ازبکستان

وکیپیڈیا توں
جاؤ: پاندھ, کھوج
ازبکستان
Republic of Uzbekistan
O‘zbekiston Respublikasi
Flag of Uzbekistan.svg
Coat of arms of Uzbekistan.svg
چنڈا
نشان
راجگڑھ: تاشقند
تھاں: 447,400 مربع کلومیٹر
لوک گنتی: 27,606,007
بولی: ازبک
Узбекистан на глобусе.svg

ازبکستان وشکارلے ایشیاء دا چارے پاسیوں سکے تھاں وچ پھسیا اک دیس اے۔ ایہ اک قنونی، صدارتی لوکراج اے جیدے وچ 12 صوبے ، اک اپنے آپ تے چلنوالا لوکراج تے اک اک ازاد نگر اے۔ ازبکستان دی ولگن 5 دیساں: قازقستان تے ارال سمندر اتر وچ، تاجکستان چڑھدے دکھن ول، کرغیزستان چڑھدے اتر ول، دکھن وچ افغانستان تے لیندے دکھن ول ترکمانستان اے۔ 1924 توں 1991 تک ایہ سوویت یونین دا انگ ریا۔

ازبیکستان دے پرمکھ شہراں وچّ راجگڑھ تاشکند دے علاوہ سمرقند اتے بخارا دا ناں نال لیا جا سکدا ہے۔ اتھے دے مول واسی مکھ طور تے ازبک نسل دے ہن ، جو بول-چال وچّ ازبک بولی بولدے ہن۔

جغرافیہ[لکھو]

ازبکستان 447,400 مربی کلومیٹر (172,700 مربع میل) تھاں تے پھیلیا ہویا اے۔ اہ تھاں نال دنیا دا 56واں تے لوک گنتی نال دنیا دا 42واں وڈا دیس اے۔ ایہ چڑھدے توں لیندے ول 1,425 کلومیٹر (885 میل) تھاں تے تے اتر توں دکھن ول 930 کلومیٹر(580 میل) تھاں تے اے۔ ایہدے اتر ول قازقستان تے ارال سمندر ، چڑھدے دکھن ول تاجکستان ، چڑھدے اتر ول کرغیزستان ، دکھن وچ افغانستان تے لیندے دکھن ول ترکمانستان اے۔ ازبکستان وڈے ایشیائی دیساں وچوں اے تے ایہدی ولگن چارے وشکارلے ایشیائی دیساں ملی اے۔ ایہدی تھوڑی جئی ولگن( 150 کلومیٹر / 93 میل) دکھن ول ولگن افغانستان نال وی ملدا اے۔ ایہ اک سکا تے چارے پاسیوں دوجیے دیساں وچ پھسیا اک دیس اے۔ 10٪ توں وی گھٹ تھاں تے وائی بیجی ہوندی اے تے ریندے دیس تے پہاڑ تے اک وڈی روہی قزل قم اے۔ حضرت سلطان دی چوٹی 4,643 میٹر(15,233 فٹ) نال ازبکستان دی سب توں اچی تھاں اے۔


اتہاس[لکھو]

انسانی وسوں اتھے عیسیٰ دے 2000 سال پہلاں توں ہے۔ اجیہا منیا جاندا ہے کہ اجوکے ازبکاں نے اتھے پہلاں توں بسے آریہ نوں باہر کڈ دتا۔ 327 قبل مسیح وچّ سکندر جدوں دنیا فتح (جو اصل وچّ فارس فتح توں زیادہ نہیں سی) اتے نکلیا تاں اتھے اسنوں بہت مزاحمت دا ساہمنا کرنا پیا۔ اسنے اتھے دی شہزادی روکسانا نال ویاہ وی کیتا پر لڑائی وچّ اسنوں بہتا فائدہ نہیں ہویا۔ سکندر دے بعد ایران دے پارتھی اتے ساسانی سامراج دا انگ ایہہ اٹھویں صدی تکّ رہا۔ اسدے بعد عرباں نے خراسان اتے قبضہ کر لیا اتے علاقے وچّ اسلام دا پرچار ہویا۔

نونوی صدی وچّ ایہہ سامانی سلطنت دا انگ بنیا۔ سامانیاں نے پارسی دھرم چھڈکے سنی اسلام نوں قبول کیتا۔ چودویں صدی دے انت وچّ ایہہ تدّ اہم علاقہ بن گیا جدوں اتھے امیر تیمور دا راج قایم ہویا۔ تیمور نے وشکارلے اتے لہندے ایشیا وچّ انوکھی کامیابی پائی۔ تیمور نے عثمانی سلطنت دے سلطاناں نوں وی ہرا دتا سی۔ اننیویں صدی وچّ ایہہ ودھدی ہوئی روسی سلطنت اتے 1924 وچّ سوویت یونین دا میمبر دا انگ بنیا۔ 1991 وچّ اسنے سوویت یونین توں آزادی حاصل کیتی۔

انتظامی ونڈ[لکھو]

ازبکستان انتظامی طور اتے 12 صوبےآں ، اک خودمختار ریاست تے اک وفاقی شہر وچ ونڈیا ہویا اے :

ازبکستان دے صوبےآں دا رقبہ تے آبادی اینج اے:

ازبکستان دا نقشہ۔
صوبہ راجگڑھ رقبہ( مربع کلومیٹر) آبادی Key
صوبہ اندیجان اندیجان 4 ، 200 18 ، 99 ، 000 2
صوبہ بخارا بخارا 39 ، 400 13 ، 84 ، 700 3
صوبہ فرغانہ فرغانہ 6 ، 800 25 ، 97 ، 000 4
صوبہ جیزک جیزک 20 ، 500 9 ، 10 ، 500 5
صوبہ خوارزم اورگینچ 6 ، 300 12 ، 00 ، 000 13
صوبہ نمنگان نمنگان 7 ، 900 18 ، 62 ، 000 6
صوبہ نوائی نووئی 110 ، 800 7 ، 67 ، 500 7
صوبہ قشقہ دریا قرشی 28 ، 400 20 ، 29 ، 000 8
قراقل پاکستان نکوس 160 ، 000 12 ، 00 ، 000 14
صوبہ سمرقند سمرقند 16 ، 400 23 ، 22 ، 000 9
صوبہ سردریا سردریا (شہر) 5 ، 100 6 ، 48 ، 100 10
صوبہ سُرخاندریا ترمذ 20 ، 800 16 ، 76 ، 000 11
صوبہ تاشقند تاشکند 15 ، 300 44 ، 50 ، 000 12
تاشکند شہر تاشکند No Data 22 ، 05 ، 000 1
Flag of Uzbekistan.svgازبکستان دی انتظامی ونڈCoat of arms of Uzbekistan.svg
راجگڑھ تاشقند
خودمختار لوکراج قراقل پاکستان (نوکوس)
صوبے(راجگڑھ) اندیجان(اندیجان) • بخارا(بخارا) • تاشقند(تاشقند) • جیزک (جیزک) • خوارزم(اورگانچ) • سرخان دریا(ترمذ) • سمرقند(سمرقند) • سردریا(سردریا) • فرغانہ(فرغانہ)
قشقہ دریا(قرشی) • نمنگان(نمنگان) • نوائی(نوائی)