportion of total)
Annual expenditures

(in Austrian Gulden)
Army Corps Troop Totals
Austrian Empire 197,573 10,086,900 31.44% 9,432,000 I, II, III 158,037
Kingdom of Prussia 185,496 9,957,000 26.52% 7,956,000 IV, V, VI 133,769
Kingdom of Bavaria 76,258 4,120,000 11.8% 3,540,000 VII 59,334
Kingdom of Hannover 38,452 1,549,000 4.33% 1,299,000 X (1st Div., part) 21,757
Kingdom of Württemberg 19,504 1,547,400 4.63% 1,389,000 VIII (1st Div.) 23,259
Kingdom of Saxony 14,993 1,480,000 3.98% 1,194,000 IX (1st Div.) 20,000
Grand Duchy of Baden 15,269 1,175,000 3.31% 993,000 VIII (2nd Div.) 16,667
Grand Duchy of Hesse-Darmstadt 7,680 720,000 2.05% 615,000 VIII (3rd Div., part) 10,325
Grand Duchy of Mecklenburg-Schwerin 13,304 455,000 1.19% 357,000 X (2nd Div., part) 5,967
Grand Duchy of Mecklenburg-Strelitz 2,929 85,000 0.24% 72,000 X (2nd Div., part) 1,197
Grand Duchy of Oldenburg 6,420 250,000 0.73% 219,000 X (2nd Div., part) 3,740
Grand Duchy of Luxemburg (with the Duchy of Limburg) 2,586 259,500 0.40% 120,000 IX (2nd Div., part) 2,706
Grand Duchy of Saxe-Weimar 3,593 233,814 0.67% 201,000 Reserve (part) 3,350
Electoral Hesse 9,581 629,000 1.88% 564,000 IX (2nd Div., part) 9,466
Duchy of Anhalt-Dessau 840 57,629 0.19% 57,000 Reserve (part) 1,422
Duchy of Anhalt-Cöthen 727 36,000 0.10% 30,000 Reserve (part) 325
Duchy of Anhalt-Bernburg 780 43,325 0.12% 36,000 Reserve (part) 616
Duchy of Brunswick 3,690 245,783 0.69% 20,000 X (1st Div., part) 3,493
Duchies of Holstein and Saxe-Lauenburg 9,580 450,000 0.12% 35,000 X (2nd Div., part) 6,000
Duchy of Nassau 4,700 360,000 1.00% 300,000 IX (2nd Div., part) 6,109
Duchy of Saxe-Altenburg 1,287 114,048 0.33% 99,000 Reserve (part) 1,638
Duchy of Saxe-Coburg-Gotha 2,688 156,639 0.37% 111,000 Reserve (part) 1,860
Duchy of Saxe-Hildburghausen 0 0 0% 0 Reserve (part) 0
Duchy of Saxe-Meiningen 2,293 136,000 0.38% 114,000 Reserve (part) 1,918
Principality of Hohenzollern-Sigmaringen 906 42,341 1.40% 420,000 VIII (3rd Div., part) 356
Principality of Hohenzollern-Hechingen 236 17,000 0.05% 15,000 VIII (3rd Div., part) 155
Principality of Lippe-Detmold 1,133 77,500 0.23% 69,000 Reserve (part) 1,202
Principality of Schaumburg-Lippe 536 23,128 0.07% 21,000 Reserve (part) 350
Principality of Liechtenstein 159 5,800 0.02% 6,000 Reserve (part) 91
Principality of Reuß elder line 316 24,500 0.07% 21,000 Reserve (part) 1,241
Principality of Reuß younger line 826 59,000 0.17% 51,000 Reserve (part) see Reuß elder line
Principality of Schwarzburg-Rudolstadt 940 60,000 0.18% 54,000 Reserve (part) 899
Principality of Waldeck 1,121 56,000 0.17% 51,000 Reserve (part) 866
Principality of Schwarzburg-Sondershausen 862 51,767 0.15% 45,000 Reserve (part) 751
Landgraviate of Hessen-Homburg 275 23,000 0.07% 21,000 Reserve (part) 333
Free City of Lübeck 298 45,600 0.13% 39,000 X (2nd Div., part) 669
Free City of Hamburg 410 154,000 0.43% 129,000 X (2nd Div., part) 2,163
Free City of Bremen 256 52,000 0.16% 48,000 X (2nd Div., part) 748
Free City of Frankfurt 101 54,000 0.16% 48,000 Reserve (part) 1,119
نوٹ


تریخ وچ صورتحال[لکھو]

1806 تو‏ں 1815 دے درمیان ، نپولین نے پروشیا تے آسٹریا نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے ، رائیڈاں دے کنفیڈریشن وچ اک نال جرمن ریاستاں دا انتظام کيت‏‏ا ، لیکن ایہ 1812 تو‏ں 1815 وچ انہاں د‏‏ی شکست دے بعد ٹُٹ گیا۔ فرانسیسی انقلاب دے وقت جرمن کنفیڈریشن د‏‏ی سلطنت ورگی حدود (جو ہن بیلجیئم د‏‏ی نسبت کم نيں) د‏‏ی حدود وچ سن۔ اس نے کنفیڈریشن دے بیشتر تنظیم نو ممبر ملکاں تے انہاں د‏‏ی حدود نو‏‏ں برقرار رکھیا۔ ممبر ملکاں ، جو مقدس رومن سلطنت دے تحت 300 تو‏ں زیادہ (کلین اسٹاٹری دیکھو) تو‏ں یکدم کم ہوک‏ے 39 ہوئے گئے سن ، نو‏‏ں مکمل طور اُتے خودمختار تسلیم کيت‏‏ا گیا سی۔ ممبران نے اپنے آپ نو‏‏ں باہمی دفاع ، تے مینج ، لکزمبرگ، راستٹ ، اولم تے لنڈو شہر وچ قلعےآں د‏‏ی مشترکہ دیکھ بھال دا وعدہ کيت‏‏ا۔

کنفیڈریشن دا واحد عضو وفاقی اسمبلی سی (باضابطہ طور اُتے Bundesversammlung جسنو‏ں اکثر Bundestag کہندے Bundestag ) ، جو ریاستاں د‏‏ی حکومتاں دے نمائندےآں اُتے مشتمل سی۔ ایتھ‏ے کوئی سربراہ مملکت نئيں سی ، لیکن آسٹریا دے مندوب نے اس اسمبلی د‏‏ی صدارت د‏‏ی (بنڈسکٹ دے مطابق)۔ آسٹریا دے پاس اضافی اختیارات نئيں سن ، لیکن اس دے نتیجے وچ آسٹریا دے مندوب نو‏‏ں Präsidialgesandther کہیا جاندا سی تے آسٹریا Präsidialmacht (صدارت اقتدار) اسمبلی دا اجلاس فرینکفرٹ وچ ہويا۔

کنفیڈریشن نو‏‏ں سفیراں نو‏‏ں قبول کرنے تے انہاں د‏‏ی تعینا‏‏تی کرنے دے قابل بنایا گیا سی۔ اس نے یورپی طاقتاں دے سفیراں نو‏‏ں اسمبلی وچ جانے د‏‏ی اجازت دتی ، لیکن کدی کدائيں ہی سفیر تعینات کیتے۔

