امریکہ

Wikipedia توں
جاو: مدد, کھوج
امریکہ
United States of America
Flag of the United States.svg
Great Seal of the United States (obverse).svg
چنڈا
نشان
راجگڑھ: واشنگٹن ڈی سی
تھاں: 9,826,630 مربع کلومیٹر
لوک گنتی: 306,540,000
کرنسی: ڈالر
صدر: بارک اوبامہ
United States (orthographic projection).svg
سرکاری ویب سائٹ: [1]

امریکہ اک ملیا لوکراج اے جیہڑا براعظم اتلے امریکہ چ وسدا اے۔ واشنگٹن ڈی سی ایدا راجگڑھ اے تے ایدی لوک گنتی 30 کروڑ اے۔اس دے 50 صوبے نیں۔ ایہ دیس اتلے امریکہ دے وشکار اے جتھے ایدے 48 صوبے نیں۔ ایدے چڑدے چ اوقیانوس سمندر اے تے لیندے چ بحر الکاہل۔ ایدے اتر چ کینیڈا اے تے دکھن چ میکسیکو۔ الاسکا دا صوبہ براعظم دے اتر لیندے پاسے ول اے تے الاسکا دے چڑدے پاسے کینیڈا اے تے لیندے پاسے بیرنگ سٹریٹ تے اوس توں پرے روس اے۔ صوبہ ہوائی جزیریاں دی مورت چ بحرالکاہل دے وشکار اے۔ ایس دیس کول 5 سدے تے 9 انوسدے تھاں کریبین تے الکاہل وچ وی نیں۔ 9.83 ملین مربع کلو میٹر تھاں نال امریکہ دنیا دا تیجا وڈا دیس اے۔ 30 کروڑ 60 لکھ لوکاں نال اے دنیا دا تیجا وڈا دیس اے۔ امریکہ چ سب توں بعوتیاں نسلاں دے لوک وس ر‎ نیں جیڑے بن باس کر کے اپنے دیساں نوں چھڈ کے ایتھے آکے وس گۓ نیں۔ امریکہ دی ایکانومی دا ناپ 14۔3 ٹرلین ڈالر اے۔ جیڑا دنیا دی ایکانومی دا 23٪ اے۔

پرانے انڈین 15000 ورے پہلے ایشیاء توں ہن دے امریکہ وچ آکے وسے پر اوہناں دی گنتی یورپیلوکاں دے آن تے اوہناں توں لگن والے روگاں تے لڑائیاں باجوں بہت تھڑی رہ گئی امریکہ دا مڈھ اوہ تیراں امریکی دیس سن جنہاں دی نیو برطانی نے اوقیانوس دے کنڈیاں تے رکھی سی۔ امریکہ ازاد دیس اودوں بنیا جدوں 4 جولائی 1776 نوں ایدے 13 صوبے برطانیہ توں وکھرے ہوۓ تے اوہناں فرانس تے دوجے دیساں نال رل کے سلطنت برطانیہ نال امریکی ازادی دی لڑائی لڑی۔ ایدا قنون 17 ستمبر 1787 نوں منیا تے اگلے ورے ایدے چلن نال 13 صوبے اک لوکراج وچ پلٹ جاندے نیں۔ ایس قنون وچ دس تبدیلیاں 1791 وچ کیتایاں جاندیاں نیں جیدے نال انسانی حقاں دی ہور سانبھ ہوجاندی اے۔

19ویں صدی وچ امریکہ تھاں وچ وڈے وادے ہوۓ امریکہ نے دیسی انڈین دے تھاں تے مل مارے، فرانس کولوں لوئزیانہ تے فلوریڈا سپین کولوں لیا۔ 1845 وچ ٹیکساس لوکراج نوں نال رلایا جس تے میکسیکو نال لڑائی چھڑدی اے تے میکسیکو نوں اپنا ادا دیے امریکہ نوں دینا پے جاندا اے۔ 1867 وچ روس کولوں الاسکا مل لیا گیا۔ ایس وادے وچ تھلویں امریکہ جیہڑا وائی بیجی تے غلامی ول سی اوہدا رپھڑ اتلے امریکہ نال جیہڑا بپار تے غلاماں دی ازادی ول سی پیجیاندا اے۔ آپسی لڑائی وچ اتلے امریکہ نوں جت ہوندی اے۔ امریکی قنون وچ 13ویں تبدیلی نال غلامی مکادتی گئی۔ امریکی کھلے ویہڑیاں وچ رہن والے انڈکن نوں خاص تھاواں وچ پیج دتا گیا۔ 1898 نوں ہوائي لوکراج امریکہ وچ رلایا گیا۔ 1898 دی امریکی ہسپانوی لڑائی مگروں سپین نوں پورٹو ریکو، گوام تے فلپائن (جیہڑا فیر ازاد ہویا) امریکہ نوں دینے پۓ۔ 19ویں صدی دے انت تے امریکہ اک وڈی ایکانومی بن چکیا سی۔

امریکی ہسپانوی لڑائی تے پہلی وڈی لڑائی نے امریکہ نوں جگ دی طاقت بنادتا۔ دوجی وڈی لڑائی چوں امریکہ اک ایٹمی طاقت تے سیکیورٹی کونسل دا پکا سنگی بنکے نکلدا اے۔ ٹھنڈی لڑائی دے انت تے سوویت یونین دے ٹٹن نال امریکہ دنیا دی کلی وڈی طاقت اے۔ $15.1 ٹرلین دے ناپ نال امریکہ دنیا دی سب توں وڈی ایکانومی اے تے اک بندے دی آمدن ناپ نال ایہ دنیا وچ 6ویں نمبر تے اے دنیا دے کل فوجی خرچے دا 41% امریکہ خرچدا اے۔ امریکہ دنیا دا سیاست، بپار تے رہتل وچ آگو اے۔

ناں[لکھو]

1507 تے لیندے پاسے دی دنیا دا ناں پیلی واری اطالوی کھوجی تے نقشہ بنان والے امریگو ویسپکی دے ناں تے ایس تھاں دا ناں امریکہ رکھیا۔ جرمن نقشہ بنان والے مارٹن والڈسیملر نے دنیا دا نقشہ بنایا تے ایدا ناں امریکہ رکھیا۔

