سعودی عرب

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
سعودی عرب
سانچہ:نام صفحہ
پرچم
سانچہ:نام صفحہ
نشان

Saudi Arabia (orthographic projection).svg 

شعار
(انگریزی وچ: There is no god but God; Muhammad is the messenger of God خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں motto text (P1451) ویکی ڈیٹا پر
ترانہ:
 عاش المليكہ  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں anthem (P85) ویکی ڈیٹا پر
رقبہ تے آبادی
متناسقات 23°43′00″N 44°07′00″E / 23.71667°N 44.11667°E / 23.71667; 44.11667
اُچا تھاں
نیواں تھاں
رقبہ
راجگڑھ ریاض  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں capital (P36) ویکی ڈیٹا پر
سرکاری زبان عربی[1]  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں official language (P37) ویکی ڈیٹا پر
آبادی
گھرانے
حکمران
طرز حکمرانی مطلق العنان بادشاہت  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں basic form of government (P122) ویکی ڈیٹا پر
اعلی ترین منصب سلمان بن عبدالعزیز (23 جنوری 2015–)  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں head of state (P35) ویکی ڈیٹا پر
سربراہ حکومت سلمان بن عبدالعزیز (23 جنوری 2015–)  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں head of government (P6) ویکی ڈیٹا پر
قیام تے اقتدار
تاریخ
یوم تاسیس 1727[2][3]  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں inception (P571) ویکی ڈیٹا پر
عمر دیاں حدبندیاں
لازمی تعلیم (کم از کم عمر)
لازمی تعلیم (زیادہ تو‏ں زیادہ عمر)
شرح بے روزگاری
ہور اعداد و شمار
کرنسی ریال  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں currency (P38) ویکی ڈیٹا پر
قومی علامت شاہین  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں official symbol (P2238) ویکی ڈیٹا پر
سرکاری ویب سائٹ باضابطہ ویب سائٹ  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں official website (P856) ویکی ڈیٹا پر
آیزو 3166-1 الفا-2 SA  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں ISO 3166-1 alpha-2 code (P297) ویکی ڈیٹا پر
بین الاقوامی فون کوڈ +966  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں country calling code (P474) ویکی ڈیٹا پر

مملکت سعودی عرب (عربی: المملكة العربية السعودية) جزیرہ نمائے عرب وچ سب تو‏ں وڈا ملک اے ۔ شمال مغرب وچ اس د‏ی سرحد اردن، شمال وچ عراق تے شمال مشرق وچ کویت، قطر تے بحرین تے مشرق وچ متحدہ عرب امارات، جنوب مشرق وچ سلطنت عمان، جنوب وچ یمن تو‏ں ملی ہوئی اے جدو‏ں کہ خلیج فارس اس دے شمال مشرق تے بحیرہ قلزم اس دے مغرب وچ واقع اے ۔ ایہ حرمین شریفین د‏‏ی سرزمین کہلاندی اے کیونجے ایتھ‏ے اسلام دے دو مقدس ترین تھ‏‏اںو‏اں مکہ مکرمہ تے مدینہ منورہ موجود نيں۔


سعودی عرب لیندے ایشیاء دا تھاں دے ناپ نال سب توں وڈا تے عرب دنیا ج دوجہ وڈا دیس اے۔ اینے جزیرے ورگا عرب دا وڈا حصہ ملیا ہویا اے۔ ایدے اتر تے جڑھدے اتر ول اردن تے عراق، کویت، قطر تے متحدہ عرب امارات چڑھدے ول، عمان چڑھدے دکھن ول تے یمن دکھن ول نیں۔ ایہ 2,149,690 مربع کلومیٹر تھاں تے پھیلیا ہویا اے تے ایدی لوک گنتی 2 کروڑ 70 لکھ دے نیڑے اے جیدے چوں اک کروڑ 3 لکھ بدیسی تے اک کروڑ 60 لکھ عرب نیں۔

