وینکٹا رامن

وکیپیڈیا توں
جاؤ: پاندھ, کھوج
وینکٹا رامن
Sir CV Raman.JPG
جمیا: 7 نومبر 1888 تامل ناڈو ہندستان
مرن دن : 21 نومبر 1970 ہندستان
کم : فزکس
انعام: 1930 اچ فزکس دا نوبل انعام

وینکٹا رامن ( 7 نومبر 1888- 21 نومبر 1970) اک ھندستانی فزکس گرو سی جنے ہندستان وچ سینس چ وادا کرن دی کوشش کیتی۔ اوہنے دسیا کہ کنج چانن ڈیفلیکٹ ہوندا اے تے رامن ایفیکٹ بندا اے۔ اوہنوں 1930 اچ فزکس دا نوبل انعام دتا گیا۔ چندرشیکھر وینکٹ رمن (سی.وی رمن ) اک بھارتی بھوتک وگیانی سی جسدا کم بھارت وچّ وگیان دے وکاس لئی بڑا پربھاوشالی رہا۔ ‘وگیان’ دے کھیتر دا ہیرا چندر شیکھروینکٹ رمن سبھ توں پہلاں چمکدا دکھائی دندا ہے۔

مڈھلا جیون[لکھو]

اس مہان تے امر ہیرے دا جنم 7 نومبر، 1888 نوں تاملناڈو وچ تروچراپلی دے نیڑے تروویما کول پنڈ وچ ہویا۔ آپ دے پتا دا ناں آر. چندرشیکھر ائیئر تے ماتا پاروتی سی۔ آپ دے پتا پہلاں اک سکول وچ پڑہاؤندے سن تے بعد وچ وشاکھاپٹنم دے اک کالج وچ حساب تے بھوتک وگیان پڑھاؤن لگے۔ اوہ کتاباں دے کافی شقین سن تاں ہی اوہناں نے اپنے گھر وچ وگیان نال سبندھت کتاباں دی اک وڈی لائبریری بنا رکھی سی۔ چھوٹا رمن وی اپنے پتا دے دسے مارگ اپر بڑی تیزی نال چلن لگّ پیا۔

پڑھائی اتے کھوج پتر[لکھو]

