امام مالک

آزاد انسائیکلوپیڈیا، وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search
مالک بن انس
(عربی وچ: مالك بن أنس ویکی ڈیٹا اُتے (P1559) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
Մալիք իբն Անաս.jpeg 

معلومات شخصیت
جم سنہ 711[۱][۲]  ویکی ڈیٹا اُتے (P569) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
مدینہ منورہ[۳][۴]  ویکی ڈیٹا اُتے (P19) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
وفات 7 جون 795 (83–84 سال)  ویکی ڈیٹا اُتے (P570) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
مدینہ منورہ  ویکی ڈیٹا اُتے (P20) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
مدفن جنت البقیع  ویکی ڈیٹا اُتے (P119) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
شہریت Umayyad Flag.svg اموی خلافت
Black flag.svg خلافت عباسیہ  ویکی ڈیٹا اُتے (P27) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
نسل عرب لوگ
عملی زندگی
استاذ نافع مولی ابن عمر[۳][۵]،  ابن شہاب زہری،  امام جعفر صادق[۶]،  عبد الرحمان اوزاعی،  ایوب سختیانی،  ابراہیم بن ابی عبلہ  ویکی ڈیٹا اُتے (P1066) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
تلمیذ خاص محمد بن ادریس شافعی،  محمد بن حسن شیبانی[۷]،  سفیان ثوری،  عبد الرحمان اوزاعی  ویکی ڈیٹا اُتے (P802) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
پیشہ محدث،  فقیہ،  الٰہیات دان  ویکی ڈیٹا اُتے (P106) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
پیشہ ورانہ زبان عربی[۸]  ویکی ڈیٹا اُتے (P1412) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
شعبۂ عمل فقہ،  علم حدیث  ویکی ڈیٹا اُتے (P101) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
کارہائے نمایاں موطا امام مالک  ویکی ڈیٹا اُتے (P800) د‏‏ی خاصیت وچ تبدیلی کرن
P islam.svg باب اسلام
مقالہ بہ سلسلۂ مضامین

فقہ

ائمہ فقہ

امام ابو حنیفہ · امام مالک
امام شافعی · امام احمد بن حنبل

فقہ اربعہ

فقہ حنفی · فقہ شافعی
فقہ مالکی · فقہ حنبلی

تقسیم بلحاظ تقلید

احناف · شوافع
مالکی · حنابلہ
غیر مقلد

اقسام جائز و ناجائز

فرض <=> حرام
واجب <=> مکروہ تحریمی
سنت مؤکدہ <=> اساءت
سنت غیرمؤکدہ <=> مکروہ تنزیہی
مستحب <=> خلاف اولی
مباح


مالک بن انس بن مالک بن عمر (93ھ179ھ) امام مالک بن انس بن مالک بن ابی عامر اصبحی نیں تے ابوعامر اصبحی دادا ان دے صحابی جلیل القدر نیں۔ سوائے جنگ بدر دے تے سب غزوات وچ نبی کریم صلی اللہ علیہ وسلم دے ہمراہ سن۔ مسلماناں وچ "امام مالک" تے "شیخ الاسلام" دے نام توں جانے جاندے نیں۔ اہل سنت دی نظر وچ اوہ فقہ دے مستند ترین علما وچوں اک نیں۔ امام شافعی، جو نو برس تک امام مالک دے شاگرد رہے تے خود وی اک بہت بڑے عالم سن، نے اک وار کہیا کہ "علما وچ مالک اک دمکدے ہوئے ستارے دی مانند نیں"۔ فقہ مالکی اہل سنت دے ان چار مسالک وچوں اک اے جس دے پیروان اج وی وڈی تعداد وچ نیں۔

حالات زندگی[لکھو]

آپ دے زمانہ وچ بغداد وچ عباسی خلفاء حکمران سن۔ جس زمانہ وچ امام ابو حنیفہ کوفہ وچ سن قریب قریب اسی زمانہ وچ امام مالک مدینہ منورہ وچ سن۔ مدینہ شریف وچ رہنے دی وجہ توں اپنے زمانے وچ حدیث دے سب توں بڑے عالم سن۔ انہاں نے حدیث دا اک مجموعہ تالیف کیتا جس دا نام موطا امام مالک سی۔ امام مالک عشق رسول تے حب اہل بیت وچ اس حد تک سرشار سن کہ ساری عمر مدینہ منورہ وچ بطریق احتیاط و ادب ننگے پاؤں پھردے گزار دتی ۔

اوہ بڑے دیانتدار اصول دے پدے تے مروت کرنے والے سن۔ جو کوئی وی اننیں تحفہ یا ہدیہ پیش کردا اوہ اسنوں لوگاں وچ ونڈ دیندے۔ حق دی حمایت وچ قید و بند تے کوڑے کھانے توں وی دریغ نہ کیتا۔ مسئلہ خلق قرآن وچ مامون الرشید تے اس دے جانشین نے آپ اُتے بے پناہ تشدد کیتا لیکن آپ نے اپنی رائے تبدیل کرنے توں انکار کر دتا۔ ہارون الرشید نے ان توں درخواست کیتی کہ انہاں دے دوناں بیٹیاں امین و ماماں نوں محل وچ آکے حدیث پڑھا دیں مگر آپ نے صاف انکار کر دتا۔ مجبوراَ ہارون نوں اپنے بیٹوں نوں انہاں دے ہاں پڑھنے دے لئی بھیجنا پڑا۔ فقہ مالکی دا زیادہ رواج مغربی افریقہ تے اندلس وچ ہوا۔ امام مالک نوں امام ابو حنیفہ تے امام جعفر صادق توں وی علم حاصل کرنے دا شرف حاصل ہویا۔