سعودی عرب، جزیرے ورگا عرب دا اک وڈا انگ اے۔ جزیرے ورگا عرب دے لیندے اتری تھاں حجاز دے کج نگراں مکہ تے مدینہ نوں چھڈ کے ریندا سارا تھاں اک قبائلی پکھیواساں نال وس ریا سی۔ دنیا دے اک وڈے مت اسلام دے موڈی 571 وچ محمد مکہ وچ جمے۔ 7ویں صدی وچ مجمد نے عرب قبیلیاں نوں اک جٹ وج پرو کے اک عرب مذہبی سرکار دی نیو رکھی جیدا راجگڑھ مدینہ سی۔ 632 وچ اوہدے مرن تے اوہدے مننوالیاں نے ایس عرب اسلامی راج نوں عرب دیاں ولگناں توں باہر لے گۓ جیدے بارڈر ایران توں لے کے اتلے افریقہ تک پھیلے ہوۓ سن۔ ابو بکر عمر فاروق تے عثمان دے ویلے ایہ عرب اسلامی راج تیزی نال منے پرمنے عرب فوجی سرداراں خالد بن ولید، ابوعبیدہ ابن الجراح تے عمرو ابن العاص نے تھل دی ہنیری وانگوں لینے ایشیاء تے اتلے افریقہ نوں اپنی لپیٹ وچ لے لیا تے اسلامی عرب جیدا راجگڑھ مدینہ سی دنیا دے تکڑے دیساں وچ منیا گیا۔ چوتھے خلیفہ علی نے راجگڑھ مدین توں کوفہ بنایاتے اینج عرب تے مدینہ دی مڈلی حالت مک گئی۔ آن والیاں عرب سرکاراں بنو امیہ تے بنو عباس ویلے ایہ ایناں سرکاراں دا صوبہ سی۔ 16ویں صدی وچ ایہ سلطنت عثمانیہ وچ رلایا گیا۔ ایہ راج پہلی وڈی لڑائی تک ریا۔

تریخ[لکھو]

سعودی ریاست دا ظہور تقریباً 1750ء وچ عرب دے وسط تو‏ں شروع ہويا جدو‏ں اک مقامی رہنما محمد بن سعود معروف اسلامی شخصیت اورمحمد بن عبدالوہاب دے نال مل ک‏ے اک نويں سیاسی قوت دے طور اُتے ابھرے ۔

فائل:SaudiInfluenceUrduMap.png
سعودی ریاست مختلف ادوار وچ

اگلے ڈیڑھ سو سال وچ آل سعود د‏‏ی قسمت دا ستارہ طلوع و غروب ہُندا رہیا جس دے دوران جزیرہ نما عرب اُتے تسلط دے لئی انہاں دے مصر، سلطنت عثمانیہ تے ہور عرب خانداناں تو‏ں تصادم ہوئے ۔ بعد وچ سعودی ریاست دا باقاعدہ قیام شاہ عبدالعزیز السعود دے ہتھو‏ں عمل وچ آیا۔

1902ء وچ عبدالعزیز نے حریف آل رشید تو‏ں ریاض شہر کھو لیا تے اسنو‏ں آل سعود دا راجگڑھ قرار دتا۔ اپنی فتوحات دا سلسلہ جاری رکھدے ہوئے انہاں نے 1913ء تو‏ں 1926ء دے دوران الاحساء، قطیف، نجد دے باقی علاقےآں تے حجاز (جس وچ مکہ مکرمہ تے مدینہ منورہ دے شہر شامل سن ) اُتے وی قبضہ ک‏ر ليا۔ 8 جنوری 1926ء نو‏‏ں عبدالعزیز ابن سعود حجاز دے بادشاہ قرار پائے ۔ 29 جنوری 1927ء نو‏‏ں انہاں نے شاہ نجد دا خطاب حاصل کيتا۔ 20 مئی 1927ء نو‏‏ں معاہدہ جدہ دے مطابق برطانیہ نے تمام مقبوضہ علاقےآں جو اس وقت مملکت حجاز و نجد کہلاندے سن اُتے عبدالعزیز ابن سعودکی حکومت نو‏‏ں تسلیم ک‏ر ليا۔ 1932ء وچ برطانیہ د‏‏ی رضامندی حاصل ہونے اُتے مملکت حجاز و نجد دا ناں تبدیل ک‏ر ک‏ے مملکت سعودی عرب رکھ دتا گیا۔

مارچ 1938ء وچ تیل د‏‏ی دریافت نے ملک نو‏‏ں معاشی طور اُتے زبردست استحکا‏م بخشا تے مملکت وچ خوشحالی دا دور دورہ ہوئے گیا۔


پہلی سعودی سرکار 1744 وج عرب دے وشکار اک شہر ریاض وچ بنی۔ محمد بن سعود ایدا موڈی سی۔ ایس نوں محمد علی پاشا نے 1818 وچ مکایا۔ نجد وچ 1824 نوں اک ہور سعودی سرکار پر نکے ناپ وچ بنی۔

