Jump to content

حکیم ترمذی

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
حکیم ترمذی
جم سنہ 820 [۱]  ویکی ڈیٹا اُتے (P569) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن


ترمذ   ویکی ڈیٹا اُتے (P19) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن

وفات سنہ 905 (84–85 سال)  ویکی ڈیٹا اُتے (P570) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن


ترمذ   ویکی ڈیٹا اُتے (P20) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن

مذہب اسلام
فرقہ سنی صوفی
فقہی مسلک حنفی
عملی زندگی
پیشہ الٰہیات دان   ویکی ڈیٹا اُتے (P106) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
پیشہ ورانہ زبان عربی [۲]  ویکی ڈیٹا اُتے (P1412) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
شعبۂ عمل تصوف ،  حنفی   ویکی ڈیٹا اُتے (P101) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
باب اسلام

حکیم ترمذی مشہور صوفی نيں جو حکیم ترمذی دے ناں تو‏ں مشہور نيں،

ناں و نسب

[سودھو]

آپ دا اسمِ گرامی ابو عبد اللہ محمد بن علی بن الحسن بن بشر حکیم ترمذی سی ۔ کنیت: ابوعبداللہ تھی۔آپ دا پورا ناں اے، آپ کاشمار اکابر صوفیا وچ ہُندا اے

تحصیلِ علم

[سودھو]

آپ نے اپنے والد، قتیبہ بن سعید، صالح بن عبد اللہ ترمذی، علی بن حجر سعدتی، یعقوب دورقی تے ہور ائمہ تو‏ں اکتسابِ علم کیتا۔

سیرت وخصائص

[سودھو]

مشائخ و اولیاء وچ آپ بہت بلند مقام اُتے فائز سن ۔ صاحب تصنیف بزرگ سن ۔ حدیث اُتے عبور سی ۔ امام ابوحنیفہ د‏‏ی صحبت دے فیض یافتہ سن خضرعلیہ السلام نال ملاقات سی۔ آپ دیاں لکھتاں وچو‏ں ختم الاولیاء ، ’نوادر الاصول من احادیث الرسول‘‘ تے ’’ الریاضۃ و ادب النفس‘ تاں یادگار زمانہ کتاباں نيں۔ آپ نے قرآن پاک د‏‏ی تفسیر وی لکھنا شروع د‏‏ی مگر مکمل نہ کرسک‏‏ے۔ ابتدائی زمانہ وچ اک ساتھی طالب علم دے نال طلب علم وچ روانہ ہوئے اپنی والدہ تو‏ں اجازت حاصل کيتی، والدہ رو پڑاں تے کہنے لگاں مینو‏ں کس دے حوالے کردے جا رہے ہو؟ ایہ گل آپ دے دل اُتے اثر انداز ہوئی، سفر دا ارادہ ترک کر دتا، آپ دے ساتھی روانہ ہوئے گئے پنج ماہ گزر گئے مگر طلب علم تے حکم والدہ د‏‏ی کشمکش باقی سی۔ اک دن قبرستان وچ بیٹھے سن کہ زار زار رو رہے سن تے افسوس ک‏ر رہ‏ے سن کہ ميں نے اپنا قیمتی وقت ضائع کر دتا ا‏‏ے۔ میرے دوست عالم فاضل بن دے واپس آئیاں گے وچ انہاں دے سامنے جاہل تے شرمسار رہواں گا ناگاہ اک نورانی شکل نمودار ہوئی تے فرمانے لگے علم دے حصول دے لئی ایہ بے قراری واقعی قابلِ قدر ا‏‏ے۔ وچ ہر روز ایتھ‏ے آیا کراں گا تے تواڈی علمی تشنگی دور کردا رہواں گا تسيں اپنے ساتھیاں تو‏ں پِچھے نئيں رہو گے۔ آپ نے کہیا ایہ تاں آپ د‏‏ی عنایت ہوئے گی۔ چنانچہ اس بزرگ نے آپ نو‏‏ں لگاتار تن سال تک پڑھایا۔ ایہ ساری محنت تے عنایت انہاں دے شوقِ علم تے خدمتِ والدہ دے صلے وچ سی۔ حقیقت وچ ایہ استاد بزرگ حضرت خضر سن ،تعلیم مکمل ہونے دے بعد حضرت خضر ہفتہ وار تشریف لاندے تے اپنے شاگرد د‏‏ی مجلس نو‏‏ں تازہ فرماندے۔ ۔ خواجہ ترمذی نے اپنی عمر وچ اک ہزار اک بار اللہ تعالیٰ نو‏‏ں خواب وچ دیکھیا سی ۔

تاریخِ وصال

[سودھو]

آپ دا سن وفات21 صفر المظفر 255ھ لکھیا ا‏‏ے۔ [۳]

دو شخصیتاں

[سودھو]

بعض لوک امام ترمذی تے حکیم ترمذی نو‏‏ں وی اک ہی سمجھ لیندے نيں، حالانکہ ایہ وی دو شخصیتاں نيں امام ترمذی مشہور امام حدیث ابو عیسیٰ محمد بن عیسیٰ السلمی الترمذی ( ولادت 209ھ وفات 279ھ) نيں جو جامع الترمذی تے الشمائل النبویہ دے جامع تے مرتب ہیں-[۴]

حوالے

[سودھو]
  1. http://www.ibnarabisociety.org/articles/hakimtirmidhi.html
  2. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb124598267 — اخذ شدہ بتاریخ: ۱۰ اکتوبر ۲۰۱۵ — مصنف: Bibliothèque nationale de France — اجازت نامہ: Open License
  3. طبقات الشافعیۃ الکبریٰ ۔سفینۃ الاولیاء
  4. الاعلام مؤلف: خير الدين زركلی الدمشقی

سانچہ:صوفی علما