تریخ[لکھو]

امریکہ دے سب توں پرانے واسی جناں نوں ریڈ انڈین وی کیا جاندا اے 10،000 توں 40،000 ورے پیلاں ایشیاء توں ایتھے آۓ ایتھے وائی بیجی کیتی تے رہتلاں بنائیاں۔ تورپی لوگ جدوں ایتھے آۓ تو او نال چیچک دا روگ وی لیاۓ جیدے لکھاں ریڈ انڈین ایدیاں وباواں چ مر گۓ۔ 1492 نوں کولمبس کریبین دے جزیریاں تک اّپڈیا تے 2 اپریل 1513 نوں ہسپانوی لڑاکا یوان پونس ڈی لیون نے امریکہ دی اک تھاں فلوریڈا تے پیر رکھے۔ فرانس دے کھلاں دے تاجراں نے وی کینیڈا توں لے کے خلیج میکسیکو تکر دی تھاں فرانس دے ناں لائی۔ 1607 چ انگریزاں نے ورجینیا چ جیمزٹاون دی تھاں تے پیلی بستی وسائی۔ ہولی ہولی ہور وی انگریز بستیاں وسدیاں گی‎اں۔ 1610 توں ڈچ وی سڈسن دریا دیاں تھلویاں کنڈیاں تے وسن لگ گۓ۔ مین ہٹن دے جزیرے تے نیوایمسٹرڈیم دا شہر وسایا۔1642 چ انگریزاں نے ڈچاں کولوں اے تھاواں کھو لیاں۔ امریکہ چ انگلینڈ ورگے لوک راج دی نیو پے رئی سی۔تے زمیناں تے کم کرن لئی افریقہ توں غلاماں نوں پھڑ پھڑ کے امریکہ وی لیایا جاریا سی۔

امریکی صوبیاں چ وادا تریخاں نال

امریکہ دی ازادی تے وادا[لکھو]

امریکی انقلاب کسے یورپی طاقت دے خلاف پہلی جتی جانوالی ازادی دی لڑائی سی۔ امریکی مڈھلیاں نیواں تے اک لوک راج اسار چکے سن جیہڑا کسے بادشاہ دے بجاۓ لوکاں دی مرضی تے چلدا سی۔ 1760 توں مگروں امریکہ تے برطانیہ دے وشکار ٹیکس دے رپھڑ تے دوریاں ہوگیاں ۔ امریکی کیندے سن جے برطانیہ دی پارلیمنٹ نوں امریکی لوکاں تے ٹیکس لان دا کوئی حق نیئں کیوں جے برطانیہ دی پارلیمنٹ چ اوناں دا کوئی جنا نیئں ہیگا۔ 14 جون 1775 نوں براعظمی کانگرس جیہڑی فلاڈیلفیا، امریکہ وچ کٹھی ہوئی اوس نے اپنی قوج بنان دا ہوکا دتا جیدا کمانڈر جارج واشنگٹن نون بنایا گیا۔ 4 جولائی 1776 نوں امریکی کانگریس نے فلاڈیلفیا چ برطانیہ توں ازادی دا اعلاں کیتا۔ امریکیاں دے ہتھوں کٹ کھان توں مگروں برطانیہ نے امریکہ نوں اک ازاد دیس من لیا۔ امریکہ دی ازادی چ فرانس دا ہتھ وی ہیگا اے۔ صدر تھامس جیفرسن نے 1803 چ فرانس کولوں لوئزیانہ دی خریداری نال امریکہ دا رقبہ دوناں کردتا۔ برطانیہ نال 1812 چ اڑائی چھڑ گئی جیڑی برابری تے مکی۔ 1819 چ امریکہ نے فلوریڈا تے ہور سمندر دے کنڈے دیاں تھاواں سپین کولوں کھو لیاں۔ 1845 چ اوک داج ٹیکساس نوں امریکہ نال رلا لیا گیا۔ برطانیہ نال 1845 گل بات کر کے اتلے لیندے پاسیاں تے مل مار لیا گیا۔ میکسیکو نال لڑائی دے نتارے چ امریکہ نے 1848 چ اودے کولوں کیلیفورنیا تے ہور دکھنی لیندے پاسے دیاں تھانواں نوں اپنے نال رلا لیا۔ ریڈ انڈین لوکاں دی گنتی وی امریکیاں نال لڑن باجوں چوکھی تھوڑی رہ گئی۔

کعر دی لڑائی تے کارخانیاں دا لگناں[لکھو]

امریکہ دے تھلویں صوبے جتھے کہ وائی بیجی دا کم ہوندا سی تے اوناں نوں ایس کم لئی غلاماں دی لوڑ سی اوناں دی اتلے امریکہ دے صوبیاں نال نئی سی بن رئی جتھے کے کارخانے لگ رئے سن تے اوناں نوں کمیاں دی لوڑ سی۔ ریپبلکن پارٹی ولوں 1860 چ ابراہام لنکن نے ایے نعرے تے چناؤ جتیا ج اوہ صدر بن کے غلامی نوں امریکہ توں مکا دیگا۔ صدر بن دے ای اونے غلامی دے مکن دا قنون پاس کروایا پر ست تھلویں امریکی صوبیاں نے اس نوں ناں مندیاں ہویاں وکھرے ہون دااعلان کیتا تے ایس گل تے لڑائی چھڑ پئی۔ پنچ وریاں دی لڑائی توں مگروں ابراہام لنکن دیاں فوجاں جت گیاں امریکہ فیر اک ہوگیا پر ابراہام لنکن نوں قتل کردتا گیا۔

پہلی وڈی لڑائی[لکھو]