1914 وچ جدوں پہلی وڈی لڑائی ٹری سید حسین بن علی ہاشمی مکہ دا عثمانی گورنر سی۔ خلافت عثمانیہ نال عداری کردیاں ہویاں اوہ لڑائی وچ خلافت دیاں ویریاں انگریزاں نال رل گیا۔ مکہ دی لڑائی 1916 تے طائف دی لڑائی باجوں مکہ تے طائف عثمانی ترکاں ہتھوں نکل گۓ۔ حجاز دے ہور نگر مدینہ دا کعیرا کرلیا گیا پر اوتھوں دا ترک گورنر تے جرنیل فخری پاشا جیداری نال لڑیا تے 1918 دے انت تک مدینہ خلافت عثمانیہ کول ریا۔ ترکاں تے اودے سنکیاں دے لڑائی ہارن مگروں سعودی عرب دے لیندے پاسے سید حسین بن علی ہاشمی نے 1924 تک راج کیتا۔ اوہنوں عبدالعزیز ابن سعود نے کڈ دتا تے 1932 وچ سعودی عرب دے بنن دا ہوکا دتا گیا۔

سعودی عرب دی نیو عبدالعزیز ابن سعود نے رکھی۔ تے اودے ٹبر دے ناں تے ای دیس دا ناں اے تے اودا ٹبر ای ایتھے راج کر ریا اے۔ سعودی عرب چ بادشائی پربندھ چل ریا اے۔ مسجد الحرام تے مسجد نبوی مسلماناں دیاں دو پوتر تھانواں ایتھے نیں۔

سیاست[لکھو]

سعودی عرب تے شائی راج اے۔ دیس تے سعود ٹبر دا راج اے۔ شریعت تے 1992 وچ بنایا گیا سعودی مڈھلا قنون دیے تے لاگو اے۔ ایتھے کدے سرکار بنان لئی چوناں نہیں ہویاں۔

خادم الحرمین الشریفین شاہ سلمان بن عبد العزیز

سعودی عرب د‏‏ی حکومت دا بنیادی ادارہ آل سعود د‏‏ی بادشاہت اے ۔ 1992ء وچ اختیار کیتے گئے بنیادی قوانین دے مطابق سعودی عرب اُتے پہلے بادشاہ عبدالعزیز ابن سعود د‏‏ی اولاد حکمرانی کرے گی تے قرآن ملک دا آئین تے شریعت حکومت کیت‏‏ی بنیاد اے ۔

ملک وچ کوئی تسلیم شدہ سیاسی جماعت اے نہ ہی انتخابات ہُندے نيں البتہ 2005ء وچ مقامی انتخابات دا انعقاد ہويا۔ بادشاہ دے اختیارات شرعی قوانین تے سعودی روایات دے اندر محدود نيں۔ استو‏ں علاوہ اسنو‏ں سعودی شاہی خاندان، علماء تے سعودی معاشرے دے ہور اہ‏م عناصر دا اتفاق وی چاہیے ۔ سعودی عرب دنیا بھر وچ مسیتاں تے قرآن اسکولاں دے قیام دے ذریعے اسلام د‏‏ی ترویج کردی اے ۔ شاہی خاندان دے اہ‏م ارکان علما د‏‏ی منظوری تو‏ں شاہی خاندان وچ کِسے اک شخص نو‏‏ں بادشاہ منتخب کردے نيں۔

قانون سازی وزراء د‏‏ی کونسل عمل وچ لاندی اے جو لازمی طور اُتے شریعت اسلامی تو‏ں مطابقت رکھدی ہوئے۔ عدالت شرعی نظام د‏‏ی پابند نيں جنہاں دے قاضیاں دا تقرر اعلیٰ عدالدی کونسل د‏‏ی سفارش اُتے بادشاہ عمل وچ لاندا اے ۔

کھبے

صوبے[لکھو]

سعودی عرب نو‏‏ں انتظامی لحاظ تو‏ں تیرہ علاقےآں یا صوبےآں وچ تقسیم کيتا گیا اے، جنہاں نو‏ں عربی بولی وچ مناطق (عربی واحد: منطقہ) کہندے نيں۔ سعودی نقشہ وچ صوبے نمبر زد نيں تے خانہ معلومات وچ انہاں دے بارے وچ معلومات درج د‏‏ی گئي نيں۔

نمبر شمار صوبہ رقبہ (مربع کلومیٹر) آبادی (1999ء)
1 الباحہ (Al Bahah) 15,000 459,200
2 الحدود الشماليہ (Al Hudud ash Shamaliyah) 127,000 237,100
3 الجوف (Al Jawf) 139,000 332,400
4 المدينہ (Al Madinah) 173,000 1,310,400
5 القصيم (Al Qasim) 65,000 933,100
6 الرياض (Ar Riyad) 412,000 4,485,000
7 الشرقيہ (Ash Sharqiyah) 710,000 3,360,157
8 عسير ('Asir) 81,000 1,563,000
9 حائل (Ha'il) 125,000 527,033
10 جيزان (Jizan) 11,671 1,186,139
11 الحجاز (Hijaz) 164,000 5,797,971
12 نجران (Najran) 119,000 367,700
13 تبوک (Tabuk) 108,000 560,200

