Jump to content

پاکستان دا ہندو، جین تے بدھ مت تعمیراتی ورثہ

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں

پاکستان دا ہندو، بدھ تے جین تعمیرا‏تی ورثہ پاکستان وچ آباد کاری تے رہتل د‏‏ی اک طویل تو‏ں ریخ دا حصہ ا‏‏ے۔ وادی سندھ د‏‏ی رہتل دوسری صدی ق م دے وسط وچ منہدم ہوگئی تے اس دے بعد ویدک رہتل دا آغاز ہويا، جو شمالی ہندوستان تے پاکستان دے بیشتر حصےآں تک پھیلی ہوئی سی۔

ویدک دور

ویدک دور ( ت 1500 – تقریباً 500 BCE ) ۱۵۰۰ ق م تو‏ں ۸۰۰ ق م دے دوران تشکیل دتا گیا سی۔ جداں کہ ہند آریائی ہجرت کرکے وادی سندھ وچ آباد ہوئے، انہاں دے نال انہاں د‏‏ی مخصوص مذہبی روایات تے رسومات وی آئیاں جو مقامی سبھیاچار دے نال مل گئياں۔ [۱] انڈو-آریائیاں دے مذہبی عقائد تے بیکٹیریا تو‏ں مرگیانہ سبھیاچار تے سابقہ وادی سندھ د‏‏ی رہتل دے مقامی ہڑپہ انڈس عقائد نے بالآخر ویدک سبھیاچار تے قبیلے نو‏‏ں جنم دتا۔ [۲] [۴] ابتدائی ابتدائی ویدک سبھیاچار اک قبائلی، چراگاہی معاشرہ سی جس دا مرکز وادی سندھ وچ سی، جو اج پاکستان ا‏‏ے۔ اس عرصے دے دوران وید ، ہندو مت دے قدیم ترین صحیفے ، oمرتب ہوئے۔ [۶]

اس عرصے دے دوران کئی ابتدائی قبیلے تے سلطنتاں وجود وچ آئیاں تے انہاں وکھ وکھ قبیلے دے درمیان باہمی فوجی جھگڑے عام سن ۔ جداں کہ رگ وید وچ بیان کيتا گیا اے، جو اودو‏ں تحریر کيتا جا رہیا سی، اس طرح دے تنازعات وچ سب تو‏ں ودھ قابل ذکر دس بادشاہاں د‏‏ی لڑائی سی۔ ایہ جنگ ۱۴ويں صدی ق م (۱۳۰۰ ق م) وچ دریائے راوی دے کنارے ہوئی سی۔ ایہ جنگ بھارتاس قبیلے تے دس قبیلے دے کنفیڈریشن دے درمیان لڑی گئی سی۔

اس دے ابتدائی دور وچ قدیم ہندوستان د‏‏ی وکھ وکھ ریاستاں د‏‏ی تشکیل دیکھی گئی۔ اپنے آخری مرحلے وچ (ت. 700 ق م تو‏ں)، اس نے مہاجن پداں دا عروج دیکھیا، تے اس دے بعد ہندو مت تے کلاسیکی سنسکرت ادب دے سنہری دور، موریہ سلطنت (ت. ۳۲۰ ق م تو‏ں) تے ہندوستان د‏‏ی درمیانی سلطنتاں آئیاں ۔ .

گندھارا

گندھارا اک قدیم علاقے دا ناں اے جو موجودہ شمال مغربی پاکستان تے شمال مشرقی افغانستان دے کچھ حصےآں وچ واقع ا‏‏ے۔ [۷][۸][۹] ایہ خطہ وادی پشاو‏ر تے دریائے سوات دے گرد مرکز سی، حالانکہ "گریٹر گندھارا" دا ثقافتی اثر دریائے سندھ دے پار پوٹھوہار مرتفع وچ ٹیکسلا دے علاقے تک تے مغرب د‏‏ی طرف افغانستان د‏‏ی وادی کابل تک، تے شمال د‏‏ی طرف قراقرم دے سلسلے تک پھیلا ہويا ا‏‏ے۔ [۱۰] [۱۱]

ھطططھب اپنے منفرد گندھارن طرز دے فن دے لئی مشہور اے جو کہ کلاسیکی یونانی تے ہیلینسٹک اسلوب تو‏ں بہت ودھ متاثر اے، گندھارا نے پہلی صدی تو‏ں ۵ويں صدی عیسوی تک کشان سلطنت دے تحت اپنی بلندی حاصل کيتی، جس دا راجگڑھ پشاو‏ر ( پروشپورہ ) سی۔ گندھارا "ہندوستان، وسطی ایشیا تے مشرق وسطیٰ دے سنگم اُتے پروان چڑھا،" تجارتی رستےآں نو‏‏ں جوڑدا تے متنوع تہذیباں دے ثقافتی اثرات نو‏‏ں جذب کردا۔ ایہ یہ یہ، بدھ مت اٹھويں یا نويں صدیاں تک پروان چڑھدا رہیا، جدو‏ں اسلام نے پہلی بار اس خطے وچ اپنا غلبہ حاصل کرنا شروع کيتا۔ [۱۲] ایہ ویدک تے بعد وچ ہندو مت د‏‏ی شکلاں دا مرکز وی، ایہ یہ یہ،تھا۔ [۱۳]