یورپ چ 1914 چ جدوں پہلی وڈی لڑائی چھڑی تے امریکہ کسے دا ساتھی نیئں سی پر 1917 چ اونے برطانیہ تے فرانس ولوں لڑائی چ چھال مار دتی تے اے لڑائی جت لئی۔ جنرل پرشنگ امریکی فوجاں دا کمانڈر سی تے ایس لڑائی وچ 116,708 امریکی فوجی مارے گۓ۔ امریکی صدر ووڈرو ولسن نے 1919 وج پیرس وج ہونوالی امن کانفرنس وچ اگے ودھواں کم کیتا پر لڑائی دے مگروں امریکی کانگرس نے ناں ای ورسائی دے ایگریمنٹ نوں منیا ناں ای لیگ اف نیشنز دا سنگی بنی۔ 1920 تے 30 وریاں چ امریکی کم کاج چ وی اتار چڑھاؤ آندے ریۓ۔

دوجی وڈی لڑائی[لکھو]

دوجی وڈی لڑائی جدوں ٹری تے امریکہ سب توں وکھ سی پر اوہ مارچ 1941 توں اتحادیاں نوں اوہناں دی لوڑ دا سمان دے ریا سی۔ جدون جپان نے پرل ہاربر تے ہلہ بولیا تے امریکہ وی لڑائی چ آکیا۔ جرمنی نے وی امریکہ دے خلاف لڑائی دا ہوکا دتا۔ امریکہ دے آن نال لڑائی برطانیہ تے اودھے سنگیاں نیں جت لئی۔ امریکہ دے ایس لڑائی وچ 416,800 فوجی مارے گۓ۔ امریکہ نے جپان دے دو شہراں ہیروشیما تے ناگاساکی تے ایٹم بم مارے۔ امریکہ ایس لڑائی وچ کلا دیس سی جیہڑ جوکھے فیدے وچ ریا تے ایس لڑائی باجوں امیر تے تکڑا بنیا۔ ایس لڑائی نے امریکہ نوں دنیا دی دو وڈی طاقتاں وچوں اک بنایا۔ امریکہ دا پسار سارے جگ تے بن گیا۔ 1945 وچ سان فرانسسکو وچ یونائیثڈ نیشںز دا چارٹر دنیا سامنے آیا جیہڑا لڑائی مگروں لاگو ہویا۔

ٹھنڈی لڑائی[لکھو]

دوجی وڈی لڑائی مگروں دنیا نے امریکہ تے سوویت یونین دے وشکار دنیا تے اپنی چودھراہٹ ل‎ئی کئی تھاوانواں تے لفڑے ویکھے۔ امریکیاں نے یورپ چ اپنے سنگیاں نال رل کے اک فوجی جٹ نیٹو بنایا سوویت یونین نے اپنے سنگیاں نال رل کے وارسا پیکٹ بنایا۔ امریکہ تے سوویت یونین آپ تے ناں لڑے پر دوجے دیساں نوں اپنے فیدے لئی لڑاندے رۓ۔ 1950–53 وچ کوریا دی لڑائی وچ کوریا وچ امریکی فوجی اتلے کوریا تے چینی فوجاں نال لڑے۔ امریکیاں نے دوجے دیساں تے اجیجے تیجی دنیا دے دیساں وچ کمیونسٹ سوچاں نوں دبان لئی اپنی ٹل لائی۔


امریکہ وچ کالے چٹے لوکاں وشکار کھیچل پرانی سی تے ایہ کو کلکس کلان دی مورت وچ کالیاں نوں تنگ کر رئی سی۔ کالیاں جنہاں نوں افریقی امریکیاں وی کیا جاندا اے نے وی اپنے حقاں لئی کوششاں کیتیاں۔ مارٹن لوتھر کنگ تے روزا پارکس کالے امریکیاں دے آگو سن۔ سوویت یونین دا یوری گیگرین جدوں خلا وچ گیا تے امریکی صدر جان ایف کینیڈی نے آکھیا جے امریکہ سب توں پیلے اپنا بندا چند ول ٹوریگا۔ تے 1969 نوں اے گل سچی ہوگئی۔ امریکی صدر کینیڈی نوں 1963 وچ قتل کردتا گیا۔


امریکی صدر جانسن تے رچرڈ نکسن دکھنی چڑھدے ایشیاء وچ امریکی پسار نوں ودھاندیاں ہویاں ویت نام دی لڑائی چھیڑدیندے نیں جیہڑی امریکہ دی ہار تے مکدی اے۔ 1974 وچ نکسن نوں نیاۓ نوں روکن تے اپنے حد نوں ٹپن تے صدر دا عہدہ چھڈنا پیندا اے۔ جمی کارٹر ویلے امریکہ ایران نال ای اپنے رپھڑاں وچ پھسیا ریا۔ امریکی سیاست رونلڈ ریگن دے صدر بنن نال اک نواں موڑ مڑدی اے تے امریکہ تے سوویت یونین وشکار ٹھنڈی لڑائی افغانستان چ سوویت یونین دی ہار تے مکدی اے۔

اجکل[لکھو]

جارج ایچ ڈبلیو بش یونائیٹڈ نیشنز دی صلا نال 190-91 نوں عراق تے ہلہ بولدا اے۔ 1991 توں 2001 تک بل کلنٹن ویلے امریکے اپنی تریخ دے سب توں لمے وادے وج ریا۔ اک وڈی وجہ کمپیوٹر تے انٹرنیٹ دا ود ورتن وی سی۔ 2000 دا چناؤ جارج ڈبلیو بش امریکی عدالت دے فیصلے باجوں جتدا اے۔ 11 ستمبر 2001 نوں کج لڑاکے امریکہ وچ ہوائی جہاز اغوا کرکے نیویارک دے ورلڈ ٹریڈ سنٹر تے واشنگٹن ڈی سی کول پینٹاگون نال ٹکراندے نیں جیدے وچ 3017 دے نیڑے امریکی مارے گۓ۔ ایس گل تے امریکہ طالبان دے راج تھلے افغاستان تے ہلہ بولدا اے۔ امریکی فوجاں طالبان دا راج مکاندیاں نیں تے طالبان تے القاعدہ دے تھانواں نوں تباہ کردیاں نیں۔ 2003 وچ امریکی فوجاں عراق تے چڑھائی کردیاں نیں تے عراق دے آگو صدام حسین نوں پھڑ کے ماردیندیاں نیں۔ 2003 وچ کترینہ طوفان امریکی شہر نیواورلینز نوں برباد کردا اے۔ 2008 وچ پہلی واری اک اک افریقی امریکی بارک اوبامہ امریکہ دا صدر جنیا جاندا اے۔ مئي 2011 نوں پاکستان وچ امریکی فوجی اسامہ بن لادن نوں رات ویلے افغانستان ولوں ہلہ بول کے ماردیندے نیں۔ دسمبر 2011 نوں امریکی فوج عراق توں نکل اندی اے ۔

