پریسٹینا

وکیپیڈیا توں
(لیایا گیا پریسٹینہ)
جاؤ: پاندھ, کھوج



راجگڑھ شہر
پریسٹینا
Pristina
Prishtina Collage.jpg
نشان
Prishtina-Stema.PNG
دیس
ضلع
نکی ونڈ
سربراہ =شپیند احمتی
رقبہ
سمندر پدھر توں اچائی
لوک گنتی
2,08,230 لوک (2013)
سنگھنائی
360 لوک/ک م۲
نسلی ٹولیاں
البانوی
سرب
مذہبی ونڈ
مسلمان, سعائی تے ہور ۔
ویلہ
ٹیلی فون کوڈ
38 381+
ڈاک انڈیکس
10000
سرکاری ویب سائیٹ
Municipality of Pristina  (البانوی)
پریسٹینا is located in Kosovo
پریسٹینا
پریسٹینا


Overview of the Pristina center from the hill.png

پریسٹینا دکھنی یورپ دے اک دیس کوسوو دا راجگڑھ تے سب توں وڈا شہر اے نال ای نال ایہ اس ناں دی میونسپلٹی تے ضلعے دا وی راجگڑھ اے ۔ 2011 دی گنتی باجون اکتھے 2،00،000 لوک وسدے نیں۔

13ویں صدی وچ پریسٹینہ اک راجگڑھ سی۔ 1389 وچ کوسوو دی لڑائی مگروں ایہ تھاں تے کوسوو ترکاں ہتھ لگے تے ویلے نال ایتھے دے لوک مسلمان ہوندے گۓ۔ 1918 وچ ایہ یوگوسلاویہ دی بادشاہت دا اک انگ سی۔بعد چ ایہ شہر یوگوسلاویہ اشتراکی لوکراج چ شامل رہیا تے یوگوسلاویہ دے ٹٹن مگروں کوسوو نے اپنی آزادی دا اعلان کیتا پر سربیا نے ملوزوری اس علاقے اتے مل ماری رکھیا ۔ 17 فروری 2008 نوں کوسوو دی ازادی نال پریسٹینا ایدا راجگڑھ بن گیا۔


2011ء دی جنگننا (مردم شماری) چ پریسٹینا دی لوک گنتی 1،98،000 (~2،00،000) سی ۔[1] شہر دی آبادی چ وڈی گنتی البانوی لوک نیں ، تے گھٹ گنتیاں چ بوسنیاک ، روما تے دوجے نیں ۔ ایہ کوسوو دا انتطامی ، رہتلی تے تعلیمی مرکز اے ۔ شہر دا وڈا تعلیمی مرکز پریسٹینا یونیورسٹی اے تے آواجائی لئی شہر چ پریسٹینا انٹرنیشل ایئرپورٹ اے ۔

ناں[لکھو]

شہر دا ناں سلاوی بولی دے لفظ *Prišьčь توں نکلیا اے ، جہڑا کہ ذاتی ناں *Prišьkъ دی پوزیسسو ایڈحیکٹیو شکل اے ،پرانی پول بولی دا ذاتی ناں Parzyszek اسدی ادھارن اے ۔ شہر دے واسی اپنے آپ نوں گھیگ البانوی چ Prishtinali یاں سربی بولی چ Prištevci (Приштевци) اکھواندے نیں ۔

تریخ[لکھو]