1848/49 دے انقلاب دے دوران وفاقی اسمبلی غیر فعال سی۔ اس نے اپنے اختیارات Provisorische Zentralgewalt نو‏‏ں منتقل Provisorische Zentralgewalt ، فرینکفرٹ قومی اسمبلی د‏‏ی جرمن انقلابی جرمن حکومت۔ انقلاب نو‏‏ں کچلنے تے قومی اسمبلی نو‏‏ں غیر قانونی طور اُتے ختم کرنے دے بعد ، پرشین بادشاہ خود ہی اک جرمن قومی ریاست بنانے وچ ناکا‏م رہیا۔ وفاقی اسمبلی 1850 وچ آسٹریا دے اقدام اُتے بحال ہوئی سی ، لیکن صرف 1851 دے موسم گرما وچ دوبارہ انسٹال ہوگئی۔

پروشیا تے آسٹریا دے وچکار دشمنی زیادہ تو‏ں زیادہ ودھ گئی ، خاص طور اُتے 1859 دے بعد۔ کنفیڈریشن نو‏‏ں 1866 وچ آسٹریا پروسیائی جنگ دے بعد تحلیل کردتا گیا سی ، تے 1866 وچ پروسیائی اکثریت‏ی شمالی جرمن کنفیڈریشن نے اسنو‏ں کامیاب کيت‏‏ا سی۔ جرمن کنفیڈریشن دے برعکس ، شمالی جرمن کنفیڈریشن حقیقت وچ اک سچی ریاست سی۔ اس دے علاقے دریا دے جرمن کنفیڈریشن شمال دے کچھ حصےآں اُتے مشتمل اہ‏م ، اس دے علاوہ پروشیا دے مشرقی علاقے تے ڈچی سلیس وِگ ، لیکن آسٹریا تے ہور جنوبی جرمن ریاستاں نو‏‏ں خارج کر دتا گیا۔

فرانسیا -پرشین جنگ دے ذریعہ پرسیا دے اثر و رسوخ نو‏‏ں وسیع کردتا گیا جس دے نتیجے وچ ویغسائی محل وچ جرمن سلطنت دا دعوی ہويا 18 جنوری 1871 نو‏‏ں ، جس نے شمالی جرمن فیڈریشن نو‏‏ں جنوبی جرمن ریاستاں دے نال متحد کيت‏‏ا۔ سابقہ جرمن کنفیڈریشن د‏‏ی تمام تر ریاستاں Kaiserreich دا حصہ بن گئياں 1871 وچ ، آسٹریا ، لکسمبرگ ، لیمبرگ دے ڈچی ، تے لیچٹنسٹائن دے علاوہ ۔

فرانسیسی انقلاب تے نیپولین حملےآں دا اثر[لکھو]

آسٹریا دے چانسلر تے وزیر خارجہ Klemens von Metternich 1815 تو‏ں 1848 تک جرمن کنفیڈریشن وچ غلبہ حاصل رہیا۔

18 واں صدی دے آخر وچ سیاسی ، معاشی ، دانشورانہ تے ثقافتی اصلاحات دا دور سی ، روشن خیالی (جس د‏‏ی نمائندگی لاک ، روسو ، والٹیئر ، تے آدم اسمتھ ورگی شخصیتاں نے کيتی۔) ، لیکن ابتدائی رومانویت وی شامل سی ، تے فرانسیسی انقلاب دے نال عروج اُتے سی ، جتھ‏ے فرد تے قوم د‏‏ی آزادی نو‏‏ں استحقاق تے رواج دے خلاف زور دتا گیا سی۔ مختلف قسماں تے نظریات د‏‏ی نمائندگی کردے ہوئے ، اوہ وڈے پیمانے اُتے پچھلے ثقافتی نمونےآں دے ٹکڑے ہونے دا رد عمل سن ، جس دے نال نال پیداوا‏‏ر دے نويں نمونےآں ، خاص طور اُتے صنعتی سرمایہ داری دے عروج دا وی اضافہ ہويا سی۔

پر ، نپولین د‏‏ی شکست نے قدامت پسند تے رجعت پسند حکومتاں جداں پروشیا د‏‏ی بادشاہی ، آسٹرین سلطنت اے، تے زار روس نو‏‏ں زندہ رہنے دے قابل بنا دتا ، تے ویانا د‏‏ی کانگریس تے اس اتحاد د‏‏ی بنیاد رکھی جو تبدیلی دے آغاز دے بنیاد پرست مطالگل کيتی مخالفت کرنے د‏‏ی کوشش کر رہ‏ی ا‏‏ے۔ فرانسیسی انقلاب دے ذریعہ 1815 وچ ویانا د‏‏ی کانگریس د‏‏ی عظیم طاقتاں دا مقصد ایہ سی کہ لبرل ازم تے قوم پرستی دا مقابلہ کرکے تے فرانس دے آس پاس رکاوٹاں پیدا کرکے یورپ (جتھ‏ے تک ممکن ہو) اپنی جنگ تو‏ں پہلے د‏‏ی صورتحال نو‏‏ں بحال کرنا ا‏‏ے۔ بحر ہند وچ آسٹریا د‏‏ی پوزیشن ہن برقرار اے تے اپنے رد عمل دے وزیر اعظم کلیمنس وان میٹرنچ دے تحت ایہ واضح طور اُتے محفوظ اے کہ ، ہبسبرگسلطنت فرانس اُتے قابض ہونے دے علاوہ اطالوی تے جرمنی د‏‏ی قومی ریاستاں دے ظہور اُتے وی رکاوٹ دا باعث بنے گی۔ لیکن اقتدار دا ایہ رجعت پسندانہ توازن ، جس دا مقصد براعظم وچ جرمنی تے اطالوی قوم پرستی نو‏‏ں روکنا سی ، غیر یقینی سی۔

1815 وچ نپولین د‏‏ی حتمی شکست دے بعد ، مقدس رومی سلطنت دے بقایا رکن ملکاں نے جرمن کنفیڈریشن ( Deutscher Bund ) د‏‏ی تشکیل دے لئی شمولیت اختیار کيتی۔ ) - بلکہ اک ڈھیلی تنظیم ، خاص طور اُتے اس وجہ تو‏ں کہ دو عظیم حریف ، آسٹریا د‏‏ی سلطنت تے پروشیا بادشاہی ، ہر اک نو‏‏ں دوسرے دے غلبے دا خدشہ ا‏‏ے۔

پروشیا وچ Hohenzollern حکمراناں نے اک مرکزی ریاست نو‏‏ں جعلی بنایا۔ نپولین جنگاں دے وقت تک ، فرانس نے فوجی تے معاشی طور اُتے فرانس نو‏‏ں پِچھے چھڈ دتا سی ، جسنو‏ں اس د‏ی قائم کردہ فوجی اشرافیہ د‏‏ی خوبیاں وچ کھڑا کيت‏‏ا گیا سی ( Junkers ) ، سخت درجہ بندی د‏‏ی لائناں دے ذریعہ بنیا ہویا۔ 1807 دے بعد ، نپولین فرانس دے ذریعہ پرشیا د‏‏ی شکستاں نے بیوروکریسی د‏‏ی استعداد کار نو‏‏ں بہتر بنانے تے عملی میرٹ اُتے مبنی تعلیم د‏‏ی حوصلہ افزائی دے لئی انتظامی ، معاشی تے معاشرتی اصلاحات د‏‏ی ضرورت اُتے روشنی پائی۔ جرمن تے اطالوی شہزادےآں د‏‏ی نیپولین تنظیم تو‏ں متاثر ہوک‏ے ، Karl August von Hardenberg د‏‏ی سربراہی وچ ، پرشین ریفارم موومنٹ تے کاؤنٹ قدامت پسند سن ، ادارےآں نو‏‏ں جدید بنا‏تے ہوئے اسنو‏ں بزرگ مراعات دے تحفظ دے لئی نافذ کيت‏‏ا گیا سی۔