جغرافیہ[لکھو]

امریکی جغرافیہ

امریکہ 2,959,064 مربع میل ( (7,663,941 مربع کلومیٹر)تھاں تے پھیلیا ہویا اے۔ ایہ تھاں نال دنیا وچ روس تے کینیڈا مگروں تے چین توں تھلے یا اتے تیجے یا چوتھے نمبر تے آندا اے۔ بحر اوقیانوس دے کنڈے دے تھاں چڑھدے ول پائیڈمونٹ دے اجے نیویں تھاں وچ پلٹدے نیں۔ اپلیچیئن پہاڑ چڑھدے سمندری کنڈیاں نوں وڈیاں جھیلاں تے وشکارلے لیندے گھآ دے ویہڑیاں توں وکھرا کردے نیں۔ مسسسپی مسوری دریائی پربندھ دنیا دا چوتھا وڈا پربندھ دیس دے وشکاروں اتر توں دکھن ول لنگھدا اے۔ پدھرے ودھیا پریرے والے وڈے ویہڑے راکی تک جاندے نیں۔ راکی دیس دے اتر توں دکھن تک پھیلیا اک اچا پہاڑی سلسلہ اے جیہڑا کولوراڈو وچ 14,000 فٹ (4,300 میٹر) دی اچائی تک اپڑدا اے۔ ہور چڑھدے ول گریٹ بیسن اے تے چیہواہو تے موجاو دی روئیاں نیں۔ سیرانیوادا تے کیسکیڈ دے پہاڑی سلسلے پیسیفک کنڈے نال نیں تے 14000 فٹ تک اپڑدے نیں۔ الاسکا دا صوبہ وکھرا اے تے وشکار کینیڈا آندا اے۔ الاسکا 663,268 مربع میل (1,717,856 مربع کلومیٹر) دے تھاں ناپ نال سب توں وڈا اے۔ ہوائی جزیرہ جٹ بحرالکاہل وچ اتلے امریکہ دے لیندے دکھن ول 10,931 مربع کلومیٹر تے پھیلیا ہویا اے۔

امریکہ وچ بوٹیاں دیاں 17,000 ونڈاں نیں تے 1,800 پھلاں دیاں ونڈاں ہوائی وچ نیں۔ امریکہ وچ 400 دے نیڑے ممالکہ 750 پنچھی تے 500 کرلے ڈڈو نیں۔ 91,000 کیڑۓمکوڑیاں دیا ونڈاں نیں۔ 58 نیشنل پارک یا رکھ نیں۔ امریکی سرکار دیس دے 28.8% تھاں دی مالک اے۔ چوکھا سارا تھاں بچایا گیا اے کج گیس یا تیل کڈن لئی، چراگاہواںواں لئی کنکنی، لکڑ لئی پٹے تے دتا گیا اے۔ 2.4% تھاں فوج دے ورتن ل‏ئی اے۔

سرکار تے سیاست[لکھو]

امریکہ دنیا دا سب توں پرانا دیسان دا رلیا جٹ اے۔ ایہ اک قنونی لوکراج ای تے ایہ لوکراج لوکاں دی پسند نال جنیا جاندا اے "جیدے وچ چوکھی لوکاں دے راج وچ تھوڑے لوکاں دے حقاں دا قنون راہوں بچا کیتا جاندا اے"۔ امریکی سرکار امریکی قنون تے چلدی اے جیہڑا امریکہ دا ست توں منیا جان والا قنون اے۔ امریکی سرکار دے پربندھ وج اک عام امریکی تن سرکاران نال واہ پیندا اے: امریکی، صوبائی تے سب تون تھلڑی یا کاؤنٹی دے ناپ دی۔ سب توں تھلے والے اگوں کاؤنٹی تے ایس توں ہور تھلے دی پدھر دے وشکار ونڈی ہوندی اے۔

امریکی سرکار تن انگاں تے اے:

قنون بنان والے: ایہ امریکی کانگرس ایہ جیہڑی دو انگاں سینیٹ تے ووٹاں نال بنن والیاں نون رلا کے بندی اے۔ ایدا کم قنون بنانا، لڑائی دی دس دینا، دوجے دیسان نال گل بات کرنا تے ٹریٹی کرنااے۔ ایدے کول پیسے خرچ کرن دا اختیار تے سرکار وچ بیٹھے کسے بندے نوں لان دا اختیار ہیگا اے۔

ایگزیکٹو: امریکی صدر امریکی سرکار چلان دا زمےوار، فوج دا کمانڈر تے کسے قنون نوں بنن توں پہلے ای روکن والا، اپنے وزیر (سینیٹ دی صلا نال) چننو والا تے ہور سرکاری افسراں نوں جنن والا اے۔

امریکی سپریم کورٹ

نال نئیں

نیاں کرن والی: امریکی سپریم کورٹ نیاں کرن دا سب توں وڈا امریکی ادارہ اے۔ سپریم کورٹ تے تھلویں نیاں کرن والے اداریاں دے جج صدر سینیٹ کولوں پچھ کے چندا اے۔