رمن کّ ہونہار بچہ سی۔ گھر دا واتاورن وگیان والا سی۔ اس دی قدرتی سوجھ دا جھکا وی سے پاسے ہی سی۔ چھوٹی عمر وچّ ہی اوہ دھارمک پستکاں- رمان اتے مہامبھارت دا ادھٔین کرن لگا۔ اس نے نھا دھارمک پستکاں دی گھوکھ نی گمبھیرتا نال کیتی کہ بی.ے. وچّ جد کّ لیکھ 'مہانکاوِ' دے وشے تے لکھن لی دتا گیا، تاں اس نے 'بھارتی مہانکاوِ' نوں چن کے سبھ توں چنگا لیکھ لکھیا تے نام پراپت کیتا۔ چھوٹی عمرے ہی رمن نے میٹرک پاس کیتا تے والٹیئر کالج وچّ داخل ہو گیا۔ اوہ اجے تیرھاں ورھیاں دا سی، جد نٹر پاس کر کے مدراس دے پریزیڈینسی کالج وچّ بی.ے. پاس کرن لی داخل ہویا۔ رمن دا انگریزی دے پروفیسر ایلیئٹ تے ڈونگھا پربھاو پیا اتے اوہ پروفیسر دا لاڈلا ودیارتھی بن گیا۔ رمن پڈھای وچّ بہت دلچسپی لیندا سی۔ اسنے بی.ے. دی پریکھیا پہلے درجے وچّ پاس کیتی تے سونے دا تمغہ جتیا۔ س پریکھیا لی بھوتک وگیان کّ وشا سی۔ ہن اسنے ایمّ.ے. لی تیار ہونا سی۔ س توں کجھ سماں مگروں اس دا کّ ہور لیکھ، جو 'پرکاش' دے وشے 'تے سی، لنڈن توں پرکاشت ہون والے کّ ہور پرسدھ رسالے 'نیچر' (قدرت) نے چھاپیا۔ س دا سرلیکھ سی، 'چورس چھدر دے کارن بیڈول وورتن بینڈ'، ہ دو لیکھ اس لمی کھوج دا مڈھ سی، جو رمن نے 'دھنی' اتے 'پرکاش' دے وشیاں وچّ مگروں کیتی۔ جویں ہی رمن نے ایمّ.ے. دی پریکھیا پاس کیتی، پروفیسر جونز اتے ودیا وبھاگ ولوں کوششاں شروع ہو گیاں کہ رمن نوں ہور سکھلای لین لی یورپ بھیجیا جاے۔ س کم دی تیاری وی ہو گی۔ ہن یورپ جہاز چڈھن توں پہلاں ہ ضروری سی کہ رمن کّ ڈاکٹری سرٹیفکیٹ پراپت کرے کہ اوہ سمندری یاترا دیاں کٹھنایاں سہارن دے یوگ ہے۔ رمن دا دماغ جنا تیز سی، اونھا ہی سوستھ کمزور سی۔ ڈاکٹراں نے ہ سرٹیفکیٹ دین توں نانہہ کر دتی، تے رمن دی تیاری وچے رہِ گی۔
رمن نے بھارت وچّ ہی وتّ وبھاگ دی اچی نوکری لئی مقابلے وچّ بیٹھن دا من بنا لیا۔ سماں گھٹّ سی۔ پریکھیا وچّ بیٹھن لئی کلکتے پجے، تاں تار آ گی کہ اوہ ایمّ.ے. وچّ پہلے درجے وچّ سفل ہو گے ہن اتے نال ہی اوہ پہلے ودیارتھی ہن، جنھا نے مدراس یونیورسٹی دے تہاس وچّ ہ پریکھیا پہلے درجے وچّ پاس کیتی ہے۔ س سفلتا نے اوہناں دا اتشاہ بہت ودھا دتا۔ اوہناں نے وتّ وبھاگ دے مقابلے دی پریکھیا وی بھارت وچّ پہلا ستھان پراپت کر کے پاس کیتی تے ڈپٹی اکاؤنٹینٹ جنرل دی پدوی 'تے ستھاپت کر دتے گے۔ س پرکار ہ اٹھاراں ورھیاں دا نوجوان نی وڈی پدوی تے جا پجا۔ نھا دی پہلی نیوکتی کلکتہ دی ہی ہو گی۔ سی.وی. رمن نے ہولی-ہولی ‘وگیان’ وشے ’تے انی زیادہ مہارت حاصل کر لئی کہ اس ولوں لکھے کھوج پتراں دی پرشنسا انگلینڈ تے امریکہ ورگے دیشاں وچ وی ہون لگّ پئی سی۔ اپنے جیون کال دوران پونے پنج سو توں ودھ کھوج پتر بھوتک وگیان دے وکھ-وکھ وشیاں اتے لکھن والا سی.وی رمن پورے سنسار وچ اپنی پچھان بناؤن وچ کسے وی گلوں گھٹّ نہیں سی۔

ویاہ[لکھو]

سری کرشنا سامی آر مدراس وچّ سمندری چنگی دے محکمے وچّ افسر سن۔ ہ پریوار کافی دھناڈھ سی۔ نھا دی سپتنی سری متی رکمنی امیل نے رمن نوں دیکھیا، تاں نسچا کر لیا کہ اوہ اپنی سپتری تریلوکا دا ویاہ اسدے نال کرنگے۔ پر دوہاں پریواراں دی جات کّ نہیں سی۔ دوجے رمن دھنی وی نہیں سن۔ پر سبھ توں وڈی اؤنکڈ جات والی سی۔ سری آر وی بہتے س دے حق وچّ نہیں سن۔ پر اوہناں دی سپتنی دا نشچا اٹلّ سی تے اوہ ورودھتا ہندیاں ہویاں وی انت ہ ویاہ ہو گیا۔ س پرکار کماری تریلوکا سندری، رمن دی سپتنی بن گی۔

ایسوشییشن وچّ شامل ہونا[لکھو]