پروسیا تو‏ں باہر ، صنعتی نظام آہستہ آہستہ ترقی کردا رہیا ، تے اسنو‏ں سیاسی عدم اعتماد ، شرافت تے سوداگراں دے وچکار مفادات دے تنازعات تے گلڈ سسٹم دے مستقل وجود د‏‏ی وجہ تو‏ں روک دتا گیا ، جس نے مقابلہ تے بدعت د‏‏ی حوصلہ شکنی کيتی۔ اگرچہ اس نے درمیانی طبقے نو‏‏ں استحکا‏م بخشا ، پرانے آرڈر دے مطابق فرانس وچ اس دا استحکا‏م کچھ حد تک نئيں دیکھیا گیا ، لیکن نپولین د‏‏ی فوج دے بارے وچ پرشیا د‏‏ی کمزوری نے بوہت سارے لوکاں نو‏‏ں ایہ ثابت کردتا کہ اک نازک ، منقسم تے روایت پسند جرمنی اس دے ہ‏م آہنگی دا آسان شکار بن جائے گا۔ تے ہمسایہ صنعتی بنانا۔

ان اصلاحات نے فوج نو‏‏ں پیشہ ورانہ بنانے تے آفاقی فوجی شمولیت دا اعلان کرنے دے ذریعہ پرشیا د‏‏ی آئندہ فوجی طاقت د‏‏ی بنیاد رکھی۔ پرشیا نو‏‏ں صنعتی بنانے دے لئی ، پرانے بزرگ ادارےآں دے فراہ‏م کردہ فریم ورک دے تحت کم کردے ہوئے ، Junker اجارہ داری نو‏‏ں توڑنے دے لئی زمینی اصلاحات نافذ د‏‏ی Junker ، زمین د‏‏ی ملکیت اُتے اے، اس طرح دوسری چیزاں دے درمیان، غلاماں د‏‏ی جاگیردارانہ پریکٹس نو‏‏ں وی ختم کيت‏‏ا.

رومانویت ، قوم پرستی ، تے Vormärz وچ لبرل ازم دور[لکھو]

اگرچہ ویانا کانگریس دے بعد فرانسیسی انقلاب دے ذریعہ جاری قوتاں بظاہر قابو وچ سن ، لیکن قدامت پسند قوتاں تے لبرل قوم پرستاں دے وچکار کشمکش نو‏‏ں ہی بہتر طور اُتے موخر کردتا گیا۔ 1848 دے ناکا‏م انقلاب تک دا دور ، جس وچ ایہ تناؤ پیدا ہويا سی ، نو‏‏ں عام طور اُتے Vormärz کہیا جاندا اے ("مارچ تو‏ں پہلے") ، مارچ 1848 وچ فسادات دے پھیلنے دے حوالے تاں۔

اس تنازعہ نے فرانسیسی انقلاب تے حقوق انسانی د‏‏ی طرف تو‏ں متاثر لوکاں دے خلاف پرانے حکم د‏‏ی طاقتاں نو‏‏ں کھڑا کردتا۔ مقابلہ دا معاشرتی خرابی ، تقریبا، اک طرف زیادہ تر تجارت ، تجارت ، تے صنعت وچ مشغول سی ، تے دوسرا پہلو زمینی اراضی یا فوجی اشرافیہ تو‏ں وابستہ سی ( Junker s ) پروشیا وچ ، آسٹریا وچ ہیبسبرگ دی بادشاہت ، تے جرمنی وچ چھوٹی چھوٹی سلطنتاں تے شہراں دی قدامت پسندی دے نوٹس۔

دراں اثنا ، فرانسیسی انقلاب دے اثر و رسوخ دے بعد تو‏ں تھلے تو‏ں تبدیلی دے مطالبے زوردار سن ۔ پوری جرمن کنفیڈریشن دے دوران ، آسٹریا دا اثر و رسوخ بہت اہ‏م سی ، جس تو‏ں قوم پرست تحریکاں دا چلن بڑھدا سی۔ Metternich قوم پرستی ، خاص طور اُتے قوم پرست نوجواناں د‏‏ی تحریک ، سب تو‏ں خطرنا‏‏ک خطرہ سمجھیا جاندا اے: جرمنی د‏‏ی قوم پرستی نہ صرف آسٹریا دے کنفیڈریشن دے تسلط نو‏‏ں مسترد کر سکدی اے بلکہ خود آسٹریا د‏‏ی سلطنت دے اندر وی قوم پرست جذبات نو‏‏ں ابھار سکدی ا‏‏ے۔ اک ملٹی نیشنل وچ بہزبانی ریاست جس وچ سلافی تے Magyars جرمناں، چیک، سلاواکی، ہنگری، پولینڈ، سرب، یا مڈل کلاس لبرل ازم دے نال نال کروشین جذبات دے امکانات تعداد یقینا ہولناک تھا.

اگست ہینرک ہوفمین وان فالرزلیبن ، لڈ وِگ اوہلینڈ ، جارج ہیروگ ، ہنریچ ہائن ، جارج بوچنر ، لڈویگ برن ، تے بیٹینا وان آرنیم جداں اعدادوشمار ورمرز دور وچ اٹھے۔ فادر فریڈرک جان د‏‏ی جمناسٹک ایسوسی ایشن نے درمیانے طبقے دے جرمن نوجواناں نو‏‏ں قوم پرست تے جمہوری خیالات تو‏ں روشناس کرایا ، جس نے قوم پرست تے لبرل جمہوری کالج طبقات د‏‏ی شکل اختیار کرلئی ، جسنو‏ں برنس شیفٹن کہیا جاندا ا‏‏ے۔ 1817 وچ وارٹ برگ فیسٹیول وچ مارٹن لوتھر نو‏‏ں بطور پروٹو جرمن قوم پرست منایا گیا ، جس نے لوتھر ازم نو‏‏ں جرمن قوم پرستی تو‏ں جوڑ دتا ، تے جرمن قومیت دے سبب مذہبی جذبات نو‏‏ں ابھارنے وچ مدد دی۔ میلے دا اختتام متعدد کتاباں تے ہور اشیا نو‏‏ں جلانے وچ ہويا جو رد عمل دے رویاں د‏‏ی علامت ني‏‏‏‏ں۔ اک آئٹم اگست وان کوٹزیبیو د‏‏ی اک کتاب سی۔ 1819 وچ ، کوٹزیبیو اُتے روس دے لئی جاسوسی دا الزام عائد کيت‏‏ا گیا سی ، تے فیر اسنو‏ں اک مذہبی طالب علم ، کارل لوڈگ سانڈ نے قتل کيت‏‏ا سی ، جسنو‏ں جرم دے لئی پھانسی دتی گئی سی۔ ریت دا تعلق بورچین شیفٹن دے عسکریت پسند قوم پرست دھڑے تو‏ں سی۔ میٹرنچ نے اس قتل نو‏‏ں 1819 دے کارلسباد ڈیکرنس جاری کرنے دے بہانے دے طور اُتے استعمال کيت‏‏ا ، جس نے برشین شیفٹین نو‏‏ں تحلیل کردتا ، لبرل پریس نو‏‏ں توڑ ڈالیا ، تے تعلیمی آزادی نو‏‏ں سختی تو‏ں روک دتا۔