امریکی کانگرس دے تھلویں انگ لئی 435 سنگی اپنے چنوتی والے ضلعے توں دو سال لئی چنے جاندے نیں۔ ایہ چنوتی ضلعے ہر دس ورے مگروں لوک گنتی نوں سامنے رکھ کے بدلے وی جاسکدے نیں۔ کیلیفورنیا وچ چوکھے لوکاں باجوں 53 کانگرس دے سنگی نیں۔ امریکی سینیٹ 100 سنگیاں نال بندی اے تے ہر صوبے توں دو بندے 6 سال لۓ جاندے نیں۔ سینیٹ وچ اک تہائی سنگی ہر دوجے سال بدلے جاندے نیں۔ امریکی صدر 4 سال لئی چنیا جاندا اے تے اوہ دوجی واری وی ہور چار سال لئی صدر بن سکدا اے۔ امریکی صدر سدے ووٹاں نال نئیں اک اچیچیے پربندھ چوں جیدے وچ ہر صوبے دے خاص ووٹ ہوندے نیں چنیا جاندا اے۔ امریکی سپریم کورٹ جیدا آگو چیف جسٹس ہوندا اے 9 ججاں تے ہوندی اے جیہڑے ساری عمر ل‏ی جنے جاندے نیں۔

امریکی صوبے وی تھوڑے بہت فرق نال اینج ای چلدے نیں صرف نیبراسکا دی اسمبلی اکو انگ تے اے۔ ہر صوبے دا گورنر سدے ووٹاں نال چنیا جاندا اے۔ امریکی قنون دا پہلا نمبر کسے انسان نوں بنا کسے وچ توں جیل وچ سٹن توں روکدا اے۔ قنون دا تیجا نمبر کسے عدالت وچ اپنا مقدمہ لڑن دا حق دیندا اے۔ قنون وچ تبدیلی لئي تن چوتھائی صوبیاں دی ہاں ہونی چائیدی اے۔ امریکی قنون وچ ہلے تک 27 واری تبدیلی ہوچکی اے۔

امریکہ وچ دو سیاسی پارٹیاں دا پربندھ چل ریا اے۔ اک اے ڈیموکریٹک پارٹی تے دوجی اے ریپبلکن پارٹی۔ امریکی سیاسی گل بات وچ ریپبلکن پارٹی نوں پرانی سوچاں والی تے ڈیموکریٹک پارٹی نوں نویاں سوچاں والی پارٹی سمجیا جاندا اے۔ 2008 دے چناؤ وچ ڈیموکریٹک پارٹی دا بارک اوبامہ امریکہ دا 44واں صدر بنیا۔ امریکہ دے 29 صوبیاں دے گورنر ریپبلکن تے 20 ڈیموکریٹ نیں تے اک ازار اے۔

بدیسی ساک تے فوج[لکھو]

امریکی فوج سیاست تے پیسے دا ساری دنیا تے اثر اے۔ امریکہ یونائیٹڈ نیشنز دی سیکیورٹی کونسل دا سنگی اے تے یونائیٹڈ نیشنز دا گڑھ وی نیو یارک شہر وچ اے۔ کیوبا، ایران، بھوٹان، اتلا کوریا تے تائیوان نوں چھڈ کے امریکہ دے ساریاں دیساں نال سفارتی ساک نیں۔ امریکہ دے برطانیہ نال اچیچیے تے کینیڈا، آسٹریلیا، نیوزی لینڈ، فلپائن، جپان، دکھنی کوریا، اسرائیل تے کئی یورپی دیساں نال گوڑے ساک نیں۔ امریکہ دا نیٹو سنگیاں نال بچاز دے رپھڑاں تے میل جول ہوندا ریندا اے۔ امریکی دے گوانڈی دیساں میکسیکو تے کینیڈا نال گوڈے کاروباری جوڑ نیں۔ امریکہ دے 2008 وچ $25.4 دی دوجے دیساں نوں ہتھ ونڈائی دتی۔

امریکی صدر امریکہ فوجاں دا کمانڈر اے تے اوہی ایدے کمانڈر چندا اے۔ امریکی بچاؤ محکمہ امریکی فوج، امریکی سمندری فوج، امریکی میرین، تے امریکی ہوائی فوج نوں چلاندا اے۔امریکہ توں باہر امریکہ کول 865 فوجی تھانواں نیں۔ امریکہ فوج دا خرچہ 2010 وچ $700 ڈالر سی جیہڑا پوری دنیا دے فوجی خرچے دا 43% بندا اے تے ایہ اگلے 14 دیساں دے فوجی خرچے نوں رلا کے وی ود اے۔ عراق توں آخری امریکی فوجی دسمبر 2011 وج واپس آگیا سی تے اوس لڑائی وچ 4,484 امریکی مارے گۓ سن۔ اپریل 2012 تک 90،000 امریکی فوجی افغانساتان وچ سن تے 4 اپریل 2012 تک 1,924 امریکی افغانساتان وچ مارے گۓ۔

لوک[لکھو]

امریکی پرکھ

امریکی لوکاں دی گنتی نوں پرکھن والے ادارے باجوں امریکہ وچ 313,882,000 لوک وسدے نین جناں وچن 11.2 ملین عیر قنونی نیں۔ 20ویں صدی وچ امریکی لوکاں دی گنتی وج چار گنا وادا ہویا 1900 وج اایہ 76 ملین سی۔ لوک گنتی ناپ نال چین تے ہندستان مگروں امریکہ تیجا وڈا دیس اے۔ امیر دیساں وچ لوک کنتی تھوڑی ہورئی اے جد کے امریکہ وج 1 نال ود رئی اے۔ 2011 وچ اک ملین تون ود لوک رشتے داری باجوں امریکہ آے سب تون جوکھے میکسیکو توں تے فیر چین ہندستان تے فلپائن توں۔

16.3% یا 5 کروڑ 5 لکھ لوک ہسپانوی نیں یا لاطینی امریکہ توں نیں۔ 2000 توں 2010 دے وشکار ہسپانوی لوکاں وچ 43% وادا ہویا۔ جد کے دوجے لوکاں وچ ایہ وادا صرف 4.9% سی۔ ہسپانوی زنانیاں دے بچے وی دوجیاں نسلاں دیاں زناںیاں نالوں چوکھے ہوندے نیں۔ اک ہسپانوی زنانی دے 2.4 کالی امریکی زنانی دے 2 تے گوری امریکی زنانی دے 1.8 نیانے ہوندے نیں۔ نکیاں نسلی ٹولیاں امریکی لوکاں دا 36.3% بندیاں نیں۔