نو سو شیوخ توں استفادہ حدیث فرمایا تے فتوی نہ دتا۔ یہاں تک کہ ستر اماموں نے گواہی دی اس امر دی اوہ قابل نیں افندا دے تے اپنے ہاتھ توں اک لکھ حدیث لکھیں تے سترہ برس دے سن وچ درس حدیث شروع کیتا تے جدوں حدیث پڑھانے بیٹھدے غسل کردے تے خوشبو لگاندے تے نئے کپڑے پہنندے تے بڑے خشوع خضوع تے وقار توں بیٹھندے سفیان بن عیینہ نے کہا کہ رحم کرے اللہ پانی جلالہ مالک اُتے خوب جانچدے سن راوایاں نوں تے نہیں روایت کردے سن مگر ثقہ توں تے عبد الرحمن بن مہدی نے کہا کہ امام مالک اُتے کسی نوں مقدم ننیں کردا ہاں میں صحت حدیث وچ تے مالک امام نیں حدیث تے سنت وچ تے کافی اے امام مالک دی فضیلیت دے واسطے یہ امر کہ امام شافعی ان دے شاگرد نیں تے امام احمد ان دے شاگرداں دے شاگرد نیں۔ تے امام محمد جو شاگرد نیں امام اعظم دے اوہ وی شاگرد نیں امام مالک دے، امام شافعی نے کہا جدوں ذکر آئے عالموں دا تو مالک مثل ستارہ دے نیں تے کسی دا احسان میرے اُتے علم خدا وچ مالک توں زیادہ ننیں اے تے کہا سفیان بن عیینہ نے مراد اس حدیث توں کہ قریب ہی لوگ سفر کریں گے واسطے طلب علم دے پھر نہ پائیں گے زیادہ جاننے والا کسی نوں مدینہ دے عالم توں امام مالک نیں تے اوزاعی جدوں امام مالک دا ذکر فرماندے تو کہندے کہ اوہ عالم نیں علما دے تے عالم نیں اہل مدینہ دے تے مفندی نیں حرمین شریفین دے تے ابن عیینہ نوں جدوں امام مالک دی وفات دی خبر پہنچی تو کہا نہ چھوڑا انہوں نے اپنا مثل زمین اُتے تے کہا کہ مالک حجت نیں اپنے زمانے دی تے مالک چراغ نیں اس امت دے جدوں امام مالک نے اس کتاب نوں مرتب کیتا اس وقت لوگوں دے پاس کوئی کتاب نہ سی بسوا کتاب اللہ دے تے موطا اس دا نام اس لئی ہوا کہ امام مالک نے اس کتاب نوں ستر فقیہوں اُتے پیش کیتا سب نے اس اُتے موافقت دی امام شافعی نے فرمایا کہ آسمان دے نیچے بعد کتاب اللہ دے کوئی کتاب امام مالک دے موطا توں زیادہ صحیح ننیں اے تے ابن عربی نے کہا کہ موطا اصل اول اے تے صحیح بخاری اصل ثانی تے ہزار آدمایویں نے اس کتاب نوں امام مالک توں روایت کیتا۔ اب یہ جو نسخہ رائج اے یحییٰ بن یحییٰ مصمودی دی روایت توں اے جس سال امام مالک دی وفات ہوئی اسی سال یحییٰ بن یحیی نے موطا نوں امام مالک توں حاصل کیتا سب احادیث تے آثار موطا دے اک ہزار ستائیس نیں ان وچ توں چھ سو حدیثیں مسند تے دو سو بائیس مرسل تے چھ سو تیرہ موقوف تے دو پچاسی تابعین دے اقوال نیں وفات امام مالک دی اتوار دے روز دسویں ربیع الاول 179ھ وچ ہوئی۔ وفات دے وقت ان دی عمر ستاسی برس دی سی تے بعض دے نزدیک نوے برس دی ۔

وفات[لکھو]

امام مالک دی وفات بروز اتوار 14 ربیع الاول 179ھ مطابق 7 جاں 795ء نوں ہوئی۔ آپ نوں جنت البقیع وچ سپرد خاک کیتا گیا۔

حوالے[لکھو]

  1. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb12190972t — اخذ شدہ بتاریخ: ۱۰ اکتوبر ۲۰۱۵ — مصنف: Bibliothèque nationale de France — اجازت نامہ: Open License
  2. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb12190972t — اخذ شدہ بتاریخ: ۱۴ اکتوبر ۲۰۱۷ — ناشر: کانگرس لائیبریری
  3. ۳.۰ ۳.۱ عنوان : Малик ибн Анас — شائع شدہ از: Islamskij èncikloprdičeskij slovar'
  4. مصنف: Ahatanhel Krymsky — عنوان : Малик — شائع شدہ از: Brockhaus and Efron Encyclopedic Dictionary. Volume XVIII, 1896
  5. عنوان : Нафи ибн Хурмуз — شائع شدہ از: Islamskij èncikloprdičeskij slovar'
  6. عنوان : Джафар ас-Садик — شائع شدہ از: Islamskij èncikloprdičeskij slovar'
  7. عنوان : Шейбани Мухаммад ибн Хасан — شائع شدہ از: Islamskij èncikloprdičeskij slovar'
  8. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb12190972t — اخذ شدہ بتاریخ: ۱۰ اکتوبر ۲۰۱۵ — مصنف: Bibliothèque nationale de France — اجازت نامہ: Open License

سانچہ:مسلم ائمہ کرام