تریخی طور اتے پریسٹینا اتے مل

داردانی ویلہ چوتھی توں دوجی صدی ق م
رومی لوکراج/ رومی سلطنت 168 ق م—330ء
بازنطینی سلطنت 330ء—850ء
پہلی بلغاری سلطنت 850—1018
بازنطینی سلطنت c.1018—1040
پیٹر دیلیان (بلغاریہ) 1040—1041
بازنطینی سلطنت 1041—1072
قسطنطین بودن (بلغاریہ) 1072
بازنطینی سلطنت 1072—1180
وڈا سرب راجواڑا 1180–1217
دوجی بلغاری سلطنت 1218-1241
سربیا 1241–1389
Flag of the Ottoman Empire.svg سلطنت عثمانیہ 1389-1689
مقدس رومی سلطنت 1689-1690
Flag of the Ottoman Empire.svg سلطنت عثمانیہ 1690-1912
سربیا بادشاہت 1912-1915
Flag of بلغاریہ بلغاریہ بادشاہت 1915-1918
سربیا بادشاہت 1918
Flag of the Kingdom of Yugoslavia.svg یوگوسلاویہ بادشاہت 1918-1941
البانیا بادشاہت (اٹلی بادشاہت) 1941–43
البانیا بادشاہت (نازی جرمنی) 1943–44
یوگوسلاویہ دی آزادی دی قومی کمیٹی 1944-1945
Flag of Socialist Federal Republic of Yugoslavia وفاقی اشتراکی لوکراج یوگوسلاویہ 1945-1992
Flag of سربیا و مونٹینیگرو سربیا تے مونٹینیگرو 1992-1999
Flag of اقوام متحدہ اقوام متحدہ 1999–2008
Flag of کوسووہ کوسوو 2008–ہن تک

مڈھلی تریخ[لکھو]

پرانی تریخ[لکھو]

شروعاتی عثمانی ویلہ[لکھو]

شروع دے عثمانی ویلے چ اسلام اک شہری معاملہ سی تے ایہ ہولی ہولی شہراں چ وسوں باہجھوں پھیلیا ۔ پاندھی لکھاری اولیاء چلبی نے 1660ء دے دہاکے چ شہر ویکھیا تے اوہ پریسٹینا دے باغ تے تاکستان ویکھ کے بوہت متاثر ہویا ۔ اوس ویلے پریسٹینا ویچیتیرین سنجاک دا حصہ سی تے اس چ وسن آلے 2،000 ٹبر سلطنت عثمانیہ دے امن تے استحکام دے مزے لے رہے سن ۔ معاشی جیون گیلڈ سسٹم (esnafs) راہیں کنٹرول کیتا گیا سی ۔ مذہبی جیون اتے مذہبی تنظیماں دا اثر سی جہڑیاں اکثر مسیتاں یاں فوارے اسار دیاں سن یاں فیر غریباں دی مدد کر دیاں سن۔


آسٹری ترک لڑائی[لکھو]

عثمانیاں دا زوال تے بلقان لرائی[لکھو]

پہلی وڈی لڑائی[لکھو]

پریسٹینا دوجی وڈی لڑائی مگروں[لکھو]

پریسٹینا کوسوو دی لڑائی چ تے مگروں[لکھو]

جغرافیہ[لکھو]

پریسٹینا 42° 40' 0" شمال تے 21° 10' 0" مشرق جیوگرافیکل کوارڈینیٹس اتے واقع اے تے 572 مربع کلومیٹر تھاں گھیرے ہوئےاے۔ ایہ کوسوو دے اتلے چڑھدے حصے چ گولیاک پہاڑاں نیڑے وس ریا اے ۔ پریسٹینا توں کئی کلومیٹر دور کوسوو دے دکھن چ واقع شار پہاڑاں دا وی ودھیا نظارا کیتا جا سکدا اے ۔ پریسٹینا دو وڈے شہراں اوبیلیج تے کوسوو پولے لاگے واقع اے ۔ اصل چ پریسٹینا پچھلے کجھ ورہیاں توں کافی ودھیا تے ایہ کوسوو پولے نال مل گیا ۔جھیل بادوواج شہر دے دکھن چ کجھ کلومیٹر دی دوری اتے واقع اے ۔ ہن شہر دے وشکاروں کوئی دریا نئیں لنگھدا پر پہلے اک دریا سی ۔ ہن ایہ دریا انڈرگراؤنڈ سرنگاں راہیں شہر توں لنگھدا اے ۔اس دی وجہ اے وے کہ ایہ دریا اک مقامی منڈی کولوں لنکھدا سی تے ہو کوئی اپنا کورا اس چ سٹدا دا سی ، اس نال اک بھیڑی بو پیدا ہندی سی اس لئی دریا نوں ڈھکن دی لوڑ پئی ۔ ہن ایہ دریا پریسٹینا دے اتلے تے دکھنی مضافات توں لنگھدا اے ۔