82% امریکی شہراں یا شہراں دے نال ریندے نیں۔ 2008 وچ 273 شہراں دی لوک گنتی اک لکھ توں ود سی تے 9 شہراں دی گنتی دس لکھ توں ود سی۔ 4 شہراں (نیو یارک شہر , لاس اینجلس, شکاگو, تے ہیوسٹن) وچ 20 لکھ توں ود لوک وس رۓ سن۔

پاکستانی امریکی امریکی لوکاں دا 0.1% بندے نیں۔

امریکی لوک [1]
گورے 72.4%
کالے 12.6%
ایشیائی 4.8%
ریڈ انڈین 0.9%
ہوائی دے واسی 0.2%
ہور 6.2%
دوغلیاں نسلاں 2.9%
ہسپانوی 16.3%
دس وڈے امریکی میٹرو شہر
نمبر ناں لوک گنتی
1 نیو یارک شہر 19,015,900
2 لاس اینجلس 12,944,801
3 شکاگو 9,504,753
4 ڈیلاس 6,526,548
5 ہیوسٹن 6,086,538
6 فلاڈیلفیا 5,992,414
7 واشنگٹن ڈی سی 5,703,948
8 میامی 5,670,125
9 اٹلانٹا 5,359,205
10 بوسٹن 4,591,112

سائینس[لکھو]

امریکہ 19ویں صدی دے انت توں سائینس تے ٹیکنالوجی وچ سارے دیساں توں اگے اے۔ گراہم بل نے 1876 وچ ٹیلیفون بنایا۔ تھامس ایلوا ایڈیسن نے فونوگراف، بلب تے فلم بنان والا کیمرہ بنایا۔ نکولا ٹیسلا نے الٹرنیٹنگ کرنٹ، بجلی والی موٹر تے ریڈیو بنایا۔ رینزم ای اولڈ تے ہنری فورڈ نے کارخانے وچ تیزی نل گڈیاں بنان دا ول کڈیا۔ رائٹ برادران نے 1903 وچ پہلا انجن نال اڈن والا ہوائی جہاز بنایا۔ یورپ وچ نازی جرمنی دے راج وچ آن باجوں اینریکو فرمی، ایلبرٹ آئینسٹائن، جان فان نیومان ورگے کئی منے پرمنے سینسدان یورپ توں نس کے امریکہ آگۓ۔ دوسری وڈی لڑائی وچ امریکہ نے ایٹم بم بنایا تے جپان تے ورتیا وی۔ زمین توں باہر خلا وچ جان دی دوڑ وچ کمپیوٹر تے سائینس وچ کئی نویاں شیواں آیاں۔ آئی بی ایم، ایپل، مائیکروسوفٹ ورگیاں کمپنیاں نیں کمپیوٹر نوں عام تے زندگی دی لوڑ بنادتا۔ انٹرنیٹ دے بنان وچ امریکہ دا وڈا ہتھ اے۔ اپریل 2010 تک 68% تک امریکی گھراں وچ براڈبینڈ انٹرنیٹ ورتیا جاریا اے۔

نویاں چیزاں دی کھوج تے بنان وچ پرائیویٹ انگ دا حصہ 64% اے تے سائینسی کھوج تے لباں وچ امریکہ پوری دنیا وچ سب توں اگے اے۔

پڑھائی[لکھو]

یونیورسٹی آف ورجنیا

امریکہ وچ عام پڑھائی لئی صوبے تے لوکل سرکاراں زمےوار نیں تے امریکہ دا پڑھائی دا محکمہ ایہناں وں راہ وی دسدا اے تے پیسے وی دیندا اے۔ امریکی جواکاں نوں 6 یا 7 ورے دا ہون توں لے کے 16 یا 18 ورے دی عمر تک لازمی سکول جانا پیندا اے۔ امریکہ وچ پڑھائی دے ودیا کالج تے یونیورسٹیاں نیں۔ 13 توں 15 امریکی کالج تے یونیورسٹیاں دنیا دیاں چوٹی دیاں 20 کالج یونیورسٹیاں وج آندیاں نیں۔ امریکہ وچ 99٪ لوک پڑھے لکھے نے تے اینج امریکہ دنیا وچ 12ویں نمبر تے اے۔

صحت[لکھو]

امریکہ وچ جین دی عمر 78.4 ورے ہوسکدی اے جیہڑی 221 دیساں وچ 50ویں نمبر تے آندی اے۔ امریکہ وچ موٹیاں دی گنتی ودن تے دوجے دیساں وچ صحت دا ناپ ودیا ہون تے ایہ نمبر تلے آیا اے 1987 وچ امریکہ دا نمبر 11واں سی۔ امریکی لوکاں دا تیجا حصہ موٹا اے۔ موٹاپے توں شوگر دا روک وی ود ریا اے۔ جمن ویلے امریکہ وچ اک ہزار وچوں 6.06 نیانے مرجاندے نیں تے ایہ 222 دیساں وچوں امریکہ دا نمبر 176واں اے۔

امریکہ وچ مت

مذہب[لکھو]

امریکہ اپنے قنون باجون اک سیکولر دیس اے۔ ایہ قنون ہر اک نوں اوہدی مڈہبی ازادی دیندا اے تے ایتھے کوئی مزہبی سرکار نئیں چلسکدی۔ 2007 دی اک پچ پرتیت وچ ایہ پتہ چلیا اے جے 78.4% امریکی موہب نوں مندے نیں 1990 وچ 86.4% امریکی مزہب نوں مندے سن۔ 51.3% امریکی پروٹسٹنٹ نیں تے 23.9% رومن کیتھولک نیں۔ ایوینگلیکلزم نون منن والے 26.3% بندے نیں۔ عیسائیت دے مگروں یہودیت (1.7%)، بدھ مت (0.7%), اسلام (0.6%), ہندومت (0.4%) تے یونیٹیرین یونیورسلزم (0.3%) نیں۔ 16.1% امریکی ا وی کیندے نین جے اوہ کسے مذہب نوں نئیں مندے۔

بولی[لکھو]

