ساسانی سلطنت

Wikipedia توں
جاو: مدد, کھوج
ایران/ایرانشہر
Eranshahr.svg
پہلوی لپی چ ناں
ساسانی سلطنت
224ء توں 651ء تک
Sassanid Empire 620.png
ساسانی سلطنت اپنی انتہا تے ، خسرو II دے عہد چ (610ء)
راجگھر
اردشیر خوارہ (شروع چ)
 : ستیسیفون
بولی گھبلی فارسی
مذہب زرتشتی پارسی مذہب
طرز حکومت
مطلق العنان بادشاہت
شہنشاہ
224ء توں 241ء اردشیر بابکان (پہلا)
632ء توں 651ء یزدگرد III (آخری)
تریخ

قیام سن 224ء
عرباں ہتھز خاتمہ سن 651ء
رقبہ

سن 550ء چ 74 لکھ مربع کلومیٹر

ساسانی سلطنت اسلام توں پہلاں آخری ایرانی سلطنت سی ۔ ایہہ 400 سال تک لہندے ایشیا دی 2 مکھ طاقتاں چوں اک رہی اے ۔ ساسانی سلطنت دی بنیاد اردشیر اول نے پارتھیا دے آخری بادشاہ اردوان چہارم نوں شکست دین دے کے رکھی ۔ ایس دا خاتمہ آخری ساسانی بادشاہ یزدگرد تے ہوئیا جدوں اوہنے مسلماناں دے کولوں شکست کھادی ۔ ساسانی سلطنت دے عمومی علاقیاں چ اج دا سارا ایران ، عراق ، آرمینیا ، جنوبی قفقاز ، جنوب مغربی وسطی ایشیا ، مغربی افغانستان ، ترکی تے شام دے کجھ حصے، جزیرہ نما عرب دے کجھ ساحلی علاقے، خلیج فارس دے علاقے تے جنوب مغربی پاکستان دے کجھ علاقے شامل سن ۔ ساسانی اپنی سلطنت نوں "ایران شہر" یعنی ایرانی سلطنت آکھدے سن ۔

تریخ[لکھو]

ساسانی سلطنت دیبنیاد استخر چ اردشیر بابکان نے رکھی ، جہڑا دیوی اناہیتیا دے کاہناں دی نسل چوں سی ۔ تیجی صدی عیسوی چ اردشیر پرسیس (اج دے صوبہ فارس) دا گورنر بن گیا ۔

پہلا سنہری دور (309ء توں 379ء)[لکھو]

دوجا سنہری دور (498ءتوں 622ء)[لکھو]

ساسانی سلطنت دا دوجا سنہری دور شہنشاہ کاواد اول دے دوجے دور حکومت دے بعد شروع ہویا ۔ ہپتالیتاں دی مدد نال کاواد اول نے بازنطینی سلطنت دے خلاف جنگ شروع کیتی ۔ 502ء چ اسنے آرمینیا چ تھیوڈوسیوپولس شہر تے مل مار لیا پے بعد چ چھیتی اسنوں بازنطینیاں نے واپس کھو لیا ۔ 503ء چ اسنے دریاۓ دجلہ دے کنارے آمیدا شہر دے قبضہ کر لیا ۔

زوال تے سقوط[لکھو]

خسرو دوم نے بازنطینی سلطنت دے خلاف جنگ چ اگرچہ کامیابی حاصل کیتی پر اس نال ایرانی فوج تے خزانہ تے بوہت برا اثر پیا ۔ قومی خزانے نوں بھرن دیاں کوششاں چ خسرو نے لوکاں تے بھاری ٹیکس عائد کر دتے ۔ ہرکولیس (610ء توں 641ء) نے موقعے دا فیدہ چکدے ہوئے پوری قوت نال جوابی حملہ کیتا ۔ 622ہ تے 627ء وشکار اناطولیہ تے قفقاز چ فارسیاں خلاف جنگاں چ اسنوں کامیابیاں ملیاں ۔