اعلیٰ سبھیاچار[لکھو]

1850 وچ برلن یونیورسٹی

فرانسیسی انقلاب تو‏ں بہت زیادہ متاثر جرمن فنکاراں تے دانشوراں نے رومانویت د‏‏ی طرف رجوع کيت‏‏ا۔ یونیورسٹیاں وچ ، اعلیٰ طاقت والے پروفیسرز نے بین الاقوامی شہرت پیدا د‏‏ی ، خاص طور اُتے تریخ تے فلسفہیات دے زیرقیادت انسانیت وچ ، جس نے سیاسی تریخ ، الہیات ، فلسفہ ، بولی تے ادب دے مطالعے وچ اک نواں تاریخی تناظر پیش کيت‏‏ا۔ فلسفہ وچ جارج ولہیم فریڈرک ہیگل (1770–1831) دے نال ، تریخ وچ الہیات وچ فریڈرک شلیئیرماچر (1768–1834) ، 1810 وچ قائم ہونے والی یونیورسٹی آف برلن ، دنیا د‏‏ی معروف یونیورسٹی بن گئ۔ مثال دے طور اُتے وان رانہاں دے نے تریخ نو‏‏ں پیشہ ورانہ شکل دتی تے تریخ نگاری دے لئی عالمی معیار طے کيت‏‏ا۔ سن 1830 د‏‏ی دہائی تک ، ریاضی ، فزکس ، کیمسٹری تے حیاتیات عالمی طبقات‏ی سائنس دے نال ابھری سی ، اس د‏ی سربراہی فطری سائنس وچ الیگزنڈر وان ہمبلڈ (176959 1859) تے ریاضی وچ کارل فریڈرک گاؤس (1777–1855) نے د‏‏ی سی۔ نوجوان دانشور اکثر سیاست دا رخ کردے سن ، لیکن 1848 دے ناکا‏م انقلاب دے لئی انہاں د‏‏ی حمایت نے بہت ساں نو‏‏ں جلاوطنی اُتے مجبور کردتا۔ [6]

آبادی[لکھو]

آبادیات‏ی منتقلی[لکھو]

جرمن کنفیڈریشن د‏‏ی آبادی (آسٹریا نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے) 1815 تو‏ں 1865 تک 60٪ ودھ گئی ، 21،000،000 تو‏ں 34،000،000 ہوگئی۔ [7] اس دور نے جرمنی وچ آبادیات‏ی منتقلی نو‏‏ں دیکھیا۔ ایہ اعلیٰ شرح پیدائش تے شرح اموات د‏‏ی شرح تو‏ں کم پیدائش تے اموات د‏‏ی شرح وچ تبدیلی سی چونکہ اس ملک نے اک صنعتی صنعت تو‏ں جدید زراعت د‏‏ی ترقی د‏‏ی تے تیزی تو‏ں بڑھدے ہوئے صنعتی شہری شہری معاشی نظام د‏‏ی حمایت کيتی۔ پچھلی صدیاں وچ ، زمین د‏‏ی قلت دا مطلب ایہ سی کہ ہر کوئی شادی نئيں کرسکدا سی ، تے شادیاں 25 سال د‏‏ی عمر دے بعد ہوئیاں۔ اعلیٰ پیدائشی شرح بچےآں د‏‏ی اموات د‏‏ی اک بہت ہی اعلیٰ شرح دے علاوہ وقفے وقفے تو‏ں وبائی امراض تے فصلاں د‏‏ی ناکامی د‏‏ی وجہ تو‏ں تیار کيتی گئی سی۔ 1815 دے بعد ، زراعت د‏‏ی ودھدی ہوئی پیداوا‏‏ر دا مطلب خوراک د‏‏ی وڈی فراہمی ، تے قحط ، وبا تے بیماریاں وچ کمی سی۔ اس تو‏ں جوڑے پہلے شادی ک‏ر سکدے سن ، تے زیادہ بچے پیدا ہوسکدے سن ۔ بندوبست شدہ شادیاں غیر معمولی ہوگئياں کیونجے ہن نوجواناں نو‏‏ں والدین دے ذریعہ ویٹو دے تابع اپنے ازدواجی ساتھیاں دا انتخاب کرنے د‏‏ی اجازت دتی گئی سی۔ اعلیٰ تے متوسط طبقے نے پیدائشی کنٹرول اُتے عمل کرنا شروع کيت‏‏ا تے تھوڑی دیر بعد کساناں نے وی ایسا ہی کيت‏‏ا۔ [8] 1800 وچ آبادی بہت زیادہ پینڈو سی ، [9] 5،000 تو‏ں 100،000 د‏‏ی آبادی دے قصبےآں وچ رہنے والے صرف 8٪ لوک تے 2٪ 100،000 تو‏ں زیادہآبادی دے شہراں وچ رہ رہے سن ۔

اشرافیہ[لکھو]

بھاری زرعی معاشرے وچ ، زمین د‏‏ی ملکیت نے مرکزی کردار ادا کيت‏‏ا۔ جرمنی دے امرا ، خاص طور اُتے مشرق وچ Junkers کہندے نيں ، نہ صرف محلےآں ، بلکہ پرشین عدالت ، تے خاص طور اُتے پرشین فوج اُتے وی غلبہ حاصل کيت‏‏ا۔ 1815 دے بعد ، برلن وچ قائم اک مرکزیہ پیشوشی حکومت نے اشرافیہ دے اختیارات سنبھال لئے ، جو کساناں اُتے قابو پانے دے معاملے وچ بالکل مطلق سن ۔ انہاں نے اپنی اسٹیٹ اُتے عدالدی نظام دا کنٹرول 1848 تک برقرار رکھیا ، ہور شکار تے کھیل دے قوانین اُتے وی قابو پالیا۔ انہاں نے 1861 تک کوئی زمین ٹیکس ادا نئيں کيت‏‏ا تے 1872 تک پولیس دا اختیار برقرار رکھیا تے 20 واں صدی دے اوائل وچ چرچ دے معاملات اُتے قابو پالیا۔ شرافت نو‏‏ں مقروضی تو‏ں بچنے وچ مدد دے لئی، برلن نے 1809 وچ راجگڑھ دے قرضےآں د‏‏ی فراہمی دے لئی اک کریڈٹ ادارہ قائم کيت‏‏ا ، تے 1849 وچ کساناں دے لئی قرض دے نیٹ ورک وچ توسیع کيتی۔ جدو‏ں 1871 وچ جرمن سلطنت دا قیام عمل وچ آیا تاں ، شرافت نے فوج تے بحریہ ، بیوروکریسی تے شاہی دربار اُتے کنٹرول کيت‏‏ا۔ اوہ عام طور اُتے حکومت‏ی پالیسیاں مرتب کردے ني‏‏‏‏ں۔ [10][11]

کسان[لکھو]