امریکی بولیاں (2010)[2]
انگریزی 229.7 ملین
ہسپانوی, 37.0 ملین
چینی 2.8 ملین
فرانسیسی 2.1 ملین
ٹیگالگ 1.6 ملین
ویتنامی 1.4 ملین
کوریائی 1.1 ملین
جرمن 1.1 ملین

امریکہ دی کوئی سرکاری بولی نئیں پر ورتی سرکاری ول نال انگریزی ای اے۔ 2010 وچ 23 کروڑ لوکاں نے جیہڑے 5 وریاں توں اپر دے سن تے ایہ امریکی لوکاں دا 80% بندے نیں ایہ دسیا جے اوہ گھر وچ انگریزی ای بولدے نیں۔ 12% لوک گھراں وچ ہسپانوی بولدے نیں تے ایہ دوجی سب تون جوکھی بولی جان والی تے سکھائی جان والی بولی اے۔ امریکی صوبے ہوائی وچ انگریزی تے ہوائی بولی سرکاری بولیاں نیں۔ نیو میکسیکو وچ انگریزی نال ہسپانوی تے لوئزیانا وچ انگریزی نال فرانسیسی وی ورتی جاندی اے۔

640,000 توں ود امریکی پنجابی بولدے نیں۔

امریکی ٹبر[لکھو]

18 سال توں اتے دے 58% امریکی 2007 دی گنتی باجوں ویاۓ ہوۓ سن۔ 6% بیوا، 10% نوں طلاق ہوئی سی تے 25% نے کدے ویاہ نئیں کیتا سی[3]۔ زنانیاں کراں توں باہر کم کردیاں نیں تے چوکھیاں کول بی اے دی ڈگری ہوندی اے[4]۔ اکو جنس وچ ویاہ دا رپھڑ وی پیا ہویا اے۔ 19ورے تک دیاں زنانیاں وچ بجے جمن دا ناپ 1000 وچ 79.8 اے[5] جیہڑا کے چوکھا اے۔

امریکی رہتل[لکھو]

امریکہ ان گنت رہتلاں والی قوم اے جتھے کئی نسلی ٹولیاں رواج تے ریتلاں نیں[6][7]۔ پرانے اصلی امریکیاں نوں چھڈ کے باقی سارے امریکی یا اوہناں دے پرکھ پچھلیاں 5 صدیاں وچ دوجے دیساں وچوں آۓ نیں[8]۔ امریکہ دی چلدی رہتل لیندی رہتل یا یورپی رہتل اے جینوں یورپی مہاجر اپنے نال لیاۓ پر کالے افریقیاں دا رنگ وی ایس رہتل وچ دسدا اے[9][10]۔ ایشیاء تے لاطینی امریکہ دے ہن آنوالے لوکاں تے ایتھے ہون والے نیانیاں نیں ایہنوں اپنے رنگ دتے نیں۔ امریکہ اک ایہوجیا پانڈا اے جیدےوچ جو وی آیا پگھل کے ہور ای بن گیا اصلی ناں ریا۔ اوہ امریکی بن گیا۔

امریکہ پوری دنیا وج کسے بندے نوں سب توں زیادہ ازادی دین والا دیس اے[11]۔ امریکی سفنہ ساری دنیا توں لوکاں نوں اپنے ول کھچدا اے ۔ امریکی رہتل سخت کم کرکے اتے جان ، امیر ہون تے قنون دے دیرے دے اندر ریندیاں ہویاں جو تسیں کرنا چاہو کرن دی ازادی دیندی اے۔ ایہو ای امریکی سفنہ اے[12]۔ عام امریکی رہتل وچ کوئی زات برادری نئیں[13] ۔ پڑھے لکھے لوکاں نوں امریکہ وچ اچی نیویاں ٹولیاں سماج بولی تے ہور ریتاں توں دسدیاں نیں۔ کم یا کمائی توں وی بندے نوں کدے ناپیا جاندا اے۔ پر عام جیون لنگانا تے وشکارلے تھاں تے ہونا چنگی گل سمجی جاندی اے۔

امریکی میڈیا[لکھو]

دنیا دی پہلی فلم 1894 وچ تھامس ایڈیسن دی مشین نوں ورتدیاں ہویاں نیو یارک شہر وچ چلی تے اگلے دہاکے وچ امریکہ فلماں دے کاروبار وج دنیا وج اگے آگیا۔ امریکی فلماں بنن دی وڈی تھاں امریکی صوبے کیلیفورنیا وچ ہولی وڈ اے۔ ڈائریکٹر ڈی ڈبلیو گرفتھ نے فلم بنان دی بولی تے ول سوچے جان وائن تے مرلن منرو ورگے ایکٹراں نے ایہنوں مشہوری دتی۔ والٹ ڈزنی ورگے لوکاں نے کارٹون فلماں دے راہیں کاروبار دے نویں ول کڈے۔ ہولی وڈ دے سٹودیواں وچ ونسونیاں تے منیاں پرمنیاں فلماں بنیاں۔ ریڈوی تے ٹی وی امریکی لوکاں دے واوا ویلہ لیلیندے نیں۔

انٹرنیٹ امریکی زندگی دا اک وڈا انگ اے تے انٹرنیٹ تے سب توں چوکھیاں ویکیھاں جان والیاں ویب سائیٹاں فیس بک، یو ٹیوب، وکیپیڈیا، بلوگر، یاہو تے ایبے نیں[14]۔ ایلوس پریسلے مائیکل جیکسن تے میڈونہ موسیقی دے تاریاں نوں ساری دنیا جاندی اے[15] ۔

ساہت، فلاسفی تے آرٹس[لکھو]

تھامس ایکنز دی اک مورت

18ویں تے 19ویں صدی دے امریکی ساہت تے آرٹ یورپ دی دین سن۔ امریکی لکھت دے موڈی نتھانیل ہاتھورن ایڈگر ایلن پو تے ہنری ڈیوڈ تھوریو سن۔ مارک ٹوین تے والٹ وہٹمین 19ویں صدی دے دوجے حصے وچ امریکہ دے منے پرمنے لکھاری سن۔ ایملی ڈکنسن اپنے ویلے وچ تے گمنام سی پر مرن مکرون اوہنوں چوکھی مانتا لبی۔ ہرمن میلول دی ( Moby-Dick) تے مارک ٹوین دی (The Adventures of Huckleberry Finn) ودیا امریکی ناولان وچ کنے جاندے نیں۔


