ہاکڑا دریا

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search

گھگر ہکرا ندی (دریا) اک برساتی ندی ہے جو صرف برساتی موسم (monsoon) وچّ ہی وگدی ہے۔ ایہہ ندی بھارت دے ہریانہ اتے راجستھان راجاں وچوں ہوکے پاکستان تکّ وگدی ہے۔ اس دا پنانا ناں سرسوتی دریا منیا جاندا ہے۔ اسنوں ہریانہ دے اوٹو ویئر (بنھ) توں پہلاں گھگر دریا دے نام نال اتے اسدے اگے ہکرا ندی دے نام نال جانیا جاندا ہے۔[1] کجھ ودواناں دے حساب نال ایہہ پران ویلے وچّ وگن والی مہان سرسوتی ندی ہی دا بچیا ہویا روپ ہے حالانکہ اس بارے متبھید ہے اتے ہور ودواناں دے مطابق رگوید وچّ کجھ ستھاناں اتے جس سرسوتی ندی دا ذکر ہے اوہ ایہہ ندی نہیں سی۔[2][3][4]

رستہ[لکھو]

گھگر مانسون دے مینہاں دے دوران ہماچل پردیش دے شوالک دیاں پہاڑیاں توں اتردی ہے اتے پھر پنجاب اتے ہریانہ راہیں گزردی ہے۔ اتھوں ایہہ راجستھان وچّ داخل ہندی ہے جتھے اک درونی وچّ ایہہ اپنے وہاء وچّ موسم وچّ تلوارا جھیل بناؤندی ہے۔ اس ندی وچوں راجستھان وچّ دو سنچائی دیاں نہراں وی کڈھیاں گئیاں ہن۔ گھگر - ہکرا ندی دیاں کجھ اپندیاں وی ہن۔ ہریانے دے امبالے ضلعے دے نیم پہاڑی علاقے ولوں سرسوتی ندی آؤندی ہے ( جسدا نام سرسوتی دا وگڑیا ہویا روپ ہے) اتے پنجاب وچّ شترانا دے کول گھگر وچّ مل جاندی ہے۔ سردولگڑ دے کول ستلج دریا دی اک چھوٹی - جہی دھار گھگر وچّ ملیا کردی سی لیکن ہن سکّ چکی ہے۔ اسے طرحاں چوتنگ نالہ (جسدا پرانا ویدک نام شاید درشدوتی ندی سی) سورتگڑ دے کول گھگر دریا نوں ملدی ہے۔

گھگر دریا دے فرش دی چوڑائی ویکھکے لگدا ہے کہ ایہہ ندی کدے اج نالوں بہت زیادہ وڈی رہی ہوویگی۔ اندازہ ہے کہ ایہہ لگبھگ 10،000 سال پہلاں پچھلے ہمیگّ دے ختم ہون اتے ہمالہ دیاں کجھ مہان ہمانیاں (گلیشئر) کھرن نال ہویا ہووے۔ سنبھوَ ہے کہ اوہناں دناں وچّ ایہہ اگے تکّ جاکے کچھّ دے رن وچّ خالی ہندی ہووے۔ کجھ ودوان مندے ہن کہ سمیں دے نال اس ندی وچّ پانی دین والی اپندیاں سندھ دریا اتے جمنا ندی دے منڈل وچّ پانی دین لگیاں جس ولوں گھگر - ہکرا سکن لگی ۔

ہور ویکھو[لکھو]

حوالے[لکھو]

  1. Students' Britannica India, Volumes 1-5, Britannica, Dale Hoiberg, Indu Ramchandani, Popular Prakashan, 2000, ISBN 978-0-85229-760-5, ... The Ghaggar River rises in the Shiwalik Range, northwestern Himachal Pradesh State, and flows about 320 km southwest through Haryana State, where it receives the Saraswati River. Beyond the Otu Barrage, the Ghaggar River is known as the Hakra River which loses itself in the Thar Desert. Just southwest of Sirsa it feeds two irrigation canals that extend into Rajasthan. ...
  2. Indische Alterthumskunde
  3. http://books.google.com/books?id=evOZEWralVMC&pg=PA158&dq=saraswati+river+dried+up&lr=&as_brr=3&cd=13#v=onepage&q=&f=false The ancient Indus Valley:new perspectives By Jane McIntosh
  4. Oldham 1893 pp.51–52