موسم[لکھو]

پریسٹینا دا موسم براعظمی اثر آلا سمندری موسم اے ۔ شہر چ گرمیاں گرم تے سردیاں ٹھنڈیاں تے اکثر برفباری ہندی اے ۔

پریسٹینا دا موسم
مہینا جنوری فروری مارچ اپریل مئی جون جولائی اگست ستمبر اکتوبر نومبر دسمبر سال
ودھ توں ودھ سینٹی گریڈ (فارنہائیٹ) 15.8
(60.4)
20.2
(68.4)
26.0
(78.8)
29.0
(84.2)
32.3
(90.1)
36.3
(97.3)
39.2
(102.6)
36.8
(98.2)
34.4
(93.9)
29.3
(84.7)
22.0
(71.6)
15.6
(60.1)
39.2
(102.6)
اوسطاً ودھ سینٹی گریڈ (فارنہائیٹ) 2.4
(36.3)
5.5
(41.9)
10.5
(50.9)
15.7
(60.3)
20.7
(69.3)
23.9
(75)
26.4
(79.5)
26.7
(80.1)
23.1
(73.6)
17.1
(62.8)
10.1
(50.2)
4.1
(39.4)
15.5
(59.9)
روزانہ اوسط سینٹی گریڈ (فارنہائیٹ) -1.3
(29.7)
1.1
(34)
5.0
(41)
9.9
(49.8)
14.7
(58.5)
17.8
(64)
19.7
(67.5)
19.5
(67.1)
15.9
(60.6)
10.6
(51.1)
5.1
(41.2)
0.4
(32.7)
9.8
(49.6)
اوسطاً گھٹ سینٹی گریڈ (فارنہائیٹ) -4.9
(23.2)
-2.8
(27)
0.2
(32.4)
4.2
(39.6)
8.5
(47.3)
11.4
(52.5)
12.5
(54.5)
12.3
(54.1)
9.4
(48.9)
5.0
(41)
0.9
(33.6)
-3.1
(26.4)
4.4
(39.9)
گھٹ توں گھٹ سینٹی گریڈ (فارنہائیٹ) -27.2
(-17)
-24.5
(-12.1)
-14.2
(6.4)
-5.3
(22.5)
-1.8
(28.8)
0.5
(32.9)
3.9
(39)
4.4
(39.9)
-4.0
(24.8)
-8.0
(17.6)
-17.6
(0.3)
-20.6
(-5.1)
-27.2
(-17)
مینہہ م م (انچ) 38.9
(1.531)
36.1
(1.421)
38.8
(1.528)
48.8
(1.921)
68.2
(2.685)
60.3
(2.374)
51.6
(2.031)
44.0
(1.732)
42.1
(1.657)
45.4
(1.787)
68.2
(2.685)
55.5
(2.185)
597.9
(23.539)
نمی 83 77 70 65 67 67 63 62 68 74 80 83 71
اوسطاً روزانہ مینہہ (≥ 0.1 mm) 13.6 12.3 11.4 12.1 12.8 11.9 8.3 7.9 7.5 8.6 12.3 14.5 133.2
دھپ (گھینٹے) 70.8 96.0 143.0 184.0 227.9 246.3 299.3 289.6 225.8 173.5 96.9 70.2 2,123.3
جتھوں لیا: Republic Hydrometeorological Service of Serbia[2]

پانی[لکھو]

معیشت[لکھو]