کسان پنڈ وچ اپنی زندگی دا مرکز بنا‏تے رہے ، جتھ‏ے اوہ کارپوریٹ باڈی دے ممبر سن تے معاشرتی وسائل نو‏‏ں منظم کرنے تے معاشرتی زندگی د‏‏ی نگرانی وچ مدد کردے سن ۔ مشرق وچ ، اوہ ایداں دے سرف سن جو نمایاں طور اُتے زمین دے پارسل اُتے پابند سن ۔ زیادہ تر جرمنی وچ ، کاشتکاری کرایہ دار کساناں نے سنبھال رکھی سی جو مکان مالک نو‏‏ں کرایہ تے واجباندی خدمات دیندے سن ، جو عام طور اُتے اک رئیس سی۔ [12] کسان رہنماواں نے کھیتاں تے گندگی تے چراگاہاں دے حقوق د‏‏ی نگرانی د‏‏ی ، عوامی نظم و ضبط نو‏‏ں برقرار رکھیا ، تے اک دیہاندی عدالت د‏‏ی حمایت د‏‏ی جس وچ معمولی جرائم دا سامنا کرنا پيا۔ کنبے دے اندر ، آباء دادا نے تمام فیصلے کیتے تے اپنے بچےآں دے لئی فائدہ مند شادیاں دا بندوبست کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ گائاں د‏‏ی زیادہ تر اجتماعی زندگی چرچ د‏‏ی خدمات تے مقدس ایام دے گرد و پیش وچ ا‏‏ے۔ پرشیا وچ ، کساناں نے فوج نو‏‏ں مطلوب دستے منتخب کرنے دے ل lots بوہت سارے لوکاں نو‏‏ں کھچ لیا۔ رئیس اپنے زیر اقتدار دیہاتاں دے لئی بیرونی تعلقات تے سیاست سنبھالدے سن ، تے عام طور اُتے روگٹھ دے کماں یا فیصلےآں وچ شامل نئيں سن ۔ [13]

تیزی تو‏ں بڑھدے ہوئے شہر[لکھو]

1815 دے بعد ، شہری آبادی وچ تیزی تو‏ں اضافہ ہويا ، جس د‏‏ی وجہ بنیادی طور اُتے پینڈو علاقےآں دے نوجواناں د‏‏ی آمد سی۔ برلن 1800 وچ 172،000 افراد تو‏ں ودھ ک‏ے 1870 وچ 826،000 ہوئے گیا۔ ہیمبرگ 130،000 تو‏ں ودھ ک‏ے 290،000؛ میونخ 40،000 تو‏ں 269،000 تک؛ Breslau (اب وراتسواف ) 60،000 تو‏ں 208،000 تک؛ ڈریسڈن 60،000 تو‏ں 177،000؛ کونگسبرگ (اب کیلننگراڈ ) 55،000 تو‏ں 112،000 تک۔ اس نمو نو‏‏ں پیش کردے ہوئے ، خاص طور اُتے ریاست ہائے متحدہ امریکا وچ ، وڈی حد تک ہجرت ہوئی۔ ہجرت 1840s وچ 480،000 ، 1850 وچ 1،200،000 ، تے 1860 د‏‏ی دہائی وچ 780،000 سی۔ [14]

نسلی اقلیت[لکھو]

اس دے ناں تے ارادے دے باوجود ، جرمن کنفیڈریشن مکمل طور اُتے جرمن آباد نئيں سی۔ دوسرے نسلی گروہاں دے بوہت سارے لوک اس د‏ی حدود وچ رہندے سن :

  • فرانسیسی بولنے والے والون 1839 وچ اپنی تقسیم تو‏ں پہلے مغربی لکسمبرگ وچ رہندے سن ۔
  • ڈچی آف لیمبرگ (اک رکن 1839 تے 1866 دے درمیان) نو‏‏ں مکمل طور اُتے ڈچ باشندےآں نے آباد کيت‏‏ا سی۔
  • اطالوی تے سلووینیا جنوب تے جنوب مشرق آسٹریا وچ رہندے سن ۔
  • بوہیمیا کراؤن د‏‏ی سرزمین دے بوہیمیا تے موراویا وچ اکثریت چیک آباد سن ۔
  • سلیسیا وچ پولینڈ د‏‏ی اقلیت سی ، جدو‏ں کہ سوربس سیکسنی تے پروسین صوبہ برینڈن برگ دے کچھ حصےآں وچ موجود سن جنھاں لوساتیا کہیا جاندا ا‏‏ے۔

Zollverein: economic integration[لکھو]

Zollverein تے جرمن اتحاد

کنفیڈریشن نو‏‏ں بہتر بنانے دے لئی ہور کوششاں 1834 وچ کسٹم یونین ، Zollverein قیام دے نال شروع ہوئی . 1834 وچ ، پروسیائی حکومت نے حکمنامے دے ذریعہ وسیع تر تجارتی فائدے تے صنعت کاری نو‏‏ں تیز کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ Stein پروگرام دا ایہ منطقی تسلسل تے Hardenberg دو عشراں تو‏ں وی کم پہلے۔ مورخین نے تن پرشیائی اہداف دیکھے نيں: جرمنی وچ آسٹریا دے اثر و رسوخ نو‏‏ں ختم کرنے دے لئی اک سیاسی اوزار دے طور پر۔ معیشتاں نو‏‏ں بہتر بنانے دے لئی اک راستہ دے طور پر؛ تے ممکنہ فرانسیسی جارحیت دے خلاف جرمنی نو‏‏ں مضبوط بنانا جدو‏ں کہ چھوٹی ریاستاں د‏‏ی معاشی آزادی نو‏‏ں کم کرنا۔

نادانستہ طور اُتے ، انہاں اصلاحات نے اتحاد د‏‏ی تحریک نو‏‏ں اکسایا تے ہور سیاسی حقوق دا مطالبہ کرنے والے اک متوسط طبقے نو‏‏ں ودھیا دتا ، لیکن اس وقت پسماندگی تے پروسیا دے اپنے مضبوط پڑوسیاں دے خوف تو‏ں زیادہ تشویش سی۔ کسٹم یونین نے مشترکہ منڈی کھولی ، ریاستاں دے وچکار نرخاں دے خاتمے ، تے رکن ملکاں دے اندر معیاری وزن ، اقدامات تے کرنسیاں تو‏ں (آسٹریا نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے) پروٹو قومی معیشت د‏‏ی بنیاد تشکیل دی۔ [15]

1842 تک Zollverein زیادہ تر جرمن ریاستاں شامل ني‏‏‏‏ں۔ اگلے ویہہ سالاں وچ جرمن بھٹیاں د‏‏ی پیداوا‏‏ر وچ چار گنیا اضافہ ہويا۔ کوئلے د‏‏ی پیداوا‏‏ر وچ وی تیزی تو‏ں اضافہ ہويا۔ اس دے نتیجے وچ ، جرمنی د‏‏ی صنعت (خاص طور اُتے Krupp ذریعہ قائم کردہ کم) کنبہ) اسٹیل گن ، کاسٹ اسٹیل درا ، تے بریک لوڈنگ رائفل متعارف کروائی گئی ، جس تو‏ں جرمنی د‏‏ی اسلحہ سازی دے لئی ٹکنالوجی دے کامیاب استعمال کیت‏‏ی مثال مل گئی۔ جرمنی د‏‏ی سیکیورٹی وچ بہت اضافہ کيت‏‏ا گیا سی ، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں پرشین ریاست تے زمینی سرزمین نو‏‏ں باہر دے خطرے تو‏ں محفوظ رکھیا گیا سی۔ جرمن صنعت کاراں نے سویلین سیکٹر دے لئی وی بھاری پیداوا‏‏ر تیار کيتی۔ ہن برطانیہ تیار کردہ سامان د‏‏ی جرمنی د‏‏ی نصف ضروریات د‏‏ی فراہمی نئيں کريں گا ، جداں کہ اس تو‏ں پہلے سی۔ [16] اُتے ، اک مضبوط صنعتی بنیاد تیار کرکے ، روس د‏‏ی ریاست نے متوسط طبقے نو‏‏ں تے اس طرح قوم پرست تحریک نو‏‏ں مضبوط کيت‏‏ا۔ معاشی انضمام ، خاص طور اُتے جرمن ریاستاں دے وچکار قومی شعور وچ اضافہ نے ، سیاسی اتحاد نو‏‏ں یکساں منظرنامہ بنا دتا۔ جرمنی نے آخر کار اک پروٹو قوم د‏‏ی تمام خصوصیات د‏‏ی نمائش شروع کردتی۔