11 امریکی لکھاریاں نیں ساہت دا نوبل انعام جتیا اے تے ولیم فاکنر ارنسٹ ہیمنگو ے تے ٹونی موریسن 20ویں صدی دے وڈے لکھاریاں چوں گنے جاندے نیں۔ تھوریو تے رالف والڈو ایمرسن نے امریکہ وچ فلسفیانہ سوچاں دی نیو رکھی۔ اک کم کرن والے امریکہ نوں اپنے ورگے فلسفیاں دی لوڑ سی تے اینج ولیم جیمز تے جان ڈیوی ایہوجی فلاسفی امریکیاں اگے رکھدے نیں۔

ہڈسن رور سکول 19ویں صدی دے دوجے ادھ وچ امریکہ وچ مورتاں بنان وچ اک سوچ نال اگے آیا۔ایشر ڈیورنڈ فریڈرک چرچ تھامس ایکنز تے تھامس کول ایس سکول دے وڈے ناں نیں۔20صدی وچ جارجیا اوکیف تے اینڈی وارہول نے اپنیاں سوچاں نال امریکی پینٹنگ نون نواں رنگ دتا۔

آرکیٹیکچر وچ فرینک لائیڈ رائٹ، رائٹ فلپ جانسن تے فرینک گہری نے نویاں راہوان کڈیاں۔ کارٹون کتاباں تے سپرمین ہیرو امریکہ وچوں ای مڈ رکھدے نیں۔

کھان پین[لکھو]

امریکی کھانے یورپی دیسان دی کھانیان ورگے ای نیں۔ کنک آلو مکی تے گوشت عام نیں۔ پزا ہیمبرگر ہاٹ ڈاگز چپس چھیتی لب جان والے کھانے نیں۔ کوکاکولا تے پیپسی کولا اوہ امریکی شربت نیں جنان دی ساری دنیا وج مانگ اے۔ ایناں شیوان نال امریکی دنیا وچ سب تون جوکھے موٹے وی ہورے نیں۔

کھیڈاں[لکھو]

اولمپک کھیڈاں وچ سب توں وکھے ٹکے جتنوالا مائیکل فیلپس

بیس بال نوں امریکہ وچ سب توں چوکھا پسند کیتا جاندا اے۔ ایس دے مگروں فٹ بال باسکٹ بال برف ہاکی دی واری اندی اے۔ باکسنگ تے گھڑدوڑ کدے کلیان کھیڈیاں جان والیاں کھیداں وج اگے سن پر ہن گالف تے گڈیاں دی ریس ایناں توں گے نیں۔ 8 اولمپک کھیڈاں امریکہ وج ہوچکیاں نیں۔ کرمیاں وچ ہون والیاں اولمپک کھیڈاں وچ امریکیاں نے 2,301 یعنی دنیا وچ سب توں زیادہ ٹکے لے جکے نیں۔ سردیاں دیاں اولمپک کھیدان وچ امریکیاں نے دوجے نمبر 253 ٹکے جتے۔



امریکی نشان[لکھو]

بارلے جوڑ[لکھو]






اتہ پتہ[لکھو]

  1. "2010 Census Data". U.S. Census Bureau. http://2010.census.gov/2010census/data/. Retrieved on 2011-03-29. 
  2. "Language Spoken at Home by the U.S. Population, 2010", American Community Survey, U.S. Census Bureau, in World Almanac and Book of Facts 2012, p. 615.
  3. "Table 55—Marital Status of the Population by Sex, Race, and Hispanic Origin: 1990 to 2007". Statistical Abstract of the United States 2009. U.S. Census Bureau. Retrieved 2009-10-11.
  4. "Women's Advances in Education". Columbia University, Institute for Social and Economic Research and Policy. 2006. Archived from the original on 2007-06-09. Retrieved 2007-06-06.
  5. "Teenage birth rate statistics – countries compared – NationMaster People". Nationmaster.com. Retrieved 2011-07-10.
  6. Thompson, William, and Joseph Hickey (2005). Society in Focus. Boston: Pearson. ISBN 0-205-41365-X.
  7. Adams, J. Q., and Pearlie Strother-Adams (2001). Dealing with Diversity. Chicago: Kendall/Hunt. ISBN 0-7872-8145-X.
  8. Fiorina, Morris P., and Paul E. Peterson (2000). The New American Democracy. London: Longman, p. 97. ISBN 0-321-07058-5.
  9. Holloway, Joseph E. (2005). Africanisms in American Culture, 2d ed. Bloomington: Indiana University Press, pp. 18–38. ISBN 0-253-34479-4. Johnson, Fern L. (1999). Speaking Culturally: Language Diversity in the United States. Thousand Oaks, Calif., London, and New Delhi: Sage, p. 116. ISBN 0-8039-5912-5.
  10. Adams, J. Q., and Pearlie Strother-Adams (2001). Dealing with Diversity. Chicago: Kendall/Hunt. ISBN 0-7872-8145-X.
  11. "Individualism". Clearly Cultural. Retrieved 2009-02-28.
  12. "A Family Affair: Intergenerational Social Mobility across OECD Countries". Economic Policy Reforms: Going for Growth (OECD). 2010. Retrieved 2010-09-20. Blanden, Jo, Paul Gregg, and Stephen Malchin (April 2005). "Intergenerational Mobility in Europe and North America". Centre for Economic Performance. Archived from the original on June 23, 2006. Retrieved 2006-08-21.
  13. Gutfield, Amon (2002). American Exceptionalism: The Effects of Plenty on the American Experience. Brighton and Portland: Sussex Academic Press. p. 65. ISBN 1-903900-08-5.
  14. "Top Sites in United States". Alexa. 2010. Retrieved 2010-03-27.
  15. Biddle, Julian (2001). What Was Hot!: Five Decades of Pop Culture in America. New York: Citadel, p. ix. ISBN 0-8065-2311-5.