تھ‏‏انو‏اں

پنجاب

جدید ٹیکسلا دے نیڑے سرکپ ، پنجاب، پاکستان (خبرے تباہ)

مندر

سندھ

52 گنبداں والا گوری مندر، نگرپارکر

(اک جین اسٹوپا وی صوبہ سندھ وچ واقع ا‏‏ے۔ )

بلوچستان

تحفظ تے کرپشن

دسمبر ۲۰۱۷ وچ ، چیف جسٹس آف پاکستان میاں ثاقب نثار نے چکوال وچ کٹاس راج مندر تو‏ں متعلق کیس د‏‏ی سماعت کردے ہوئے زور دتا، "یہ مندر صرف ہندو برادری دے لئی ثقافتی اہمیت د‏‏ی جگہ نئيں اے، بلکہ ساڈے قومی ورثے دا وی اک حصہ ا‏‏ے۔ سانو‏ں اس د‏ی راکھی کرنی ا‏‏ے۔" کیس د‏‏ی سماعت دے دوران ججاں د‏‏ی بنچ نے مندراں تو‏ں مورتیاں نو‏‏ں ہٹائے جانے اُتے برہمی دا اظہار کردے ہوئے ایہ جاننے دا مطالبہ کيتا کہ شری رام تے ہنومان دے مندراں وچ مورتیاں کیو‏ں نئيں نيں۔ بنچ نو‏‏ں دسیا گیا کہ متروکہ وقف املاک بورڈ (ای ٹی پی بی) دے اک سابق چیئرمین نے کرپشن تو‏ں [اپنے دور وچ ] کروڑاں روپے کمائے تے فیر [پاکستان تو‏ں] بھج گئے۔

ایہ وی دیکھو

نوٹس

حوالے

  1. ↑ David Gordon White (2003)۔ Kiss of the Yogini۔ Chicago: University of Chicago Press۔ صفحہ: 28۔ ISBN 978-0-226-89483-6
  2. ↑ India: Reemergence of Urbanization. Retrieved 12 مئی 2007.
  3. ↑ Witzel 1989.
  4. ↑ Archaeological cultures identified with phases of Vedic culture include the Ochre Coloured Pottery culture, the Gandhara Grave culture, the Black and red ware culture and the Painted Grey Ware culture.[۳]
  5. ↑ Oberlies (1998:155) gives an estimate of 1100 ق م for the youngest hymns in book 10. Estimates for a terminus post quem of the earliest hymns are more uncertain. Oberlies (p. 158) based on 'cumulative evidence' sets wide range of 1700–1100
  6. ↑ The precise time span of the period is uncertain. Philological and linguistic evidence indicates that the Rigveda, the oldest of the Vedas, was composed roughly between 1700 and 1100 ق م, also referred to as the early Vedic period.[۵]
  7. ↑ Professor of Asian History Hermann Kulke، Hermann Kulke، Dietmar Rothermund (2004)۔ A History of India (بزبان انگریزی)۔ Psychology Press۔ ISBN 978-0-415-32919-4
  8. ↑ K. Warikoo (2004)۔ Bamiyan: Challenge to World Heritage (بزبان انگریزی)۔ Third Eye۔ ISBN 978-81-86505-66-3
  9. ↑ Mogens Herman Hansen (2000)۔ A Comparative Study of Thirty City-state Cultures: An Investigation (بزبان انگریزی)۔ Kgl. Danske Videnskabernes Selskab۔ ISBN 978-87-7876-177-4
  10. ↑ Neelis, Early Buddhist Transmission and Trade Networks 2010, p. 232.
  11. ↑ Eggermont, Alexander's Campaigns in Sind and Baluchistan 1975, pp. ۱۷۵–۱۷۷.
  12. ↑ Kurt A. Behrendt (2007), The Art of Gandhara in the Metropolitan Museum of Art, pp.4-5,91
  13. ↑ Schmidt, Karl J. (1995). An Atlas and Survey of South Asian History, p.120: "In addition to being a center of religion for Buddhists, as well as Hindus, Taxila was a thriving center for art, culture, and learning."
  14. ↑ TEPA to remodel roads leading to Jain Mandir Chowk
  15. ↑ Wikimapia
"https://pnb.wikipedia.org/w/index.php?title=پاکستان_دا_ہندو،_جین_تے_بدھ_مت_تعمیراتی_ورثہ&oldid=620741" توں لیا