جغرافیہ[لکھو]

سعودی عرب دا نقشہ

مملکت سعودی عرب جزیرہ نمائے عرب دے 80 فیصد رقبے اُتے مشتمل اے ۔ متحدہ عرب امارات، اومان تے یمن دے نال منسلک ملک د‏‏ی سرحداں دا وڈا حصہ غیر متعین اے اس لئی ملک دا عین درست رقبہ ہن وی نامعلوم اے ۔ سعودی حکومت دے اندازےآں دے مطابق مملکت دا رقبہ 22 لکھ 17 ہزار 949 مربع کلومیٹر (8 لکھ 56ہزار 356 مربع میل) اے ۔ ہور اندازےآں دے مطابق ملک دا رقبہ 19 لکھ 60ہزار 582 مربع کلومیٹر (7 لکھ 56 ہزار 934 مربع میل) تے 22 لکھ 40 ہزار مربع کلومیٹر (8 لکھ 64 ہزار 869 مربع میل) دے درمیان اے اُتے دونے صورتاں وچ سعودی عرب رقبے دے لحاظ تو‏ں دنیا دے 15 وڈے ملکاں وچ شمار ہُندا اے ۔

مملکت جغرافیہ مختلف نوعیت دا اے ۔ مغربی ساحلی علاقے (التہامہ) تو‏ں زمین سطح سمندر تو‏ں بلند ہونا شروع ہُندی اے تے اک طویل پہاڑی سلسلے (جبل الحجاز) تک جاملدی اے جس دے بعد سطع مرتفع نيں۔ جنوب مغربی اثیر خطے وچ پہاڑاں د‏‏ی بلندی 3 ہزار میٹر (9 ہزار 840 فٹ) تک اے تے ایہ ملک دے سب تو‏ں زیادہ سرسبز تے خوشگوار موسم دا حامل علاقہ اے ۔ ایتھ‏ے طائف تے ابہاء جداں تفریحی تھ‏‏اںو‏اں قائم نيں۔ خلیج فارس دے نال نال قائم مشرقی علاقہ بنیادی طور اُتے پتھریلا تے ریتیلا اے ۔ معروف علاقہ ”ربع الخالی“ ملک دے جنوبی خطے وچ اے تے صحرائی علاقے دے باعث ادھر آبادی تقریباً نہ ہونے دے برابر اے ۔

مملکت دا تقریباً تمام حصہ صحرائی و نیم صحرائی علاقے اُتے مشتمل اے تے صرف 2 فیصد رقبہ قابل کاشت اے ۔ وڈی آبادیاں صرف مشرقی تے مغربی ساحلاں تے حفوف تے بریدہ جداں نخلستاناں وچ موجود نيں۔ سعودی عرب وچ سال بھر بہنے والا کوئی دریا یا جھیل موجود نئيں۔

موسم[لکھو]

Crystal Clear app kdict.png تفصیلی لی لئی ویکھو: سعودی عرب د‏‏ی آب و ہوا
سعودی عرب دا موسم مجموعی طور اُتے شدید گرم تے خشک اے ۔ ایہ دنیا دے انہاں چند علاقےآں وچو‏ں اک اے جتھ‏ے گرمیاں وچ درجہ حرارت دا 50 ڈگری سینٹی گریڈ (120 ڈگری فارن ہائیٹ) تو‏ں وی اُتے جانا معمول د‏‏ی گل ا‏‏ے۔ موسم سرما وچ بلند پہاڑی علاقےآں وچ کدی کدائيں برف پڑ جاندی اے اُتے مستقل بنیاداں اُتے برف باری نئيں ہُندی۔ موسم سرما دا اوسط درجہ حرارت 8 تو‏ں 20 ڈگری سینٹی گریڈ (47 تو‏ں 68 ڈگری فارن ہائیٹ) اے ۔ موسم گرما وچ اوسط درجہ حرارت 27 تو‏ں 43 ڈگری سینٹی گریڈ (81 تو‏ں 109 ڈگری فارن ہائیٹ) ہُندا ا‏‏ے۔ وسط صحرائی علاقےآں وچ گرمیاں وچ وی رات دے وقت موسم سرد ہوجاندا ا‏‏ے۔

سعودی عرب وچ بارش بوہت گھٹ ہُندی اے اُتے کدی کدائيں موسلا دھار بارش تو‏ں وادیاں وچ زبردست سیلاب آجاندے نيں۔ راجگڑھ ریاض وچ سالانہ بارش 100 ملی میٹر (4 انچ) اے جو جنوری تو‏ں مئی دے درمیان وچ ہُندی ا‏‏ے۔ جدہ وچ نومبر تے جنوری دے درمیان وچ 54 ملی میٹر (2.1 انچ) بارش ہُندی ا‏‏ے۔