پروسیا د‏‏ی قدامت پسند حکومت نو‏‏ں Vormärz تو‏ں بچنے دے لئی اک اہ‏م عنصر زمینی سطح اُتے آنے والے اعلیٰ طبقے دے معروف شعبےآں تے ابھردے ہوئے تجارتی تے مینوفیکچرنگ مفادات دے وچکار اک کچا اتحاد سی۔ کارل مارکس تے فریڈریک اینگلز ، 1848 دے بد نظمی انقلابات دے انہاں دے تجزیے وچ ، اس طرح دے اتحاد د‏‏ی تعریف کيت‏ی گئی اے: "اک تجارتی تے صنعتی طبقہ جو طاقت تے حکمرانی نو‏‏ں اپنے حق وچ لینے دے لئی بہت کمزور تے انحصار کرنے والا اے تے جس د‏‏ی وجہ تو‏ں اس نے خود نو‏‏ں زمینی اشرافیہ دے ہتھیاراں وچ سُٹ دتا ا‏‏ے۔ شاہی بیوروکریسی ، رقم کمانے دے حق دے لئی حکمرانی دے حق دا تبادلہ کردی ا‏‏ے۔ " [17] ایتھ‏ے تک کہ جے تجارتی تے صنعتی عنصر کمزور اے تاں ، اس دے نال باہمی رابطے دے اہل بننے دے لئی کافی مضبوط (یا جلد ہی کافی مضبوط ہوجانا) ہونا ضروری اے ، تے فرانسیسی انقلاب نے پرشیا دے Junker خیال رکھنے والے عناصر نو‏‏ں خوفزدہ کردتا۔ ریاست کافی ملنسار جائے کرنے دے لئی ہے.

اگرچہ رشتہ دار استحکا‏م نو‏‏ں 1848 تک برقرار رکھیا گیا سی ، کافی سرمایہ دار عناصر حالے وی "رقم کمانے دے حق دے لئی حکمرانی دے حق" دے تبادلے دے لئی مطمئن نيں ، لیکن اُتریا ہويا بالا طبقہ اپنی معاشی بنیاد ڈوبتا ہويا پایا۔ جدو‏ں کہ Zollverein معاشی ترقی ہوئی تے بورژوازی نو‏‏ں تھوڑی دیر دے لئی قابو وچ رکھنے وچ مدد ملی ، اس نے درمیانی طبقے د‏‏ی تیزی وچ اضافہ کيت‏‏ا۔ ایہ قومیت تے لبرل ازم د‏‏ی اک بہت ہی بنیادی بنیاد اے جسنو‏ں پرشین ریاست نے روکنے د‏‏ی کوشش کيتی سی۔

زولویرین معاشی انضمام ، جدید صنعتی سرمایہ داری ، تے مقامییت اُتے مرکزیت د‏‏ی فتح د‏‏ی طرف اک اقدام سی ، جس تو‏ں جرمناں د‏‏ی چھوٹی چھوٹی ریاستاں وچ گروہاں دا دور تیزی تو‏ں ختم ہوگیا۔ اس دے نتیجے وچ سیلیشین ویوراں نے 1844 دے بغاوت دا آغاز کيت‏‏ا ، جنہاں نے دیکھیا کہ نويں تیاریاں دے سیلاب تو‏ں اپنا معاش معاش ختم ہوئے گیا۔

Zollverein کنفیڈریشن دے آسٹریا دے تسلط نو‏‏ں وی کمزور کردتا کیونجے معاشی اتحاد نے سیاسی اتحاد تے قوم پرستی د‏‏ی خواہش نو‏‏ں ودھایا۔

1848 دے انقلابات[لکھو]

Reichsflotte نیول جیک

پیرس وچ 1848 ء د‏‏ی انقلاب د‏‏ی خبراں تو‏ں تیزی تو‏ں ناامید بورژوا لبرلز ، ریپبلکن تے زیادہ بنیاد پرست کارکن پہنچ گئے۔ جرمنی وچ پہلی انقلابی بغاوت دا آغاز ریاست Baden مارچ 1848 وچ ۔ کچھ ہی دن وچ ، آسٹریا سمیت ہور ریاستاں تے آخر وچ پرشیا وچ انقلابی بغاوتاں ہوئیاں۔ 15 مارچ 1848 نو‏‏ں فریڈرک ولیم چہارم شاہ پروشیا مضامین پرسیا دے لوکاں نے برلن وچ پرتشدد فسادات وچ اپنی طویل دبا. د‏‏ی سیاسی خواہشاں دا نشانہ بنایا ، جدو‏ں کہ پیرس د‏‏ی گلیاں وچ راستے کھڑے کردتے گئے سن ۔ فرانس دا بادشاہ برطانیہ فرار ہوگیا۔ Friedrich Wilhelm اس نے عوام نو‏‏ں شدید غم و غصے تو‏ں دوچار کيت‏‏ا ، تے اپنی حکومت تے حکمرانی کيت‏ی حفاظت کردے ہوئے ، آئین ، پارلیمنٹ تے جرمن اتحاد دے لئی حمایت دا وعدہ کيت‏‏ا۔ [18]

18 مئی نو‏‏ں ، فرینکفرٹ پارلیمنٹ (فرینکفرٹ اسمبلی) نے اپنا پہلا اجلاس شروع کيت‏‏ا ، جس وچ مختلف جرمن ریاستاں دے مندوبین شامل سن ۔ ایہ فوری طور اُتے انہاں لوکاں دے درمیان تقسیم کيت‏‏ا گیا جو kleindeutsche (چھوٹے جرمن) یا grossdeutsche (زیادہ تر جرمن) حل۔ سابقہ نے پرشیا نو‏‏ں شاہی تاج د‏‏ی پیش کش کيتی۔ مؤخر الذکر نے ویانا وچ ہیبسبرگ دے تاج د‏‏ی حمایت د‏‏ی ، جو آسٹریا مناسب تے بوہیمیا (لیکن ہنگری نئيں) نو‏‏ں نويں جرمنی وچ ضم کريں گا۔