کاروباری مرکز[لکھو]

سیاحت[لکھو]

وکھالے[لکھو]

پریسٹینا دا وڈا حمام[لکھو]

گرمیا پارک[لکھو]

کوسوو دا ایتھنولوجیکل خزانہ[لکھو]

کوسوو قومی آرٹ گیلری[لکھو]

تریخی نشان تے تھانواں[لکھو]

بازار[لکھو]

رہتل[لکھو]

موسیقی[لکھو]

تھیٹر[لکھو]

قومی تھیٹر کوسوو[لکھو]

میلے تے تقریباں[لکھو]

چوپن پیانو فیسٹ[لکھو]

پریسٹینا دام میلہ[لکھو]

میلہ منڈیاں[لکھو]

میڈیا[لکھو]

ماحول[لکھو]

تعلیم[لکھو]

یونیورسٹیاں[لکھو]

کوسوو قومی لائبریری[لکھو]

کھیڈاں[لکھو]

ڈیموگرافی[لکھو]

اجوکی[لکھو]

وڈےشہر تے قصبے کوسوو
2013 آنکڑا[1]
نمبر ضلع لوک گنتی نمبر شہر ضلع لوک گنتی
پریسٹینا
پریسٹینا
پریزرین
پریزرین
1 پریسٹینا پریسٹینا 208,230 11 گلوگوواتس(دریناس) پریسٹینا 60,687 فیریزائی (اُروشیواتس)
فیریزائی (اُروشیواتس)
پیچ
پیچ
2 پریزرین پریزرین 183,810 12 لیپلیان پریسٹینا 59,773
3 فیریزائی (اُروشیواتس) فیریزائی (اُروشیواتس) 112,657 13 اوراہوواتس گیاکووا 58,259
4 پیچ پیچ 98,603 14 مالیشیوو پریزرین 57,136
5 گیاکووا گیاکووا 97,127 15 سکیندرائی(سربیتسا) مِترووِتسا 52,175
6 گیالان گیالان 92,369 16 ویتینا گیالان 48,288
7 پدوییوو پریسٹینا 90,568 17 دیچان پیچ 40,954
8 مِترووِتسا مِترووِتسا 84,949 18 استوک پیچ 40,388
9 ووچیترن مِترووِتسا 71,977 19 کلینا پیچ 39,943
10 سووا ریکا پریزرین 61,976 20 کامینیتسا گیالان 35,931

1991ء دی جنگننا موجب (جسدا البانوی وڈی گنتی نے بائیکاٹ کیتا سی) پریسٹینا میونسپلٹی دی کل لوک گنتی 1،99،654 سی ، جنہاں چ 77.63% البانوی, 15.43% سرب تے مونٹی نیگرووی, 1.72% مسلم قومیتی ، تے دوجے سن ۔[3] ایہ جنگننا ٹھیک نئیں سی کیونجے اسدی نیہہ پرانے ریکارڈاں تے آنکڑےآں اتے سی ۔

2004ء دے آنکڑے مرجب شہر دی لوک گنتی 5 لکھ دے نیڑے سی ، تے البانوی شہر دی لوک گنتی دا 98% سن ۔ شہن دے سرب آبادی 1999ء تون بوہت گھٹ گئی سی ، کوسوو دی لڑائی دے مگروں شہر دے سرب شہر توں نس گئے یاں نسا دتے گئے سن ۔1999ء دے شروع چ پریسٹینا دی لوک گنتی 2،30،000 سی ، جس چ 40،000 سرب تے 6،500 روما لوک سن تے باقی البانوی سن ۔

نسلی ونڈ, آئی ڈی پی سنے1
سال البانوی  % سرب  % روما  % دوجے2  % کل
1991 جنگننا3 161,314 78.7 27,293 13.3 6,625 3.2 9,861 4.8 205,093
19984 ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں 225,388
فروری 2000 آنکڑا5 550,000 97.4 12,000 2.2 1,000 0.1 1,800 0.3 564,800
Source: سانچہ:PDFlink, June 2006, page 2 (Table 1.1).