کّ دن اوہ اپنے دفتر ولّ جا رہے سن کہ اوہناں دی نظر کّ مکان اتے لگے بورڈ 'تے پی، جس 'تے لکھیا سی، "وگیان دے پرچار لی بھارتی سنستھا"، اوہ جھٹ ٹریم توں اترے تے س مکان وچّ جا پجے۔ اتھے س سنستھا دے میمبر کّ کترتا وچّ حصہ لین لئی کٹھے ہو رہے سن۔ اوہ سنمانت سکتر ڈاکٹر امرت لال سرکار نوں ملے۔ ہ سجن س ایسوشییشن دے بانی ڈاکٹر مہیندر لال سرکار دے سپتر سن۔ اوہناں توں سماں لے کے رمن نے وگیان وچّ کیتے کم دی اوہناں نوں ویاکھیا کیتی۔ ڈاکٹر سرکار اوہناں دے کم توں نے پربھاوت ہوے کہ اوہناں نوں کھوج دے کم وچّ ہر قسم دی سہاتا دین دا وشواش دوایا۔ نال ہی اوہناں نوں س سنستھا دا میمبر وی بنا لیا۔ اوہناں نوں وشیش سہولتاں دتیاں گیاں۔ س پرکار رمن وگیانک کھوج وچّ جٹّ پے۔ رمن نوں کّ پریوگشالا دی لوڈ سی تے ایسوشییشن نوں کّ مہان وگیانی دی۔ سو س میل نے دوہاں دی لوڈ نوں پورا کر دتا۔ رمن نے اپنا سارا وہلا سماں ایسوشییشن دی پریوگشالا وچّ گزارنا شروع کیتا۔ انھا دی کھوج دے سٹے س سنستھا ولوں ٹریکٹاں دے روپ وچّ پرکاشت ہون لگے۔ پر رمن نے تھے کیول تنّ ورھے ہی گزارے سن کہ اوہناں نوں رنگون بدل دتا گیا۔ س پرکار کجھ سمیں لی اوہناں نوں ایسوشییشن توں وچھڈنا پیا۔ کجھ سماں رنگون وچّ بیتیا سی کہ رمن دے پتا اکال چلانا کر گے۔ سری رمن چھ مہینیاں دی چھٹی لے کے مدراس آ گے۔ تھے وی اوہناں نے بہتا سماں پریزیڈینسی کالج دی پریوگشالا وچّ ہی گزاریا۔ مدراس توں مڈن تے سری رمن نوں ناگپور تبدیل کر دتا گیا۔ نھی دنیں ناگپور وچّ پلیگ فٹّ پی۔ سو اوہناں نے اپنے دفتر دے سارے کرمچاریاں لئی دفتر دے ہاتے وچّ ہی تنبو گڈوا دتے اتے آپ وی اتھے ہی رہن لگے۔

افسر اتے وگیانی[لکھو]

سنّ 1907 وچ سی.وی رمن نے سول سروس دی پریکھیا دتی اتے پہلے نمبر ’تے رہا۔ اپنے جیون دے سفر نوں اگے توردآں اس نے کلکتے وچ بھارت دے وتّ وبھاگ دے ادھین اسسٹینٹ اکاؤنٹینٹ جنرل وجوں نوکری شروع کیتی۔ اپنے دفتر دے سمیں توں بعد اوہ سمرپت وگیانی انڈین ایسوسی ایشن فار کلٹیویشن آف سائنس کلکتہ وکھے اپنی کھوج کردا رہندا۔ سی.وی. رمن سویرے دس توں پنج وجے تک سرکاری نوکری کردا اتے شام نوں پھر ساڈھے پنج توں رات دس وجے تک اسے سنستھا وچ کھوج کردا۔ اس وگیانی نے پورے دس سال اپنا ایہو نت نیم رکھیا۔ اس دی اس محنت نوں ویکھدیاں کلکتہ یونیورسٹی دے وائس چانسلر نے اس نوں یونیورسٹی وچ بھوتک وگیان دی وشیش چیئر ’تے پروفیسر نیوکت کر دتا۔ سنّ 1917 توں 1933 تک کلکتہ رہن اپرنت اس وگیانی نے انڈین انسٹیچیوٹ آف سائنس، بنگلور وکھے ڈائریکٹر وجوں سیوا سنبھال لئی۔

رمن پربھاو[لکھو]

1rightarrow.png مکھ لیکھ لئی ویکھو: رمن پربھاو

سی.وی رمن اک اجیہا مہان ویکتی سی جس نے اپنی ساری پڑھائی غلام بھارت وچ رہِ کے پوری کیتی اتے غلام بھارت لئی ‘وگیان’ دے کھیتر وچ دنیاں دا سبھ توں وڈا پرسکار نوبل پرسکار پراپت کیتا۔ 28 فروری دا دن پورے بھارت وچ ‘راشٹری وگیان دوس’ وجوں منایا جاندا ہے۔ اسے دن سنّ 1928 ’چ بھارت دے اس مہان وگیانی نے اپنی مہان کھوج ‘رمن پربھاو’ دا اعلان کیتا سی جس دے بدلے، سر ’تے چھوٹی جہی پگڑی بنھن والے تے نکے جہے قد والے وگیانی نوں 1930 ’چ نوبل انعام ملیا۔[1]

انعام[لکھو]

