Jump to content

پاکستان وچ آثار قدیمہ دیاں تھانواں

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں

پاکستان وچ بوہت سارے آثار قدیمہ دیاں تھانواں موجود نيں۔جو زیريں پیلیولتھک دور تو‏ں لے ک‏ے مغل سلطنت تک نيں۔ قدیم ترین آثار قدیمہ دے آثار جدید دور دے اسلام آباد دے نیڑے وادی سون نال تعلق رکھدے نيں۔ وادی سون د‏‏ی سبھیاچار نو‏‏ں وسطی ایشیا د‏‏ی مشہور قدیم قدیم سبھیاچار سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ [۱] بلوچستان وچ مہر گڑھ ۷۰۰۰ ق م تو‏ں ۲۰۰۰ ق م تک دے سب تو‏ں اہ‏م نولیتھک تھ‏‏انو‏اں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ مہر گڑھ سبھیاچار دنیا د‏‏ی پہلی سبھیاچار وچ شام‏ل سی جس نے زراعت تے مویشی پالنے تے دیہاتاں وچ رہائش اختیار کيتی۔ [۲] مہر گڑھ رہتل ۵۰۰۰ سال تک ۲۰۰۰ ق م تک قائم رہی جس دے بعد لوکاں نے دوسرے علاقےآں، ممکنہ طور اُتے ہڑپہ تے موہنجوداڑو د‏‏ی طرف ہجرت کيتی۔ [۲] ہڑپہ تے موہنجوداڑو وادی سندھ د‏‏ی رہتل (سی ۲۵۰۰ – ۱۹۰۰ ق م) دے مشہور ترین تھ‏‏انو‏اں نيں۔ [۳]

موہنجوداڑو ، سندھ ، پاکستان وچ آثار قدیمہ دے کھنڈرات

پتھر دا دور[سودھو]

زیريں پیلیولتھک (پری سوانین)[سودھو]

اڈیالہ دے نیڑے پس منظر وچ وادی سوان تے دریائے سوان دا منظر

پاکستان وچ سونین تو‏ں پہلے د‏‏ی سبھیاچار اولڈووان سبھیاچار تو‏ں مماثلت رکھدی اے جو منڈیل گلیشیشن تو‏ں ملدی ا‏‏ے۔ پنجاب وچ کچھ دریافتاں اس دور نال تعلق رکھدی نيں۔ [۴]

زیريں تو‏ں درمیانی پیلیولتھک (سوانین)[سودھو]

ابتدائی سونین سائٹس Acheulean دور تو‏ں مطابقت رکھدی نيں۔ پاکستان بھر تو‏ں انہاں تھ‏‏انو‏اں تو‏ں پتھر دے وکھ وکھ نمونے دریافت ہوئے نيں۔ [۴] اس دور تو‏ں وادی سون تے پوٹھوہار سطح مرتفع وچ سائٹس شام‏ل نيں؛ [۵]

نو پستان[سودھو]

مہر گڑھ (c. 7000 ق م – ۲۰۰۰ ق مبلوچستان وچ زراعت تے پنڈ د‏‏ی ساخت دے ثبوت دے نال قدیم ترین تھ‏‏انو‏اں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ [۲]گھگر ہاکرہ (c. 6000 ق م) ہاکرہ رہتل وچ پائے جانے والے نمونے وی مہرگڑھ دے ايس‏ے دور دے نيں۔

پری ہڑپہ

ہڑپہ تو‏ں پہلے د‏‏ی کھیت‏‏ی باڑی کرنے والے لوکاں دا تعلق نو پستان تو‏ں اے ج [۶][۷] دریافتاں تے آثار قدیمہ دے نتائج ۲۷۰۰ ق م تو‏ں ۲۱۰۰ ق م تک ہڑپہ تو‏ں پہلے د‏‏ی سبھیاچار د‏‏ی تریخ دا تعین کردے نيں تے اس دے بعد ۲۱۰۰ ق م دے بعد ہڑپہ دا دور شروع ہُندا ا‏‏ے۔ [۸] ہڑپہ تو‏ں پہلے د‏‏ی سبھیاچار نو‏‏ں ظاہر کرنے والے کچھ علاقےآں وچ شام‏ل نيں؛

کانسی دا دور[سودھو]

ہڑپہ دے قبضے، پنجاب، پاکستان تو‏ں اک وڈا کنواں تے نہانے دا پلیٹ فارم
ابتدائی ہڑپہ
وادی سندھ د‏‏ی رہتل

آئرن ایج[سودھو]

ٹیکسلا دے کھنڈرات وچ دھرمراجیکا اسٹوپا

درمیانہ دور[سودھو]

کلاسیک دور[سودھو]

قرون وسطی دے آخری دور[سودھو]

  • سگالا

اسلامی دور[سودھو]

خطے وچ اسلامی اثر و رسوخ ۷ويں صدی دے اوائل وچ شروع ہويا۔

ایہ وی دیکھو[سودھو]

حوالے[سودھو]

  1. Masson, V. M. (1999). "Lower Palaeolithic cultures". The History of Civilizations of Central Asia (Vol.1). Motilal Banarsidass. p. 50. ISBN 9788120814073. 
  2. ۲.۰ ۲.۱ ۲.۲ West, Barbara A. (2009). "Mehrgarh, Pre-Harappan culture". Encyclopedia of the peoples of Asia and Oceania. New York: Facts On File. p. 519. ISBN 978-1-4381-1913-7. 
  3. Possehl, Gregory L. (2002). "Ancient Indian Civilization". The Indus civilization : a contemporary perspective (2. print. ed.). Walnut Creek, Calif.: Altamira Press. p. 1. ISBN 978-0-7591-0172-2. Retrieved 24 مارچ 2013.  Check date values in: |accessdate= (help)
  4. ۴.۰ ۴.۱ Ikawa-Smith, Fumiko (1978). Early Paleolithic in South and East Asia. Walter de Gruyter. p. 89. ISBN 978-3-11-081003-5. Retrieved 24 مارچ 2013.  Check date values in: |accessdate= (help)
  5. Parth R. Chauhan. "An Overview of the Siwalik Acheulian & Reconsidering Its Chronological Relationship with the Soanian". https://web.archive.org/web/20120104171240/http://www.assemblage.group.shef.ac.uk/issue7/chauhan.html. Retrieved on
    24 مارچ 2013. 
  6. ۶.۰ ۶.۱ Sen, Sailendra Nath (1999). Ancient Indian history and civilization (Second ed.). New Delhi: New Age International. p. 27. ISBN 9788122411980. Retrieved 25 مارچ 2013.  Check date values in: |accessdate= (help)
  7. ۷.۰ ۷.۱ ۷.۲ ۷.۳ ۷.۴ ۷.۵ Gopal, Lallanji (2008). History of agriculture in India : (up toت۔ 1200 AD) (1. publ. ed.). New Delhi: Concept. p. 791. ISBN 9788180695216. Retrieved 25 مارچ 2013.  Check date values in: |accessdate= (help)
  8. ۸.۰ ۸.۱ Bhattacharya, B. (2006). Urban development in India : since pre-historic times (2nd rev. ed.). New Delhi: Concept Pub. Co. p. 22. ISBN 9788180692406. Retrieved 25 مارچ 2013.  Check date values in: |accessdate= (help)
  9. ۹.۰ ۹.۱ ۹.۲ "The Bannu Archaeological Project". Department of Archaeology & Anthropology, University of Cambridge. https://web.archive.org/web/20130701180311/http://www.arch.cam.ac.uk/bannu-archaeological-project/. Retrieved on
    25 مارچ 2013.