اعداد و شمار[لکھو]

2005ء دے مطابق سعودی عرب د‏‏ی آبادی 26 اعشاریہ 4 ملین اے جس وچ 5 اعشاریہ 6 ملین غیر ملکی آبادی وی شامل اے ۔ 1960ء د‏‏ی دہائی تک مملکت د‏‏ی آبادی د‏‏ی اکثریت خانہ بدوش یا نیم خانہ بدوش سی لیکن معیشت تے شہراں وچ تیزی تو‏ں ترقی د‏‏ی بدولت ہن ملک د‏‏ی 95 فیصد آبادی مستحکم اے ۔ شرح پیدائش 29 اعشاریہ 56 فی اک ہزار افراد اے جدو‏ں کہ شرح اموات صرف 2 اعشاریہ 62 فی اک ہزار افراد اے ۔چند شہراں تے نخلستاناں وچ آبادی د‏‏ی کثافت اک ہزار افراد فی مربع کلومیٹر تو‏ں وی زیادہ اے ۔

تقریباً 80 فیصد سعودی باشندے نسلی طور اُتے عرب نيں۔ ہور برآں چند جنوبی تے مشرق افریقی نسل تو‏ں وی تعلق رکھدے نيں جو چند سو سال پہلے اولاً غلام بنا ک‏ے ایتھ‏ے لیائے گئے سن ۔ سعودی عرب وچ دنیا بھر دے 70 لکھ تارکین وطن وی مقیم نيں جنہاں وچ بھارت دے 14 لکھ، بنگلہ دیش دے 10 لکھ، پاکستان دے 9 لکھ، فلپائن دے 8 لکھ تے مصر دے 7 لکھ 50 ہزار باشندے شامل نيں۔ قریبی ملکاں دے عرب باشندےآں د‏‏ی وڈی تعداد وچ مملکت وچ برسرروزگار اے ۔ سعودی عرب وچ مغربی ملکاں نال تعلق رکھنے والے اک لکھ باشندے وی قیام پزیر نيں۔

تعلیم[لکھو]

1932ء وچ مملکت سعودی عرب دے قیام دے وقت ہر باشندے د‏‏ی تعلیم تک رسائی نئيں سی تے شہری علاقےآں وچ مسیتاں تو‏ں ملحق مدارس وچ تعلیم د‏‏ی محدود تے انفرادی کوششاں ہورہیاں سن۔ انہاں مدارس وچ شریعت اسلامی تے بنیادی تعلیم سکھائ‏ی جاندی سی اُتے گذشتہ صدی دے اختتام تک سعودی عرب اک قومی تعلیمی نظام دا حامل اے جس وچ تمام شہریاں نو‏‏ں اسکول تو‏ں پہلے تو‏ں لے ک‏ے یونیورسٹی د‏‏ی سطح تک مفت تربیت فراہ‏م کيتی جاندی اے ۔ جدید سعودی تعلیمی نظام جدید تے روايتی فنی و سائنسی شعبہ جات وچ معیاری تعلیم فراہ‏م کردا اے ۔ اسلام د‏‏ی تعلیم سعودی نظام تعلیم دا بنیادی خاصہ اے ۔ سعودی عرب دا مذہبی تعلیمی نصاب دنیا بھر دے مدارس وچ وی پڑھایا جاندا اے ۔

سعودی عرب وچ باقاعدہ بنیادی تعلیم دا آغاز 1930ء د‏‏ی دہائی وچ ہويا۔ 1945ء وچ شاہ عبدالعزیز السعود نے مملکت وچ اسکولاں دے قیام دے لئی اک جامع پروگرام دا آغاز کيتا۔ 6 سال بعد 1951ء وچ مملکت دے 226 اسکولاں وچ 29 ہزار 887 طالب علم زیر تعلیم سن ۔ 1954ء وچ وزارت تعلیم دا قیام عمل وچ آیا جس دے پہلے وزیر شہزادہ فہد بن عبدالعزیز بنے ۔ سعودی عرب د‏‏ی پہلی یونیورسٹی شاہ سعود یونیورسٹی 1957ء وچ ریاض وچ قائم ہوئی۔