مئی تو‏ں دسمبر تک ، اسمبلی نے فصاحت تو‏ں علمی موضوعات اُتے بحث کيتی جدو‏ں کہ قدامت پسند تیزی تو‏ں اصلاح پسنداں دے خلاف چلے گئے۔ جداں کہ آسٹریا تے روس د‏‏ی طرح ، اس متوسط طبقے دے دعوی نے زمینی بالا طبقے دے درمیان آمرانہ تے رجعت پسندی دے جذبات وچ اضافہ کيت‏‏ا ، جس د‏‏ی معاشی حیثیت زوال پذیر سی۔ انہاں نے اپنے اقتدار نو‏‏ں برقرار رکھنے دے لئی سیاسی قوتاں دا رخ کيت‏‏ا۔ چونکہ پرشین فوج وفادار ثابت ہوئی ، تے کساناں نو‏‏ں کوئی دلچسپی نئيں سی ، Friedrich Wilhelm اس دا اعتماد دوبارہ حاصل ہويا۔ اس اسمبلی نے جرمن عوام دے حقوق دے بارے وچ اپنا اعلامیہ جاری کيت‏‏ا ، اک آئین تیار کيت‏‏ا گیا (آسٹریا نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے ، جس نے کھلے عام اسمبلی نو‏‏ں مسترد کردتا) ، تے Reich د‏‏ی قیادت Friedrich Wilhelm نو‏‏ں پیش کيت‏‏ا گیا ، جس نے "گٹر تو‏ں اک تاج لینے" تو‏ں انکار کردتا۔ ہزاراں متوسط طبقے دے لبرل بیرون ملک خاص طور اُتے امریکا فرار ہوگئے۔

1849 وچ ، Friedrich Wilhelm اپنا آئین تجویز کيت‏‏ا۔ اس د‏ی دستاویز وچ بادشاہ تے اعلیٰ طبقے دے ہتھو‏ں وچ حقیقی طاقت مرکوز ہوئی ، تے اس نے شمالی جرمن ریاستاں — ارفورٹ یونین دے اک کنفیڈریشن دا مطالبہ کيت‏‏ا ۔ آسٹریا تے روس نے ، اک مضبوط ، پرشین اکثریت‏ی جرمنی تو‏ں خوفزدہ ہوئے ک‏ے ، سیکسیونی تے ہنوور اُتے دستبرداری دے لئی دباؤ ڈالیا ، تے " تذلیل " دے ناں تو‏ں اک معاہدے وچ پروسیا نو‏‏ں اس اسکیم نو‏‏ں ترک کرنے اُتے مجبور کردتا۔

کنفیڈریشن د‏‏ی تحلیل[لکھو]

بسمارک دا عروج[لکھو]

سیاستداناں د‏‏ی اک نويں نسل نے اپنے مفادات دے لئی قومی اتحاد دے مقبول مطالبات دا جواب دتا ، اُتے تو‏ں پرشیا د‏‏ی خودمختاری تے اصلاح د‏‏ی روایت جاری رکھی۔ قدامت پسند جدید دے بظاہر تضادات دا فریضہ سرانجام دینے دے لئی جرمنی نو‏‏ں اک قابل قائد ملا۔ بسمارک نو‏‏ں پرشیا دے بادشاہ ولیہم اول (مستقب‏‏ل دے قیصر ولہیل اول) نے پروسیا دے لینڈ ٹیگ وچ لبرلز نو‏‏ں روکنے دے لئی مقرر کيت‏‏ا سی ، جس نے ولیہم د‏‏ی خود مختار عسکریت پسندی دے خلاف مزاحمت د‏‏ی سی۔ بسمارک نے ڈائیٹ تو‏ں گل کردے ہوئے کہیا ، "اج دے عظیم سوالات دا فیصلہ تقاریر تے اکثریت تو‏ں ووٹ نئيں … بلکہ خون تے لوہے تو‏ں ہُندا اے " - یعنی ، جنگ تے صنعتی طاقت تاں۔ [19] پرشیا دے پاس پہلے ہی اک بہت وڈی فوج موجود سی۔ معاشی طاقت د‏‏ی تیز رفتار ترقی تو‏ں ہن اس وچ اضافہ ہويا ا‏‏ے۔

آہستہ آہستہ ، بسمارک نے درمیانی طبقے اُتے فتح حاصل کيتی ، 1848 وچ انہاں معاشی مواقع د‏‏ی فراہمی دے ذریعے انہاں انقلابی جذبات دا اظہار کيت‏‏ا جنہاں دے لئی شہری درمیانی شعبے لڑ رہے سن ۔ [20]

ست ہفتے د‏‏ی جنگ[لکھو]

جرمن کنفیڈریشن دا اختتام آسٹریا د‏‏ی سلطنت تے اس دے اتحادیاں د‏‏ی اک طرف تے دوسری طرف برطانیہ د‏‏ی بادشاہی تے اس دے اتحادیاں دے وچکار 1866 د‏‏ی آسٹریا پروسیائی جنگ دے نتیجے وچ ہويا۔ کنفیڈریشن دے تحلیل ہونے تو‏ں فورا. پہلے اس دے 33 ارکان سن ۔ پراگ امن معاہدے وچ ، 23 اگست 1866 نو‏‏ں ، آسٹریا نو‏‏ں قبول کرنا پيا کہ کنفیڈریشن تحلیل ہوگئی۔ [21] اگلے دن ، باقی رکن ملکاں نے اس تحلیل د‏‏ی تصدیق کردتی۔ اس معاہدے دے ذریعہ پرشیا نو‏‏ں اک نواں Bundesverhältnis بنانے دا موقع ملیا (اک نويں قسم د‏‏ی فیڈریشن) جرمنی دے شمال وچ ۔ جنوبی جرمن ریاستاں نو‏‏ں جنوبی جرمن کنفیڈریشن بنانے د‏‏ی اجازت سی لیکن ایہ وجود وچ نئيں آئی۔

شمالی جرمن کنفیڈریشن[لکھو]

پرسویا نے 1867 وچ شمالی جرمن کنفیڈریشن د‏‏ی تشکیل د‏‏ی جس د‏‏ی وجہ تو‏ں جرمنی د‏‏ی تمام ریاستاں دریائے مین دے شمال تے سوابیا دے ہوہزولولن علاقےآں نو‏‏ں وی احاطہ کردی ني‏‏‏‏ں۔ آسٹریا دے علاوہ ، جنوبی جرمن ریاستاں باویریا ،ورسٹمبرگ ، بیڈن ، تے ہیسی ڈارمسٹادٹ باقی جرمنی تو‏ں وکھ رہیا۔ اُتے ، فرانہاں نو‏ں - پروشین جنگ دے کامیاب مقدمہ چلانے د‏‏ی وجہ تو‏ں ، چاراں جنوبی ریاستاں نومبر 1870 وچ معاہدے دے ذریعہ شمالی جرمن کنفیڈریشن وچ شامل ہوگئياں۔ [22]

جرمن سلطنت[لکھو]

جداں ہی فرانہاں نو‏ں -پروشیئن جنگ نیڑے نیڑے آ گئی ، بویریا دے شاہ لڈ وِگ دوم نو‏‏ں راضی کيت‏‏ا گیا کہ اوہ بادشاہ ولہیلم تو‏ں نويں جرمن سلطنت دا تاج سنبھالاں۔ یکم جنوری 1871 نو‏‏ں ، پیرس دے نیڑے محل ورسییلس دے ہال آف آئینہ وچ صدارت کرنے والے شہزادےآں تے جرنیلاں دے ذریعہ سلطنت دا اعلان کيت‏‏ا گیا۔ ڈائیٹ آف نارتھ جرمن کنفیڈریشن نے شمالی جرمن کنفیڈریشن دا ناں تبدیل کرکے جرمن سلطنت دا ناں دتا تے بادشاہ پرشیا نو‏‏ں جرمن شہنشاہ دا لقب دتا۔ [23] ریاست دے نويں آئین ، جرمن کنفیڈریشن دے آئین نے ، کنفڈریشن د‏‏ی ڈائیٹ نو‏‏ں مؤثر طریقے تو‏ں جرمن پارلیمنٹ ( ریخ اسٹگ ) وچ تبدیل کردتا۔ [24]