٭1924 وچّ اوہناں نوں رائل سوسائٹی دی پھیلوشپ 'چ چنیا گیا اتے نائیٹ بیچلر دی اپادھی سنّ 1929 وچّ ملی۔ ٭ 1930 وچّ اوہناں نوں نوبل سنمان بھوتک وگیان دے کھیتر وچّ دتا گیا۔ ٭ 1941 اوہناں نوں پھریکلن میڈل نال سنمانت کیتا گیا۔ ٭1954 وچّ اوہناں نوں بھارت دا سروؤچّ سنمان بھارت رتن دتا گیا۔[2] ٭ 1957 وچّ لینن شانتی پرسکار دتا گیا۔ ٭ 1998 وچّ امریکہ کیمیکل سوسائٹی اتے بھارتی کیمیکل سوسائٹی نے رمن دی کھوج نوم انترراشٹری کیمیکل لینڈمارک منیا۔[3] ٭ بھارت ہر سال اوہناں دے رمن پربھاو دی کھوجن دی متی نوں قومی سائنس دوس مناؤندا ہے۔[4] ؛؛ 21 نومبر 1970 نوں مہان وگیانی دی دل دا دورہ پین نال موت ہو گئی

موت توں بعد سنمان[لکھو]

٭ 7 نومبر 2013، Google doodle نے اوہناں دی 125ویں جنم دن تے یاد کیتا[5][6][7] ٭ نوی دلی دی سڑک دا نام اوہناں دے نام سی وی رمن مارگ رکھیا گیا۔[8] ٭ بنگلور دا اک خاص ستھان نوں سی وی رمن نگر کیہا جاندا ہے۔[9] ٭ بنگلور دے جو سڑک قومی سیمینر کمپلیکس نوں جاندی ہے اس دا نام وی مہان بھوتک وگیانی دے نام تے ہے۔"C.V.Raman road- Bangalore". Google maps. https://maps.google.co.in/maps؟f=q&source=s_q&hl=en&authuser=0&q=CV+Raman+Rd&aq=&vps=1&jsv=468d&sll=12.987856،77.67025&sspn=0.004129،0.006899&vpsrc=0&gl=in&ie=UTF8&ct=clnk&cd=1&geocode=FRiWxgAdZqOfBA&split=0. Retrieved on 6 November 2013. </ref> ٭ انڈین انسیچیوٹ آف سائنس بنگلور دی اک عمارت دا نام مہان وگیانی دا نام تے ہے۔"Center of Nano science and engineering". Indian Institute of Sciences. http://www.cense.iisc.ernet.in/people/faculty/ambarish_students.htm. Retrieved on 6 November 2013. </ref>

حوالے[لکھو]

  1. "Sri Venkata Raman - Biographical". Nobel Peace Prize - Offical website. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/physics/laureates/1930/raman-bio.html. Retrieved on 6 November 2013. 
  2. "Padma Awards Directory (1954–2007)" (pdf). Ministry of Home Affairs. http://www.mha.nic.in/pdfs/PadmaAwards1954-2007.pdf. Retrieved on 26 November 2010. 
  3. "C. V. Raman: The Raman Effect". American Chemical Society. http://portal.acs.org/portal/PublicWebSite/education/whatischemistry/landmarks/ramaneffect/index.htm. Retrieved on 6 June 2012. 
  4. "Science Day: Remembering Raman". Zee News (India). 27 February 2009. http://zeenews.india.com/sci-tech/miscellaneous/2009-02-27/511267news.html. 
  5. "Google doodle to honour Dr. C.V.Raman". Uncle Penkle website. http://unclepenkle.com/2013/11/google-doodel-honourable-dr-c-v-raman-greatest-scientists-of-india-nov-7th/. Retrieved on 6 November 2013. 
  6. "Google doodles of 2013". Official website - Google Doodles. http://www.google.com/doodles/finder/2013/All٪20doodles. Retrieved on 6 November 2013. 
  7. "Gogle doodle honours Indian physist Dr. C. V. Raman". Times Feed. 6 November 2013. http://timesfeed.com/internet/google-doodle-honours-indian-physicist-c-v-raman/. Retrieved on 6 نومبر 2013. 
  8. "C.V.Raman Marg". New Delhi. Wikimapia. http://wikimapia.org/street/875502/CV-Raman-Marg. Retrieved on 6 November 2013. 
  9. "C.V.Raman nagar". Google maps. https://maps.google.co.in/maps/ms؟gl=in&ie=UTF8&oe=UTF8&msa=0&msid=111635580913567329015.00047fb1cd5ad7ba033c8. Retrieved on 6 November 2013. 

بارلے جوڑ[لکھو]

ہور ویکھو[لکھو]

سانچہ:شہری انعام