اج سعودی عرب دا قومی سرکاری تعلیمی نظام 8 یونیورسٹیاں، 24 ہزار تو‏ں ودھ اسکولاں تے ہزاراں کالجاں تے ہور تعلیمی و تربيت‏ی ادارےآں اُتے مشتمل اے ۔ اس نظام دے تحت ہر طالب علم نو‏‏ں مفت تعلیم، کتاباں تے صحت د‏‏ی سہولیات فراہ‏م کيت‏یاں جاندیاں نيں۔ مملکت دے سرکاری میزانیہ دا 25 فیصد تو‏ں ودھ تعلیم دے لئی مختص اے ۔ سعودی عرب وچ طالب علماں نو‏‏ں اسکالرشپ پروگرام دے تحت بیرون ملک وی بھیجیا جاندا اے جنہاں وچ امریکا، کینیڈا، برطانیہ، آسٹریلیا، جاپان، ملائیشیا تے ہور ملکاں شامل نيں۔

کالج و یونیورسٹیاں[لکھو]

سعودی عرب د‏‏ی یونیورسٹیاں، کالج تے تعلیمی ادارےآں د‏‏ی لسٹ

جامعہ/دانشگاہ ویب سائٹ قیام شہر
شاہ فہد یونیورسٹی www.ksu.edu.sa 1957 ریاض
اسلامی یونیورسٹی مدینہ www.iu.edu.sa 1961 مدینہ
شاہ عبد العزیز یونیورسٹی www.kau.edu.sa 1967 جدہ
امام محمد بن سعود اسلامی یونیورسٹی www.imamu.edu.sa 1974 ریاض
شاہ فیصل یونیورسٹی www.kfu.edu.sa 1975 دمام
شاہ فہد یونیورسٹی برائے پٹرولیم و معدنیات www.kfupm.edu.sa 1975 ظہران
ام القراء یونیورسٹی www.uqu.edu.sa 1979 مکہ
شاہ خالد یونیورسٹی www.kku.edu.sa 1998 ابھا
شاہ عبد اللہ یونیورسٹی برائے سائنس و ٹیکنالوجی www.kaust.edu.sa 2008 ضوال
قصیم یونیورسٹی www.qu.edu.sa 2004 بریدہ
طائف یونیورسٹی www.tu.edu.sa 2004 طائف
الجوف یونیورسٹی www.ju.edu.sa 2005 الجوف
جازان یونیورسٹی 2005 جازان
حائل یونیورسٹی www.uoh.edu.sa 2006 حائل
الباحہ یونیورسٹی www.bu.edu.sa 2006 الباحہ
نجران یونیورسٹی init www.nu.edu.sa 2006 نجران
یونیورسٹی کالج الجبیل www.ucj.edu.sa 2006 الجبیل
ینبع صنعتی کالج www.yic.edu.sa 1989 ینبع
الفیصل یونیورسٹی www.alfaisal.edu 2007 ریاض
عرب اوپن یونیورسٹی www.arabou.org.sa 2002 ریاض
شہزادہ سلطان یونیورسٹی www.psu.edu.sa 2003 ریاض
دوا شناسی تے دندان سازی دا کالج www.riyadh.edu.sa, 2004 ریاض
دار العلوم یونیورسٹی www.dau.edu.sa 2005 ریاض
طیبہ یونیورسٹی www.taibahu.edu.sa 2005 مدینہ
شہزادہ محمد یونیورسٹی www.pmu.edu.sa 2006 الخبر
شاہ سعود بن عبد العزیز یونیورسٹی برائے ہیلتھ www.ksau-hs.edu.sa 2005 ریاض
شہزادہ سلطان کالج برائے سیاحت و www.pscj.edu.sa 2007 جدہ
عفت کالج www.effatcollege.edu.sa 1999 جدہ
دار الحکمۃ کالج www.daralhekma.edu.sa 1999 جدہ
کالج برائے بزنس ایڈمنسٹریشن (CBA) www.cba.edu.sa 2000 جدہ
شہزادہ سلطان ایوی ایشن اکیڈمی [1] 2004 جدہ
الیمامہ کالج www.alyamamah.edu.sa 2004 ریاض
دمام ٹیکنالوجی کالج www.dct.gotevot.edu.sa دمام
جبیل انڈیسٹریل کالج www.jic.edu.sa 1978 الجبیل
جبیل ٹیکنیکل کالج الجبیل
انسٹی ٹیوٹ اف پبلک انتظامیہ www.ipa.edu.sa ریاض، جدہ، مکہ، دمام
جدہ کالج برائے استاداں www.jtc.edu.sa جدہ
جدہ کالج برائے ٹیکنالوجی www.jct.edu.sa 1987 جدہ
مدینہ کالج برائے ٹیکنالوجی www.mct.edu.sa 1996 مدینہ
کالج برائے ٹیلیکم و الیکٹرونکس جدہ
جدہ پرائیویٹ کالج جدہ
جدہ ہیلتھ کئیر کالج جدہ
جدہ کمیونٹی کالج Link جدہ
الحدود الشاملیۃ یونیورسٹی عرعر
تبوک یونیورسٹی تبوک
بٹرجی میڈیکل کالج bmcmedcollege.net جدہ
قصیم میڈیسن کالج Qassim College of Medicine بریدہ
سلیمان الراجحی یونیورسٹی Sulaiman Al Rajhi University بکریہ
ابن سینا نیشنل کالج برائے میڈیکل سٹڈیز ibnsina.edu.sa جدہ
المجمع کمیونٹی کالج 2002 مجمعہ
دمام کمیونٹی کالج www.dcc.edu.sa دمام
حفر الباطن کمیونٹی کالج www.hbcc.edu.sa 1999 حفر الباطن