1. آئی ڈی پی: Internally displaced person.
2. دوجےآں چ مونٹی نیگروی ، مسلم سلاو، ترک وغیرہ نیں
3. یوگوسلاویہ ادارہ شماریات توں لئے گئے اعداد شمار۔ 1991ء دی جنگننا بوہت سیاسی سی اس لئی ایہ قابل اعتماد نئیں۔
4. UNHCR, دے اعداد شمار "Kosovo Village List" 1999
5. 2001 figures from KFOR – MNB (c) and for minority figures OSCE/UNHCR 'Situation of Ethnic Minorities in Kosovo', February 2001.

پریسٹینا نسلی آڈا[لکھو]

پریسٹینا کل نسلی ونڈ (2011 جنگننا)
البانوی ترک اشکالی سرب بوسنی گورانی لوک روما لوک مصری ہور جواب نئین دتا لبھے نئیں
کل[4] 198,897 194,452 2,156 557 430 400 205 56 8 334 79 220
مرد 99,361 97,347 1,060 281 204 107 99 31 3 110 37 82
عورت 99,536 97,105 1,096 276 226 293 106 25 5 224 42 138
پریسٹینا کل ماں بولی (2001 جنگننا)
البانوی بولی ترک بولی سرب بولی بوسنی بولی رومانی بولی ہور لبھے نئیں
کل[4] 198,897 195,093 2,065 490 393 66 524 266
مرد 99,361 97,646 1,019 227 114 35 210 110
عورت 99,536 97,447 1,046 263 279 31 314 156

مذہب[لکھو]

سیاست[لکھو]

آواجائی[لکھو]

پریسٹینا انٹرنیشل ایئرپورٹ[لکھو]

اہم لوک[لکھو]

بین الاقوامی تعلقات[لکھو]

جڑواں شہر[لکھو]

پریسٹینا دے ایہ جڑواں شہر نیں:

ہور ویکھو[لکھو]

نوٹ[لکھو]

حوالے[لکھو]

  1. Official gov't census: http://esk.rks-gov.net/rekos2011/repository/docs/REKOS%20LEAFLET%20ALB%20FINAL.pdf
  2. "Monthly and annual means, maximum and minimum values of meteorological elements for the period 1961–1990" (in Serbian). Republic Hydrometeorological Service of Serbia. http://www.hidmet.gov.rs/eng/meteorologija/stanica_sr.php?moss_id=13481. Retrieved on 2012-09-08. 
  3. Statistic data for the municipality of Priština – gradسانچہ:Dead link
  4. 4.0 4.1 "Results of the 2011 census" (in Albanian). 31 March 2012. https://esk.rks-gov.net/rekos2011/repository/docs/Te%20dhenat%20kryesore%20demografike%20sipas%20komunave.pdf. Retrieved on 25 August 2014. 
  5. "Kardeş Kentleri Listesi ve 5 Mayıs Avrupa Günü Kutlaması [via WaybackMachine.com"] (in Turkish). Ankara Büyükşehir Belediyesi - Tüm Hakları Saklıdır. //web.archive.org/web/20090114033014/http://www.ankara-bel.gov.tr/AbbSayfalari/hizmet_birimleri/dis_dairesi_baskanligi/avrupa_gunu_kutlamasi.aspx. Retrieved on 2013-07-21. 
  6. "Turkey's Bursa, Kosovo's Pristina become sister cities" worldbulletin.net 2 September 2010 Link accessed 2 September 2010
  7. "Kardeş Şehirler". Bursa Büyükşehir Belediyesi Basın Koordinasyon Merkez. Tüm Hakları Saklıdır. http://www.bursa.bel.tr/kardes-sehirler/sayfa/261/. Retrieved on 2013-07-27. 
  8. "Twinning Cities: International Relations" (PDF). Municipality of Tirana. www.tirana.gov.al. http://www.tirana.gov.al/common/images/International%20Relations.pdf. Retrieved on 2009-06-23. 
  9. Twinning Cities: International Relations. Municipality of Tirana. www.tirana.gov.al. Retrieved on 2008-01-25.

