ابو بکر خلال

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search

ابو بکر خلال
معلومات شخصیت
جم تریخ 848  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں date of birth (P569) ویکی ڈیٹا پر
موت تریخ 923  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں date of death (P570) ویکی ڈیٹا پر
موت تھاں بغداد  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں place of death (P20) ویکی ڈیٹا پر
شہریت Black flag.svg خلافت عباسیہ  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں country of citizenship (P27) ویکی ڈیٹا پر
مذہب اسلام
فرقہ اہل سنت
فقہ حنبلی
عملی زندگی
استاد ابو داؤد  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں student of (P1066) ویکی ڈیٹا پر
کِتہ فقیہ  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں occupation (P106) ویکی ڈیٹا پر
پیشہ ورانہ زبان عربی  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں languages spoken, written or signed (P1412) ویکی ڈیٹا پر
شعبۂ عمل فقہ،  علم حدیث  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں field of work (P101) ویکی ڈیٹا پر
P islam.svg باب اسلام

ابو بکر احمد بن محمد خلال (م 311ھ) ائمہ کبارِ حنابلہ وچو‏ں سن ۔ امام احمد بن حنبل دے اقوال و فتاویٰ دے اصل جامع مرتب علامہ ابو بکر خلال نيں۔ انہاں نے 20 تو‏ں زیادہ مجلدات وچ امام احمد دے فتاویٰ جمع کیتے۔ انہاں نو‏ں امام احمد تو‏ں براہِ راست استفادہ دا موقع نئيں ملیا، لیکن حنبلی مذہب وچ انہاں دا مرتبہ و مقام بہت بلند اے۔ علامہ خلال صرف فقہ حنبلی دے جامع و ناقل ہی نہ سن، بلکہ اس دے ناشر وی سن ۔[1]

امام ذہبی انہاں دے بارے وچ کہندے نيں: «امام، علامہ، حافظ، فقیہ، حنابلہ دے شیخ و پیشوا سن ۔ امام احمد بن حنبل دی فقہ و فتاوی تے انہاں دے مسائل و جوابات نو‏ں حاصل کرنے دے لئی تے کبار حنابلہ تے صغار حنابلہ بلکہ انہاں دے تلامذہ تک دی کتاباں تو‏ں استفادہ دے لئی فارس، شام تے جزیرۃ العرب دا سفر کیتا، انہاں سب نو‏ں محفوظ تے جمع کیتا، اس تو‏ں پہلے امام احمد دا مستقل مسلک نئيں سی، انھاں نے اس نو‏ں جمع کیتا تے مدون و مرتب تے مدلل کیتا۔ رحمہ اللہ»۔

اساتذہ[لکھو]

  1. عبد اللہ بن احمد بن حنبل
  2. صالح بن احمد بن حنبل
  3. ابو بکر المروذی
  4. حسن بن عرفہ
  5. سعدان بن نصر
  6. حرب بن اسماعیل الکرمانی
  7. محمد بن عوف الحمصی
  8. ابو زرعہ الدمشفی
  9. اسحاق بن سیار النصیبی
  10. ابراہیم الحربی
  11. عبد الملک المیمونی
  12. اسماعیل بن اسحاق الثقفی
  13. محمد بن یحیىٰ الکحال

تلامذہ[لکھو]

  • ابو بکر عبد العزیز بن جعفر الفقیہ المعروف غلام الخلال
  • ابو الحسین محمد بن المظفر
  • حسن بن یوسف الصیرفی

اسفار[لکھو]

انھاں نے امام احمد بن حنبل دے مسائل نو‏ں جمع کرنے دا ارادہ کیتا، چانچہ اس دے خاطر کتاباں تو‏ں استفادہ و ملاقات دے لئی خوب اسفار کیتے۔ شام دا دو مرتبہ سفر کیتا تے حلب وچ صالح بن علی نوفلی تو‏ں ملاقات کیتی، طرطوس وچ فضل بن عبد الصمد اصفہانی، عمر بن صالح تے اسماعیل بن فضل تو‏ں ملاقات کيتی۔ جزیرۃ العرب تے فارس گئے تے فارس وچ یعقوب بن سفیان فسوی تو‏ں ملاقات کيتی۔ کرمان گئے تے اوتھ‏ے حسین بن اسحاق تستری تے حرب بن اسماعیل کرمانی تو‏ں ملاقات کیتی تے انہاں تو‏ں سماعت کيتی۔ مصیصہ تے انطاکیہ دا دو مرتبہ سفر کیتا، دوسری مرتبہ وچ احمد بن مکین انطاکی تو‏ں ملاقات کیتی تے اوتھ‏ے تو‏ں مصر نکل گئے۔

تالیفات[لکھو]

ساری کتاباں عربی وچ نيں۔

  1. الجامع لعلوم الامام احمد : بہت مطول تے وڈی کتاب اے۔ ابن قیم لکھدے نيں : تقریباً ویہہ جلداں وچ اے۔ ابن کثیر کہندے نيں: امام احمد دے مسلک وچ اس جیسی کتاب نئيں لکھی گئی اے۔ فؤاد سزکین کہندے نيں : امام احمد دے مسائل وچ اک مسند تے مستند مرجع تے کتاب اے۔
  2. طبقات اصحاب ابن حنبل
  3. عنصر العلل
  4. السنّہ : تن جلداں
  5. الامر بالمعروف والنہی عن المنکر۔
  6. العلم وتفسیر الغریب والادب۔
  7. أخلاق احمد۔
  8. الحث على التجارہ والصناعہ۔

حوالے[لکھو]

  1. سیرت احمد بن حنبل از عبد الرشید عراقی ص 103

ماخذ[لکھو]

  • سير أعلام النبلاء للامام الذهبي