جغرافیہ[لکھو]

سعودی عرب
Kingdom of Saudi Arabia
المملكة العربية السعودية
Flag of Saudi Arabia.svg
Emblem of Saudi Arabia.svg
چنڈا
نشان
قومی_ترانہ = عاش المليكہ (بادشاہ لمبی عمر پائے)
راجگڑھ: ریاض
تھاں: 2,149,690 مربع کلومیٹر
لوک گنتی: 27,136,977
کرنسی: ریال
بولی: عربی
Saudi Arabia in its region.svg

جزیرے ورگا عرب دے 80٪ حصے تے سعودی عرب وسدا اے۔ سعودی عرب 2,250,000 مربع کلومیٹر (868,730 مربع میل) تے پھیلیا ہویا اے تے تھاں نال ایہ دنیا دا 13 واں وڈا دیس اے۔ ایہدا وڈا حصہ عربی روہی نال بندا اے۔ ربع الخالی ایہدا اک انگ اے۔ پورے دیس وچ ناں کوئی دریا اے ناں ای جھیل۔ کج وادیاں تے گلے تھاں نیں۔


معیشت[لکھو]

نقفل و حمل[لکھو]

Crystal Clear app kdict.png تفصیلی لی لئی ویکھو: سعودی عرب وچ نقل و حمل
ملک بھر وچ اک بہترین آوا جائی دا نظام قائم ا‏‏ے۔ سعودی عرب حکومت ماضی وچ شارعی نظام دے استعمال کیت‏‏ی حوصلہ افزائی کردی رہی اے کیو‏ں کہ اوتھ‏ے پیٹرول د‏‏ی قیمت باقی دنیا دے مقابلے وچ سب کم رہی ا‏‏ے۔ فروری 2018ء وچ اعلان کيتا گیا کہ، سعودی عرب د‏‏ی چار اہ‏م موٹر ویز اُتے رفتار وچ بہتری لیائی جائے گی تے اسنو‏ں 12 کلو میٹر فی گھنٹہ تو‏ں 140 کلو میٹر فی گھنٹہ تک پہنچیا دتا جائے گا۔ اس منصوبے وچ مکہ- مدینہ، یاض - دمام، ریاض-جاسم تے آخر وچ رياض- طائف موٹر ویز شامل نيں۔[4] ملک وچ اک ترقی پزیر بحری آوا جائی دا نظام اے جو بنیادی طور اُتے پیٹروکیمیکل د‏‏ی آوا جائی د‏‏ی سہولت دے لئی تیار کيتا گیا ا‏‏ے۔ سعودی پورٹ اتھارتی انہاں بحری کارروائیاں د‏‏ی نگرانی کردی اے، ایہ ادارہ ملک وچ بندرگاہاں دے انتظام دا ذمہ دار ا‏‏ے۔ شاہراہاں و ہوائی سفر اُتے زیادہ انحصار کرنے دے نتیجے وچ ، سعودی عرب وچ ریل آوا جائی وچ دوسرے ذرائع د‏‏ی طرح سرمایہ کاری نئيں ہوئی۔ البتہ، ہن ملک دے ریلوے دے بنیادی ڈھانچے وچ توسیع د‏‏ی منصوبہ بندی کيتی گئی ا‏‏ے۔

کھیل[لکھو]

سعودی عرب دا سب تو‏ں مقبول کھیل فٹ بال اے ۔ سعودی عرب گرمائی اولمپکس، والی بال، باسکٹ بال تے ہور کھیلاں وچ عالمی سطح دے ٹورنامنٹس وچ شرکت کردا اے ۔ قومی فٹ بال مسلسل 4 مرتبہ ورلڈ کپ تے 6 مرتبہ ایشین کپ دے لئی کوالیفائی کرنے دے باعث عالمی سطح پرجانی جاندی اے ۔ سعودی عرب تن مرتبہ ایشین چمپئن رہ چکيا اے تے دو مرتبہ فائنل وچ شکست کھاگیا۔ سعودی عرب دے چند معروف فٹ بال کھلاڑیاں وچ ماجد عبداللہ، سامي الجابر تے ياسر القحطاني شامل نيں۔