باہرلے جوڑ[لکھو]

موسم[لکھو]

یورپی دیساں دے راجگڑھ
یورپی دیساں دے راجگڑھ خطے دے حساب نال
چڑھدا یورپ

روس دا جھنڈاماسکو  • بیلاروس دا جھنڈامنسک  • یوکرین دا جھنڈاکیف  • قازقستان دا جھنڈاآستانہ۲  • مالدووا دا جھنڈاکشینیف  • پولینڈ دا جھنڈاوارسا  • چیک لوکراج دا جھنڈاپراگ  • ہنگری دا جھنڈابوداپست  • سلواکیا دا جھنڈابراتسلاوا  • رومانیہ دا جھنڈابخارسٹ  • آذربائیجان دا جھنڈاباکو۱  • آرمینیا دا جھنڈایریوان۱  • جارجیا دا جھنڈاتبلیسی۱

چڑھدا دکھن یورپ

البانیا دا جھنڈاتیرانا  • کوسووا دا جھنڈاپریسٹینا  • بوسنیا تے ہرزیگووینا دا جھنڈاساراجیوو  • شمالی قبرص دا جھنڈانیکوسیا  • سربیا دا جھنڈابلغراد  • یونان دا جھنڈاایتھنز  • مقدونیہ دا جھنڈاسکوپیے  • مونٹی نیگرو دا جھنڈاپودگورتسا  • ترکی دا جھنڈاانکرہ۲  • قبرص دا جھنڈانیکوسیا  • کروشیا دا جھنڈازاغرب  • بلغاریہ دا جھنڈاصوفیہ

لہندا یورپ

برطانیہ دا جھنڈالندن  • فرانس دا جھنڈاپیرس  • جرمنی دا جھنڈابرلن  • نیدرلینڈز دا جھنڈاایمسٹرڈیم  • بیلجیئم دا جھنڈابرسلز  • آسٹریا دا جھنڈاویآنا  • سویٹزرلینڈ دا جھنڈابرن  • لکسمبرگ دا جھنڈالکسمبرگ (شہر)  • لیختنشٹاین دا جھنڈاوادوس

اتلا یورپ

فنلینڈ دا جھنڈاہیلسنکی  • ناروے دا جھنڈااوسلو  • سویڈن دا جھنڈاسٹاکہوم  • ڈنمارک دا جھنڈاکوپن ہیگن  • لٹویا دا جھنڈا ریگا  • لتھوانیا دا جھنڈاویلنیوس  • اسٹونیا دا جھنڈاٹالن  • آئس لینڈ دا جھنڈا ریکجاوک

دکھن یورپ

اٹلی دا جھنڈاروم  • انڈورا دا جھنڈا انڈورا لا ویلا  • سلوینیا دا جھنڈالیوبلیانا  • مالٹا دا جھنڈاولیٹا  • سپین دا جھنڈامیڈرڈ  • پرتگال دا جھنڈالزبن  • سان مرینو دا جھنڈاسان مرینو شہر  • مناکو دا جھنڈامناکو

۱:قفقاز چ ایشیا تے یورپ وشکار دیس:: ۞:: ۲:دیس ایشیا چ تے کجھ حصہ یورپ چ
وڈے شہر:استمبول • سینٹ پیٹرزبرگ • بون • ہامبرگ • میلان • وینس • بارسلونا • روستوو نا دانو • میونخ • خارکیف • نیژنی نووگورد • سمارا • قازان • برمنگھم • اوفا • وولگوگراد • کولون • دنیپروپترووسک • اودیسا