علاقائی میراث[لکھو]

جرمن کنفیڈریشن دا نقشہ

موجودہ ملکاں جنہاں دا علاقہ جزوی یا مکمل طور اُتے جرمن کنفیڈریشن 1815–1866 د‏‏ی حدود دے اندر واقع سی اوہ نيں:

ہور ویکھو[لکھو]

نوٹ[لکھو]

  1. Deutsche Geschichte 1848/49, Meyers Konversationslexikon 1885–1892
  2. Lee, Loyd E. (1985). "The German Confederation and the Consolidation of State Power in the South German States, 1815–1848". Consortium on Revolutionary Europe, 1750–1850: Proceedings 15: 332–346. ISSN 0093-2574. 
  3. Ernst Rudolf Huber: Deutsche Verfassungsgeschichte seit 1789. Band III: Bismarck und das Reich. 3rd edition, W. Kohlhammer, Stuttgart 1988, p. 559/560.
  4. Treitschke, Heinrich. History of Germany in the Nineteenth Century. Jarrold & Sons, London, 1919. Vol. VII, p. 519.
  5. Beilage zum Militaer-Wochenblatt fuer das deutsche Bundesheer. No. 3, 1860.
  6. Sheehan, James J. (1989). German History: 1770–1866. New York: اوکسفرڈ یونیورسٹی پریس. pp. 324–371, 802–820. ISBN 0-19-822120-7.  Unknown parameter |url-access= ignored (help)
  7. Nipperdey, Thomas (1996). Germany from Napoleon to Bismarck: 1800–1866. Princeton: مطبع جامعہ پرنسٹن. p. 86. ISBN 0-691-02636-X. 
  8. Nipperdey, Thomas (1996). Germany from Napoleon to Bismarck: 1800–1866. Princeton: Princeton University Press. pp. 87–92, 99. ISBN 0-691-02636-X. 
  9. Clapham, J. H. (1936). The Economic Development of France and Germany: 1815–1914. Cambridge University Press. pp. 6–28. 
  10. Weber, Eugen (1971). A Modern History of Europe. New York: Norton. p. 586. ISBN 0-393-09981-4.  Unknown parameter |url-access= ignored (help)
  11. Sagarra 1977
  12. The monasteries of Bavaria, which controlled 56% of the land, were broken up by the government, and sold off around 1803. Nipperdey, Thomas (1996). Germany from Napoleon to Bismarck: 1800–1866. Princeton: Princeton University Press. p. 59. ISBN 0-691-02636-X. 
  13. Sagarra 1977
  14. Nipperdey, Germany from Napoleon to Bismarck: 1800–1866 pp 96–97
  15. W. O. Henderson, The Zollverein (1959) is the standard history in English
  16. William Manchester, The Arms of Krupp, 1587–1968 (1968)
  17. Karl Marx, Selected Works, II., "Germany: Revolution and Counter-Revolution", written mainly by Engels.
  18. James J. Sheehan, German History, 1770–1866 (1993), pp 656–710
  19. Martin Kitchen, A History of Modern Germany, 1800–2000 (2006) p. 105
  20. Otto Pflanze, Bismarck and the Development of Germany, Vol. 1: The Period of Unification, 1815–1871 (1971)
  21. Ernst Rudolf Huber: Deutsche Verfassungsgeschichte seit 1789. Vol. III: Bismarck und das Reich. 3rd edition, Kohlhammer Verlag, Stuttgart 1988, p. 571, 576.
  22. Case, Nelson (1902). European Constitutional History. Cincinnati: Jennings & Pye. p. 139. OCLC 608806061. 
  23. Case 1902
  24. Ernst Rudolf Huber: Deutsche Verfassungsgeschichte seit 1789. Vol. III: Bismarck und das Reich. 3rd edition, W. Kohlhammer, Stuttgart [u. a.] 1988, p. 747.
  25. Heinrich Sybel, The Founding of the German Empire by William I. 1890. Volume 1, page 182.
  26. Charles Eugene Little, Cyclopedia of Classified Dates: With an Exhaustive Index, 1900, page 819.
  27. Wilhelm Eichhoff, How Schleswig-Holstein has become what it is. Henry Gaskarth, 1864, page 18.

حوالے[لکھو]

ہور پڑھو[لکھو]

  • بلیک برن ، ڈیوڈ۔ دی انیہويں صدی: جرمنی د‏‏ی تریخ ، 1780–1918 (1998) دا اقتباس تے متن د‏‏ی تلاش
  • بلیک بورن ، ڈیوڈ ، تے جیف ایلی۔ جرمن تریخ د‏‏ی خصوصیات: انیہويں صدی دے جرمنی (1984) وچ آن لائن ایڈیشن ماں بورژوا سوسائٹی تے سیاست
  • بروز ، ایرک ڈورن۔ جرمن تریخ ، 1789–1871: مقدس رومی سلطنت تو‏ں لے ک‏ے بسمارکین ریخ تک۔ (1997) آن لائن ایڈیشن
  • ایونز ، رچرڈ جے ، تے ڈبلیو آر لی ، ای ڈی۔ جرمن کسان: اٹھارہويں تو‏ں ویہويں صدی تک تنازعات تے برادری (1986)
  • نیپرڈی ، تھامس۔ جرمنی نپولین تو‏ں بسمارک (1996) تک ، جرمن معاشرے ، معیشت تے حکومت دے ہر پہلو د‏‏ی بہت گہری کوریج
  • پلفنز ، اوٹو۔ بسمارک تے جرمنی د‏‏ی ترقی ، والیوم۔ 1: اتحاد د‏‏ی مدت ، 1815–1871 (1971)
  • رم ، اگاسی۔ جرمنی ، 1789–1919 (1967)
  • Sagarra, Eda (1977). A Social History of Germany: 1648–1914. New York: Holmes & Meier. pp. 37–55, 183–202. ISBN 0-8419-0332-8.  Sagarra, Eda (1977). A Social History of Germany: 1648–1914. New York: Holmes & Meier. pp. 37–55, 183–202. ISBN 0-8419-0332-8.  Sagarra, Eda (1977). A Social History of Germany: 1648–1914. New York: Holmes & Meier. pp. 37–55, 183–202. ISBN 0-8419-0332-8. 
  • ساگررا ، اڈا۔ انیہويں صدی جرمنی دا تعارف (1980)
  • شیہن ، جیمز جے جرمن تریخ ، 1770–1866 (1993) ، 969 پی پی؛ انگریزی وچ اہ‏م سروے
  • ورنر ، جارج ایس باویریا ، جرمن کنفیڈریشن وچ 1820–1848 (1977)

سانچہ:States of the German Confederation سانچہ:GermanUnification

متناسقات: 50°06′29″N 8°40′30″E / 50.108°N 8.675°E / 50.108; 8.675