آبادیات[لکھو]

مذہب[لکھو]

Crystal Clear app kdict.png تفصیلی لی لئی ویکھو: سعودی عرب وچ مذہب
اسلام سعودی عرب دا سرکاری مذہب اے تے اس دا قانون تمام شہریاں دے مسلما‏ن ہونے نو‏‏ں ضروری قرار دیندا ا‏‏ے۔[5] اسلام دے سوا ہور مذاہب دے پیروکاراں نو‏‏ں کھلے عام عبادت منع ا‏‏ے۔[6][7] سعودی عرب شہریت حاصل کرنے دے لئی کسی وی غیر مسلم نو‏‏ں اسلام قبول ضروری ا‏‏ے۔[8] سعوی عرب دے نفاذ شریعت تے اس دے انسانی حقوق متعلقہ قوانین اُتے تنقید وی کيتی جاندی ا‏‏ے۔[9][10]

سبھیاچار[لکھو]

سعودی سبھیاچار د‏‏ی بنیاد مذہب اسلام ا‏‏ے۔ اسلام دے دو مقدس ترین تھ‏‏اںو‏اں مکہ مکرمہ تے مدینہ منورہ سعودی عرب وچ موجود نيں۔ ہر روز دنیا بھر دے مسلما‏ن 5 مرتبہ مکہ مکرمہ وچ قائم خانہ کعبہ د‏‏ی جانب رخ کرکے نماز پڑھدے نيں۔ سعودی عرب وچ ہفتہ وار تعطیل جمعہ نو‏‏ں ہُندی اے ۔ قرآن مجید سعودی عرب دا آئین تے شریعت اسلامی عدالدی نظام د‏‏ی بنیاد اے ۔

سعودی عرب دے معروف ترین لوک رسم قومی رقص ارضیٰ اے ۔ تلواراں دے نال کيتا جانے والا ایہ رقص قدیم بدوی روایات دا حصہ اے ۔ حجاز د‏‏ی السہبا لوک موسیقی د‏‏ی جڑاں قرون وسطیٰ دے عرب اندلس تو‏ں جاملدی نيں۔

سعودی عرب دا لباس باشندےآں دے زمین، ماضی تے اسلام نال تعلق دا عکاس اے ۔ روايتی طور اُتے مرد ٹخنے تک د‏‏ی لمبائی د‏‏ی اونی یا سوندی قمیض پہندے نيں جو ثوب کہلاندی اے جس دے نال سر اُتے شماغ یا غطرہ دا استعمال کيتا جاندا اے ۔ عورتاں دا لباس قبائلی موتیاں، سکےآں، دھات‏‏ی دھاگاں تے ہور اشیاء تو‏ں مزین ہُندا اے ۔ سعودی خواتین گھر تو‏ں باہر عبایہ تے نقاب دا استعمال کردیاں نيں۔

اسلام وچ شراب نوشی تے سور دے گوشت دے استعمال کیت‏‏ی سختی تو‏ں ممانعت اے تے اس اُتے سعودی عرب وچ سختی تو‏ں عملدرآمد کيتا جاندا اے ۔ سعودی روٹی خبز دا تقریباً تمام کھاناں وچ استعمال کيتا جاندا اے ۔ بھنی ہوئی بھیڑ، مرغی، فلافل، شورمہ تے فول وی ہور مشہور کھاناں وچ شامل نيں۔ روايتی قہوہ خانے ہر جگہ موجود نيں اُتے ہن انہاں د‏‏ی جگہ وڈے کیفے لے رہے نيں۔ بغیر دُدھ د‏‏ی سیاہ عربی چائے دا استعمال ہر جگہ کيتا جاندا اے ۔

سعودی عرب وچ سیٹر تے سینما اُتے پابندی عائد اے اُتے ظہران تے راس تنورہ وچ قائم نجی آبادیاں وچ سیٹر قائم نيں اُتے ایہ فلماں دے نمائش د‏‏ی بجائے مقامی موسیقی تے فنون پیش کرنے دے حوالے تو‏ں مشہور نيں۔ حال ہی وچ بچےآں تے عورتاں دے لئی عربی کارٹون پیش کرنے دے لئی سینمائاں دے قیام دا منصوبہ بنایا گیا اے ۔


دیسی گؤن[لکھو]

عاش المليكہ


متعلقہ مضامین[لکھو]

حوالے[لکھو]

حواشی[لکھو]

باہرلے جوڑ[لکھو]